Xem mã nguồn của 1RXS J160929.1−210524

{{Starbox begin
| name = 1RXS J160929.1-210524
}}
{{Starbox image
| image = 
| caption = Ngôi sao và [[hành tinh ngoài hệ Mặt Trời|hành tinh]] đồng hành với khối lượng bằng 8 lần khối lượng [[Sao Mộc]]
| credit = [[Đài quan sát Gemini]] 
}}
{{Starbox observe
| epoch = [[Kỷ nguyên (thiên văn học)#Năm Julius và J2000|J2000.0]]
| equinox = [[Kỷ nguyên (thiên văn học)#Năm Julius và J2000|J2000.0]]
| constell = [[Thiên Hạt (chòm sao)|Thiên Hạt]]
| ra = {{RA|16|09|30.3}}<ref name=sb>{{SIMBAD link|GSC+06213-01358|GSC 06213-01358 -- Pre-main sequence Star (optically detected)}}, database entry, [[SIMBAD]]. Truy cập 17 tháng 9 năm 2008.</ref>
| dec = {{DEC|−21|04|58}}<ref name=sb />
}}
{{Starbox character
| class = K7V<ref name=arxiv>Table 1, Direct Imaging and Spectroscopy of a Planetary Mass Candidate Companion to a Young Solar Analog, David Lafrenière, Ray Jayawardhana, and Marten H. van Kerkwijk, submitted to ''Astrophysical Journal Letters'', {{ArXiv|0809.1424}}, {{Bibcode|2008arXiv0809.1424L}}.</ref>
| r-i = <!--R-I color-->
| v-r = <!--V-R color-->
| b-v = <!--B-V color-->
| u-b = <!--U-B color-->
| variable = [[Sao T Tauri]]
}}
{{Starbox astrometry
| radial_v = <!--Radial velocity (in km/sec)-->
| prop_mo_ra = <!--Proper motion (RA), μα cos δ (in milliarcsec/yr)-->
| prop_mo_dec = <!--Proper motion (dec), μδ (in milliarcsec/yr)-->
| parallax = <!--Parallax (in milliarcsec)-->
| p_error = <!--Parallax error (in milliarcsec)-->
| parallax_footnote = <!--Parallax footnote-->
| dist_ly = 470 ± 70
| dist_pc = 145 ± 20<ref name=p1>p. 1, Lafrenière et al. 2008.</ref>
| space_v_u = <!--Space velocity (U), σu cos v w (in km/s)-->
| space_v_v = <!--Space velocity (V), σv cos w (in km/s)-->
| space_v_w = <!--Space velocity (W), σw (in km/s)-->
}}
{{Starbox detail
| source = <!--[source url]-->
| mass = 0.85{{±|0.20|0.10}}<ref name=arxiv />
| radius = 1.35<ref name=arxiv />
| gravity = <!--Surface gravity (given as the base 10 logarithm expressed in cgs units)-->
| luminosity = <!--Luminosity (in solar luminosities); prefer luminosity_bolometric or luminosity_visual-->
| luminosity_bolometric = <!--Luminosity (in solar luminosities), bolometric-->
| luminosity_visual = <!--Luminosity (in solar luminosities), visual (V)-->
| temperature = 4060{{±|300|200}}<ref name=arxiv />
| metal = <!--Metallicity (no units provided by template)-->
| rotation = <!--Rotation (no units provided by template)-->
| age = 5 million<ref name=p1 />
}}
{{Starbox catalog
| names = [[2MASS]]&nbsp;J16093030-2104589, [[Guide Star Catalog|GSC]]&nbsp;06213-01358, PZ99 J160930.3-210459
}}
{{Starbox reference
| Simbad = GSC+06213-01358
| ARICNS = <!--Code-->
}}
{{Starbox end}}

'''1RXS J160929.1-210524''' là một [[sao tiền dải chính]] nằm cách xa xấp xỉ 470 [[năm ánh sáng]] trong [[chòm sao]] [[Thiên Hạt (chòm sao)|Thiên Hạt]]. [[Sao|Ngôi sao]] này được xác định là một thành viên 5 triệu năm tuổi của nhóm con "Upper Scorpius" trong "tập hợp Scorpius-Centaurus" bởi Thomas Preibisch và các đồng tác giả năm 1998.

== Hệ hành tinh ==
Ngày [[8 tháng 9]] 2008, người ta đưa tin nhà thiên văn David Lafrenière và các cộng sự sử dụng kính thiên văn tại [[đài quan sát Gemini]] để chụp ngôi sao này và đã nhận ra một [[hành tinh]] (được định danh là ''1RXS J160929.1-210524 b''), với khối lượng bằng 8 lần khối lượng của [[Sao Mộc]],<ref name="natlgeo">{{chú thích báo | url=http://news.nationalgeographic.com/news/2010/06/100630-science-space-planets-first-picture-confirmed/ | title="First" Picture of Planet Orbiting Sunlike Star Confirmed | first=Andrew | last=Fazekas | publisher=National Geographic | date=30 tháng 6 năm 2010 | access-date =1 tháng 7 năm 2010}}</ref> đang quay quanh ngôi sao ở một khoảng cách rất lớn, khoảng 330 lần khoảng cách từ [[Trái Đất]] đến [[Mặt Trời]] (xấp xỉ 50 tỷ km, hay 31 tỷ dặm; trong khi quỹ đạo của [[Sao Diêm Vương|Pluto]] quanh Mặt Trời trung bình vào khoảng 5,8 tỷ km (3,6 tỷ dặm).).<ref>{{chú thích báo | url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/7617031.stm | title=Exoplanet 'circles normal star' | publisher=[[BBC|BBC News]] | date=15 tháng 9 năm 2008 | access-date =17 tháng 9 năm 2008}}</ref> Đặc trưng quỹ đạo của hành tinh đồng hành đã được xác nhận trong một bài báo phát hành ngày [[15 tháng 6]] 2010 trên tạp chí ''[[The Astrophysical Journal]]''.<ref>{{Chú thích tập san học thuật | last1 = Lafrenière | first1 = David | last2 = Jayawardhana | first2 = Ray | last3 = van Kerkwijk | first3 = Marten H. | title = The Directly Imaged Planet around the Young Solar Analog 1RXS J160929.1-210524: Confirmation of Common Proper Motion, Temperature and Mass | date = 2010 | volume = 719 | issue =1 |pages=497 |journal = [[The Astrophysical Journal]] | arxiv = 1006.3070 |bibcode = 2010ApJ...719..497L |doi = 10.1088/0004-637X/719/1/497 | s2cid = 119215396 }}</ref><ref>{{chú thích báo | last = Kruesi | first = Liz | title = Astronomers verify directly imaged planet | url = http://cs.astronomy.com/asycs/blogs/astronomy/2010/06/22/astronomers-verify-directly-imaged-planet.aspx | work = [[Astronomy Magazine]] | date = 22 tháng 6 năm 2010 | access-date = 1 tháng 7 năm 2010 | archive-date = ngày 30 tháng 6 năm 2010 | archive-url = https://web.archive.org/web/20100630110925/http://cs.astronomy.com/asycs/blogs/astronomy/2010/06/22/astronomers-verify-directly-imaged-planet.aspx | url-status=dead }}</ref> Đây là hành tinh nhỏ nhất từng được biết quay quanh một ngôi sao với một khoảng cách tin cậy, nó cũng là [[hành tinh ngoài hệ Mặt Trời|hành tinh]] đầu tiên được chụp ảnh trực tiếp đang quay quanh một ngôi sao kiểu Mặt Trời.<ref name="natlgeo"/>

Những người khám phá cũng chú ý rằng vị trí của hành tinh quá xa so với ngôi sao cũng là một thử thách lớn cho các mô hình về sự hình thành hệ hành tinh: thời gian để hình thành lên một hành tinh như vậy bởi sự bồi tụ lõi tại khoảng cách lớn so với ngôi sao có thế sẽ lâu hơn tuổi của chính hệ này. Có một khả năng là hành tinh được hình thành ở gần hơn đối với ngôi sao và sau đó nó lùi dần ra xa do kết quả của các tương tác với đĩa tiền hành tinh hoặc với hành tinh khác trong hệ. Một khả năng khác đó là hành tinh được hình thành ''tại chỗ'' thông qua cơ chế bất ổn định của đĩa tiền hành tinh, theo đó đĩa bị vỡ ra thành các mảnh do sự bất ổn định hấp dẫn, mặc dù điều này đòi hỏi đĩa tiền hành tinh với khối lượng không thông thường.<ref name=arxiv />

{{OrbitboxOnePlanet
| exoplanet = b 
| mass = 8{{±|4|1}}<ref name=arxiv />
| separation = ~330<ref name=arxiv />
}}

== Xem Thêm ==
*[[Danh sách các hành tinh ngoài Hệ Mặt Trời]]

== Tham khảo ==
{{Tham khảo}}

== Liên kết ngoài ==

* {{chú thích web |url=http://www.gemini.edu/node/11126 |title=First Picture of Likely Planet around Sun-like Star |access-date = ngày 16 tháng 9 năm 2008 |work=[[Gemini Observatory]] |publisher= |date = ngày 15 tháng 9 năm 2008}}
* {{chú thích tạp chí|url=http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/bib_query?arXiv:0809.1424|author=Lafrenière, David; Jayawardhana, Ray; van Kerkwijk, Marten H.|title=Direct Imaging and Spectroscopy of a Planetary Mass Candidate Companion to a Young Solar Analog|journal=ARXIV|volume=|pages=|year=2008| doi=10.1086/595870}}
* {{chú thích web |url=http://exoplanet.eu/star.php?st=1RXS1609 |title=Notes for star 1RXS1609 |access-date=ngày 16 tháng 9 năm 2008 |work=The Extrasolar Planet Encyclopedia |publisher= |date= |archive-date=2008-10-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081023002147/http://exoplanet.eu/star.php?st=1RXS1609 |url-status=dead }}
{{-}}

{{Sky|16|09|30.3|-|21|04|58|10}}

{{DEFAULTSORT:1rxs J160929.1−210524}}
[[Thể loại:Sao dải chính loại K]]
[[Thể loại:Sao tiền dải chính]]
[[Thể loại:Chòm sao Thiên Yết]]
[[Thể loại:Hệ hành tinh giả thiết]]
[[Thể loại:Sao T Tauri]]
[[Thể loại:Sao dãy chính nhóm K]]