Xem mã nguồn của Chiến tranh Nam Tư

{{Thông tin chiến tranh
|conflict=Chiến tranh Nam Tư
|partof=
|image=[[Tập tin:Collage Yugoslav wars.jpg|300px]]
|caption=
|date=31 tháng 3 năm 1991&nbsp;– 12 tháng 11 năm 2001<br />({{Age in years, months, weeks and days|month1=03|day1=31|year1=1991|month2=11|day2=12|year2=2001}})
|place=[[Nam Tư]], [[Slovenia]], [[Croatia]], [[Bosna và Hercegovina]], [[cộng hòa Serbia (1992–2006)|Serbia]], [[Macedonia]], [[Kosovo]]
|result= [[Giải tán Nam Tư|Giải tán]] [[Cộng hòa Liên bang Xã hội chủ nghĩa Nam Tư]] thành lập [[Nam Tư#Các quốc gia mới|quốc gia mới]] độc lập
|combatant1=
{{flagicon|Croatia}} [[Croatia]]<br />
{{flagicon|Slovenia}} [[Slovenia]]<br />
[[Tập tin:Flag of HRHB (test version).svg|25px]] [[Cộng hòa Croatia Herzeg-Bosnia]]<br />
[[Tập tin:Flag of Bosnia and Herzegovina (1992-1998).svg|25px]] [[Cộng hòa Bosna và Hercegovina]]<br />
[[Tập tin:Coat of arms of the Kosovo Liberation Army.svg|24px]] [[Quân đội Giải phóng Kosovo]]<br />
{{flagicon|Macedonia}} [[Cộng hòa Macedonia|Macedonia]]<br />
{{Flagicon|Albania}} [[Albania]]
|combatant2={{flagicon|Nam Tư}} [[Nam Tư]]<br />
[[Tập tin:Flag of Serbian Krajina (1991).svg|25px]] [[Cộng hòa Srpska Krajina]]<br />
[[Tập tin:Flag of FR Yugoslavia.svg|25px]] [[Cộng hòa Liên bang Nam Tư]]<br /> 
[[Tập tin:Flag of Republika Srpska.svg|25px]] [[Cộng hòa Srpska]]<br /> 
[[Tập tin:Flag of Serbia (1992-2004).svg|25px]] [[Serbia]]<br /> 
[[Tập tin:Flag of AP Western Bosnia (1993-1995).svg|25px]] [[Tập tin:Flag of the Republic of Western Bosnia (Fictitious).svg|25px]] [[Cộng hòa Tây Bosnia]] 
|commander1=
|commander2=
|strength1=
|strength2=
|casualties1= 
|casualties2=
|notes=<center>'''Thương vong:''' c. 130.000–140.000<ref name=ictj>{{chú thích báo|title=Transitional Justice in the Former Yugoslavia|url=http://ictj.org/publication/transitional-justice-former-yugoslavia|publisher=International Center for Transitional Justice|date=ngày 1 tháng 1 năm 2009|access-date=ngày 8 tháng 9 năm 2009|archive-date=2021-01-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210126214707/https://www.ictj.org/publication/transitional-justice-former-yugoslavia|url-status=dead}}</ref><ref name=HLC>{{chú thích web|title=About us|url=http://www.hlc-rdc.org/stranice/Linkovi-modula/About-us.en.html|publisher=Humanitarian Law Center|access-date =ngày 17 tháng 11 năm 2010|archive-url= https://web.archive.org/web/20110522141442/http://www.hlc-rdc.org/stranice/Linkovi-modula/About-us.en.html|archive-date=ngày 22 tháng 5 năm 2011}}</ref> </center><center>'''Ảnh hưởng''': c. 4.000.000<ref name="ictj" /></center>
| campaignbox = 
}}
'''Chiến tranh Nam Tư''' là một loạt các cuộc chiến tranh và nổi dậy dựa trên [[sắc tộc]] đã kéo dài từ năm [[1991]] đến năm [[2001]] bên trong lãnh thổ [[Nam Tư|Nam Tư cũ]]. Những cuộc chiến tranh này đi cùng và/hoặc tạo điều kiện cho [[Nam Tư tan rã|sự đổ vỡ]] của nhà nước [[Cộng hòa Liên bang Xã hội chủ nghĩa Nam Tư|Nam Tư,]] khi các nước cộng hòa cấu thành tuyên bố độc lập, nhưng các vấn đề của các dân tộc thiểu số ở các nước mới (chủ yếu là [[người Serb]], [[Người Croatia|Croat]] và [[người Albania]]) vẫn chưa được giải quyết vào thời điểm nước cộng hòa được công nhận trên bình diện quốc tế. Các cuộc chiến thường được coi là một loạt các xung đột quân sự riêng biệt nhưng liên quan đã xảy ra, và bị ảnh hưởng, hầu hết các nước cộng hòa cũ của [[Nam Tư]].<ref name="Judah-BBC-2011">{{chú thích báo|url=http://www.bbc.co.uk/history/worldwars/wwone/yugoslavia_01.shtml|first=Tim|last=Judah|authorlink=Tim Judah|title=Yugoslavia: 1918–2003|date=ngày 17 tháng 2 năm 2011|publisher=BBC|access-date =ngày 1 tháng 4 năm 2012}}</ref><ref>[[#Finlan|Finlan (2004)]], p. 8</ref><ref name="Naimark-Case-2003">[[#Naimark|Naimark (2003)]], p. xvii.</ref>

Các cuộc chiến tranh (với một số ngoại lệ) đã kết thúc thông qua các hiệp định hòa bình, liên quan đến sự công nhận quốc tế đầy đủ các quốc gia mới, nhưng với những thiệt hại kinh tế to lớn cho khu vực. Ban đầu, Quân đội Nhân dân Nam Tư (JNA) tìm cách bảo vệ sự thống nhất của toàn thể [[Nam Tư]] bằng cách đàn áp các chính phủ ly khai, nhưng ngày càng bị ảnh hưởng bởi chính phủ [[Slobodan Milošević]] của [[Serbia]], điều này đã gợi lên những lời hùng biện [[chủ nghĩa dân tộc]] của [[Serbia]] và sẵn sàng ủng hộ nhà nước Nam Tư. Trong chừng mực sử dụng nó để duy trì sự thống nhất của [[người Serbia]] trong một tiểu bang. Kết quả là, [[Quân Đội nhân dân nam tư|JNA]] bắt đầu đánh mất những quân nhân [[người Slovenia]], [[Người Croatia|Croatia]], [[Kosovo]], [[Người Albania|Albania]], [[Người Bosnia|Bosnia]] và [[Người Macedonia|Macedonia]], và đã trở thành một quân đội của Serbia<ref>{{Citation|first=Judith|last=Armatta|title=Twilight of Impunity: The War Crimes Trial of Slobodan Milosević|publisher=Duke University Press|year=2010|page=121}}</ref> Theo báo cáo của [[Liên Hợp Quốc]] năm [[1994]], phía [[Serbia]] đã không nhằm khôi phục lại [[Nam Tư]], nhưng để tạo ra một "đại Serbia" từ các vùng của Croatia và Bosnia.<ref>[[#Bassiouni|Annex IV – II. The politics of creating a Greater Serbia: nationalism, fear and repression]]</ref> Các phong trào chống kỳ thị khác cũng đã được đưa vào cuộc chiến tranh, chẳng hạn như "[[Đại Albania]]"<ref>{{chú thích web|title=State-building in Kosovo. A plural policing perspective|url=https://books.google.rs/books?id=YS15BgAAQBAJ&lpg=PP1&hl=sr&pg=PP1#v=onepage&q&f=false|publisher=Maklu|date=ngày 5 tháng 2 năm 2015|p=53}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Dictionary of Genocide |url=https://books.google.rs/books?id=rgGA91skoP4C&lpg=PA249&dq=greater%20albania%20kla&hl=sr&pg=PA249#v=onepage&q&f=false|publisher=[[Greenwood Publishing Group]]|date=2008|p=249}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Kosovo Liberation Army (KLA) |url=http://www.britannica.com/topic/Kosovo-Liberation-Army|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|date=ngày 14 tháng 9 năm 2014}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Albanian Insurgents Keep NATO Forces Busy|url=http://content.time.com/time/world/article/0,8599,101938,00.html|publisher=[[Time (magazine)|Time]]|date=ngày 6 tháng 3 năm 2001|access-date=2017-04-11|archive-date=2018-12-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20181224184259/http://content.time.com/time/world/article/0,8599,101938,00.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Liberating Kosovo: Coercive Diplomacy and U. S. Intervention |url=https://books.google.rs/books?id=X5sa90AEvi0C&lpg=PA69&dq=greater%20albania%20kla&hl=sr&pg=PR7#v=onepage&q&f=false|publisher=[[Beller Center for Science and International Affairs]]|date=2012|p=69}}</ref> và "[[Đại Croatia]]".<ref>{{chú thích web|title=Prlic et al. judgement vol.6 2013|url=http://www.icty.org/x/cases/prlic/tjug/en/130529-6.pdf|publisher=[[International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia|ICTY]]|date=ngày 29 tháng 5 năm 2013|p=383}}</ref><ref>{{chú thích web|title=The Serbian Project and Its Adversaries: A Strategy of War Crimes|url=https://books.google.rs/books?id=yPwlqnIBLQkC&printsec=frontcover&hl=sr#v=onepage&q&f=false|publisher=C. Hurst & Co|date=2003|p=229}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Prospects and Risks Beyond EU Enlargement: Southeastern Europe: Weak States and Strong International Support|url=https://books.google.rs/books?id=vrV9CAAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=sr#v=onepage&q&f=false|publisher=Springer Science & Business Media|date=ngày 11 tháng 11 năm 2013|p=168}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Yugoslavia Unraveled: Sovereignty, Self-Determination, Intervention|url=https://books.google.rs/books?id=9L6ZayN27PAC&printsec=frontcover&hl=sr#v=onepage&q&f=false|publisher=Lexington Books|date=2003|p=10}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Sarajevo Essays: Politics, Ideology, and Tradition|url=https://books.google.rs/books?id=BJWpgXVqi-4C&printsec=frontcover&hl=sr#v=onepage&q&f=false|publisher=SUNY Press|date=ngày 1 tháng 2 năm 2012|p=120}}</ref>.

Thường được mô tả như là trận chiến đẫm máu nhất [[châu Âu]] kể từ [[Chiến tranh thế giới thứ hai|Thế chiến thứ hai]], xung đột đã trở nên nổi tiếng với các tội ác chiến tranh, bao gồm thanh trừng sắc tộc, tội ác chống lại nhân loại và hãm hiếp. Đây là những cuộc xung đột đầu tiên của [[châu Âu]] kể từ [[Chiến tranh thế giới thứ hai|Thế chiến II]] được chính thức đánh giá là có tính chất diệt chủng và nhiều thành viên chủ chốt quan trọng sau đó bị buộc tội vì tội ác chiến tranh.<ref>{{Citation | url = http://www.unitedhumanrights.org/Genocide/bosnia_genocide.htm | title = Bosnia Genocide | publisher = United Human Rights Council | access-date = ngày 13 tháng 4 năm 2015 | archive-date = 2015-04-13 | archive-url = https://web.archive.org/web/20150413005352/http://www.unitedhumanrights.org/genocide/bosnia_genocide.htm }}</ref> [[Toà án Hình sự Quốc tế cho Nam Tư cũ]] (ICTY) được [[Liên Hợp Quốc|LHQ]] thiết lập để truy tố những tội ác này.<ref>{{UN document|docid=S-RES-827(1993)| type=Resolution |body=Hội đồng Bảo an |year=1993|resolution_number=827|date=ngày 25 tháng 5 năm 1993}}</ref>

Theo Trung tâm Quốc tế về Công lý Chuyển tiếp, cuộc chiến Nam Tư dẫn đến 140.000 thiệt mạng.<ref name="ictj" /> Trung tâm Pháp luật Nhân đạo ước tính rằng trong các cuộc xung đột ở các nước cộng hòa cũ của Nam Tư, có ít nhất 130.000 người thiệt mạng.<ref name="HLC"/>

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

{{Sự sụp đổ các chế độ Cộng sản}}

{{DEFAULTSORT:Nam Tư}}
[[Thể loại:Chiến tranh Nam Tư| ]]
[[Thể loại:Chiến tranh liên quan tới Hoa Kỳ]]
[[Thể loại:Xung đột năm 1991]]
[[Thể loại:Xung đột năm 1992]]
[[Thể loại:Xung đột năm 1993]]
[[Thể loại:Xung đột năm 1994]]
[[Thể loại:Xung đột năm 1995]]
[[Thể loại:Nội chiến sắc tộc]]
[[Thể loại:Chiến tranh liên quan tới Balkan]]
[[Thể loại:Chiến tranh ủy nhiệm]]
[[Thể loại:Chiến tranh giành độc lập]]
[[Thể loại:Hậu Chiến tranh Lạnh]]
[[Thể loại:Các cuộc nội chiến liên quan đến các quốc gia và dân tộc ở Châu Âu]]
[[Thể loại:Chiến tranh liên quan tới NATO]]