Xem mã nguồn của Đầu lân

{{bài cùng tên|Sa la (định hướng)}}
{{Bảng phân loại
| name = Đầu lân
| image = CanonBall tree with flowers panmana kollam.jpg
| image_caption = Cây Đầu lân tại [[Kerala]], [[Ấn Độ]]
| status = LR/lc
| status_system = IUCN2.3
| status_ref = <ref>{{IUCN2006|assessors=Mitré|year=1998|id=33969|title=Couroupita guianensis|downloaded=6 tháng 5 năm 2006}}</ref>
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Eudicots]]
| unranked_ordo = [[Asterids]]
| ordo = [[Ericales]]
| familia = [[Lecythidaceae]]
| genus = ''[[Couroupita]]''
| species = '''''C. guianensis'''''
| binomial = ''Couroupita guianensis''
| binomial_authority = [[Jean Baptiste Christophore Fusée Aublet|Aubl.]], 1755
|synonyms = *''Couratari pedicellaris'' <small>Rizzini </small> 
*''Couroupita acreensis'' <small> R.Knuth </small> 
*''Couroupita antillana'' <small> Miers </small> 
*''Couroupita froesii'' <small> R.Knuth </small> 
*''Couroupita guianensis var. surinamensis '' <small>(Mart. ex Berg) Eyma </small> 
*''Couroupita idolica '' <small>Dwyer </small>
*''Couroupita membranacea'' <small> Miers </small> 
*''Couroupita peruviana '' <small>O.Berg </small> 
*''Couroupita saintcroixiana '' <small>R.Knuth </small>
*''Couroupita surinamensis '' <small>Mart. ex Berg </small> 
*''Couroupita surinamensis'' <small> Mart. ex O. Berg </small>
*''Couroupita venezuelensis '' <small>R.Knuth </small>
*''Lecythis bracteata '' <small>Willd. </small> 
*''Pekea couroupita '' <small>Juss. ex DC. [Invalid] </small><ref>{{chú thích web | url=http://www.theplantlist.org/tpl/record/kew-313712 | title=Couroupita guianensis Aubl. — the Plant List}}</ref>
}}
'''Đầu lân''' hay còn gọi '''hàm lân''', '''ngọc kỳ lân''', '''hàm rồng''' có danh pháp khoa học là '''''Couroupita guianensis'''''. Tên tiếng Anh của của cây này là ''cannonball tree'' vì quả cứng hình cầu lớn màu nâu trông giống như một quả đạn đại bác gỉ sét.<ref>{{Chú thích web|url=https://www.britannica.com/plant/cannonball-tree|tựa đề=cannonball tree|tác giả=William L. Hosch|ngày=2024|website=britannica.com|url-status=live|ngày truy cập=2024-07-25}}</ref> Cây đầu lân được nhà thực vật học người Pháp [[Jean Baptiste Christophore Fusée Aublet|Aublet]] đặt danh pháp khoa học vào năm 1755.

== Nguồn gốc ==
Cây đầu lân phổ biến trong khu rừng tân nhiệt đới, đặc biệt là ở [[lưu vực sông Amazon]]. Nó có nguồn gốc ở [[Guyana]] ([[Nam Mỹ]]). 
Ngày nay cây này có thể tìm thấy ở Ấn Độ, miền nam [[Himalaya|dãy núi Hymalaya]] và về sau được trồng nhiều nơi ở [[Nam Á]] và [[Đông Nam Á]].

== Mô tả ==
Cây đầu lân là một loại cây thân gỗ có thể cao tới 30-35m. Hoa mọc từ thân cây, suốt từ gốc lên, chùm hoa dài ra liên tục có thể tới 3m. Quả lớn tròn to đường kính quả 15–24&nbsp;cm, có 200-300 hạt trong một quả.<ref>{{Chú thích web |url=http://www.maivietbio.com.vn/something_detail.php?id=73 |ngày truy cập=2009-10-04 |tựa đề=Hoa Sala, một loài hoa đặc biệt. |archive-date = ngày 11 tháng 7 năm 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100711183537/http://www.maivietbio.com.vn/something_detail.php?id=73 }}</ref>

== Nhầm lẫn với cây sala trong Phật giáo ==
Đầu lân '''không phải''' là cây sala. Sala là một loài cây khác hẳn.

Trong kinh điển [[Phật giáo]], [[Phật Thích Ca Mâu Ni|Đức Phật]] đản sinh ở gốc cây [[sala]] (danh phápː ''Shorea robusta''), trong vườn [[Lumbini]] (Lâm-tì-ni), và nhập diệt giữa hai cây sala tại [[Kushinagar|Kusinagar]] (Câu-thi-na). Ngoài ra, vị Phật thuộc Trang Nghiêm kiếp là [[Phật Tỳ Xá Phù]] cũng giác ngộ dưới gốc cây sala. Vì thế ngày nay, ngoài cây [[đề (thực vật)|bồ-đề]] ra thì cây sala cũng được trồng tại các khuôn viên chùa chiền.

Tuy nhiên, tại Sri Lanka, Thái Lan và một số quốc gia Phật giáo khác thì cây sala thường bị nhầm lẫn với cây đầu lân này, cũng như hay nhầm với [[cây vô ưu]] (danh phápː ''Saraca asoca''). Do đó tại các chùa chiền Việt Nam cũng thường trồng cây đầu lân. Trong giới chơi cây cảnh ở Việt Nam, cây này có tên là cây '''ngọc kỳ lân''', '''đầu lân''' hay '''hàm rồng.'''<ref>{{Chú thích web |url=http://budsas.110mb.com/sala/index.htm |ngày truy cập=2009-10-04 |tựa đề=Hoa SALA |archive-date = ngày 22 tháng 9 năm 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090922010916/http://budsas.110mb.com/sala/index.htm }}</ref>
<center>
<gallery>
hình:Top view of Sal flowers.jpg|Hoa cây Sala (''Shorea robusta'') nhìn từ phía trên
hình:Naglingam (Couroupita guianensis) flower in Hyderabad, AP W IMG 6609.jpg|Hoa cây Đầu lân (''Couroupita guianensis'')
hình:Sita-Ashok (Saraca asoca) flowers in Kolkata W IMG 4146.jpg|Hoa cây Vô ưu (''Saraca asoca'')
</gallery>
</center>

== Sử dụng làm thuốc ==
Quả cây đầu lân có tính kháng sinh, kháng nấm, sát khuẩn và có tác dụng giảm đau. Cây được sử dụng để chữa bệnh cảm lạnh và [[đau dạ dày]]. Nước uống làm từ các lá được sử dụng để chữa bệnh da, và [[Shaman giáo|Shamans]] (ở [[Nam Mỹ]]) đã được sử dụng ngay cả bộ phận của cây để điều trị [[bệnh sốt rét]]. Bên trong quả có thể khử trùng vết thương và lá non chữa [[đau răng]].

== Ảnh minh họa ==
<gallery>
hình:Naglingam (Couroupita guianensis) fruit in Hyderabad, AP W IMG 6611.jpg|Quả
hình:Naglingam (Couroupita guianensis) young leaves in Hyderabad, AP W IMG 6606.jpg|Lá non
hình:Naglingam (Couroupita guianensis) tree in Hyderabad, AP W IMG 6612.jpg|Cây
hình:Naglingam (Couroupita guianensis) flower in Hyderabad, AP W IMG 6609.jpg|Hoa
File:Couroupita guianensis MHNT.BOT.2008.1.23.jpg|''Couroupita guianensis'' - Mẫu vật lưu trữ
</gallery>

==Tham khảo==
{{Tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
* {{wikispecies-inline|Couroupita guianensis}}
* [http://sweetgum.nybg.org/lp/taxon.php?irn=133473 Couroupita guianensis ] on The Lecythidaceae Pages

[[Thể loại:Cây cảnh]]
[[Thể loại:Hoa]]
[[Thể loại:Cây thuốc]]
[[Thể loại:Couroupita|G]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1755]]
[[Thể loại:Thực vật Brasil]]
[[Thể loại:Cây Brasil]]
[[Thể loại:Cây Colombia]]
[[Thể loại:Cây Costa Rica]]
[[Thể loại:Cây Cuba]]
[[Thể loại:Cây Ecuador]]
[[Thể loại:Cây Guyane thuộc Pháp]]
[[Thể loại:Cây Guyana]]
[[Thể loại:Cây Panamá]]
[[Thể loại:Thực vật Perú]]
[[Thể loại:Cây Suriname]]
[[Thể loại:Cây Venezuela]]