Xem mã nguồn của Bãi Phúc Nguyên

{{Infobox disputed islands
| plural =
| name = Bãi Phúc Nguyên
| image name = Prince Consort Bank.jpg
| image caption = Ảnh vệ tinh chụp bãi Phúc Nguyên
| image size = 
| locator map = 
| places =
| map-custom = yes
| native name =
| native name link =
| other_names = 
| location = [[Biển Đông]]
| coordinates = {{coord|7|55|N|109|58|E|name=bãi Phúc Nguyên|display=inline,title}}
| country = Việt Nam
| country admin divisions title = Thành phố
| country admin divisions = [[Thành phố Hồ Chí Minh]]
| length km = 20
| width km = 14
| area = Mặt bằng rạn quan sát được: 9,53 km²
| highest mount = -18 m
|country claim=Việt Nam|country 1 claim=Trung Quốc|country 2 claim=Đài Loan|country admin divisions title 1=Đặc khu|country admin divisions 1=[[Côn Đảo]]<ref>https://vnsdi.mae.gov.vn/bandohanhchinh/</ref>}}
{{Infobox lighthouse 
| name = Hải đăng tại bãi Phúc Nguyên
| image_name = 
| image_width = 
| caption = 
| location = 
| pushpin_map = 
| pushpin_relief = 
| pushpin_mapsize = 
| pushpin_map_alt = 
| pushpin_map_caption = 
| pushpin = lighthouse
| pushpin_label_position = left
| coordinates = {{coord|7|48|08|N|109|56|09|E|name=Hải đăng}}
| yearbuilt = 
| yearlit = 
| automated = 
| yeardeactivated = 
| foundation = 
| construction = 
| shape = 
| marking = 
| height = 23 m
| focalheight = 
| lens = 
| currentlens =
| lightsource = 
| intensity = 
| range = 
| characteristic = Fl(2) W 8s
| fogsignal = 
| racon = 
| admiralty = F2825.1951<ref name="pub112">{{chú thích sách |title=List of Lights Pub. 112, Western Pacific and Indian Oceans, Including the Persian Gulf and Red Sea |year=2018 |publisher=National Geospatial-Intelligence Agency |location=Springfield, Virginia |language=tiếng Anh |url=https://msi.nga.mil/NGAPortal/MSI.portal?_nfpb=true&_st=&_pageLabel=msi_pub_detail&CCD_itemID=112&pubConstant=NGALOL |page=336}}</ref>
| canada = 
| NGA = 20291<ref name="pub112" />
| ARLHS = 
| USCG = 
| managingagent =
| heritage =
| module =
}}
'''Bãi Phúc Nguyên''' hay '''bãi cạn Phúc Nguyên''', '''bãi ngầm Phúc Nguyên''' ([[tiếng Anh]]: ''Prince Consort Bank''; {{zh|s=西卫滩|p=Xīwèi tān}}, [[phiên âm Hán-Việt|Hán-Việt]]: ''Tây Vệ than'') là một cụm [[rạn san hô]] ở phía nam [[Biển Đông]]. Tại đây [[Việt Nam]] cho lắp đặt cấu trúc thép có tên là [[nhà giàn DK1]] và giao cho Tiểu đoàn DK1 trực thuộc [[Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân Nhân dân Việt Nam|Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân]] kiểm soát.

Việt Nam tuyên bố bãi Phúc Nguyên nằm trên [[thềm lục địa]] phía nam, không thuộc [[quần đảo Trường Sa]] và bác bỏ sự gán ghép bãi này vào quần đảo Trường Sa. [[Đài Loan]] và [[Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa|Trung Quốc]] quan niệm bãi này thuộc quần đảo Nam Sa.

== Địa lý ==
Bãi Phúc Nguyên là một cụm [[rạn san hô]] nằm cách đất liền Việt Nam hơn 200 [[hải lý]] về phía đông nam, cách [[bãi Quế Đường]] 30 hải lý về phía tây tây bắc, cách [[bãi Phúc Tần]] 26 hải lý về phía tây nam.<ref name="pub161">{{chú thích sách |title=Pub. 161 Sailing Directions (Enroute) - South China Sea and the Gulf of Thailand |year=2017 |edition=16 |location=Springfield, Virginia|publisher=National Geospatial-Intelligence Agency |language=tiếng Anh |page=19}}</ref><ref name="nus">{{chú thích web |title=Prince Consort Bank |author= |url=https://cil.nus.edu.sg/wp-content/uploads/2017/08/Prince-Consort-Bank-Final.pdf |publisher=Trung tâm Luật quốc tế, Đại học Quốc gia Singapore |language=tiếng Anh |access-date = ngày 6 tháng 8 năm 2018}}</ref> Rạn dài 20&nbsp;km theo trục bắc-nam và rộng 14&nbsp;km theo trục tây-đông. Diện tích phần mặt bằng rạn quan sát được là 9,53&nbsp;km².<ref name="nus" /> Bãi này sâu ít nhất là 18 m ở rìa tây bắc, có những chỗ sâu 22–24 m.<ref name="pub161" />

== Hoạt động của con người ==
;Nhà giàn
Về mặt hành chính, bãi Phúc Nguyên thuộc phạm vi quản hạt của đặc khu [[Côn Đảo]], [[thành phố Hồ Chí Minh]]. Người ta lắp đặt cấu trúc thép gọi là [[nhà giàn DK1]] kể từ năm 1990. Về sau, mẫu nhà giàn được thiết kế lại, rộng rãi và vững chắc hơn, có kết cấu liên hoàn theo mẫu [[giàn khoan dầu|giàn khoan]] nước sâu.<ref name="bgt">{{chú thích báo |title=Hiên ngang Nhà giàn DK1 giữa trùng khơi |author=Việt Hòa |url=http://www.baogiaothong.vn/hien-ngang-nha-gian-dk1-giua-trung-khoi-d254737.html |publisher=Giao thông |date = ngày 5 tháng 5 năm 2018 |access-date = ngày 6 tháng 8 năm 2018}}</ref> Hiện có một nhà giàn còn đang hoạt động, ký hiệu DK1/15 hay còn gọi là nhà giàn Phúc Nguyên 2, được hoàn thành vào tháng 4 năm 1995. Trong quá khứ, có hai nhà giàn khác từng tồn tại nhưng đã bị [[bão]] phá hủy, gồm:
* Nhà giàn DK1/6 (hay nhà giàn Phúc Nguyên): hoàn thành ngày 10 tháng 11 năm 1990, bị bão phá hủy đêm 4 tháng 12 năm 1990.
* Nhà giàn 2A/DK1/6 (hay nhà giàn Phúc Nguyên 2A): hoàn thành 17 tháng 4 năm 1995 trên cơ sở của nhà giàn DK1/6 cũ, bị bão phá hủy sáng ngày 13 tháng 12 năm 1998.
Binh sĩ đồn trú thuộc biên chế Tiểu đoàn DK1, lúc đầu thuộc [[Lữ đoàn 171 Hải quân Nhân dân Việt Nam]], về sau trực thuộc [[Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân Nhân dân Việt Nam|Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân]].<ref name="dk1hq">{{chú thích báo |title=Chuyện những cột mốc chủ quyền trên biển |author=Tuấn Cường |url=https://www.tienphong.vn/xa-hoi/chuyen-nhung-cot-moc-chu-quyen-tren-bien-728522.tpo |publisher=Tiền Phong Online |date = ngày 4 tháng 7 năm 2014 |access-date = ngày 11 tháng 8 năm 2018}}</ref> Vụ việc ngày 13 tháng 12 năm 1998 đã gây thiệt hại nhân mạng của một sĩ quan và hai chiến sĩ.<ref>{{chú thích web |title=Người lính Trường Sa ôm cờ hy sinh trong lòng biển |url=https://vtc.vn/nguoi-linh-truong-sa-om-co-hy-sinh-trong-long-bien-d45637.html |author=Đoàn, Hoài Trung |publisher=Báo điện tử VTC News |date = ngày 27 tháng 7 năm 2011 |access-date = ngày 6 tháng 8 năm 2018}}</ref>
;Hải đăng
[[Hải đăng]] tại bãi Phúc Nguyên có chiều cao tháp đèn là 23 m, ánh sáng trắng, chớp nhóm 2, [[chu kỳ]] 8 giây.<ref name="pub112" />

== Các yêu sách ==
=== Nội dung yêu sách ===
;Việt Nam
Việt Nam cho rằng, căn cứ Điều 60 [[Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển]] năm 1982 (UNCLOS 1982) quy định về các đảo nhân tạo, thiết bị và công trình trong [[vùng đặc quyền kinh tế]] và Điều 80 quy định về các đảo nhân tạo, thiết bị và công trình ở [[thềm lục địa]], Việt Nam có đặc quyền tiến hành xây dựng, cho phép và quy định việc xây dựng, khai thác và sử dụng [[đảo nhân tạo]], các thiết bị và công trình dùng vào mục đích được trù định ở Điều 56 của UNCLOS 1982 hoặc các mục đích kinh tế khác trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa. Việt Nam tuyên bố không cố ý biến các bãi ngầm ở thềm lục địa phía nam nước này [trong đó có bãi Phúc Nguyên] thành đảo nổi và không gán ghép chúng vào [[quần đảo Trường Sa]], đồng thời bác bỏ sự gán ghép này.<ref>{{chú thích sách| title=100 câu hỏi-đáp về biển, đảo dành cho tuổi trẻ Việt Nam |author=Ban Tuyên giáo Trung ương [Việt Nam] |publisher=Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông |year=2013 |location=Hà Nội |isbn=978-6048001506 |pages=141-43}}</ref>

;Trung Quốc
Năm 1935, [[Trung Hoa Dân quốc]] xuất bản "Biểu đối chiếu tên gọi Hoa-Anh các đảo thuộc Nam Hải Trung Quốc", trong đó phiên âm tên tiếng Anh ''Prince Consort Bank'' sang tiếng Trung là 比鄰康索灘 (bãi Bỉ Lân Khang Tác). Năm 1947, Bộ Nội vụ Trung Hoa Dân quốc đổi tên tiếng Trung của bãi này thành 西衛灘 (bãi Tây Vệ). Tên gọi Tây Vệ được [[Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa]] (Trung Quốc) tiếp tục công nhận và sử dụng từ năm 1983. Trung Quốc xem bãi Phúc Nguyên là một phần của quần đảo Nam Sa, đồng thời xem quần đảo Nam Sa là bộ phận lãnh thổ bất khả phân của Trung Quốc.<ref>{{chú thích web |url=http://www.hnszw.org.cn/xiangqing.php?ID=43675&Deep=3&Class=135 |title=南海诸岛中外地名对照表 |publisher=海南史志网 |access-date =ngày 6 tháng 8 năm 2018 |language=zh }}{{Liên kết hỏng|date = ngày 26 tháng 1 năm 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{chú thích web |url=http://www.hnszw.org.cn/data/news/2009/07/44805/ |title=第二节西、南、中沙群岛岛礁 |publisher=海南史志网 |access-date =ngày 6 tháng 8 năm 2018 |language=zh |archive-date = ngày 11 tháng 2 năm 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160211034259/http://www.hnszw.org.cn/data/news/2009/07/44805/ |url-status=dead }}</ref>

===Công pháp quốc tế===
* Khác với [[đảo]], thực thể chìm ngập dưới biển không phải là đối tượng để các quốc gia tuyên bố chủ quyền một cách riêng rẽ, trừ khi chứng minh được chúng nằm trong vùng nước lịch sử hoặc nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của thực thể khác.<ref>{{chú thích sách |title=Maritime Boundary Disputes, Settlement Processes, and the Law of the Sea (Publications on Ocean Development) |url=https://archive.org/details/maritimeboundary0000unse |last1=Hong |first1=Seoung-Yong |last2=Van Dyke |first2=Jon M. |year=2009 |publisher=Brill |isbn=978-9004173439 |language=tiếng Anh |page=[https://archive.org/details/maritimeboundary0000unse/page/149 149]}}</ref><ref>{{Chú thích web |url=http://csis.org/publication/southeast-asia-corner-18th-and-k-streets-carpe-diem-time-end-strategic-ambiguity-south-c |tiêu đề=Time to End Strategic Ambiguity in the South China Sea |last=Poling |first=Gregory |nhà xuất bản=Center for Strategic and International Studies |ngày tháng=2012-07-05 |ngày truy cập=2018-08-06 |ngôn ngữ=tiếng Anh |url lưu trữ=https://www.webcitation.org/6DHnV9wa2?url=http://csis.org/publication/southeast-asia-corner-18th-and-k-streets-carpe-diem-time-end-strategic-ambiguity-south-c |ngày lưu trữ=2012-12-30 |url-status=dead }}</ref><ref>{{chú thích sách |title=Law of the Sea in East Asia: Issues and Prospects |series=Routledge Studies in International Law |last1=Zou |first1=Keyuan |year=2013 |publisher=Routledge |isbn=978-1134267651 |language=tiếng Anh |page=[https://books.google.com/books?id=AUgqBgAAQBAJ&pg=PA51&dq=%22submerged+bank+which+is+difficult+to+claim+individually+unless+it+can+be+proven%22&hl=vi&sa=X&ved=0ahUKEwjuuof7qtvcAhXNQN4KHc0RB8wQ6AEIJzAA#v=onepage&q=%22submerged%20bank%20which%20is%20difficult%20to%20claim%20individually%20unless%20it%20can%20be%20proven%22&f=false 51]}}</ref>
* Thềm lục địa không phải là bộ phận của lãnh thổ quốc gia, nói cách khác quốc gia ven biển không có [[chủ quyền]] đối với thềm lục địa.<ref>{{chú thích tạp chí| last=Roy |first=Dennis |title=The Legal Continental Shelf: The Surprising Canadian Practice Regarding Oil and Gas Development in the Atlantic Coast Continental Shelf |journal=Alberta Law Review |volume=50 |issue=1 |year=2012 |url=https://www.albertalawreview.com/index.php/ALR/article/view/268 |language=tiếng Anh |pages=65-93}}</ref> Theo Điều 77 UNCLOS 1982, quốc gia ven biển chỉ thực hiện các quyền thuộc chủ quyền về mặt thăm dò và khai thác tài nguyên thiên nhiên của mình. Việc quốc gia ven biển thực thi quyền chủ quyền không được gây thiệt hại đến hàng hải hay các quyền và các tự do khác của các quốc gia khác đã được UNCLOS thừa nhận. Theo Điều 79 UNCLOS 1982, các quốc gia khác có quyền lắp đặt dây cáp và ống dẫn ngầm ở thềm lục địa nhưng cần được sự thỏa thuận của quốc gia ven biển.<ref>{{chú thích web |title=Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển 1982 (bản dịch tiếng Việt) |url=http://vea.gov.vn/SiteCollectionDocuments/cong%20uoc%20LHQ%20ve%20luat%20bient%201982.pdf |date=ngày 1 tháng 10 năm 2009 |publisher=Cổng thông tin điện tử Tổng cục Môi trường [Việt Nam] |access-date =ngày 6 tháng 8 năm 2018 |archive-date = ngày 23 tháng 11 năm 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181123140831/http://vea.gov.vn/SiteCollectionDocuments/cong%20uoc%20LHQ%20ve%20luat%20bient%201982.pdf |url-status=dead }}</ref>

==Tham khảo==
{{tham khảo|30em}}

{{Bãi ngầm có nhà giàn DK1}}

[[Thể loại:Ám tiêu Biển Đông|Phúc Nguyên]]
[[Thể loại:Hải đăng tại Việt Nam|Phúc Nguyên]]