Xem mã nguồn của Đế quốc Sikh

{{Infobox country
| conventional_long_name     = '''Đế quốc Sikh'''
| native_name                = {{nq|سرکارِ خالصه}}<br/><small>''Sarkār-ē-Khālsā''</small><br/>ਸਿੱਖ ਖ਼ਾਲਸਾ ਰਾਜ<br/>{{nq|سکھ خالصا راج}}<br/><small>''Sikkh Khālsā Rāj''</small>
| common_name                = Đế quốc Sikh
| year_start                 = 1799
| year_end                   = 1849
| date_start                 = 7 tháng 7
| date_end                   = 29 tháng 3
| p1                         = Liên minh Sikh
| flag_p1                    = Kattar Dhal Talwar.jpg
| border_p1                  = no
| p2                         = Đế quốc Durrani
| flag_p2                    = Flag of Herat until 1842.svg
| p3                         = Đế quốc Maratha
| flag_p3                    = Flag of the Maratha Empire.svg
| border_p3                  = no
| s2                         = Company rule in India
|s3= Tỉnh Punjab (Ấn Độ thuộc Anh){{!}}• Tỉnh Punjab {{small|(British&nbsp;India)}}
| flag_s2                    = Flag of the British East India Company (1801).svg
| s1                      = Jammu và Kashmir (phiên quốc){{!}} Jammu và Kashmir {{small|(princely&nbsp;state)}}
| flag_s1                   = 
Flag of the Maharaja of Jammu and Kashmir (1846-1936).svg
| image_flag                 = Flag of the Sikh Empire.png
| flag                       = Nishan Sahib
| flag_border                = no
| era                        = Đầu thời kỳ Cận đại
| event_start                = Đánh chiếm Lahore bởi [[Ranjit Singh]]
| event_end                  = Kết thúc bởi [[Chiến tranh Anh-Sikh]]
| image_map                  = [[File:Sikh_Empire.JPG|300px]]
| image_map_caption          = Đế quốc Sikh 1939
| capital                    = [[Lahore]]
| national_anthem            = <br/> دیگ تیغ فتح <br/> [[Deg Tegh Fateh]] <br/>{{small|("Victory to Charity and Arms")}}
| stat_pop1                  = 12,000,000<ref name="onlinelibrary.wiley.com">{{Chú thích sách|chapter-url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/9781118455074.wbeoe314|doi = 10.1002/9781118455074.wbeoe314|chapter = Sikh Empire|title = The Encyclopedia of Empire|year = 2016|last1 = Singh|first1 = Pashaura|pages = 1–6|isbn = 9781118455074}}</ref>
| stat_year1                 = 1800s
| stat_area1                 = 
| religion                   = 
{{plainlist|
*[[Sikh giáo]] {{small|(~6-12%; dynastic)}}
*[[Hồi giáo]] {{small|(~50-80%)}}
*[[Ấn giáo]] {{small|(~10-40%)}}
*[[Thiên Chúa giáo]] {{small|(≤1%)}}
*[[Do Thái giáo]] {{small|(≤1%)}}
}}
| currency                   = Nanak Shahi [[Xu|Sikke]]
| common_languages           = '''Court''':<br />[[Tiếng Ba Tư|Persian]]<ref name="Encyclopædia Britannica Eleventh Edition 1911 Page 892">{{cite EB1911 |wstitle=Ranjit Singh |volume=22 |page=892}}</ref><ref name="Grewal112">{{Chú thích sách|last=Grewal|first=J. S.|title=The Sikhs of the Punjab, Chapter 6: The Sikh empire (1799–1849) |publisher=Cambridge University Press|year=1990|series=The New Cambridge History of India|url=https://books.google.com/books?id=2_nryFANsoYC|isbn=0-521-63764-3|page=112|quote=The continuance of Persian as the language of administration.}}</ref><ref>{{Chú thích sách|last1=Fenech|first1=Louis E.|title=The Sikh Zafar-namah of Guru Gobind Singh: A Discursive Blade in the Heart of the Mughal Empire|date=2013|publisher=Oxford University Press (USA)|url=https://books.google.com/books?id=aUUfAQAAQBAJ&q=principal+language|isbn=978-0199931453|page=239|quote=We see such acquaintance clearly within the Sikh court of Maharaja Ranjit Singh, for example, the principal language of which was Persian.}}</ref>
{{hidden|'''Spoken:'''|[[tiếng Punjab|Punjabi]] {{small|(dynastic)}} • [[Punjabi dialects]] {{small|([[Saraiki language|Saraiki]], [[Hindko language|Hindko]], [[Pahari-Pothwari]], [[Kangri language|Kangri]], [[Dogri language|Dogri]])}} • [[Pashto Language|Pashto]] • [[Kashmiri language|Kashmiri]] • [[Gojri]] • [[Kundal Shahi language|Kundal Shahi]] • [[Balti dialect|Balti]] • [[Shina language|Shina]] • [[Wakhi language|Wakhi]] • [[Burushaski]] • [[Khowar]] • [[Domaki]] • [[Ladakhi language|Ladakhi]] • [[Purgi language|Purgi]] • [[Bhadarwahi]] • [[Shina language|Shina]] • [[Bateri language|Bateri]] • [[Indus Kohistani|Kohistani]] • [[Kalasha-mun|Kalash]]|style=font-size:100%;padding:0.25em 0 0; |headerstyle=text-align:left;font-weight:normal;}}
| government_type             = [[Quân chủ liên bang]]
| title_leader                = [[Maharaja]]
| leader1                     = [[Ranjit Singh]]
| year_leader1                = 1801–1839
| leader2                     = [[Kharak Singh]]
| year_leader2                = 1839
| leader3                     = [[Nau Nihal Singh]]
| year_leader3                = 1839–1840
| leader4                     = [[Sher Singh]]
| year_leader4                = 1841–1843
| leader5                     = [[Duleep Singh]]
| year_leader5                = 1843–1849
| title_representative        = [[Regent]]
| representative1             = [[Chand Kaur]]
| year_representative1        = 1840–1841
| representative2             = [[Jind Kaur]]
| year_representative2       = 1843–1846
| title_deputy                = [[Vizier|Wazir]]
| deputy1                     = Jamadar Khushal Singh<ref>{{Chú thích sách |last=Grewal |first=J.S. |date=1990 |title=The Sikhs of the Punjab |url=https://books.google.com/books?id=2_nryFANsoYC&pg=PA107 |publisher=Cambridge University Press |pages=107 |isbn=0-521-63764-3 |access-date=15 April 2014 }}</ref>
| year_deputy1                = 1799–1818
| deputy2                     = [[Dhian Singh Dogra]]
| year_deputy2                = 1818–1843
| deputy3                     = Hira Singh Dogra
| year_deputy3                = 1843–1844
| deputy4                     = [[Jawahar Singh (wazir)|Jawahar Singh Aulakh]]
| year_deputy4                = 14/05/1845 – 21/09/1845
| deputy5                     = [[Lal Singh]]
| year_deputy5                = 1845–1846
| deputy6                     = [[Gulab Singh]]{{sfn|Satinder Singh, Raja Gulab Singh's Role|1971|pp=46–50}}
| year_deputy6                = 31/01/1846 – 09/03/1846
| today                       = {{plainlist|
*[[China]]
*[[India]]
*[[Pakistan]]}}
| demonym                     = 
| area_km2                    = 260.128
| area_rank                   = 
| GDP_PPP                     = 
| GDP_PPP_year                = 
| HDI                         = 
| HDI_year                    = 
}}

'''Đế quốc Sikh''' ([[tiếng Ba Tư]]: سرکارِ خالصه, phiên âm La Tinh: Sarkār-ē-Khālsā; [[tiếng Punjab]]: ਸਿੱਖ ਖ਼ਾਲਸਾ ਰਾਜ; [[tiếng Anh]]: Sikh Empire) là một nhà nước bắt nguồn từ [[Tiểu lục địa Ấn Độ]], được [[Ranjit Singh|Maharaja Ranjit Singh]] thành lập với trung tâm là [[Punjab]].<ref>{{Chú thích web|url=http://www.exoticindiaart.com/book/details/IDE822/ |title=Ranjit Singh: A Secular Sikh Sovereign by K.S. Duggal. ''(Date:1989. ISBN 8170172446'') |publisher=Exoticindiaart.com |date=3 September 2015 |access-date=2009-08-09}}</ref> Đế chế tồn tại từ năm 1799, khi Maharaja Ranjit Singh chiếm được [[Lahore]] (ngày nay là thủ phủ của [[Punjab (Pakistan)|tỉnh Punjab]], [[Pakistan]]), đến năm 1849, khi nó bị đánh bại trong [[Chiến tranh Anh-Sikh lần thứ hai]] bởi [[Công ty Đông Ấn Anh]]. Nhà nước được thành lập dựa trên nền tảng của [[Khalsa]] từ một tập hợp những người theo [[Sikh giáo]] tự trị.<ref name="Encyclopædia Britannica Eleventh Edition 1911 Page 892"/><ref name="Grewal">{{Chú thích sách|last=Grewal|first=J. S.|title=The Sikhs of the Punjab, Chapter 6: The Sikh empire (1799–1849) |publisher=Cambridge University Press|year=1990|series=The New Cambridge History of India|url=https://books.google.com/books?id=2_nryFANsoYC|isbn=0-521-63764-3}}</ref> Đế chế đạt đến đỉnh cao vào thế kỷ XIX, khi lãnh thổ của nó kéo dài từ [[đèo Khyber]] ở phía Tây sang tận [[Tây Tạng]] ở phía Đông, và từ [[Mithankot]] ở phía Nam đến [[Kashmir]] ở phía Bắc, đa dạng về tôn giáo, với dân số ước tính khoảng 3,5 triệu người vào năm 1831 (trở thành quốc gia đông dân thứ 19 vào thời điểm đó),<ref name="ReferenceA">[[Amarinder Singh]]'s The Last Sunset: The Rise and Fall of the Lahore Durbar</ref> đây là khu vực lớn cuối cùng của tiểu lục địa Ấn Độ bị [[Đế quốc Anh]] sáp nhập.

Nền tảng của Đế chế Sikh có thể bắt nguồn từ năm 1707, năm qua đời của [[Aurangzeb]], hoàng đế thứ 6 của [[Đế quốc Mogul]], báo hiệu sự suy tàn của đế chế này. Quân đội Sikh, được gọi là [[Dal Khalsa (quân đội Sikh)|Dal Khalsa]], một tổ chức tái sắp xếp Khalsa do [[Guru Gobind Singh]] sáng lập, đã dẫn đầu các cuộc viễn chinh chống lại sự cai trị của Mogul và người [[Afghanistan]] ở phía Tây.

Sự hình thành của đế chế bắt đầu với việc [[Ranjit Singh|Maharaja Ranjit Singh]] chiếm được [[Lahore]], từ tay người cai trị Afghanistan, [[Zaman Shah Durrani]], bằng các trận chiến, người Sikh đã trục xuất thành công người Afghanistan ra khỏi lãnh thổ, và thống nhất các nhóm người theo [[Sikh giáo]]. Ranjit Singh được tôn lên làm [[Maharaja]] của [[Punjab]] vào ngày 12/04/1801 (trùng với Vaisakhi), tạo ra một nhà nước chính trị thống nhất. Sahib Singh Bedi, hậu duệ của [[Guru Nanak]], đã tiến hành lễ đăng quang.<ref>[http://www.learnpunjabi.org/eos/ The Encyclopaedia of Sikhism] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140508213214/http://www.learnpunjabi.org/eos/ |date=8 May 2014 }}, section ''Sāhib Siṅgh Bedī, Bābā (1756–1834)''.</ref> Ranjit Singh lên nắm quyền trong một thời gian rất ngắn, từ một thủ lĩnh của những kẻ khốn cùng để cuối cùng trở thành Maharaja của Punjab. Ông bắt đầu hiện đại hóa quân đội của mình, sử dụng các khóa huấn luyện mới nhất cũng như vũ khí và pháo binh. Sau cái chết của Maharaja Ranjit Singh, đế chế đã suy yếu do chia rẽ nội bộ và quản lý chính trị yếu kém. Cuối cùng, đến năm 1849, nhà nước này bị giải thể sau thất bại trong [[Chiến tranh Anh-Sikh lần thứ hai]]. Đế chế Sikh được chia thành 4 tỉnh: [[Lahore]] ở [[Punjab]], trở thành thủ phủ của đạo Sikh, [[Multan]], cũng ở Punjab, [[Peshawar]] và [[Kashmir]] từ năm 1799 đến năm 1849.

==Bối cảnh==
===Mogul cai trị Punjab===
[[Sikh giáo|Đạo Sikh]] bắt đầu hình thành vào khoảng thời gian chinh phục phía Bắc [[Tiểu lục địa Ấn Độ]] của [[Babur]], người sáng lập ra [[Đế chế Mogul]]. Cháu trai của ông là Hoàng đế [[Akbar]], ủng hộ tự do tôn giáo và sau khi viếng thăm [[Langar (Sikh giáo)|langar]] của [[Guru Amar Das]] đã có ấn tượng tốt về đạo Sikh. Sau chuyến thăm này, ông đã hiến đất cho langar và Đế chế Mogul không có bất kỳ xung đột nào với các lãnh tụ của đạo Sikh cho đến khi vị hoàng đế này qua đời vào năm 1605.<ref>{{harvnb|Kalsi|2005|pages=106–107}}</ref> Tuy nhiên, người kế nhiệm của ông là [[Jahangir]] đã coi người Sikh là một mối đe dọa chính trị. Ông ra lệnh cho [[Guru Arjan|Guru Arjun Dev]], người đã bị bắt vì ủng hộ [[Khusrau Mirza]] nổi loạn,<ref>{{harvnb|Markovits|2004|page=98}}</ref> thay đổi đoạn văn về [[Hồi giáo]] trong [[Guru Granth Sahib|Adi Granth]]. Khi Guru từ chối, Jahangir ra lệnh tra tấn người này cho đến chết.<ref>{{Chú thích sách |last=Melton |first=J. Gordon |date=15 January 2014 |title=Faiths Across Time: 5,000 Years of Religious History |url=https://books.google.com/books?id=bI9_AwAAQBAJ&q=khusrau+mirza+died&pg=PA1163 |publisher=ABC-CLIO |page=1163 |isbn=9781610690263 |access-date=3 November 2014 }}</ref> Sự tử đạo của Guru Arjan Dev đã dẫn đến việc Guru thứ 6, [[Guru Hargobind]], tuyên bố chủ quyền của người Sikh trong việc tạo ra [[Akal Takht]] và thiết lập một pháo đài để bảo vệ [[Amritsar]].<ref name="Jestice 2004 pages=345-346">{{harvnb|Jestice|2004|pages=345–346}}</ref> [[Jahangir|Hoàng đế Jahangir]] đã cố gắng khẳng định quyền lực đối với người Sikh bằng cách tống giam Guru Hargobind tại [[Gwalior]], nhưng sau đó đã thả ông ra khi vị hoàng đế Mogul này không còn cảm thấy bị đe dọa. Cộng đồng người Sikh không có thêm bất kỳ vấn đề nào với đế chế Mughal cho đến khi Jahangir qua đời vào năm 1627. Người kế vị của [[Jahangir]] là [[Shah Jahan]], đã xúc phạm "chủ quyền" của Guru Hargobind và sau một loạt các cuộc tấn công vào Amritsar đã buộc người Sikh phải rút lui đến [[Sivalik Hill]].<ref name="Jestice 2004 pages=345-346"/>

Vị Guru tiếp theo là [[Guru Har Rai]], duy trì quyền kiểm soát [[Sivalik Hill]] bằng cách đánh bại các nỗ lực đánh đuổi người Sikh của nhà cầm quyền địa phương. Người Sikh đóng vai trò trung lập trong cuộc tranh giành ngai vàng [[Đế quốc Mogul]] giữa hai người con trai của [[Shah Jahan]] là [[Aurangzeb]] và [[Dara Shikoh]]. Guru thứ 9, [[Guru Tegh Bahadur]], đã di chuyển cộng đồng người Sikh đến [[Anandpur]] và bản thân ông đã đi khắp nơi để thăm và thuyết giảng, bất chấp Hoàng đế Aurangzeb, đã cố gắng đưa [[Ramraiya|Ram Rai]] trở thành guru mới. Guru Tegh Bahadur đã hỗ trợ người [[Kashmiri Pandits]] tránh phải cải sang [[Hồi Giáo]] và bị [[Aurangzeb]] bắt giữ. Khi được đề nghị lựa chọn giữa việc cải đạo sang Đạo Hồi hoặc cái chết, ông đã chọn cái chết thay vì thỏa hiệp, sau đó ông đã bị xử tử.<ref>{{harvnb|Johar|1975|pages=192–210}}</ref>

===Sự hình thành của Khalsa===
[[Guru Gobind Singh]] đảm nhận vai trò lãnh đạo vào năm 1675 và để tránh các trận chiến với các [[Raja]] của [[Sivalik Hill]], nên đã chuyển cộng đồng của mình đến [[Paonta Sahib|Paunta]]. Tại đây, ông đã xây dựng một [[pháo đài]] lớn để bảo vệ thành phố với một đội quân đồn trú. Sức mạnh ngày càng tăng của cộng đồng [[người Sikh]] đã báo động cho các Raja ở Sivalik Hill, họ đã cố gắng tấn công thành phố nhưng lực lượng của [[Guru Gobind Singh]] đã đánh đuổi trong [[trận Bhangani]]. Ông chuyển đến Anandpur và thành lập [[Khalsa]], một đội quân tập hợp của những người theo [[Sikh giáo]] đã được rửa tội, vào ngày 30/03/1699.<ref name=Gobind/> Sự thành lập của Khalsa đã thống nhất cộng đồng Sikh chống lại nhiều nhà cai trị dưới sự hậu thuẫn của [[Đế quốc Mogul]].<ref>{{harvnb|Jestice|2004|pages=312–313}}</ref> Năm 1701, một đội quân kết hợp của các Raja ở Sivalik Hill và quân Mogul dưới quyền của [[Wazir Khan (Sirhind)|Wazir Khan]] đã tấn công Anandpur. Khalsa rút lui nhưng tập hợp lại để đánh bại quân của Đế quốc Mogul trong [[trận Muktsar]]. Năm 1707, [[Guru Gobind Singh]] nhận lời mời của người kế vị [[Aurangzeb]] là [[Bahadur Shah I]] đến gặp ông. Cuộc hội đàm diễn ra tại [[Agra]] vào ngày 23/07/1707.<ref name=Gobind>{{Chú thích web |url=http://www.learnpunjabi.org/eos/ |title=Gobind Singh Guru (1666–1708) |last1=Ganda Singh |website=Encyclopaedia of Sikhism |publisher=Punjabi University Patiala |access-date=11 August 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140508213214/http://www.learnpunjabi.org/eos/ |archive-date=8 May 2014}}</ref>

===Banda Singh Bahadur===
Vào tháng 8/1708, [[Guru Gobind Singh]] đến thăm [[Nanded]]. Tại đây, ông đã gặp một người Bairāgī ẩn dật, Madho Das, người đã cải sang [[Sikh giáo]], được tôn xưng là [[Banda Singh Bahadur]].<ref name=Gobind/><ref name="Banda Singh Bahadur">{{Chú thích web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/51460/Banda-Singh-Bahadur |title=Banda Singh Bahadur |publisher=Encyclopædia Britannica |access-date=15 May 2013}}</ref> Một thời gian ngắn trước khi qua đời, Guru Gobind Singh đã ra lệnh cho Banda Singh Bahadur tái chinh phục vùng [[Punjab]] và trao cho ông một lá thư yêu cầu tất cả người Sikh tham gia cùng ông. Sau 2 năm tập hợp những người ủng hộ, Banda Singh Bahadur đã khởi xướng một cuộc nổi dậy của nông dân bằng cách phá bỏ các điền trang rộng lớn của các gia đình [[Zamindar]] và chia đất cho những nông dân nghèo làm ruộng.<ref name="Singh 2008 pages=25-26">{{harvnb|Singh|2008 |pages=25–26}}</ref> Banda Singh Bahadur bắt đầu cuộc nổi dậy của mình với việc đánh bại quân đội của [[Đế quốc Mogul]] tại [[Samana, Punjab|Samana]] và [[Sadaura|Sadhaura]], cuộc nổi dậy lên đến đỉnh điểm với sự thất thủ của [[Sirhind -Fategarh|Sirhind]]. Trong cuộc nổi dậy, Banda Singh Bahadur đã đưa ra quan điểm là phá hủy các thành phố mà Mogul đã tàn ác với những người ủng hộ [[Guru Gobind Singh]]. Ông đã hành quyết Wazir Khan để trả thù cho cái chết của các con trai của Guru Gobind Singh và Pir Budhu Shah sau chiến thắng của người Sikh tại Sirhind.<ref>{{harvnb|Nesbitt |2005 |page=61}}</ref> Ông cai trị vùng lãnh thổ giữa [[sông Sutlej]] và [[sông Yamuna]], thành lập thủ đô trên dãy [[Himalaya]] tại [[Lohgarh]] và đúc tiền dưới tên của [[Guru Nanak]] và [[Guru Gobind Singh]].<ref name="Singh 2008 pages=25-26"/>  Năm 1716, quân đội của ông bị quân Mogul đánh bại sau khi ông cố gắng bảo vệ pháo đài của mình tại Gurdas Nangal. Ông đã bị bắt cùng với 700 người của mình và bị đưa về [[Delhi]], nơi tất cả họ đều bị tra tấn và [[hành quyết]] sau khi từ chối cải sang [[Hồi Giáo]].<ref>{{Chú thích sách|last=Singh|first=Kulwant|title=Sri Gur Panth Prakash: Episodes 1 to 81|year=2006|publisher=Institute of Sikh Studies|isbn=9788185815282|page=415}}</ref>

==Thời kỳ Dal Khalsa==
{{Main|Dal Khalsa (Đế quốc Sikh)}}
[[Tập tin:PicKingRaja.jpg|thumb|200px|right|Nawab [[Jassa Singh Ahluwalia]]]]
[[Tập tin:Baghel Singh.jpg|right|Nawab [[Baghel Singh]]]]
===Liên minh Sikh===
{{Main|Misl}}
Giai đoạn từ năm 1716 đến năm 1799 là một thời kỳ rất hỗn loạn về mặt chính trị và quân sự ở vùng [[Punjab]]. Tình trạng nghiêm trọng này có nguồn góc từ sự suy tàn chung của [[Đế quốc Mogul|Đế chế Mogul]]<ref>{{Chú thích web |url=http://www.heritage.gov.pk/html_Pages/sikh.htm |title=Sikh Period – National Fund for Cultural Heritage |publisher=Heritage.gov.pk |date=14 August 1947 |access-date=9 August 2009 |archive-date=2010-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100914142731/http://www.heritage.gov.pk/html_pages/sikh.htm |url-status=dead }}</ref> để lại khoảng trống quyền lực trong khu vực mà cuối cùng đã được lấp đầy bởi người Sikh của [[Dal Khalsa (Đế quốc Sikh)|Dal Khalsa]], có nghĩa là "quân đội Khalsa" hay "đảng Khalsa", vào cuối thế kỷ XVII, sau khi họ đánh bại một số cuộc xâm lược của những nhà cai trị [[Afghanistan]] thuộc [[Đế quốc Durrani|Đế chế Durrani]] và các đồng minh của họ,<ref name="The History of Afghanistan">Meredith L. Runion [https://books.google.com/books?id=aZk9XzqCFGUC&pg=PA69&dq=ahmad+shah+durrani+1749+sindh+and+punjab&hl=en&sa=X&ei=bQxIVcbHCovkUp_7gIgI&ved=0CCAQ6AEwAA#v=onepage&q=ahmad%20shah%20durrani%201749%20sindh%20and%20punjab&f=false ''The History of Afghanistan''] pp 70 Greenwood Publishing Group, 2007 {{ISBN|0313337985}}</ref> tàn tích của [[Đế quốc Mogul]] và những người quản lý của họ, những Raja người Hindu đồng minh của Mogul ở Sivalik Hills,<ref>{{Chú thích sách|author1=Patwant Singh| title=The Sikhs|url=https://books.google.com/books?id=27XYeylUzWwC&q=sikh+hill+rajas&pg=PT60| year=2007| publisher=Crown Publishing Group|isbn=9780307429339|page=270}}</ref><ref>{{Chú thích web|url=https://www.thesikhencyclopedia.com/the-sikh-empire-1799-1839/sikhs-relations-with-hill-states|title=Sikhs' Relation with Hill States|website=www.thesikhencyclopedia.com|language=en-GB|access-date=2019-04-13}}</ref> và những người địa phương thù địch [[Hồi giáo]] đứng về phía các lực lượng Hồi giáo khác.<ref name="The History of Afghanistan"/> Những người Sikh của Dal Khalsa cuối cùng đã thành lập các khu vực hành chính Sikh độc lập của riêng họ, ''Misls'', bắt nguồn từ một thuật ngữ Ba Tư-Ả Rập có nghĩa là 'tương tự', do ''Misldars'' đứng đầu. Những Misls này phần lớn được thống nhất bởi [[Ranjit Singh|Maharaja Ranjit Singh]].

===Các nhà nước Cis-Sutlej===
[[Các Nhà nước Cis-Sutlej]] là một nhóm các lãnh địa của [[Sikh giáo]]<ref>{{Chú thích sách|author1=Jayanta Kumar Ray| title=Aspects of India's International Relations, 1700 to 2000: South Asia and the World|url=https://books.google.com/books?id=Nyk6oA2nOlgC&q=%22second+anglo+maratha+war%22+sutlej&pg=PA379| year=2007| publisher=Pearson Education|isbn=9788131708347|page=379}}</ref> trong vùng [[Punjab]] nằm giữa [[sông Sutlej]] về phía Bắc, dãy [[Himalaya]] ở phía Đông, [[sông Yamuna]] và [[Delhi]] ở phía Nam, và [[Sirsa (huyện)|huyện Sirsa]] ở phía Tây. Các quốc gia này nằm dưới quyền thống trị của [[Đế quốc Maratha|Đế chế Maratha]] sau năm 1785 trước [[Chiến tranh Anh-Maratha lần thứ hai]] năm 1803–1805, sau đó [[người Marathi]] mất quyền kiểm soát lãnh thổ vào tay [[Công ty Đông Ấn Anh]]. Các nhà nước Cis-Sutlej bao gồm [[Kalsia]], [[Kaithal]], [[Nhà nước Patiala]], [[Nhà nước Nabha]], [[Nhà nước Jind]], [[Thanesar]], [[Maler Kotla]], [[Ludhiana]], [[Nhà nươc Kapurthala]], [[Ambala]], [[Ferozpur]] và [[Nhà nước Faridkot]], cùng một số lãnh địa khác. Trong khi các quốc gia theo [[Sikh giáo]] này được thành lập bởi [[Dal Khalsa (Đế quốc Sikh)|Dal Khalsa]], nhưng chúng không phải là một phần của Đế chế Sikh và có lệnh cấm gây chiến lẫn nhau sau [[hiệp ước Amritsar (1809)]] (trong đó đế chế từ bỏ yêu sách đối với Các quốc gia Cis-Sutlej và [[người Anh]] không được can thiệp vào phía bắc Sutlej hoặc vào lãnh thổ hiện có của đế chế ở phía Nam Sutlej),<ref>{{Chú thích web|url=http://www.sikh-heritage.co.uk/postgurus/Sikh%20Wars/sikhwars.htm|author=Lt. Gen. Kirpal Singh Randhawa, PVSM, AVSM (Retd.)|title=Sikh Wars|website=www.sikh-heritage.co.uk|language=en-GB|access-date=2019-04-13}}</ref> sau những nỗ lực của Ranjit Singh nhằm giành quyền kiểm soát các lãnh địa này từ tay người Anh từ năm 1806 đến 1809.<ref>{{Chú thích sách|author1=Jayanta Kumar Ray| title=Aspects of India's International Relations, 1700 to 2000: South Asia and the World|url=https://books.google.com/books?id=Nyk6oA2nOlgC&q=%22second+anglo+maratha+war%22+sutlej&pg=PA379| year=2007| publisher=Pearson Education|isbn=9788131708347|pages=379–380}}</ref><ref>Sangat Singh, the Sikhs in History.</ref> Cuộc vượt [[sông Sutlej]] của người Sikh, sau khi Anh quân sự hóa biên giới với [[Punjab]] (từ 2.500 người và 6 khẩu súng vào năm 1838 lên 17.612 người và 66 khẩu súng vào năm 1844, và 40.523 người cùng 94 khẩu súng vào năm 1845), và có kế hoạch sử dụng lãnh thổ mới được chinh phục của Sindh làm bàn đạp để tiến lên vùng Multan do người Sikh nắm giữ,<ref>{{Chú thích sách|author1=Jayanta Kumar Ray| title=Aspects of India's International Relations, 1700 to 2000: South Asia and the World|url=https://books.google.com/books?id=Nyk6oA2nOlgC&q=%22second+anglo+maratha+war%22+sutlej&pg=PA379| year=2007| publisher=Pearson Education|isbn=9788131708347|page=381}}</ref> cuối cùng dẫn đến xung đột với người Anh.

===Nội chiến giữa các Misl===
Sau triều đại của [[Jassa Singh Ramgarhia]], những Sikh Misl tự trị trở nên chia rẽ và tiến hành gây chiến với nhau. Một loại ''Chiến tranh Lạnh'' đã nổ ra với các Misl: Bhangi, Nakkai, Dalelwala và Ramgharia Misls Sukerchakia, Ahluwalia, Karor Singhia và Kaniyeha. Shaheedan, Nishania và Singhpuria cũng liên minh nhưng không tham gia chiến tranh với những Misl khác và tiếp tục Dal Khalsa. Phulkian Misl đã bị vạ tuyệt thông khỏi liên minh. [[Sada Kaur|Rani Sada Kaur]] của [[Kanhaiya Misl]] đã phá hủy sức mạnh của Bhangis. Sau đó, cô đã nhường ngôi cho [[Ranjit Singh|Maharaja Ranjit Singh]].

==Đế chế==
[[Tập tin:Ranjit Singh holding court - Court and Camp of Runjeet Singh - pg203.jpg|thumb|right|[[Ranjit Singh]] holding court in 1838 CE]]
Đế chế Sikh bắt đầu hình thành với sự thống nhất giữa các Misl tự trị vào năm 1801, tạo ra một nhà nước chính trị thống nhất. Tất cả các thủ lĩnh của Misl, đều thuộc giới quý tộc với xuất thân gia đình lâu đời và có uy tín trong lịch sử [[Sikh giáo]].<ref name="Encyclopædia Britannica Eleventh Edition 1911 Page 892"/>

Lãnh thổ địa lý chính thức của đế chế kéo dài từ vùng [[Punjab]] đến [[Đèo Khyber]] ở phía Tây, đến [[Kashmir]] ở phía Bắc, [[Sindh]] ở phía Nam và [[Tây Tạng]] ở phía Đông. Năm 1799, [[Ranjit Singh]] chuyển thủ đô từ [[Gujranwala]] đến [[Lahore]], thành phố này được ông nội của ông là [[Charat Sing]] thành lập vào năm 1763.<ref>{{Chú thích sách |url=https://books.google.com/books?id=j894miuOqc4C&q=gujranwala+capital&pg=PA411|title=World and Its Peoples: Middle East, Western Asia, and Northern Africa|year=2007|publisher=Marshall Cavendish|isbn=9780761475712|page=411}}</ref>

[[Hari Singh Nalwa]] là Tổng tư lệnh của Quân đội Sikh Khalsa từ năm 1825 đến năm 1837.<ref name="google">{{Chú thích sách|title=War, Culture and Society in Early Modern South Asia, 1740–1849|author1=Roy, K.|author2=Roy, L. D. H. K.|date=2011|publisher=Taylor & Francis|isbn=9781136790874|url=https://books.google.com/books?id=zp0FbTniNaYC|page=147|access-date=10 December 2014}}</ref> Ông được biết đến với vai trò lãnh đạo trong các cuộc chinh phục [[Kasur]], [[Sialkot]], [[Multan]], [[Kashmir]], [[Attock]] và [[Peshawar]]. Nalwa dẫn đầu quân đội Sikh giải phóng Kashmir khỏi [[Shah Shujah Durrani]] và [[Đế quốc Durrani]] phải cống nạp viên kim cương [[Koh-i-Noor]] cho [[Ranjit Singh|Maharaja Ranjit Singh]]. Ông từng là [[thống đốc]] của Kashmir và Hazara và thành lập một xưởng đúc tiền thay mặt cho Đế chế Sikh để tạo nguồn tài chính dồi dào cho đế chế. Chính sách biên giới của ông về việc giữ [[đèo Khyber]] sau đó được kế thừa và tiếp tục sử dụng bởi [[Raj thuộc Anh]]. Nalwa chịu trách nhiệm mở rộng biên giới của đế chế Sikh đến [[sông Ấn]]. Vào thời điểm ông qua đời, ranh giới phía Tây của Đế chế Sikh là đèo Khyber.

===Nhân khẩu học===
Nhân khẩu học tôn giáo của Đế chế ước tính chỉ có hơn 10% <ref name="Abhinav Publications">{{Chú thích sách|author1=Kartar Singh Duggal|url=https://books.google.com/books?id=4udb8LsF3-oC&q=hardly+10+percent|title=Maharaja Ranjit Singh, the Last to Lay Arms|publisher=Abhinav Publications|year=2001|isbn=9788170174103|page=55}}</ref> đến 12% <ref>{{Chú thích sách|author1=J.S. Grewal|url=https://books.google.com/books?id=2_nryFANsoYC&q=ranjit+singh+punjabi+written+in+gurmukhi+j.s.+grewal&pg=PA112|title=The Sikhs of the Punjab, Volumes 2–3|publisher=Cambridge University Press|year=1998|isbn=9780521637640|page=113}}</ref> cư dân là theo [[Sikh giáo]], 80% theo [[Hồi giáo]] <ref name="Abhinav Publications" /> và dưới 10% dân số theo [[Hindu giáo]].<ref name="Abhinav Publications" /> [[Surjit Hans]] đã đưa ra những số liệu khác nhau dựa trên dự báo điều tra dân số năm 1881, trong đó dân số theo Hồi giáo ở mức 51%, người theo đạo Hindu ở mức 40% và người theo đạo Sikh vào khoảng 8%, 1% còn lại là người [[châu Âu]].<ref>{{Chú thích tạp chí|last=Hans|first=Surjit|date=April 2006|title=Why are we sentimental about Ranjit Singh ?|url=|journal=The Panjab, Past and Present|volume=XXXVII-Part 1|pages=47|via=}}</ref> Dân số là 3,5 triệu người vào năm 1831, theo [[Amarinder Singh]] trong ''Hoàng hôn cuối cùng: Sự trỗi dậy và sụp đổ của Lahore Durbar'' (The Rise and Fall of the Lahore Durbar).<ref>{{Chú thích sách|last=Singh|first=Amarinder|title=The Last Sunset: The Rise and Fall of the Lahore Durbar|publisher=[[Roli Books]]|year=2010|isbn=978-81-7436-779-2|location=|pages=23}}</ref>

Ước tính khoảng 90% người theo [[Sikh giáo]] và hơn 50% dân số của Đế chế tập trung ở thượng [[Majha|Bari]], [[Doaba|Jalandhar]] và thượng [[Rechna Doab]]. Vào những năm 1830, một nửa dân số theo Sikh giáo tập trung ở khu vực thuộc Lahore và Amritsar sau ngày.<ref>{{Chú thích sách|author1=J. S. Grewal|url=https://books.google.com/books?id=2_nryFANsoYC&q=ranjit+singh+punjabi+written+in+gurmukhi+j.s.+grewal&pg=PA112|title=The Sikhs of the Punjab, Volumes 2–3|publisher=Cambridge University Press|year=1998|isbn=9780521637640|page=113}}</ref>

===Địa lý===
[[Tập tin:Joppen1907India1805a.jpg|thumbnail|200px|Tiểu lục địa Ấn Độ năm 1805]]
Đế chế Sikh thời kỳ cực thịnh có tổng diện tích là 260.128 km2 (100.436 dặm vuông).<ref name="onlinelibrary.wiley.com"/><ref>{{Chú thích sách|last=Singh|first=Rishi|date=April 23, 2015|title=State Formation and the Establishment of Non-Muslim Hegemony
Post-Mughal 19th-century Punjab |url=https://www.google.ca/books/edition/State_Formation_and_the_Establishment_of/EPCICwAAQBAJ?hl=en&gbpv=1&dq=100,436+sq+mi&pg=PT20&printsec=frontcover|publisher=SAGE Publications|ISBN=9789351505044|quote="Ranjit Singh's state covered approximately an area of 100,436 square miles"}}</ref><ref>{{Chú thích sách|last=Herrli|first=Hans|date= May 7, 2008| title= The Coins of Sikhs|url=https://www.google.ca/books/edition/The_Coins_of_the_Sikhs/AlEaAAAAYAAJ?hl=en&gbpv=1&bsq=100,436+sq+miles&dq=100,436+sq+miles&printsec=frontcover|publisher=Indian Coin Society|page=20}}</ref>

[[Punjab]] là một khu vực nằm giữa [[tiểu lục địa Ấn Độ]] và [[Đế quốc Durrani]] của [[Afghanistan]]. Các đơn vị chính trị ngày nay đã tạo nên Đế chế Sikh lịch sử:

*[[Punjab]], đến [[Mithankot]] ở phía Nam
** [[Punjab, Pakistan]], ngoại trừ [[Bahawalpur (phiên quốc)|Nhà nước Bahawalpur]]
** [[Punjab, Ấn Độ]], về phía Nam đến các khu vực ngay bên kia [[Sutlej|sông Sutlej]]
** [[Haryana]], Ấn Độ
** [[Himachal Pradesh]], Ấn Độ, về phía nam đến các khu vực ngay bên kia [[Sutlej|sông Sutlej]]
** [[Phân khu Jammu]], [[Jammu và Kashmir (lãnh thổ liên bang)|Jammu và Kashmir]], Ấn Độ và Pakistan (1808–1846)
* [[Kashmir]], từ ngày 5 tháng 7 năm 1819 đến ngày 15 tháng 3 năm 1846, Ấn Độ/Pakistan/Trung Quốc<ref>The Masters Revealed, (Johnson, p. 128)</ref><ref>Britain and Tibet 1765–1947, (Marshall, p.116)</ref>
** [[Thung lũng Kashmir]], Ấn Độ từ năm 1819 đến 1846
** [[Gilgit]], [[Gilgit-Baltistan]], Pakistan, từ năm 1842 đến 1846{{citation needed|date=August 2020}}
** [[Ladakh]], Ấn Độ 1834–1846<ref>{{Chú thích sách|author1=Pandey, Dr. Hemant Kumar|author2=Singh, Manish Raj|title=India's Major Military and Rescue Operations|url=https://books.google.com/books?id=nn5IDwAAQBAJ&q=ladakh+1834+sikh&pg=PA57| year=2017| publisher=Horizon Books|isbn=9789386369390|page=57}}</ref><ref>{{Chú thích web | url=https://digitalcollections.sit.edu/cgi/viewcontent.cgi?referer=https://www.google.com/&httpsredir=1&article=1923&context=isp_collection| title=Frontier: The Making of the Northern and Eastern Border in Ladakh From 1834 to the Present| first1=Jonathan M.| last1=Deng | publisher=SIT Digital Collections Independent Study Project (ISP) Collection. 920.| date=2010}}</ref>
* [[Đèo Khyber]], Afghanistan/Pakistan<ref>The Khyber Pass: A History of Empire and Invasion, (Docherty, p. 187)</ref>
** [[Peshawar]], Pakistan<ref>The Khyber Pass: A History of Empire and Invasion, (Docherty, pp. 185–187)</ref> (taken in 1818, retaken in 1834)
** [[Khyber Pakhtunkhwa]] và [[Những Khu vực Bộ lạc Liên bang Quản lý]], Pakistan <ref>Bennett-Jones, Owen; Singh, Sarina, ''Pakistan & the Karakoram Highway'' Page 199</ref>
* Một phần của [[Tây Tạng|Tây Tây Tạng]],{{sfn|Waheeduddin|1981|p=vii}} Trung Quốc ([[Chiến tranh Dogra-Tây Tạng|một thời gian ngắn]] vào năm 1841, đến [[Thị xã Burang|Taklakot]]),<ref>{{Chú thích sách|author1=Kartar Singh Duggal| title=Maharaja Ranjit Singh, the Last to Lay Arms|url=https://books.google.com/books?id=4udb8LsF3-oC&q=tibet| year=2001| publisher=Abhinav Publications|isbn=9788170174103|page=131}}</ref>

Huyện [[Jamrud]] (Cơ quan Khyber, Pakistan) là giới hạn cực Tây của Đế chế Sikh. Việc mở rộng về phía tây đã bị chặn lại tại [[Trận Jamrud]], trong đó người Afghanistan đã giết được vị tướng nổi tiếng của [[Sikh giáo]] là [[Hari Singh Nalwa]] trong một cuộc tấn công, mặc dù người Sikh đã giữ vững vị trí của họ tại pháo đài Jamrud. Ranjit Singh đã cử tướng Sirdar Bahadur Gulab Singh Powind dẫn theo quân tiếp viện đến đè bẹp cuộc nổi dậy Pashtun.<ref>Hastings Donnan, ''Marriage Among Muslims: Preference and Choice in Northern Pakistan'', (Brill, 1997), 41.[https://books.google.com/books?id=PL_ACoFwJ2gC&pg=PA41&dq=raja+gulab+singh+revolt&hl=en&sa=X&ei=5VEwT9G8NoanrAfg-dmeBA&ved=0CGMQ6AEwCA#v=onepage&q=raja%20gulab%20singh%20revolt&f=false]</ref> Năm 1838, Ranjit Singh cùng với quân đội của mình đã hành quân vào [[Kabul]] để tham gia cuộc diễu hành chiến thắng cùng với [[người Anh]] sau khi khôi phục ngai vàng Afghanistan cho Shah Shoja.<ref>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/491193/Ranjit-Singh Encyclopædia Britannica – Ranjit Singh]</ref>

===Chính sách===
[[Tập tin:Coin of Maharaja Ranjit Singh, minted in Amritsar.jpg|thumb|250px|[[Xu bạc]] Nanakshahi của Đế chế Sikh]]
Đế chế Sikh có chính sách trọng dụng nhân tài rất cởi mở so với các quốc gia xung quanh, nó cho phép những người đàn ông thuộc các tôn giáo khác ngoài [[Sikh giáo]] có thể vươn lên vị trí chỉ huy quyền lực trong cả quân đội và bộ máy hành chính của đế quốc.<ref>Kartar Singh Duggal (1 January 2001). Maharaja Ranjit Singh: The Last to Lay Arms. Abhinav Publications. pp. 125–126. {{ISBN|978-81-7017-410-3}}.</ref>

Anh em nhà Fakir, những người theo [[Hồi giáo]] được xem là điển hình cho chính sách cởi mở trong việc trọng dụng nhân tài của Đế quốc Sikh. Họ là cố vấn và trợ lý cá nhân đáng tin cậy cũng như bạn thân của Ranjit Singh,{{sfn|Waheeduddin|1981|p=ix}} đặc biệt là [[Fakir Azizuddin]], phục vụ ở vị trí ngoại trưởng của đế chế, phiên dịch cho [[maharaja]], và đóng vai trò quan trọng trong các sự kiện đàm phán với [[người Anh]], trong đó ông thuyết phục Ranjit Singh duy trì quan hệ ngoại giao với người Anh và không gây chiến với họ vào năm 1808, khi quân đội Anh được di chuyển dọc theo sông [[Sutlej]], với chính sách này, người Anh muốn giữ chân của Ranjit Singh ở phía Bắc của con sông, và đặt Sutlej làm ranh giới phân chia giữa đế quốc Sikh và Anh; {{sfn|Waheeduddin|1981|p=27}} đàm phán với [[Dost Muhammad Khan]] trong nỗ lực bất thành để chiếm lại [[Peshawar]].{{sfn|Waheeduddin|1981|p=27}} Ông cũng thỉnh thoảng được giao nhiệm vụ quân sự trong suốt sự nghiệp của mình.{{sfn|Waheeduddin|1981|p=28}} Anh em nhà Fakir được giới thiệu với maharaja khi cha của họ, Ghulam Muhiuddin, một bác sĩ, được ông triệu tập để chữa trị một căn bệnh về mắt ngay sau khi ông chiếm được [[Lahore]].{{sfn|Waheeduddin|1981|p=25}}

Những người anh em khác của Fakir là Imamuddin, một trong những viên chức quản lý chính của nhà vua, và Nuruddin, người từng là bộ trưởng nội vụ và bác sĩ cá nhân, cũng được Maharaja ban cho tước hiệu [[Jagir]].{{sfn|Waheeduddin|1981|p=iv}}

Hàng năm, khi ở Amritsar, Ranjit Singh đã đến thăm các đền thờ của các tôn giáo khác, bao gồm cả [[Hồi giáo]].{{sfn|Waheeduddin|1981|p=3}} Nhà vua đã ban hành những mệnh lệnh đối xử bình đẳng đối với tất cả các tôn giáo và nghề nghiệp, phù hợp với các học thuyết về đức tin của họ.{{sfn|Waheeduddin|1981|p=17}} Chính quyền cho lập các toàn án đặc biệt dành riêng cho người Hồi giáo, được phán quyết theo [[luật Hồi giáo]] trong các vấn đề cá nhân. Trên toàn đế chế có hệ thống các toà án chung, dược điều hành bởi các quan chức tư pháp của chính phủ, dành cho tất cả cư dân trên lãnh thổ đế chế mà không phân biệt tôn giáo và giai cấp xã hội.{{sfn|Waheeduddin|1981|p=20}}

Một trong những hành động đầu tiên của Ranjit Singh sau khi chiếm được [[Lahore]] năm 1799 là cho khôi phục các văn phòng của Qazis và Muftis cha truyền con nối vốn đã thịnh hành vào thời [[Đế quốc Mogul]].{{sfn|Waheeduddin|1981|p=20}} Kazi Nizamuddin được bổ nhiệm để quyết định các vấn đề hôn nhân giữa những người theo đạo Hồi, trong khi đó Muftis Mohammad Shahpuri và Sadulla Chishti được giao quyền lập các chứng từ liên quan đến việc chuyển nhượng [[bất động sản]].{{sfn|Waheeduddin|1981|p=20}} Hệ thống mohalladari cũ được khôi phục với mỗi [[mahallah]], hoặc phân khu lân cận, do một trong các thành viên phụ trách. Văn phòng Kotwal, hay trưởng bộ phận an ninh, được giao cho một người [[Hồi giáo]], Imam Bakhsh.{{sfn|Waheeduddin|1981|p=20}}

Các tướng lĩnh của Đế chế Sikh rất đa dạng, vì họ đến từ nhiều cộng đồng và tôn giáo khác nhau. Trong đó các vị tướng nổi tiếng của [[Sikh giáo]] như [[Hari Singh Nalwa]], [[Fateh Singh Dullewalia]], [[Nihal Singh Atariwala]], [[Chattar Singh Attariwalla]] và [[Fateh Singh Kalianwala]]; Các vị tướng [[Hindu giáo]] bao gồm [[Dewan Mokham Chand Nayyar]], con trai và cháu trai của ông, và [[Misr Diwan Chand Nayyar]]; và các tướng [[Hồi giáo]] bao gồm [[Ilahi Bakhsh]] và Mian Ghaus Khan; [[Balbhadra Kunwar]], là người Nepal, và các tướng [[châu Âu]] bao gồm [[Jean-Francois Allard]], [[Jean-Baptiste Ventura]], và [[Paolo Avitabile]].{{sfn|Waheeduddin|1981|p=23}} các tướng đáng chú ý khác của Quân đội Sikh Khalsa là [[Veer Singh Dhillon]], [[Sham Singh Attariwala]], [[Mahan Singh Mirpuri]], và [[Zorawar Singh Kahluria]]...

==Nhân khẩu học==
{{Pie chart
| thumb   = right
| caption = Religion in Khalsa Empire (1800s)<ref name="onlinelibrary.wiley.com"/><ref name="ReferenceB">{{Chú thích tạp chí |journal=[[Economic and Political Weekly]] |volume=38 |number=26 |date=June–July 2003 |pages=2693–2701 |publisher=Economic and Political Weekly |title=Scheduled Castes in Sikh Community: A Historical Perspective |first=Harish K. |last=Puri |jstor=4413731}}</ref>{{rp|2694}}
| label1  = [[Hồi giáo]]
| value1  = 70
| color1  = green
| label2  = [[Hindu giáo]]
| value2  = 24
| color2  = orange
| label3 = [[Sikh giáo]]
| value3  = 6
| color3  = Yellow
}}
Dân số của đế chế trong thời kỳ [[Ranjit Singh|Maharaja Ranjit Singh]] nắm quyền cai trị vào những năm 1800, được ước tính vào khoảng 12 triệu người.<ref name="onlinelibrary.wiley.com"/>  Thành phần tôn giáo thời đó bao gồm: 8,4 triệu người theo [[Hồi giáo]], 2,88 triệu người theo [[Hindu giáo]] và 722.000 người theo [[Sikh giáo]].<ref name="ReferenceB"/>

==Đọc thêm==
* [[Chiến tranh Anh-Sikh lần thứ nhất]]

== Tham khảo ==
{{Tham khảo|}}

{{Đế quốc}}

[[Thể loại:Chấm dứt năm 1849]]
[[Thể loại:Cựu quốc gia châu Á]]
[[Thể loại:Khởi đầu năm 1799 ở Ấn Độ]]
[[Thể loại:Các vương quốc và đế quốc Ấn Độ]]
[[Thể loại:Cựu quốc gia ở Trung Á]]
[[Thể loại:Cựu quốc gia ở Nam Á]]
[[Thể loại:Cựu quốc gia quân chủ Trung Á]]
[[Thể loại:Cựu quốc gia quân chủ Nam Á]]
[[Thể loại:Lịch sử Punjab]]
[[Thể loại:Lịch sử Sikh giáo]]