Xem mã nguồn của Mẹ yêu con

{{Thông tin bài hát
| tên           = Mẹ yêu con
| bìa           = 
| loại          = bài hát
| nghệ sĩ       = [[Thanh Huyền]]
| phát hành     = 1956
| thu âm        = 
| thể loại      = [[Nhạc đỏ]]<br/>[[Nhạc trữ tình]]
| thời lượng    = 
| ngôn ngữ      = Tiếng Việt
| sáng tác      = [[Nguyễn Văn Tý]]
| sản xuất      =
| hãng đĩa      = [[Đài Tiếng nói Việt Nam]]
| bài hát trước = 
| năm trước     =
| bài hát sau   = 
| năm sau       = 
| khác          = 
}}
"'''Mẹ yêu con'''" là một bài hát thuộc dòng [[nhạc đỏ]] và mang âm hưởng dân ca trữ tình Việt Nam, được sáng tác bởi nhạc sĩ [[Nguyễn Văn Tý]]. 

Nhạc phẩm ra đời năm 1956 khi đứa con gái đầu lòng của nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý chào đời và ông đã sáng tác ca khúc này cho vợ mình. Thanh Huyền được cho là người thu âm lần đầu ca khúc này, ngoài ra nhiều nữ ca sĩ khác như NSND [[Lê Dung]], [[Hồng Nhung]], [[Lan Anh (ca sĩ)|Lan Anh]], NSND [[Thanh Lam]] cũng đã thể hiện thành công ca khúc. Bài hát được nhiều khán thính giả Việt Nam yêu mến, được trình bày trong nhiều sự kiện, chương trình, cuộc thi. Năm 2024, tiết mục trình bày ca khúc này của nhóm nghệ sĩ trong chương trình ''[[Anh trai vượt ngàn chông gai (mùa 1)|Anh trai vượt ngàn chông gai]]'' đã tạo hiệu ứng xã hội mạnh trong nước.

Bài hát là một trong các tác phẩm của Nguyễn Văn Tý được trao tặng [[Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật]]. Ca khúc cũng đã được đưa vào sách giáo khoa môn Âm nhạc và Mỹ thuật 9 cho học sinh Việt Nam trong [[Chương trình giáo dục phổ thông 2006]].

== Hoàn cảnh ra đời ==
Vào năm 1953, nhạc sĩ [[Nguyễn Văn Tý]] cưới người vợ thứ hai là Bạch Lê, em gái của nhạc sĩ [[Nguyễn Văn Thương (nhạc sĩ)|Nguyễn Văn Thương]].<ref name="baocand1">{{chú thích báo |url=https://cand.com.vn/Nhan-vat/Nhac-si-Nguyen-Van-Ty-Dem-qua-mo-dang-ai-dang-om-dan-i448686/ |title=Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý: Đêm qua mơ dáng ai đang ôm đàn…? |author=Tuy Hòa |newspaper=Báo Công an nhân dân |date=2017-09-26 |access-date=2025-04-12}}</ref> Sau [[Hiệp định Genève]], Việt Nam chia làm hai miền, nhiều nhạc phẩm trong giai đoạn này vừa có yếu tố tuyên truyền, thể hiện khát vọng hòa bình và phần nào có nét lãng mạn.<ref name="vannghequandoi">{{chú thích báo |url=http://vannghequandoi.com.vn/dong-chay/nhung-bai-ca-mem-thoi-chien_15103.html |title=Những bài ca “mềm” thời chiến |author=Nguyễn Trương Quý |date=2023-10-02 |access-date=2025-04-12 |archive-date=2024-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240714163544/http://vannghequandoi.com.vn/dong-chay/nhung-bai-ca-mem-thoi-chien_15103.html |url-status=live }}</ref><ref name="laodong">{{chú thích báo |url=https://laodong.vn/giai-tri/tuan-hung-chua-tung-nghe-me-yeu-con-chiec-khan-pieu-truoc-show-anh-trai-1440009.ldo |title=Tuấn Hưng chưa từng nghe Mẹ yêu con, Chiếc khăn piêu trước show Anh trai |author=Nguyễn Đạt |date=2024-12-24 |access-date=2025-04-12 |newspaper=Báo Lao Động}}</ref> Năm 1956, Nguyễn Văn Tý và Bạch Lê chào đón con gái đầu lòng<ref name="phunutphcm">{{chú thích báo |url=https://www.phunuonline.com.vn/khi-tinh-mau-tu-hoa-trong-tinh-dan-toc-a1533670.html |title=Khi tình mẫu tử hòa trong tình dân tộc |date=2024-11-15 |author=Lan Anh |newspaper=Báo Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh |access-date=2025-04-12}}</ref> tên là Nguyễn Thị Thái Linh. Thời điểm này, hai vợ chồng ông trở về quê sống trong hoàn cảnh khó khăn. Những điều này là nguồn cảm hứng để nhạc sĩ sáng tác ra ca khúc "Mẹ yêu con".<ref name="baocand1"/><ref name="vietnamnet">{{chú thích báo |url=https://vietnamnet.vn/chuyen-chua-ke-ve-ca-khuc-me-yeu-con-cua-nguyen-van-ty-389646.html |title=Hai tình khúc của nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý từng vang lên tại Điều còn mãi |author=Gia Bảo |date=2017-08-14 |newspaper=VietNamNet |access-date=2025-04-12}}</ref> Theo Nguyễn Văn Tý, ông cảm thấy lòng mình tràn ngập yêu thương và chỉ muốn ôm con vào lòng, và ca khúc đã được viết ra dành để tặng cho người vợ chứ không viết cho mình.<ref name="phunutphcm"/>

Ban đầu, Nguyễn Văn Tý sáng tác tác phẩm này cho giọng nam. Nhưng trong một lần tình cờ, nghệ sĩ [[Thanh Huyền]] nghe được giai điệu ca khúc và bị thu hút, bà đã ngỏ ý với Nguyễn Văn Tý để thể hiện ca khúc và ông đồng ý.<ref name="phunutphcm"/> Thanh Huyền được cho là người đầu tiên thu âm ca khúc và bản thu âm của bà đã được phát thanh trên sóng [[Đài Tiếng nói Việt Nam]].<ref name="thethaovanhoa">{{chú thích báo |url=https://thethaovanhoa.vn/nghi-ve-mot-ca-khuc-kinh-dien-va-cach-lam-moi-20241224084808773.htm |title=Nghĩ về một ca khúc kinh điển và cách làm mới |author=Nguyễn Quang Long |date=2024-12-24 |newspaper=Báo Thể Thao & Văn Hóa |access-date=2025-04-12}}</ref><ref name="thanhhuyenpnvn">{{chú thích báo |url=https://phunuvietnam.vn/nu-ca-si-dau-tien-duoc-phong-nsnd-su-nghiep-ruc-ro-la-nguoi-dau-tien-thu-am-me-yeu-con-20230916170149539.htm |title=Nữ ca sĩ đầu tiên được phong NSND: Sự nghiệp rực rỡ, là người đầu tiên thu âm "Mẹ yêu con" |author=Long Phạm |newspaper=Báo Phụ nữ Việt Nam |date=2023-09-16 |access-date=2025-04-12}}</ref> Sau đó, Khánh Vân cũng đã thu âm ca khúc này.<ref>{{chú thích báo |url=http://vanhoanghean.com.vn/chi-tiet-tin-tuc/4185-nhac-sy-nguyen-van-ty-nguoc-dong-so-phan |title=Nhạc sỹ Nguyễn Văn Tý - Ngược dòng số phận |author=Vương Tâm |date=2012-03-07 |newspaper=Tạp chí Văn hóa Nghệ An |access-date=2025-04-12}}</ref>

== Đón nhận và phổ biến ==
Bản thu của Thanh Huyền được cho là đã giúp "Mẹ yêu con" được nhiều người biết đến, bài hát được phát liên tục trên các đài phát thanh và các chương trình ca nhạc.<ref name="phunutphcm"/> Sau bản thu của Thanh Huyền, ca khúc còn gắn liền với tên tuổi của một số nghệ sĩ khác, chẳng hạn như NSND [[Lê Dung]] với bản thu trên nền piano mang tính chất thính phòng, hay NSND [[Thu Hiền]] theo phong cách dân gian.<ref name="thethaovanhoa"/><ref name="tuoitre">{{chú thích báo |url=https://tuoitre.vn/anh-trai-vuot-ngan-chong-gai-ket-noi-voi-di-san-am-nhac-20241027091436131.htm |title=Anh trai vượt ngàn chông gai kết nối với di sản âm nhạc |author=Hiền Trang |date=2024-10-27 |newspaper=Báo Tuổi Trẻ |access-date=2025-04-12 |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114180852/https://tuoitre.vn/anh-trai-vuot-ngan-chong-gai-ket-noi-voi-di-san-am-nhac-20241027091436131.htm |url-status=live }}</ref><ref>{{chú thích báo |url=https://vnexpress.net/nhac-si-nguyen-van-ty-du-am-de-lai-4033586.html |title=Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý: 'Dư âm' để lại |date=2019-12-27 |newspaper=VnExpress |author=Hà Thu |access-date=2025-04-12 |archive-date=2025-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122012730/https://vnexpress.net/nhac-si-nguyen-van-ty-du-am-de-lai-4033586.html |url-status=live }}</ref> Rất nhiều nữ ca sĩ nổi tiếng của Việt Nam đã thể hiện, trình bày ca khúc này như [[Hồng Nhung]], [[Anh Thơ (ca sĩ)|Anh Thơ]], [[Tân Nhàn]], NSND [[Thanh Lam]], [[Hương Lan]], [[Lan Anh]],...<ref name="phunutphcm"/><ref name="thethaovanhoa"/><ref>{{chú thích báo |url=https://znews.vn/hanh-trinh-tim-me-ruot-hon-20-nam-cua-ca-si-da-den-goc-viet-post594038.html |title=Hành trình tìm mẹ ruột hơn 20 năm của ca sĩ da đen gốc Việt |author=Kim Chi |date=2015-07-27 |newspaper=Tạp chí Tri thức – Znews |access-date=2025-04-12}}</ref> Qua gần 70 năm ra đời, bài hát được nhiều thế hệ người Việt Nam yêu thích và đã nhiều lần được trình diễn trên các sân khấu, chương trình, cuộc thi âm nhạc chuyên nghiệp trong nước.<ref name="phunutphcm"/> Bài hát được đưa vào sách giáo khoa ''Âm nhạc và Mĩ thuật'' cho học sinh lớp 9 tại Việt Nam trong Chương trình giáo dục phổ thông 2006.<ref>{{chú thích sách|author=Hoàng Long (Tổng chủ biên kiêm Chủ biên phần Âm nhạc), Lê Minh Châu, Hoàng Lân, Ngô Thị Nam, Đàm Luyện (Tổng chủ biên phần Mỹ thuật), Nguyễn Quốc Toản (Chủ biên), Triệu Khắc Lễ, Bùi Đỗ Thuật, Nguyễn Hữu Hạnh|url=https://drive.google.com/file/d/11X1nZPAyCSOCtavdkRXANeXBDUGmuAhq/view |title=Âm nhạc và Mĩ thuật 9 |publisher=Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam |location=Hà Nội |year=2006 |access-date=2025-04-12 |p=31–33 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250412160358/https://drive.google.com/file/d/11X1nZPAyCSOCtavdkRXANeXBDUGmuAhq/view |archive-date=2025-04-12}}</ref>

Năm 2024, "Mẹ yêu con" đã được nhà Tinh Hoa – gồm các nghệ sĩ [[Bằng Kiều]], [[Tự Long]], [[Phan Đinh Tùng]], [[Tuấn Hưng]], [[Cường Seven]], [[Jun Phạm]], [[BB Trần]], [[S.T Sơn Thạch]], [[Kiên Ứng]], [[(S)TRONG Trọng Hiếu]], [[Soobin Hoàng Sơn]] và [[Kay Trần]] – thể hiện trong chương trình ''[[Anh trai vượt ngàn chông gai (mùa 1)|Anh trai vượt ngàn chông gai]]'' và giúp cho đội này giành chiến thắng chung cuộc, đồng thời được lên sóng vào dịp kỷ niệm [[ngày Phụ nữ Việt Nam]] 20 tháng 10.<ref name="vnexpress">{{chú thích báo |url=https://vnexpress.net/bai-me-yeu-con-o-anh-trai-vuot-ngan-chong-gai-duoc-yeu-thich-4807364.html |title=Bài 'Mẹ yêu con' ở Anh trai vượt ngàn chông gai được yêu thích |author=Hoàng Dung |date=2024-10-23 |newspaper=VnExpress |access-date=2025-04-12 |archive-date=2024-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241212184534/https://vnexpress.net/bai-me-yeu-con-o-anh-trai-vuot-ngan-chong-gai-duoc-yeu-thich-4807364.html |url-status=live }}</ref><ref name="vtv">{{chú thích báo |url=https://vtv.vn/truyen-hinh/me-yeu-con-tiep-tuc-gay-sot-sau-anh-trai-vuot-ngan-chong-gai-20241024083227574.htm |title="Mẹ yêu con" tiếp tục gây sốt sau Anh trai vượt ngàn chông gai |author=Hương Huyền |date=2024-10-24 |newspaper=Báo điện tử VTV |access-date=2025-04-12}}</ref> Sân khấu tái hiện hình ảnh làng quê Việt Nam, có trấu, rơm rạ và người mẹ ôm con thơ.<ref>{{chú thích báo |url=https://tuoitre.vn/me-yeu-con-trong-anh-trai-vuot-ngan-chong-gai-giot-nuoc-mat-cu-lan-trong-vo-thuc-20241024223115175.htm |title=Mẹ yêu con trong Anh trai vượt ngàn chông gai: Giọt nước mắt cứ lăn trong vô thức |author=Hoàng Lê |date=2024-10-24 |newspaper=Báo Tuổi Trẻ |access-date=2025-04-12}}</ref> Tự Long mở màn tiết mục với tiếng "À ơi", sau đó Bằng Kiều chuyển tiếp vào phần lời bài hát, phần lời mới do Soobin Hoàng Sơn sáng tác cho ca khúc cùng phần lời rap do Binz chấp bút cũng được trình bày trong tiết mục. Sau ba ngày phát sóng, video ca khúc có hơn một triệu lượt xem và đứng top 3 trending của [[YouTube]] Việt Nam.<ref name="vnexpress"/><ref name="tienphong">{{chú thích báo |url=https://tienphong.vn/me-yeu-con-gay-sot-post1685083.tpo |title='Mẹ yêu con' gây sốt |author=Hà Trang |date=2024-10-24 |newspaper=Báo Tiền Phong |access-date=2025-04-12 |archive-date=2024-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241225160225/https://tienphong.vn/me-yeu-con-gay-sot-post1685083.tpo |url-status=live }}</ref> Cộng đồng mạng Việt Nam đã sử dụng, lồng ghép phần trình bày của Soobin Hoàng Sơn vào các clip về quê hương, đất nước, tình mẹ,... và đạt triệu view trên [[TikTok]].<ref name="tienphong"/>

== Đánh giá ==
Với bản thu của nghệ sĩ Thanh Huyền, theo nhà phê bình Nguyễn Quang Long, cách hát và cách xử lý của bà "''tạo cảm giác thư thái, ổn định, hài hòa giữa kỹ thuật thanh nhạc và cách hát dân gian Bắc Bộ''".<ref name="thethaovanhoa"/> Theo nhà phê bình Nguyễn Thụy Kha, "''Mẹ yêu con ra đời trong bối cảnh đất nước vừa giành được độc lập, khát vọng hòa bình, xây dựng cuộc sống mới đang dâng cao. Tác phẩm không chỉ là lời ru con mà còn thể hiện niềm tin yêu vào tương lai, vào thế hệ trẻ tiếp bước cha anh xây dựng đất nước''".<ref name="phunutphcm"/>

== Vinh danh ==
Năm 2000, bài hát là một trong sáu ca khúc của Nguyễn Văn Tý đã giúp ông được trao [[Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt II]] về văn học nghệ thuật.<ref>{{chú thích báo |url=https://dantri.com.vn/van-hoa/nhac-si-nguyen-van-ty-nhung-bai-ca-dep-20150903085400539.htm |title=Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý: Những bài ca đẹp |author=Hòa Bình |date=2015-09-03 |newspaper=Báo Dân Trí |access-date=2025-03-21 |archive-date=2019-12-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227195330/https://dantri.com.vn/van-hoa/nhac-si-nguyen-van-ty-nhung-bai-ca-dep-20150903085400539.htm |url-status=live }}</ref> Năm 2024, phần trình bày ca khúc trong chương trình ''Anh trai vượt ngàn chông gai'' đã được đề cử tại [[Giải Mai Vàng]].<ref>{{chú thích báo |url=https://maivang.nld.com.vn/giai-mai-vang-54-nghe-si-tac-pham-vao-vong-bau-chon-196241203215033463.htm |title=Giải Mai Vàng: 54 nghệ sĩ, tác phẩm... vào vòng bầu chọn |date=2024-12-04 |newspaper=Báo Người Lao Động |access-date=2025-04-12 |archive-date=2025-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123023727/https://maivang.nld.com.vn/giai-mai-vang-54-nghe-si-tac-pham-vao-vong-bau-chon-196241203215033463.htm |url-status=live }}</ref>

== Tham khảo ==
{{tham khảo|30em}}

== Liên kết ngoài ==
* {{chú thích web |url=https://www.youtube.com/watch?v=sMYqggcGmPc |title=Mẹ Yêu Con (1956) - NSND Thanh Huyền |publisher=YouTube}}
* {{chú thích web |url=https://www.youtube.com/watch?v=u_TKgSqaZ9o |title=Mẹ Yêu Con (Thu thanh 1957) |publisher=YouTube}}
* {{chú thích web |url=https://www.youtube.com/watch?v=_lIu6T3Bp2I |title=Mẹ Yêu Con - Nhà Tinh Hoa (Tiết Mục Nhóm) - Chung kết Anh Trai Vượt Ngàn Chông Gai 2024 |publisher=Yeah1 Music}}
[[Thể loại:Bài hát năm 1956]]
[[Thể loại:Bài hát nhạc đỏ]]
[[Thể loại:Bài hát tiếng Việt]]
[[Thể loại:Bài hát Việt Nam]]