Xem mã nguồn của Chu Phù (nhà Minh)

{{Thiếu nguồn gốc|date=tháng 9/2021}}
{{Tên Trung Quốc|[[Chu (họ)|Chu]]}}{{Thông tin nhân vật hoàng gia
|tên = Tề vương Chu Phù
|tước vị = 
|hình = 
|ghi chú hình = 
|chức vị =
|tại vị = 
|tiền nhiệm = 
|kế nhiệm = 
|con cái = ''xem văn bản''
|tên đầy đủ = Chu Phù
|thụy hiệu = '''Tề Cung vương''' (truy thuỵ dưới thời Nam Minh) <br> (齊恭王)
|sinh = 23 tháng 12, 1364
|mất = 1428
|cha = [[Minh Thái Tổ]]
|mẹ = [[Đạt Định phi]]
}}
'''Chu Phù''' (朱榑; [[23 tháng 12]], [[1364]] - [[1428]]), còn gọi là '''Tề Cung vương''' (齊恭王), là Hoàng tử thứ bảy của Minh Thái Tổ [[Chu Nguyên Chương]], người sáng lập ra [[Nhà Minh|triều Minh]]. Mẹ là [[Đạt Định phi]] (达定妃). Ông cũng là anh ruột của ''Đàm vương'' [[Chu Tử (nhà Minh)|Chu Tử]], Hoàng bát tử của Chu Nguyên Chương.

== Cuộc đời ==
Năm 1368, [[Chu Nguyên Chương]] thống nhất Trung Hoa, lên ngôi Hoàng đế, lập ra triều đại nhà Minh, lấy hiệu [[Minh Thái Tổ]]. Việc đầu tiên sau khi ông lên ngôi chính là phong vương cho tất cả các Hoàng tử của mình. Tháng 5 năm 1370, Chu Phù được phong làm '''Tề vương''' (齊王) khi chưa trưởng thành. Năm [[Minh Thái Tổ|Hồng Vũ]] thứ 12 (1379), ông được ban [[Thanh Châu, Duy Phường|Thanh Châu]], [[Sơn Đông]] để lập thái ấp. Cùng năm đó, Hoàng tử thành hôn với Ngô thị (吴氏), con gái của tướng lĩnh [[Ngô Lương]] (吴良). Năm 1382, Chu Phù cưới thêm con gái của [[Ngô Phúc]] (吴复) là Ngô thị, lập làm thiếp.<ref>{{Chú thích sách |last=Chan |first=Hok-lam |title=The Cambridge History of China Volume 7: The Ming Dynasty, 1368–1644, Part 1 |publisher=Cambridge University Press |year=1988 |isbn=0521243327 |editor-last=Mote |editor-first=Frederick W. |pages=184–304 |chapter=The Chien-wen, Yung-lo, Hung-hsi, and Hsüan-te reigns |editor-last2=Twitchett |editor-first2=Denis C}}</ref>

Thời trẻ, Chu Phù có quan hệ rất tốt với tứ huynh là [[Chu Đệ]], về sau lên ngôi là [[Minh Thành Tổ]]. Chu Phù thường cùng các Hoàng tử anh em khác đến [[Phượng Dương]] để huấn luyện quân đội. Năm 1390 - 1391, quân Mông Cổ gây hấn ở biên giới phía bắc, Chu Phù và Yên vương [[Minh Thành Tổ|Chu Đệ]] được cử đi dẹp loạn vùng biên ải. Kể từ khi giành được nhiều thắng lợi, Tề vương Chu Phù tỏ ra kiêu ngạo, thường bị Phụ hoàng quở trách.

Năm 1398, Thái Tổ băng hà, cháu nội của ông nối ngôi, tức [[Minh Huệ Đế]], con ruột của Thái tử [[Chu Tiêu]]. Sau khi lên ngôi, ông cho triệu các phiên vương về kinh để tiến hành bãi bỏ phiên vương. Năm 1399, Tề vương bị tước hết danh hiệu, bị quản thúc tại [[Nam Kinh]] cùng với Đại vương [[Chu Quế]], Hoàng thập tam tử của [[Minh Thái Tổ]].

Năm 1403, sau [[chiến dịch Tĩnh Nan]], Yên vương Chu Đệ cướp ngôi Hoàng đế của cháu mình, lấy hiệu [[Minh Thành Tổ]], liền trả tự do và phục vị cho Chu Phù, cho ông quay về phủ đệ của mình. Sau khi được giải phóng, Chu Phù chứng nào tật nấy, trở nên kiêu căng hơn, Thành Tổ ra sức khuyên can người em này nhưng ông vẫn không nghe. Không những không ăn năn, Tề vương Chu Phù còn âm mưu nổi loạn. Một lần nữa, ông lại bị tước hết chức tước và vị phế làm thứ nhân, quản thúc ở [[Nam Kinh]], tất cả con cháu của ông đều bị gọi là ''Tề thứ nhân''.

Năm [[Minh Tuyên Tông|Tuyên Đức]] thứ 3 (1428), Chu Phù qua đời. Thời Nam Minh, ông được phục tước, thuỵ là '''Tề Cung vương''' (齊恭王).

== Gia thất ==

=== Thê thiếp ===
* Chánh phi Ngô thị (吴氏), con gái của [[Ngô Lương]]
* Thứ phi Ngô thị (吴氏), con gái của [[Ngô Phúc]]
* Thứ phi Đặng thị (邓氏), con gái của vệ quốc công [[Đặng Dũ]] (卫国公.邓愈)

=== Hậu duệ ===

==== Con trai ====
# Chu Hiền Diễn (朱賢烶), được phong ''Tề Thế tử'' (齊世子), sau bị phế làm thứ dân và giam ở [[Nam Kinh]]
# ''Lạc An Điệu Ẩn vương'' (樂安悼隱王), không rõ tên, sau bị phế làm thứ dân và giam ở [[Nam Kinh]]
# ''Trường Sơn vương'' (長山王), không rõ tên, sau bị phế làm thứ dân và giam ở [[Nam Kinh]]
# ''Bình Nguyên vương'' (平原王), không rõ tên, sau bị phế làm thứ dân và giam ở [[Nam Kinh]]
# Chu Hiền Hách (朱賢爀), bị đày đến Lư Châu (nay là [[Hợp Phì]], [[An Huy]])

==== Con gái ====
Không rõ

== Tham khảo ==
{{tham khảo}}
* [[Minh sử]], quyển 117, liệt truyện đệ 5, ''Chư vương nhị: Thái Tổ chư tử nhị''
* [[Minh Thành Tổ]]
* [[Chu Tử (nhà Minh)|Chu Tử]]
* [[Chu Quế]]

[[Thể loại:Hoàng tử nhà Minh]]
[[Thể loại:Sinh năm 1364]]
[[Thể loại:Mất năm 1428]]
[[Thể loại:Nhà Minh]]
[[Thể loại:Người Trung Hoa Dân Quốc]]