Xem mã nguồn của Kanye West

{{lỗi thời|date=10/2025}}
{{Thông tin nhân vật
| tên = Kanye West
| hình = Kanye West at the 2009 Tribeca Film Festival-2 (cropped).jpg
| ghi chú hình = Kanye West tại [[Liên hoan phim Tribeca]] năm 2009
| tên khai sinh = Kanye Omari West
| ngày sinh = {{birth date and age|1977|6|8}}
| học vị = 
| học vấn = <!--Chỉ ghi giáo dục đại học; không được sử dụng khi nó gây hiểu nhầm về việc tham dự / tốt nghiệp của đối tượng.-->
| nghề nghiệp = {{flatlist|
* Rapper
* ca sĩ
* người viết bài hát
* nhà sản xuất thu âm
* nhà thiết kế thời trang
}}
| năm hoạt động = 1996–nay
| quê quán = [[Chicago]], [[Illinois]], {{USA}}
| tài sản = <!-- Giá trị tài sản ròng của Kayne West chưa được thống nhất.-->
| người hôn phối = {{marriage|[[Kim Kardashian]]|2014|2022}}
•{{marriage|[[Bianca Censori]]|2022}}
| con cái = 4 con
| giải thưởng = 
| website = {{url|https://kanyewest.com}}
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| instrument = {{flatlist|
* [[Thanh nhạc]]
* [[Sampler]]
* Nhạc cụ phím
* Drum Machine (máy trống ảo với âm thanh chất lượng phòng thu)
}}
| genre = {{hlist|[[Hip hop]]|[[art pop]]<ref>{{chú thích báo |title=Ai sẽ tồn tại được ở Mỹ? Sự lai tạo Hip-Hop của Kanye West|url=https://www.popmatters.com/194052-who-will-survive-in-america-kanye-wests-hybridization-of-hip-hop-2495523254.html |access-date =2 tháng 6 năm 2020}}</ref>| Âm nhạc thể nghiệm
}}
| label = {{flatlist|
* [[GOOD Music|GOOD]]
* [[Roc-A-Fella Records|Roc-A-Fella]]
* [[Def Jam Recordings|Def Jam]]
}}
| associated_acts = {{flatlist|
* [[Child Rebel Soldier]]
* [[Kids See Ghosts]]
* [[Sunday Service Choir]]
* [[Common (rapper)|Common]]
* [[Consequence (rapper)|Consequence]]
* [[Paul McCartney]]
* [[Rihanna]]
* [[Jay-Z]]
* [[John Legend]]
* [[Mike Dean]] (record producer)
* [[No I.D.]]
* [[Pusha T]]
}}}}
| nơi sinh = [[Atlanta]], [[Georgia]], {{USA}}
| tên khác = {{flatlist|
* Ye{{efn|name=name}}
* Yeezus
* Saint Pablo
* Yeezy
* Louis Vuitton Don
}}
}}
'''Ye'''{{efn|name=name|Ye là tên pháp lý từ cuối 2021.}} ({{IPAc-en|j|eɪ}} {{Respell|YAY}}; tên khai sinh '''Kanye Omari West''' {{IPAc-en|ˈ|k|ɑː|n|j|eɪ}} {{Respell|KAHN|yay}}; 8 tháng 6, 1977) là nam [[rapper]], [[Nhà sản xuất nhạc|nhà sản xuất]] và nhà thiết kế [[thời trang]] [[người Mỹ gốc Phi]].<ref name="Biography.com">{{chú thích web |title=Tiểu sử Kanye West (1977-)|work=[[Biography.com]]|date=2020|access-date =ngày 27 tháng 7 năm 2020|url=https://www.biography.com/musician/kanye-west}}</ref> Âm nhạc của anh được lấy cảm hứng từ một loạt các thể loại, bao gồm hip hop, [[soul]], [[baroque]] pop, [[Electropop|Electro]], [[indie rock]], [[synth-pop]], [[Công nghiệp âm nhạc|công nghiệp]] và [[Phúc Âm|kinh phúc âm]].

Sinh ra ở [[Atlanta]] và lớn lên ở [[Chicago]], Kanye West lần đầu tiên được biết đến như một nhà sản xuất cho Roc-A-Fella Records vào đầu những năm 2000, sản xuất đĩa đơn cho một số nghệ sĩ chính thống. Có ý định theo đuổi sự nghiệp solo như một rapper, Kanye đã phát hành album đầu tay ''The College Dropout'' vào năm 2004 thành công về mặt thương mại lẫn giới phê bình công nhận và thành lập hãng thu âm GOOD Music. Anh đã thử nghiệm nhiều thể loại âm nhạc trong các album phòng thu được hoan nghênh sau đó, bao gồm ''[[Late Registration]]'' (2005), ''Graduation'' (2007) và ''[[808s & Heartbreak]]'' (2008). Lấy cảm hứng từ chủ nghĩa tối đa và chủ nghĩa tối giản, tương ứng, album thứ năm của Kanye là ''[[My Beautiful Dark Twisted Fantasy]]'' (2010) và album thứ 6 ''[[Yeezus]]'' (2013) cũng là những thành công quan trọng. Anh tiếp tục phát hành ''[[The Life of Pablo]]'' (2016), ''Ye'' (2018) và ''[[Jesus Is King]]'' (2019). Danh sách các sản phẩm âm nhạc của Kanye West cũng bao gồm album đầy đủ ''[[Watch the Throne]]'' (2011) và ''Kids See Ghosts'' (2018) lần lượt kết hợp với [[Jay-Z]] và [[Kid Cudi]].

Quan điểm thẳng thắn của Kanye West và cuộc sống bên ngoài âm nhạc đã nhận được sự chú ý của truyền thông. Anh là đối tượng tranh cãi thường xuyên với những hành động của mình tại các chương trình trao giải, trên phương tiện truyền thông xã hội và trong các môi trường công cộng khác, cũng như nhận xét về ngành công nghiệp âm nhạc và thời trang, chính trị Hoa Kỳ và chủng tộc. Đức tin Kitô giáo cũng như cuộc hôn nhân của anh với nhân vật truyền hình [[Kim Kardashian]] cũng là chủ đề được săn đón của giới truyền thông.<ref name="Graham2019">{{chú thích web |last1=Graham |first1=Ruth |title=Các nhà truyền giáo cực kỳ phấn khích về album Jesus Is King của Kanye West |url=https://slate.com/human-interest/2019/10/kanye-west-jesus-is-king-evangelical-biblical.html |publisher=[[Slate Magazine]] |access-date =ngày 29 tháng 10 năm 2019 |language=Tiếng Anh |date=ngày 28 tháng 10 năm 2019}}</ref><ref name="Schaffstall">{{chú thích web |last1=Schaffstall |first1=Katherine |title=Kanye West tiết lộ Album mới "Jesus Is King"; Nói chuyện "Văn hóa Hủy bỏ" và "Đổi mới Kitô giáo"|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/kanye-west-jesus-is-king-album-cancel-culture-christianity-1250025 |work=The Hollywood Reporter|access-date =ngày 29 tháng 10 năm 2019 |language=Tiếng Anh |date=ngày 25 tháng 10 năm 2019}}</ref> Là một nhà thiết kế thời trang, anh đã hợp tác với [[Nike, Inc.|Nike]], [[Louis Vuitton]] và A.P.C. trên cả quần áo và giày dép, và kết quả nổi bật nhất là sự hợp tác [[Adidas|Yeezy]] với [[Adidas]] bắt đầu vào năm 2013. Anh là người sáng lập và người đứng đầu công ty sáng tạo ''DONDA''.

Kanye West là một trong những nghệ sĩ có số lượng album bán chạy nhất thế giới với hơn 140 triệu bản được bán trên toàn cầu. Anh đã giành được tổng cộng 21 giải Grammy, khiến anh trở thành một trong những nghệ sĩ được trao giải nhất mọi thời đại.<ref>{{chú thích báo|first=Michael|last=Bamidele|title=Kanye West mua điền trang Wyoming với giá $14 triệu|url=https://guardian.ng/life/kanye-west-buys-14-million-wyoming-ranch/|work=The Guardian Nigeria|date=ngày 6 tháng 9 năm 2019|access-date =ngày 6 tháng 9 năm 2019}}</ref><ref name="Kyles">{{chú thích báo |url=https://www.rebelnews.com/the_ezra_levant_show_oct_31_2019|title=Kanye West tìm thấy Jesus - và người nổi tiếng còn lại không biết phải làm gì|date=ngày 31 tháng 10 năm 2019|work=Rebel News |access-date =ngày 31 tháng 10 năm 2019}}</ref>

Trong số các giải thưởng khác bao gồm [[Giải thưởng Âm nhạc Billboard|Giải thưởng Thành tựu Nghệ sĩ ''Billboard'']], một kỷ lục ba giải thưởng Brit cho Nam nghệ sĩ solo quốc tế xuất sắc nhất và Giải Video âm nhạc của MTV (Giải thưởng Michael Jackson Video Vanguard).

Ba trong số các album của anh đã được đưa vào danh sách 500 album hay nhất mọi thời đại của ''[[Rolling Stone]]''; cùng một ấn phẩm đã vinh danh Kanye là 1 trong số "100 nhạc sĩ vĩ đại nhất mọi thời đại".<ref>{{chú thích web|title=100 Greatest Songwriters of All Time|url=http://www.rollingstone.com/music/lists/100-greatest-songwriters|website=Rolling Stone|access-date = ngày 24 tháng 5 năm 2020}}</ref> Kanye West là người nắm giữ nhiều album nhất (bốn) đứng đầu cuộc thăm dò ý kiến phê bình Pazz & Jop hàng năm. Tạp chí [[Time (tạp chí)|Time]] đã đưa anh vào danh sách 100 người có ảnh hưởng nhất trên thế giới vào năm 2005 và 2016.

== Tiểu sử ==
Hầu hết các tiểu sử và thông tin tham khảo đều ghi rằng Kanye West sinh ngày 8 tháng 6 năm 1977 tại [[Atlanta]], [[Georgia]], mặc dù một số nguồn tin cho biết nơi sinh của anh là [[Douglasville]], một thành phố nhỏ phía tây [[Atlanta]].<ref>{{chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=JanbEhQx5RwC&pg=PA15|title=Kanye West: Nghệ sĩ & Nhà sản xuất Hip-Hop giành giải Grammy|author=Audrey Borus, Douglas Lynne|access-date = 8 tháng 6 năm 2020|isbn=978-1-61783-623-7|date= tháng 1 năm 2013}}</ref><ref>{{chú thích web |last1=REVOLT TV |title=Quãng thời gian 41 năm xuất sắc của Kanye West|url=https://www.revolt.tv/2018/6/8/20819428/a-timeline-of-kanye-west-s-41-years-of-excellence |website=Revolt |access-date = 8 tháng 6 năm 2020}}</ref> Sau khi cha mẹ li dị khi Kanye mới ba tuổi, anh cùng mẹ chuyển đến [[Chicago]], [[Illinois]].<ref>{{chú thích web|last=Arney|first=Steve|access-date =ngày 26 tháng 4 năm 2008|url=http://www.pantagraph.com/news/article_79bc1031-1dc9-511b-8444-243951568e4b.html|title=Kanye West Coming To Redbird.|work=[[Pantagraph]]|date=ngày 8 tháng 3 năm 2006}}</ref><ref name="leader">{{chú thích báo|url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m1355/is_19_111/ai_n19206336|title=Tiến sĩ Donda West kể về cách cô định hình con trai để trở thành người lãnh đạo trong '' Nuôi dạy Kanye ''|author=Christian, Margena A.|date=ngày 14 tháng 5 năm 2007|work= Tạp chí Jet|access-date = 19 tháng 8 năm 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20071113155045/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1355/is_19_111/ai_n19206336|archive-date= 13 tháng 11 năm 2007}}</ref>

Cha anh là Ray West, một cựu chiến binh Black Panther (một thành viên của một tổ chức chính trị chiến binh được thành lập ở Mỹ vào năm 1966 để đấu tranh vì quyền của người da màu) và là một trong những phóng viên ảnh da màu đầu tiên tại Tạp chí Atlanta-Hiến pháp. Ray West sau đó là một cố vấn Kitô giáo<ref name="leader" /> và vào năm 2006 ông đã mở [[quán cà phê]]'' Good Water Store and Café'' tại Lexington Park, bang [[Maryland]] với vốn khởi nghiệp do con trai hỗ trợ.<ref>{{chú thích web|url=http://www.mygoodwater.com/about.html|title=About|publisher=Westar Waterworks, LLC t/a The Good Water Store and Café|access-date =ngày 31 tháng 12 năm 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120623223030/http://www.mygoodwater.com/about.html|archive-date=ngày 23 tháng 6 năm 2012}}</ref><ref name=wapo-water>{{chú thích báo|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/12/06/AR2006120602139.html|title=How'd You Like Your Water?|first=Michael|last=Tunison|work=[[The Washington Post]]|date=7 tháng 12 năm 2006|access-date =31 tháng 12 năm 2012}}</ref>

Mẹ của West, [[Tiến sĩ]] Donda C. (Williams) West,<ref>{{chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=JanbEhQx5RwC&pg=PA15|title=Kanye West: Nghệ sĩ & Nhà sản xuất Hip-Hop giành giải Grammy|author=Audrey Borus, Douglas Lynne|access-date =ngày 2 tháng 9 năm 2013|isbn=978-1-61783-623-7|date= Tháng 1 năm 2013}}</ref> là giáo sư tiếng Anh tại Đại học Clark Atlanta và Chủ tịch Khoa ngôn ngữ Anh tại [[Đại học Chicago]], trước khi [[Hưu trí|nghỉ hưu]] để làm quản lý. Kanye West lớn lên từ tầng lớp trung lưu, học trường trung học [[Polaris]]<ref name="KWstBio5">{{chú thích tạp chí |url=https://books.google.com/books?id=J9kDAAAAMBAJ&lpg=PA90&vq=kanye&lr&rview=1&pg=PA93#v=onepage&q&f=false|title=The Many Faces of Kanye West|access-date =ngày 19 tháng 7 năm 2007|magazine= Tạp chí Ebony|first=Kimberly|last=Davis|date=June 2004|page=92}}</ref> ở ngoại ô Oak Lawn, [[Illinois]], sau đó sống ở Chicago.<ref name="cant ignore">{{chú thích báo|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,1096499,00.html|title=Why You Can't Ignore Kanye|access-date=ngày 7 tháng 6 năm 2007|work=[[Time (tạp chí)|Time]]|date=ngày 21 tháng 8 năm 2005|first=Josh|last=Tyrangiel|archive-date=ngày 1 tháng 4 năm 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070401082700/http://www.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C1096499%2C00.html|archive-date=2007-04-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20070401082700/http://www.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C1096499%2C00.html|url-status=dead}}</ref>

Năm 10 tuổi, Kanye West theo mẹ chuyển đến [[Nam Kinh]], [[Trung Quốc]], lúc đó bà giảng dạy tại [[Đại học Nam Kinh]] như một phần của chương trình trao đổi. Theo lời kể của mẹ, Kanye là người nước ngoài duy nhất trong lớp, nhưng hòa nhập tốt và nhanh chóng bắt kịp ngôn ngữ, mặc dù hiện tại anh đã quên gần hết.<ref>{{chú thích sách| last=West|first=Donda|title=Nuôi dạy Kanye: Những bài học trong đời sống từ mẹ của siêu sao Hip-Hop|publisher=Pocket Books|year=2007|location=New York, NY|pages=[https://archive.org/details/raisingkanyelive00west/page/85 85–93]|isbn=978-1-4165-4470-8|url=https://archive.org/details/raisingkanyelive00west/page/85}}</ref> Khi được hỏi về điểm số của mình ở trường trung học, West trả lời: "Tôi có điểm A và B. Và tôi thậm chí không phải là người đứng đầu"."<ref>{{chú thích web|last=Mos|first=Corey|title=Kanye từng bỏ học đại học đã nói với các học sinh trung học không theo bước chân anh|url=http://www.mtv.com/news/articles/1517484/20051205/west_kanye.jhtml|publisher=MTV|date=5 tháng 12 năm 2005|access-date=ngày 28 tháng 7 năm 2006|archive-date=2010-12-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20101208030420/http://www.mtv.com/news/articles/1517484/20051205/west_kanye.jhtml|url-status=dead}}</ref>

Kanye đã chứng minh một mối quan hệ với nghệ thuật ngay từ khi còn nhỏ; anh bắt đầu làm thơ khi lên năm tuổi.<ref name=Chicago>{{chú thích báo|title=Kanye and His Mom Shared Special Bond|url=http://articles.chicagotribune.com/2007-11-13/news/0711130488_1_chicago-state-university-degree-from-auburn-university-kanye-west|work=[[Chicago Tribune]]|date=ngày 13 tháng 11 năm 2007|access-date=ngày 7 tháng 8 năm 2012|archive-date=2016-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20160221044031/http://articles.chicagotribune.com/2007-11-13/news/0711130488_1_chicago-state-university-degree-from-auburn-university-kanye-west|url-status=dead}}</ref> Mẹ anh kể lại rằng lần đầu tiên bà nhận thấy thấy niềm đam mê vẽ và âm nhạc của Kanye West khi học lớp 3.<ref>West, Donda, p. 105</ref> West bắt đầu đọc rap từ năm lớp ba và bắt đầu sáng tác nhạc từ năm lớp 7, cuối cùng bán chúng cho các nghệ sĩ khác.<ref name=KanplicatedPg2>{{chú thích web|author=Calloway, Sway|author2=Reid, Shaheem|title=Kanye West: Kanplicated|url=http://www.mtv.com/bands/w/west_kanye/news_feature_022404/index2.jhtml|date=ngày 20 tháng 2 năm 2004|publisher=MTV|access-date =21 tháng 4 năm 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090406021640/http://www.mtv.com/bands/w/west_kanye/news_feature_022404/index2.jhtml|archive-date=ngày 6 tháng 4 năm 2009}}</ref>

Năm 13 tuổi, Kanye West đã viết một bài hát rap có tên "Green Eggs and Ham" (tựa đề cuốn sách thiếu nhi bán chạy nhất của [[Dr. Seuss]]) và thuyết phục mẹ trả tiền để được vào phòng thu âm. Đồng hành cùng anh đến trường quay và mặc dù phát hiện ra đó là "một phòng thu nhỏ dưới tầng hầm" nơi một chiếc micro treo trên trần nhà bằng móc treo quần áo, dù sao thì mẹ của West vẫn ủng hộ và khuyến khích anh.<ref name="Chicago" />

Kanye West đã có cơ hội gặp nhà sản xuất/DJ No I.D., người mà anh nhanh chóng hình thành một tình bạn thân thiết. No I.D. sớm trở thành cố vấn cho anh và chính từ anh, West đã học được cách tạo sample và program beats sau khi anh nhận được bản thu âm thử đầu tiên vào năm 15 tuổi.<ref name=":0">{{chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=bXy2wTEsbCsC|title=Các biểu tượng của Hip Hop: Bách khoa toàn thư về phong trào, âm nhạc và văn hóa|last=Dills|first=Todd|publisher=Tập đoàn xuất bản Greenwood|year=2007|isbn=978-0-313-33904-2|editor-last=Hess|editor-first=Mickey|volume=2|location=Westport, CT|pages=555–578|language=en}}</ref>{{Rp|557}}

Sau khi tốt nghiệp trung học, West nhận được học bổng để theo học [[Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Hoa Kỳ]] tại Chicago năm 1997 và bắt đầu tham gia các lớp học vẽ; Ít lâu sau, anh ghi danh vào [[Đại học Chicago]] theo học ngành [[Tiếng Anh|ngôn ngữ Anh]]. Kanye đã sớm nhận ra rằng lịch học kín mít trên giảng đường sẽ cản trở sự nghiệp âm nhạc của mình. Đến năm 20 tuổi thì anh đã bỏ dở việc học đại học để theo đuổi giấc mơ âm nhạc.<ref>West, Donda, p. 106</ref> Điều này khiến mẹ anh rất khó chịu, người cũng là giáo sư tại trường đại học. Sau này bà cho biết: "''Chuyện đó đã nhắc đi nhắc lại như gõ trống vào đầu tôi rằng đại học là tấm vé cho một cuộc sống tốt... nhưng một số mục tiêu nghề nghiệp không yêu cầu học đại học''".

Đối với Kanye để thực hiện một album có tên ''College Dropout'', đó là việc bạn có can đảm để nắm lấy con người của bạn, thay vì đi theo con đường mà xã hội tạo dựng thành công cho bạn. "<ref name=":0" />{{Rp|558}}

==Sự nghiệp ca nhạc==
===1996–2003: Khởi nghiệp===
Tác phẩm đầu tiên trong sự nghiệp sản xuất âm nhạc của Kanye West là album ra mắt Down to Earth của rapper Grav người Chicago vào năm 1996.<ref>{{Chú thích web |url=http://www.rollingstone.com/music/pictures/photos-kanye-wests-career-highs-and-lows-20101210/ |ngày truy cập=2013-03-06 |tựa đề=Kanye West's career highs and lows |archive-date=2013-02-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130216104340/http://www.rollingstone.com/music/pictures/photos-kanye-wests-career-highs-and-lows-20101210 |url-status=dead }}</ref> West sản xuất 8 ca khúc trong album. Album không thu hút được nhiều sự quan tâm và là album duy nhất được phát hành bởi Grav. West sau đó sớm sản xuất cho những nghệ sĩ tên tuổi hơn. Vào giai đoạn 1998-1999, anh đã sản xuất cho những nghệ sĩ nổi tiếng như Jermaine Dupri, Foxy Brown, Goodie Mob và nhóm Harlem World.

West thực sự đột phá vào năm 2000, khi anh bắt đầu sản xuất cho những nghệ sĩ của Roc-a-Fella Records. Anh đã sản xuất ca khúc được đón nhận rộng rãi của Jay-Z, "This Can't Be Life" trong album ''The Dynasty: Roc La Familia'' với nhịp trống được lấy từ ca khúc "Xxplosive" của Dr. Dre. 
Sau bước đầu sản xuất nhạc cho Jay-Z, dấu ấn của West được thể hiện rất rõ nét trong album được đánh giá cao của Jay-Z - ''The Blueprint'', phát hành vào 11/9/2001.

Giai điệu của anh xuất hiện trong ca khúc chủ đề "Izzo (H.O.V.A.)", "Heart of the City (Ain't No Love)" và một ca khúc chế giễu Nas và Mobb Deep có tên "Takeover"; Anh vẫn đang làm việc với Mobb Deep và Nas lúc ca khúc được phát hành.<ref>[http://www.independent.co.uk/news/people/kanye-west-king-of-rap-403127.html/ Kanye West King of rap]</ref>

Sau khi đón nhận thành công tuyệt vời về mặt thương mại và chuyên môn khẳng định được tài năng sản xuất của bản thân trong ''The Blueprint'', Kanye trở thành một nhà sản xuất nổi tiếng trong giới hip-hop, trước cả khi anh được biết đến với tư cách một rapper và một nghệ sĩ solo.

Trong giai đoạn 2002-2003, anh đã sản xuất cho các nghệ sĩ như Nas, Scarface, Talib Kweli, Mos Def, T.I., Ludacris, DMX, và Monica. Anh cũng tiếp tục sản xuất cho những nghệ sĩ của Roc-a-Fella Records và đóng góp 4 bài hát vào album tiếp theo của Jay-Z ''The Blueprint²: The Gift & the Curse''.

==Cuộc sống cá nhân==
===Hôn nhân===
[[Tập tin:Kim Kardashian 2018 5.png|thumb|right|[[Kim Kardashian]], vợ của Kanye West vào tháng 10 năm 2018|187x187px]]
Kanye West bắt đầu mối quan hệ chia tay - quay lại nhiều lần với nhà thiết kế [[Alexis Phifer]] vào năm 2002 và họ đã đính hôn vào tháng 8 năm 2006. Năm 2008, cặp đôi chia tay sau 18 tháng đính hôn.<ref>{{chú thích báo|url=http://www.mtv.com/news/articles/1585980/20080421/west_kanye.jhtml|title=Cựu hôn thê của Kanye West, Alexis Phifer nói về việc chia tay|date=21 tháng 4 năm 2008|publisher=MTV News|access-date=18 tháng 9 năm 2009|archive-date=2009-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20091002125607/http://www.mtv.com/news/articles/1585980/20080421/west_kanye.jhtml|url-status=dead}}</ref>Theo Alexis, họ chia tay trong êm đẹp và vẫn duy trì tình bạn sau đó.<ref>{{Chú thích web
|url=https://www.theguardian.com/music/2008/apr/23/kanyewest
|title=Kanye West splits from long-term fiancée
|website=The Guardian
|date=2008-04-23
|access-date=2026-06-22
|language=en
}}</ref>

Sau đó Kanye hẹn hò với người mẫu [[Amber Rose]] từ năm 2008 cho đến mùa hè năm 2010.<ref>{{chú thích web|title=Kanye West Confirms Amber Rose Split|url=http://www.mtv.co.uk/news/kanye-west/234050-kanye-west-confirms-amber-rose-split|work=[[MTV UK]]|access-date=31 tháng 12 năm 2012|date=13 tháng 8 năm 2010|archive-date=2013-05-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20130526093736/http://www.mtv.co.uk/news/kanye-west/234050-kanye-west-confirms-amber-rose-split|url-status=dead}}</ref>Sau khi chia tay, anh từng gây chú ý khi nói rằng mình phải "tắm 30 lần" trước khi bắt đầu hẹn hò với [[Kim Kardashian|'''Kim Kardashian''']].<ref>{{Chú thích web
|url=https://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/kanye-west-slams-amber-rose-had-to-take-30-showers-after-they-dated-2015202/
|title=Kanye West Slams Ex Amber Rose: "I Had to Take 30 Showers Before I Got With Kim"
|website=Us Weekly
|date=2015-02-20
|access-date=2026-06-22
|language=en
}}</ref>Đáp lại phát ngôn này, Amber Rose cho biết trong thời gian yêu nhau, cô thường xuyên bị Kanye bắt nạt và bị miệt thị liên quan đến đời sống tình dục.<ref>{{Chú thích web
|url=https://www.independent.co.uk/life-style/amber-rose-kanye-west-ex-relationship-bullied-no-jumper-b1230978.html
|title=Amber Rose says Kanye West has 'bullied' her for 10 years: 'Just move on with your life'
|website=The Independent
|first=Chelsea
|last=Ritschel
|date=2020-10-22
|access-date=2026-06-22
|language=en
}}</ref>

Tháng 4 năm 2012, Kanye West bắt đầu hẹn hò với ngôi sao thực tế [[Kim Kardashian]] và cũng là người bạn nhiều năm.<ref>{{chú thích web|title=Khloe Kardashian: I Told Kim Kardashian To Date Kanye West "For Years!"|url=http://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/khloe-kardashian-i-told-kim-kardashian-to-date-kanye-west-for-years-201376|work=Us Weekly|access-date = 7 tháng 6 năm 2013|date= 7 tháng 6 năm 2013|first=Brittany|last=Galla}}</ref><ref>{{chú thích web|last=Garibaldi|first=Christina|url=http://www.mtv.com/news/articles/1688065/kim-kardashian-oprah-kanye-west-dating.jhtml|title=Kim Kardashian Explains Why It Took 'So Long' To Date Kanye West|publisher=MTV|date=21 tháng 6 năm 2012|access-date=12 tháng 8 năm 2012|archive-date=2012-08-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20120818094915/http://www.mtv.com/news/articles/1688065/kim-kardashian-oprah-kanye-west-dating.jhtml|url-status=dead}}</ref>

Anh và Kim đính hôn vào tháng 10 năm 2013<ref>{{chú thích báo|last=|title= Kimye mãi mãi: Kim Kardashian, Kanye West đính hôn|url=http://www.cnn.com/2013/10/22/showbiz/kim-kardashian-kanye-west-engaged/|work=ngày 22 tháng 10 năm 2013|publisher=CNN|access-date = 22 tháng 10 năm 2013|date=22 tháng 10 năm 2013}}</ref><ref>{{chú thích web|url=http://ca.eonline.com/news/472716/kim-kardashian-is-engaged-to-kanye-west.com|publisher=E!|title=Kim Kardashian đã đính hôn với Kanye West!|first=Natalie|last=Finn|date=21 tháng 10 năm 2013|access-date =22 tháng 10 năm 2013}}</ref> và kết hôn vào ngày [[24 tháng 5]] năm 2014 tại Pháo đài Fort di Belvedere ở [[Florence]], Ý.<ref>{{chú thích web|url=http://www.people.com/article/kim-kardashian-kanye-west-married-wedding-florence-italy|work=People|title=Chính thức: Kim Kardashian và Kanye West đã kết hôn|last=Corriston|first=Michelle|date= 24 tháng 5 năm 2014|access-date = 24 tháng 5 năm 2014}}</ref>

Buổi lễ riêng của họ đã được đưa tin rộng rãi trên phạm vi chính thống, với Kanye có vấn đề với chân dung của cặp đôi này trên truyền thông.<ref>Lee, Christina. [http://www.idolator.com/7520141/kanye-west-kim-kardashian-wedding-speech "Kanye West Blasts Media Coverage Of Kim Kardashian In Wedding Speech."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200107155602/http://www.idolator.com/7520141/kanye-west-kim-kardashian-wedding-speech |date=2020-01-07 }} ''Idolator''. 28 tháng 5 năm 2014.</ref> Họ có bốn người con: North "Nori" West (sinh tháng 6 năm 2013),<ref>{{chú thích web|url=http://www.people.com/people/article/0,,20709548,00.html|title=Kim Kardashian Is a Mom!|date= 15 tháng 6 năm 2013|work=[[People (tạp chí)|People]]|access-date = 15 tháng 6 năm 2013|first=Dahvi|last=Shira}}</ref><ref>{{chú thích web|url=http://www.people.com/people/article/0,,20711076,00.html|title=Kim Kardashian's Baby Name: Finally Revealed!|date=ngày 20 tháng 6 năm 2013|work=[[People (tạp chí)|People]]|access-date =ngày 21 tháng 6 năm 2013|first1=Jennifer|last1=Garcia|first2=Rennie|last2=Dyball}}</ref> Saint West (sinh tháng 12 năm 2015),<ref>{{chú thích web|url=http://time.com/4139432/kim-kardashian-west-kanye-west-saint-west/|title=The Long History Behind Kim and Kanye's New Baby's Name|access-date =8 tháng 12 năm 2015|date=7 tháng 12 năm 2015|work=[[Time (tạp chí)|Time]]|first=Ashley|last=Ross}}</ref> Chicago West<ref>{{chú thích báo|url=http://www.travelandleisure.com/travel-news/chicago-west-baby-name-kanye-hometown|title=Kim Kardashian's Third Child Is Named After Kanye West's Hometown|work=Travel + Leisure|access-date= 22 tháng 1 năm 2018|language=en}}</ref> (sinh tháng 1 năm 2018 bằng phương pháp [[mang thai hộ]]),<ref>{{chú thích web|last1=Juneau|first1=Jen|title=Kanye and Kim Kardashian West Welcome a Daughter|url=http://people.com/babies/kim-kardashian-kanye-west-welcome-daughter/|website=[[People (tạp chí)|People]]|access-date = 16 tháng 1 năm 2018|date= 16 tháng 1 năm 2018}}</ref> và Psalm West (sinh tháng 5 năm 2019 nhờ mang thai hộ).<ref>{{chú thích tạp chí|url=https://people.com/parents/kim-kardashian-kanye-west-welcome-son/|title='He's Here!' Kim Kardashian and Kanye West Welcome Son: 'He's Perfect'|magazine=People|first=Jen|last=Juneau|date=ngày 10 tháng 5 năm 2019|access-date =ngày 10 tháng 5 năm 2019}}</ref><ref>{{chú thích web |last1=Bloom |first1=Madison |title=Kanye West and Kim Kardashian Reveal Fourth Child's Name |url=https://pitchfork.com/news/kanye-west-and-kim-kardashian-reveal-fourth-childs-name/ |website=Pitchfork |access-date =ngày 17 tháng 5 năm 2019}}</ref>

Vào tháng 4 năm 2015, hai vợ chồng đã tới Jerusalem để làm lễ rửa tội cho North theo Giáo hội Tông truyền Armenia thuộc Nhà thờ St. James.<ref>{{chú thích web|url=http://www.etonline.com/news/166186_kim_kardashian_posts_pics_of_north_west_baptism_on_her_second_birthday|title=Kim Kardashian Shares North West's Baptism Pics on Daughter's Birthday|publisher=}}</ref><ref>{{chú thích web|url=https://www.smh.com.au/entertainment/celebrity/kim-kardashian-baptises-north-west-on-trip-to-the-middle-east-20150414-1mkfpb.html|title=Kim Kardashian baptises North West on trip to the Middle East|first=Mary|last=Ward|date=ngày 13 tháng 4 năm 2015|website=The Sydney Morning Herald}}</ref> Kim và 3 con của cô là Saint, Chicago và Psalm đều được rửa tội 4 năm sau đó vào ngày 7 tháng 10 năm 2019 tại Holy Etchmiadzin, nhà thờ mẹ của Giáo hội Armenia.<ref>{{chú thích báo |last1=Reslen |first1=Eileen |title=Kim Kardashian được rửa tội tại Armenina cùng với các con|url=https://pagesix.com/2019/10/11/kim-kardashian-got-baptized-in-armenia-alongside-her-kids/ |work=Page Six |publisher=New York Post |date=11 tháng 10 năm 2019}}</ref>

Lý lịch tầm cỡ của cặp đôi và sự nghiệp tương đương đã dẫn đến mối quan hệ của họ trở thành đối tượng để đưa tin trên phương tiện truyền thông nặng nề; '' [[Thời báo New York]] '' gọi cuộc hôn nhân của họ là "trận bão tuyết lịch sử của người nổi tiếng."<ref>Caramanica, Jon. [https://www.nytimes.com/2015/04/10/t-magazine/kanye-west-adidas-yeezy-fashion-interview.html?_r=0 "Sự đau khổ và sự xuất thần của Kanye West."] ''[[New York Times]]''. 10 tháng 4 năm 2015.</ref>

Vào tháng 9 năm 2018, Kanye West tuyên bố rằng anh sẽ chuyển đến [[Chicago]] vĩnh viễn và sẽ thành lập trụ sở công ty Yeezy của mình trong thành phố.<ref>{{chú thích web|url=https://www.chicagotribune.com/news/ct-met-kanye-west-moving-chicago-20180918-story.html|title= Kanye West nói với những học sinh trung học địa phương: 'Tôi sẽ quay trở lại Chicago'|newspaper=Chicago Tribune|date=19 tháng 9 năm 2018}}</ref><ref>{{chú thích web|url=https://www.eonline.com/news/969526/kanye-west-says-he-s-moving-back-to-chicago-permanently|title=Kanye West cho biết anh sẽ quay trở lại Chicago vĩnh viễn|publisher=E Online!|date= 19 tháng 9 năm 2018}}</ref>

=== Cái chết của mẹ ===
[[Tập tin:Donda West.jpg|nhỏ|phải|120px|Bà Donda West tháng 8 năm 2007]]
Vào ngày 10 tháng 11 năm 2007, mẹ của anh, bà Donda West qua đời ở tuổi 58.<ref name="mswest">{{chú thích web|access-date =ngày 24 tháng 4 năm 2008|url=https://www.tmz.com/2007/11/12/911-responded-in-donda-west-case/|title=Fire Dept. Called to Donda West's Home|publisher=[[TMZ (website)|TMZ.com]]}}</ref><ref name=peoplejanuary2008>{{chú thích báo|url=http://www.people.com/people/article/0,,20170370,00.html|title=Donda West chết vì bệnh tim sau phẫu thuật|first=Alondra|last=Hernandez|work=[[People (tạp chí)|People]]|date= 10 tháng 1 năm 2008|access-date =ngày 22 tháng 8 năm 2013}}</ref> Vào tháng 1 năm 2008, văn phòng điều tra viên của Quận Los Angeles nói rằng bà Donda West đã chết vì bệnh động mạch vành và nhiều yếu tố hậu phẫu từ, hoặc do hậu quả của việc hút mỡ và phẫu thuật cắt bỏ tuyến vú".<ref>{{chú thích web|access-date=ngày 24 tháng 4 năm 2008|url=http://www.mtv.com/news/articles/1579429/20080110/west_kanye.jhtml|title=Donda West, mẹ của Kanye, chết vì đau tim: Báo cáo của điều tra viên|publisher=MTV News|archive-date=2010-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20100929145815/http://www.mtv.com/news/articles/1579429/20080110/west_kanye.jhtml|url-status=dead}}</ref>

Kanye West đã biểu diễn tại đêm nhạc [[The O2 Arena|The O2]] ở London vào ngày 22 tháng 11 sau tang lễ của mẹ. Anh đã dành một buổi biểu diễn "Hey Mama", cũng như một bản cover "Journey Stop Believin '" của [[Journey (ban nhạc)|Journey]], cho mẹ của anh ấy, và đã làm như vậy vào tất cả các ngày khác trong chuyến lưu diễn Glow in the Dark của mình.<ref>{{chú thích web|access-date =ngày 24 tháng 4 năm 2008|url=http://www.usmagazine.com/kanye_west_at_second_show_since_mothers_death_he_had_a_powerful_energy_inside_him|archive-url=https://web.archive.org/web/20080427090443/http://www.usmagazine.com/kanye_west_at_second_show_since_mothers_death_he_had_a_powerful_energy_inside_him|archive-date=ngày 27 tháng 4 năm 2008|title=Video: Kanye West cống hiến "Don't Stop Believing" của Journey tới mẹ của anh ấy|work=Us Weekly}}</ref>

Thống đốc California [[Arnold Schwarzenegger]] sau đó đã ký "Đạo luật Donda West", luật pháp bắt buộc bệnh nhân phải được thông quan y tế thông qua kiểm tra thể chất trước khi trải qua phẫu thuật thẩm mỹ tự chọn.<ref>{{chú thích web|url=http://www.mtv.com/news/articles/1623902/arnold-schwarzenegger-signs-donda-west-plastic-surgery-law.jhtml|title=Arnold Schwarzenegger ký Đạo luật Phẫu thuật thẩm mỹ Donda West|publisher=MTV News|access-date=15 tháng 10 năm 2009|archive-date=2013-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20131013151158/http://www.mtv.com/news/articles/1623902/arnold-schwarzenegger-signs-donda-west-plastic-surgery-law.jhtml|url-status=dead}}</ref>

==Danh sách đĩa nhạc==
{{chính|Danh sách đĩa nhạc của Kanye West}}
===Album đơn ca===
* ''[[The College Dropout]]'' (2004)
* ''[[Late Registration]]'' (2005)
* ''[[Graduation (album)|Graduation]]'' (2007)
* ''[[808s & Heartbreak]]'' (2008)
* ''[[My Beautiful Dark Twisted Fantasy]]'' (2010)
* ''[[Yeezus]]'' (2013)
* ''[[The Life of Pablo]]'' (2016)
* ''[[Ye (album)|ye]]'' (2018)
*''[[Jesus Is King]]'' (2019)
*''[[DONDA (album)|DONDA]]'' (2021)
*''[[VULTURES 1]]'' (2024)
*''[[VULTURES 2]]'' (2024)
*''[[BULLY]]'' (2026)

===Album hợp tác===
* ''[[Watch the Throne]]'' (2011) <small>(với [[Jay-Z]])</small>
* ''[[Cruel Summer (album của GOOD Music)|Cruel Summer]]'' (2012) <small>(với [[GOOD Music]])</small>
* ''[[Kids See Ghosts]]'' (2018) <small>(với [[Kid Cudi]] dưới cái tên [[Kids See Ghosts]])</small>

==Danh sách video==
* ''[[The College Dropout Video Anthology]]'' (2004)
* ''[[Late Orchestration]]'' (2005)

==Danh sách phim==
*''[[We Were Once a Fairytale]]'' (2009)
*''[[Runaway (phim 2010)|Runaway]]'' (2010)
*''[[Cruel Summer (phim)|Cruel Summer]]'' (2012)
*''[[Keeping Up with the Kardashians]]'' (2012–hiện tại)

== Giải thưởng và đề cử ==
{{chính|Danh sách giải thưởng và đề cử của Kanye West}}

* Tính đến năm 2020, West có trong tay 22 giải Grammy, khiến anh trở thành một trong những nghệ sĩ sở hữu nhiều giải này nhất mọi thời đại.<ref>[http://allhiphop.com/2013/02/11/55th-annual-grammy-awards-recap-videos-included/ Lễ trao giải Grammy lần thứ 55]</ref>
* About.com xếp Kanye West hạng 8 trong danh sách "50 nhà sản xuất Hip-Hop xuất sắc nhất" của họ.<ref>{{Chú thích web |url=http://rap.about.com/od/toppicks/ss/Top50Producers_8.htm/ |ngày truy cập=2013-03-03 |tựa đề=50 nhà sản xuất âm nhạc xuất sắc nhất - About.com |archive-date = ngày 29 tháng 3 năm 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130329212954/http://rap.about.com/od/toppicks/ss/Top50Producers_8.htm }}</ref>
* [[Billboard]] xếp Kanye West hạng 3 trong danh sách "10 nhà sản xuất của thập kỉ".<ref>{{Chú thích web |url=http://realtalkny.uproxx.com/2009/12/topic/topic/news/billboards-top-10-producers-of-the-decade/ |ngày truy cập=2013-03-03 |tựa đề=10 nhà sản xuất âm nhạc hàng đầu trong thập kỉ - Billboard |archive-date = ngày 4 tháng 10 năm 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111004171119/http://realtalkny.uproxx.com/2009/12/topic/topic/news/billboards-top-10-producers-of-the-decade/ |url-status=dead }}</ref>
* West đồng thời cũng có tên trong danh sách "100 người có ảnh hưởng nhất thế giới" của tạp chí Time, cũng như trong một vài danh sách thường niên của [[Forbes]].<ref>[http://www.forbes.com/profile/kanye-west/ Hồ sơ Forbes: Kanye West]</ref>
* Trong danh sách năm 2012 "500 album xuất sắc nhất mọi thời đại" của mình, tạp chí [[Rolling Stone]] xếp album The College Dropout của West vào vị trí thứ 298, Late Registration vào vị trí thứ 118 và My Beautiful Dark Twisted Fantasy vào vị trí thứ 353.<ref>[http://www.rollingstone.com/music/lists/500-greatest-albums-of-all-time-20120531/kanye-west-the-college-dropout-19691231/ 500 album vĩ đại nhất mọi thời đại - Rolling Stone]</ref>

== Tham khảo ==
===Ghi chú===
{{tham khảo|30em|group=lower-alpha}}

===Chú thích===
{{tham khảo|30em}}

== Liên kết ngoài ==
{{commons}}
{{wikiquote}}
* [http://www.kanyewest.com KanyeWest.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120702010557/http://www.kanyewest.com/ |date=2012-07-02 }}
* [http://www.kanyeLive.com "Kanye Live!" Kanye West Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317070404/http://www.kanyelive.com/ |date = ngày 17 tháng 3 năm 2011}}
* [http://www.rocafella.com/Artist.aspx?id=40&avid=123&idj=522 Kanye West at Rocafella Records]
* {{people.com}}
* {{musicbrainz artist|id=164f0d73-1234-4e2c-8743-d77bf2191051|name=Kanye West}}
* {{imdb name|id=1577190|name=Kanye West}}
* [http://www.complex.com/CELEBRITIES/Cover-Story/Kanye-West-2009 Kanye West] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101229125034/http://www.complex.com/CELEBRITIES/Cover-Story/Kanye-West-2009 |date=2010-12-29 }} trên [[Complex Magazine]]
* [http://the1secondfilm.com/producer/10612 Kanye West's Producer Profile on The 1 Second Film] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091103102640/http://www.the1secondfilm.com/producer/10612 |date = ngày 3 tháng 11 năm 2009}}
{{Kiểm soát tính nhất quán}}
{{Kanye West}}
{{Def Jam}}

{{DEFAULTSORT:West, Kanye}}
[[Thể loại:Sinh năm 1977]]
[[Thể loại:Người Georgia]]
[[Thể loại:Nam ca sĩ Mỹ]]
[[Thể loại:Người đoạt giải Grammy]]
[[Thể loại:Người đoạt giải BRIT]]
[[Thể loại:Nhân vật còn sống]]
[[Thể loại:Nhà sản xuất thu âm người Mỹ gốc Phi]]
[[Thể loại:Nhà từ thiện Mỹ]]
[[Thể loại:Người đoạt giải World Music Awards]]
[[Thể loại:Nhạc sĩ Mỹ thế kỷ 20]]
[[Thể loại:Ca sĩ Mỹ thế kỷ 21]]
[[Thể loại:Đạo diễn video âm nhạc Mỹ]]
[[Thể loại:Kanye West| ]]
[[Thể loại:Doanh nhân Mỹ thế kỷ 21]]
[[Thể loại:Đạo diễn điện ảnh người Mỹ gốc Phi]]
[[Thể loại:Nghệ sĩ của Def Jam Recordings]]
[[Thể loại:Doanh nhân thời trang Mỹ]]
[[Thể loại:Kim Kardashian]]
[[Thể loại:Tỷ phú Hoa Kỳ]]
[[Thể loại:Nhà tạo mẫu Mỹ]]
[[Thể loại:Ca sĩ Mỹ thế kỷ 20]]
[[Thể loại:Rapper Mỹ thế kỷ 21]]
[[Thể loại:Nhà đầu tư Mỹ]]
[[Thể loại:Nam ca sĩ tự sáng tác Mỹ]]
[[Thể loại:Người cải sang Kitô giáo]]
[[Thể loại:Người bị rối loạn lưỡng cực]]
[[Thể loại:Ca sĩ Chicago]]
[[Thể loại:Tranh cãi liên quan đến khiêu dâm trong âm nhạc]]
[[Thể loại:Nghệ sĩ của Sony/ATV Music Publishing]]