Xem mã nguồn của Bão Sơn Tinh (2012)

{{Lỗi thời}}{{Infobox Hurricane
|Name=Bão Son-Tinh (Ofel)
|Type=Bão cuồng phong
|Year=2012
|Basin=WPac
|Image location=Son-Tinh 2012-10-27 0857Z.png
|Image name=Bão Sơn Tinh đạt cường độ cực đại vào ngày 27 tháng 10 năm 2012
|Formed=21 tháng 10 năm 2012
|Dissipated=29 tháng 10 năm 2012
|10-min winds=85
|1-min winds=110
|Pressure=945
|Damages=772
|Fatalities=Tất cả 42 người
|Areas=[[Philippines]], [[Việt Nam]], [[Trung Quốc]]
|Hurricane season=[[Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 2012]]
}}
'''Bão Sơn Tinh''', còn gọi là '''bão Ofel''' tại Philippines, '''bão số 8''' hay bão thần núi (tên do Việt Nam đặt), là một cơn bão được hình thành từ một áp thấp nhiệt đới ngày 23 tháng 10 năm 2012 ở phía đông [[Philippines]] trên [[Thái Bình Dương]], sau đó mạnh lên thành bão. Đây là một trong những cơn bão có sức gió mạnh nhất trong vòng 12 năm trở lại đây tại vịnh Bắc Bộ.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.wunderground.com/tropical/wp201224.track.html|tiêu đề=Typhoon Son-tinh|nhà xuất bản=wunderground.com|ngày truy cập = ngày 28 tháng 10 năm 2012}}</ref>

==Lịch sử khí tượng==
{{storm path|Son-Tinh 2012 track.png}}
Vào ngày 19 tháng 10, một vùng nhiễu động nhiệt đới hình thành trên vùng biển phía Đông Nam [[Yap]], và hai ngày sau [[Cơ quan Khí tượng Nhật Bản]] (JMA) đã đề cập đến hệ thống như là một áp thấp nhiệt đới.<ref>{{Chú thích web|url=http://weather.noaa.gov/pub/data/raw/ww/wwjp25.rjtd..txt|tiêu đề=JMA WWJP25 Warning and Summary ngày 21 tháng 10 năm 2012 12z|ngày tháng=ngày 21 tháng 10 năm 2012|ngày truy cập=ngày 21 tháng 10 năm 2012|nhà xuất bản=Japan Meteorological Agency|archive-date=2015-01-13|archive-url=https://www.webcitation.org/6VXxnN90q?url=http://gwydir.demon.co.uk/advisories/WWJP25-RJTD_201501130000.htm|url-status=dead}}</ref> Sang ngày 22, [[Cục quản lý Thiên văn, Địa vật lý và Khí quyển Philippines]] (PAGASA) bắt đầu theo dõi áp thấp nhiệt đới và họ đặt tên cho nó là ''Ofel''. Ngày hôm sau, khi hệ thống bắt đầu tăng kích cỡ, mây dông mạnh đã xuất hiện rời rạc trong một dải bao bọc lỏng lẻo quanh tâm hoàn lưu, vươn cao tới [[tầng đối lưu]] với nhiệt độ đỉnh đám mây lạnh -63&nbsp;°C (-81&nbsp;°F). Vào ngày 24, cơn bão đổ bộ lên [[Leyte]] với cường độ bão nhiệt đới, với mây đối lưu trải rộng trên toàn khu vực, dù vậy phần đối lưu mạnh nhất vẫn duy trì ở phía Đông ngoài [[biển Philippines]]. Sang ngày 25, khi Sơn Tinh mạnh lên thành bão nhiệt đới dữ dội, nửa phía Tây cơn bão đã tiến vào [[Biển Đông]], còn phần mây dông mạnh nhất ở phía Đông vẫn đang trút những cơn mưa nặng hạt xuống [[Philippines]].<ref>{{Chú thích web | url = http://www.nasa.gov/mission_pages/hurricanes/archives/2012/h2012_Son-tinh.html | tiêu đề = NASA | tác giả 1 = | ngày = | ngày truy cập = 29 tháng 9 năm 2015 | nơi xuất bản = | ngôn ngữ = | archive-date = 2016-03-04 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160304224716/http://www.nasa.gov/mission_pages/hurricanes/archives/2012/h2012_Son-tinh.html | url-status = dead }}</ref> Sau đó, cơn bão tiếp tục mạnh thêm trên Biển Đông, đạt đến cấp độ bão rất mạnh vào ngày 27. Cuối ngày 27, hệ thống tăng cường rất nhanh lên bão cấp 3 trong thời gian ngắn, ban đầu là một con mắt méo mó, nhưng không lâu sau đã phát triển thành sắc nét.<ref>{{Chú thích web | url = http://www.webcitation.org/6BimlItl9 | tiêu đề = WebCite query result | tác giả 1 = | ngày = | ngày truy cập = 29 tháng 9 năm 2015 | nơi xuất bản = | ngôn ngữ = | archive-date = 2012-10-27 | archive-url = https://www.webcitation.org/6BimlItl9?url=http://gwydir.demon.co.uk/advisories/WDPN31-PGTW_201210261500.htm | url-status = live }}</ref><ref>{{Chú thích web|url lưu trữ=https://www.webcitation.org/6Bimc9DQI?url=http://gwydir.demon.co.uk/advisories/WTPQ20-RJTD_201210270600.htm|url=http://weather.noaa.gov/pub/data/raw/wt/wtpq20.rjtd..txt|tiêu đề=Typhoon Son-Tinh Tropical Cyclone Advisory 0600z|ngày lưu trữ=2012-10-27|ngày truy cập=ngày 27 tháng 10 năm 2012|nhà xuất bản=Japan Meteorological Agency|url-status=live}}</ref> Sau khi tác động đến đảo [[Hải Nam]] và [[Việt Nam]], Sơn Tinh suy yếu nhanh chóng, do tương tác với đất liền và độ đứt gió mạnh. Vào cuối ngày 29 tháng 10, bởi một luồng không khí lạnh từ phía Bắc di chuyển xuống, tàn dư bị đẩy lệch xuống phía Nam, quay lại [[Biển Đông]] và đi vào vùng phía Tây [[đảo Hải Nam]] lúc khoảng 07:00 [[UTC]]. Ngày hôm sau, tàn dư của Sơn Tinh tiếp tục di chuyển xuống phía Nam, đi ra [[Biển Đông]] và cuối cùng tan hoàn toàn trên vùng biển này.<ref>{{Chú thích web|work=Joint Typhoon Warning Center|nhà xuất bản=United States Navy|ngày tháng=ngày 27 tháng 8 năm 2012|ngày truy cập=ngày 5 tháng 9 năm 2012|tiêu đề=Prognostic Reasoning for Typhoon 23W (Son-Tinh) Warning NR 21|url=http://www.webcitation.org/6BltKTUgk|archive-date=2012-10-29|archive-url=https://www.webcitation.org/6BltKTUgk?url=http://gwydir.demon.co.uk/advisories/WDPN31-PGTW_201210282100.htm|url-status=live}}</ref><ref>http://www.hko.gov.hk/contente.htm</ref><ref>{{Chú thích web |url=http://www.weather.gov.hk/wxinfo/currwx/tc_gis_e.htm |ngày truy cập=2015-07-24 |tựa đề=Bản sao đã lưu trữ |archive-date=2015-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150724212015/http://www.weather.gov.hk/wxinfo/currwx/tc_gis_e.htm |url-status=dead }}</ref>

== Ảnh hưởng ==
===[[Philippines]]===
Bão quét qua Philippines làm ít nhất 24 người thiệt mạng ở nước này, và hơn 15.000 dân phải trú trong các trung tâm sơ tán do chính phủ lập.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.bbc.co.uk/vietnamese/world/2012/10/121027_philippines_storm.shtml|tiêu đề=Bão Sơn Tinh tấn công Philippines và VN|nhà xuất bản=[[BBC]]|ngày truy cập = ngày 28 tháng 10 năm 2012}}</ref> Gây ngập lụt các tỉnh như [[Romblon]], [[Oriental Mindoro]], [[Marinduque]], [[Palawan]], [[Batangas]] và [[Capiz]].<ref>{{Chú thích web|url=http://vov.vn/Xa-hoi/Bao-Son-Tinh-va-bao-Sandy-tiep-tuc-hoanh-hanh/231724.vov|tiêu đề=Bão Sơn Tinh và bão Sandy tiếp tục hoành hành|nhà xuất bản=[[Đài Tiếng nói Việt Nam|VOV]]|ngày truy cập=ngày 28 tháng 10 năm 2012|archive-date=2012-10-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20121028092727/http://vov.vn/Xa-hoi/Bao-Son-Tinh-va-bao-Sandy-tiep-tuc-hoanh-hanh/231724.vov|url-status=dead}}</ref>

Tại Philippines, hơn 16.400 hành khách, khoảng 130 phương tiện giao thông đường bộ và hơn 100 tàu thuyền đã bị mắc kẹt, 40 chuyến bay nội địa cũng đã bị hủy bỏ do thời tiết xấu. Nhiều trường học cũng đã phải đóng cửa trong ngày.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.vtv.vn/Article/Get/Philippines-So-tan-do-bao-Son-Tinh-ed1dd1898f.html|tiêu đề=Philippines: Sơ tán do bão Sơn Tinh|nhà xuất bản=[[Đài Truyền hình Việt Nam|VTV]]|ngày truy cập=ngày 28 tháng 10 năm 2012|archive-date=2012-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20121031020029/http://www.vtv.vn/Article/Get/Philippines-So-tan-do-bao-Son-Tinh-ed1dd1898f.html|url-status=dead}}</ref>

===[[Việt Nam]]===
Tại Việt Nam, từ chiều tối ngày 27 tháng 10 năm 2012, [[mắt bão]] Sơn Tinh sắc nét trên vùng bờ biển [[miền Trung (Việt Nam)|miền Trung Việt Nam]] cho thấy cơn bão rất dữ dội, tới mức siêu bão.<ref>[http://vnexpress.net/gl/xa-hoi/2012/10/bao-tang-cap-13-hang-van-dan-so-tan-trong-dem/ Bão tăng cấp 13 hàng vạn dân sơ tán trong đêm]</ref> Cho đến ngày 28 tháng 10 năm 2012, tâm bão vẫn ngoài khơi và hướng bão đi dọc theo bờ biển, chưa vào đất liền. Với cấp gió lên đến 13 - 14 giật cấp 15, bão gây mưa trên diện rộng, biển động dữ dội, hàng vạn người dân các vùng ven biển như Thanh Hóa, Ninh Bình, Nam Định đã phải sơ tán tránh bão.

Tối 28 tháng 10 năm 2012, cơn bão này mạnh cấp 11-12 giật cấp 14-15 và đi dọc bờ biển các tỉnh [[Ninh Bình]] tới [[Hải Phòng]], vùng tâm bão đi vào địa phận giữa [[Thái Bình (tỉnh)|Thái Bình]] và [[Hải Phòng]]. Tại trạm khí tượng đảo [[Hòn Dấu]] (Hải Phòng) đã quan trắc được gió mạnh 130&nbsp;km/h, gió giật 144&nbsp;km/h (gió cấp 12 giật cấp 13). Trạm khí tượng Thành phố [[Thái Bình (tỉnh)|Thái Bình]] quan trắc được gió mạnh 112&nbsp;km/h, gió giật 162&nbsp;km/h (gió cấp 11 giật cấp 14). Trạm khí tượng [[Văn Lí]] ([[Nam Định (tỉnh)|Nam Định]]) ghi nhận gió mạnh 108&nbsp;km/h, giật 155&nbsp;km/h (gió cấp 11 giật cấp 14).<ref name=":0">{{Chú thích web|url=http://danida.vnu.edu.vn/cpis/files/Book_All/Books_On_Hydmet_VN/%C4%90%E1%BA%B7c%20%C4%90i%E1%BB%83m%20Kh%C3%AD%20T%C6%B0%E1%BB%A3ng%20Th%E1%BB%A7y%20V%C4%83n%202012.pdf|tựa đề=Đặc điểm Khí tượng Thủy văn năm 2012|url-status=live|ngày truy cập=3 tháng 5 năm 2023}}</ref> Bão làm ít nhất 3 người chết, hàng nghìn ngôi nhà bị tốc mái, điện mất trên diện rộng. Tháp truyền hình [[Nam Định (tỉnh)|Nam Định]], tháp truyền hình cao nhất miền Bắc Việt Nam bị bão quật đổ.<ref>{{chú thích báo|author=Nguyễn Hưng, Lê Hoàng|title=3 người chết, tháp truyền hình đổ sập vì bão Sơn Tinh|url=http://vnexpress.net/tin-tuc/xa-hoi/3-nguoi-chet-thap-truyen-hinh-do-sap-vi-bao-son-tinh-2280697.html|access-date=6 tháng 11 năm 2012|newspaper=Báo điện tử VnExpress|date=29 tháng 10 năm 2012}}</ref> 
Đến 10h sáng ngày 29 tháng 10 năm 2012, thống kê sơ bộ cho thấy ít nhất đã có ba người chết, 7 người mất tích và 5 người bị thương.<ref>[http://tuoitre.vn/Chinh-tri-Xa-hoi/518100/Bao-Son-Tinh-it-nhat-3-nguoi-chet-7-nguoi-mat-tich.html Bão Sơn Tinh: ít nhất 3 người chết, 7 người mất tích]</ref>
8g sáng ngày 28 tháng 10 năm 2012, bão đã gây sóng biển đánh sập hoàn toàn 330m đường đê chắn sóng nối đảo Hòn Cỏ với cảng Hòn La, thuộc [[Khu kinh tế Hòn La]], [[Phú Trạch|xã Quảng Đông]], huyện [[Quảng Trạch (huyện)|Quảng Trạch]], tỉnh [[Quảng Bình (tỉnh)|Quảng Bình]].<ref>{{Chú thích web |url=http://baodatviet.vn/Home/chinhtrixahoi/Do-thap-truyen-hinh-vo-de-bien/201210/241078.datviet |ngày truy cập=2012-10-29 |tựa đề=Đổ tháp truyền hình, vỡ đê biển |archive-date=2012-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121030104313/http://baodatviet.vn/Home/chinhtrixahoi/Do-thap-truyen-hinh-vo-de-bien/201210/241078.datviet |url-status=dead }}</ref>

[[Vietnam Airlines|Hãng hàng không Quốc gia Việt Nam]] trong hai ngày 27 và 28 tháng 10 đã dự kiến hủy 24 chuyến bay đến và đi từ 4 sân bay miền Trung, gồm [[Sân bay quốc tế Đà Nẵng|Đà Nẵng]], [[Sân bay quốc tế Phú Bài|Huế]], [[Sân bay Đồng Hới|Đồng Hới]] và [[Sân bay Vinh|Vinh]],<ref>{{Chú thích web | url = http://laodong.com.vn/Xa-hoi/Vietnam-Airlines-huy-nhieu-chuyen-bay-do-bao-so-8/89270.bld | tiêu đề = Vietnam Airlines hủy nhiều chuyến bay do bão số 8 | tác giả 1 = | ngày = | ngày truy cập = 29 tháng 9 năm 2015 | nơi xuất bản = [[Lao động (báo)|Báo Lao động]] | ngôn ngữ = }}</ref> nhưng sau đó tổng số chuyến bay hủy nâng lên 62.<ref>{{Chú thích web | url = http://nongnghiep.vn/nongnghiepvn/72/1/112/102376/Vietnam-Airlines-huy-62-chuyen-bay-vi-bao-Son-Tinh.aspx | tiêu đề = Vietnam Airlines hủy 62 chuyến bay vì bão Sơn Tinh | tác giả 1 = | ngày = 27 tháng 10 năm 2012 | ngày truy cập = 15 tháng 2 năm 2015 | nơi xuất bản = Báo Nông nghiệp Việt Nam | ngôn ngữ = }}</ref> Trong khi đó [[Công ty Cổ phần Hàng không VietJet|Vietjet Air]] có 4 chuyến bay đi và đến Đà Nẵng điều bị ảnh hưởng phải hoãn lại.

Thống kê cho thấy có 8 người thiệt mạng và 2 người mất tích, thiệt hại kinh tế hơn 11 nghìn tỷ đồng (khoảng 530 triệu USD).<ref name=":0" />

===[[Trung Quốc]]===
Khi bão Sơn Tinh đến gần [[vịnh Bắc Bộ]], 82.326 người ở [[đảo Hải Nam]] đã được di dời vào nơi trú ẩn tạm thời, nơi [[nước]], [[thực phẩm]] và thuốc men đã được cung cấp cho họ khi bão Sơn Tinh đến vào ngày 27 tháng 10 và làm đổ rất nhiều cây cối trên địa bàn tỉnh Hải Nam, với các con sóng cao 5-8 mét đã được người ta báo cáo. Cơn bão này gây mưa lớn các thành phố Bắc Hải, [[Khâm Châu]], [[Phòng Thành Cảng]], Sùng Tả, Ngọc Lâm và Nam Ninh vào ngày chủ nhật 28 tháng 10, với mực nước trên các sông trong thành phố hưởng nặng nề nhất Bắc Hải, Khâm Châu và Phòng Thành Cảng tăng đáng kể. 
Trung tâm cảnh báo tàu và người dân trong khu vực bị ảnh hưởng phải cẩn thận đôn đốc các cơ quan có thẩm quyền có biện pháp phòng ngừa đầy đủ. Đã dự báo lượng mưa lên đến 80&nbsp;cm ngày 29 tháng 10 dọc theo bờ biển phía đông và phía nam tỉnh Hải Nam và bờ biển phía đông của [[bán đảo Lôi Châu]].

Tổng cộng đã có 7 người thiệt mạng tại Trung Quốc.<ref name="China Member Report">{{cite conference|page=15|conference=ESCAP/WMO Typhoon Committee: 7th Integrated Workshop|title=Member Report: China|url=http://www.typhooncommittee.org/IWS_Nanjing/Docs%20Nanjing/Members%20Report/MEMBER%20REPORT_China.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20121202010101/http://www.typhooncommittee.org/IWS_Nanjing/Docs%20Nanjing/Members%20Report/MEMBER%20REPORT_China.pdf|date=November 26, 2012|archive-date=December 2, 2012|publisher=ESCAP/WMO Typhoon Committee|access-date=November 26, 2013|conference-url=http://www.typhooncommittee.org/IWS_Nanjing/index.html|url-status=dead|author=China Meteorological Agency}}</ref> Thiệt hại kinh tế tại Trung Quốc được ước tính là [[Nhân dân tệ|CN¥]]1.52&nbsp;tỷ (US$243&nbsp;triệu).<ref name="China Member Report"/>

==Tham khảo==
{{tham khảo|30em}}{{Thiên tai Việt Nam}}{{Bão tại Việt Nam 2012}}

{{DEFAULTSORT:Sơn Tinh}}
[[Thể loại:Việt Nam năm 2012]]
[[Thể loại:Philippines năm 2012]]
[[Thể loại:Bão tại Việt Nam]]
[[Thể loại:Bão nhiệt đới Tây Bắc Thái Bình Dương]]
[[Thể loại:Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 2012]]
[[Thể loại:Bão tại Philippines]]
[[Thể loại:Bão tại Trung Quốc]]