Xem mã nguồn của Ngọc Thoa

{{Thông tin nghệ sĩ
| tiền tố = [[Nghệ sĩ Ưu tú]]
| nền = Diễn viên
| ngày sinh = {{Năm sinh và tuổi|1941}}
| nơi sinh = [[Xuân Trường (huyện)|Xuân Trường]], [[Nam Định (tỉnh)|Nam Định]], [[Liên bang Đông Dương]]
| quốc tịch = {{VNM}}
| nghề nghiệp = Diễn viên
| spouse = Dương Viết Bát {{small|(nsưt)}}
| con = 2
| năm hoạt động điện ảnh = 1989 - 2016
| năm hoạt động sân khấu = 1960s - 1990s
| công ty sân khấu = [[Nhà hát Kịch Việt Nam]]
}}

'''Ngọc Thoa''' là diễn viên kịch, truyền hình của Việt Nam. Bà được biết đến nhiều qua phim ảnh, với những vai mẹ chồng, bà nội hiền lành.

== Tiểu sử ==
Sinh năm 1941 tại làng [[Hành Thiện]], huyện [[Xuân Trường (huyện)|Xuân Trường]], tỉnh [[Nam Định (tỉnh)|Nam Định]] và lớn lên tại [[Hải Phòng]]. Thời trẻ bà yêu thích vở kịch "Luba" của Nhà hát kịch Việt Nam khi họ diễn tại Hải Phòng, nên bà quyết tâm theo con đường nghệ thuật.<ref name=":0">{{Chú thích web|url=https://cand.com.vn/doi-song-van-hoa/NSUT-Ngoc-Thoa-Nguoi-khong-nho-het-con-minh-i331304/|tựa đề=NSƯT Ngọc Thoa: Người không nhớ hết "con" mình|họ=cand.com.vn|website=Báo Công an Nhân dân điện tử|ngôn ngữ=vi|ngày truy cập=2022-04-15}}</ref>

== Sự nghiệp ==
Ngọc Thoa thi vào Nhà hát Kịch Việt Nam với sự giảng dạy của các nghệ sĩ tên tuổi như Bích Lân, [[Đình Quang]], [[Nguyễn Đình Nghi]]. Năm 1964, Nhà hát Kịch Việt Nam dựng vở "''Người đứng gác dưới ánh đèn neon''" dưới sự giúp đỡ của chuyên gia [[Trung Quốc]], vai A Hương ban đầu được giao cho một nghệ sĩ khác nhưng sau đó, đạo diễn nước bạn lại yêu cầu thay vai. Ngọc Thoa đã không ngần ngại xung phong được đảm nhiệm vai này. Vở diễn ra mắt khán giả và gây tiếng vang lớn.<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Chú thích web|url=https://vnexpress.net/nsut-ngoc-thoa-20-nam-khong-nguoi-noi-dau-chong-mat-3700610.html|tựa đề=NSƯT Ngọc Thoa 20 năm không nguôi nỗi đau chồng mất|website=Báo điện tử VnExpress|ngôn ngữ=vi|ngày truy cập=2022-04-15}}</ref>

Năm 1989, bà tham gia điện ảnh với bộ phim hài ''Người cầu may'' của đạo diễn Tự Huy.

Năm 2012, sau khi được bạn bè động viên, bà nộp hồ sơ xét duyệt và được phong độ danh hiệu [[Nghệ sĩ ưu tú|Nghệ sĩ Ưu tú]].<ref name=":1" />

== Đời tư ==
NSƯT Ngọc Thoa kết hôn với NSƯT Dương Viết Bát và có hai con gái, một trong số đó là Dương Thị Bảo Ngọc -phó giám đốc [[VOVTV|Kênh truyền hình VOV]].<ref>{{Chú thích web|url=https://vov.vn/van-hoa-giai-tri/ba-ngoai-chuyen-vao-vai-me-chong-219948.vov|tựa đề=Bà ngoại chuyên vào vai… mẹ chồng|website=VOV.VN|ngôn ngữ=vi|ngày truy cập=2022-04-15}}</ref><ref>{{Chú thích web|url=https://vietnamnet.vn/nuoc-mat-lang-roi-ngay-chia-tay-mc-qua-doi-tuoi-32-357547.html|tựa đề=Nước mắt lặng rơi ngày chia tay MC qua đời tuổi 32|họ=News|tên=VietNamNet|website=VietNamNet News|ngôn ngữ=vi|url-status=live|ngày truy cập=2022-04-15}}</ref> Năm 1998, bà được đạo diễn [[Đỗ Thanh Hải]] mời đóng vai bà Vi trong ''[[Của để dành]]'', nhưng bà từ chối vì muốn chăm sóc chồng; nghệ sĩ Dương Viết Bát mất trong cùng năm.<ref>{{Chú thích web|url=http://truyenhinhthanhhoa.vn/giai-tri/201805/chuyen-hau-truong-thu-vi-cua-phim-cua-de-danh-bay-gio-moi-ke-8119336/|tựa đề=Chuyện hậu trường thú vị của phim "Của để dành" bây giờ mới kể|website=Đài Phát thanh và Truyền hình Thanh Hóa|ngôn ngữ=en|ngày truy cập=2022-04-15}}</ref><ref>{{Chú thích web|url=https://tienphong.vn/post-1006086.tpo|tựa đề=Nghệ sĩ Ngọc Thoa: Nỗi đau 20 năm mà ngỡ mới hôm qua|ngày=2018-01-24|website=Báo điện tử Tiền Phong|ngôn ngữ=vi|ngày truy cập=2022-04-15}}</ref>

== Tác phẩm ==
===Điện ảnh===
{| class="wikitable"
|+
!Năm phát hành
!Tựa đề
!Vai diễn
!Đạo diễn
!Ghi chú
|-
|1989
|''Người cầu may''
|Bà Khiển
|Tự Huy
|
|-
|1991
|''[[Canh bạc]]''
|mẹ Mai
|[[Lưu Trọng Ninh]]
|
|-
|1994
|''[[Người yêu đi lấy chồng]]''
|Mẹ Tú
|[[Vũ Châu]]
|
|-
|1995
|''[[Thương nhớ đồng quê]]''
|Mẹ Nhâm
|[[Đặng Nhật Minh]]
|
|-
|1996
|''[[Giải hạn]]''
|Mẹ của Thiện và Đại
|Vũ Xuân Hưng
|
|-
|2002
|''[[Tết này ai đến xông nhà]]''
|Mẹ Thi
|[[Trần Lực]]
|
|-
|2009
|''[[Chơi vơi]]''
|
|[[Bùi Thạc Chuyên]]
|
|}
===Truyền hình===
{| class="wikitable"
|+
!Năm phát hành
!Tựa đề
!Vai diễn
!Đạo diễn
!Phát hành
!Ghi chú
|-
| rowspan="2" |1994
|''Cuốn sổ ghi đời''
|
|[[Tất Bình]]
| rowspan="7" |[[Đài Truyền hình Việt Nam|VTV]]
| rowspan="5" |Điện ảnh truyền hình
|-
|''Mẹ chồng tôi''
|
|[[Khải Hưng]]
|-
| rowspan="4" |1995
|''Nước mắt đàn bà''
|
|[[Trịnh Thanh]]
|-
|''Trở lại bến xưa''

|
|[[Bùi Cường]]
|-
|''Câu chuyện 20 năm''

|
|Lê Phương
|-
| rowspan="2" |''[[Những người sống bên tôi]] (1+2)''
| rowspan="2" |bà Đoán (mẹ Thi)
| rowspan="2" |[[Tất Bình]]
| rowspan="2" |Phim dài tập
|-
|1996
|-
| rowspan="5" |1997
|''Còn mãi một tình yêu''
|Cô Thảo
|[[Đỗ Thanh Hải]]
|[[VTV1]]
| rowspan="3" |Điện ảnh truyền hình
|-
|''Mây trắng ánh sao''

|Mẹ On
|
| rowspan="3" |[[VTV3]]
|-
|''Huyền thoại chợ tình''

|
|[[Trần Lực]]
|-
|''Nụ tầm xuân''

|Mẹ Bích
|[[Bạch Diệp]]
|Phim ngắn tập
|-
|''Giọt nước mắt giữa hai thế kỷ''
|Bà Đường
|[[Trần Phương (nghệ sĩ)|Trần Phương]], Nguyễn Thế Vinh
|[[Đài Phát thanh - Truyền hình Hà Nội|HN]]
| rowspan="6" |Điện ảnh truyền hình
|-
| rowspan="4" |1998
|''Chuyện tình của tôi''
|Bà mẹ
|Xuân Sơn
| rowspan="4" |[[VTV3]]
|-
|''Sa ngã''
|
|Nguyễn Anh Dũng
|-
|''Sau lũy tre làng''

| Bà Thậm
|[[Vũ Phạm Từ]]
|-
|''Gà Ô Tử Mị''

| 
|Đoàn Quốc Thắng
|-
| rowspan="5" |1999
|''Về Quê''
|Bà Hiên
|[[Xuân Hồng]]
| rowspan="2" |[[VTV1]]
|-
|''Dòng sông Lô vẫn trôi''

|Bà Ty vợ ông Đức
|Nguyễn Hinh Anh
|-
|''[[Người thổi tù và hàng tổng]]''

|
|[[Phi Tiến Sơn]]
| rowspan="4" |[[VTV3]]
|Phim ngắn tập
|-
|''Nắng hoàng hôn''

|Bà Tâm

|[[Trọng Trinh]]

| rowspan="6" |Điện ảnh truyền hình
|-
|''Đường tới thiên đàng''
|Bà ngoại
|[[Bạch Diệp]]
|-
| rowspan="3" |2000
|''Thám tử gặp may''
|Bà Minh
|[[Trần Quốc Trọng|Quốc Trọng]]
|-
|''Ngọn đèn trước gió''
|Bà Mẹ

|NSND [[Bùi Cường]]
|[[VTV1]]
|-
|''Ước nguyện trước hoàng hôn''
|Bà Nhân

|Trần Bích Ngọc, [[Trần Trung Nhàn]]
|[[Đài Phát thanh - Truyền hình Hà Nội|HN]]
|-
| rowspan="4" |2001
|''Nghệ sĩ giải hạn''
|Bà Quýt

|Nguyễn Anh Tuấn
|[[VTV3]]
|-
|''Bến nước đời người''
|Bà Én
|[[Trần Phương (nghệ sĩ)|Trần Phương]]
|[[VTV1]]
| rowspan="2" |Phim ngắn tập
|-
|''Kẻ không cầu may''
|
|[[Bạch Diệp]]
| rowspan="7" |[[VTV3]]
|-
|''Không giống ai''
|Bà Thuần
|[[Nguyễn Hữu Phần]]
| rowspan="4" |Điện ảnh truyền hình
|-
| rowspan="5" |2002
|''Quỳnh Chi & Lệ Chi''
|Mẹ Bảo Trung
|Cao Mạnh
|-
|''Gửi đến mai sau''
|
|Hà Lê Sơn
|-
|''Vụ án chiếc lư đồng''
|
|
|-
|''Của chìm của nổi''
|Bà Toại
|Nguyễn Thế Hồng
|Phim ngắn tập
|-
|''[[Những ngọn nến trong đêm]]''
|Bà ngoại Trúc
|Đỗ Đức Thành - Vũ Hồng Sơn
| rowspan="2" |Phim dài tập
|-
| rowspan="3" |2003
|''[[Vị tướng tình báo và hai bà vợ]]''
|Bà Lễ
|[[Bùi Cường]]
|
|-
|''Về quê ăn Tết''
|
|[[Nguyễn Hữu Phần]]
| rowspan="6" |[[VTV3]]
|Điện ảnh truyền hình
|-
|''Gió ngược chiều''
|Bà Hòe
|Bùi Huy Thuần
|Phim ngắn tập
|-
| rowspan="3" |2004
|''Thế giới không có đàn bà''
|Mẹ Lân
|Vũ Minh Trí
|[[Cảnh sát hình sự (loạt phim)|Cảnh sát hình sự]]
|-
|''Hoa Xuyến Chi''
|
|Nguyễn Hữu Luyện
| rowspan="2" |Điện ảnh truyền hình
|-
|''[[Những cánh hoa mong manh]]''
|Bà Tân
|Vũ Minh Trí
|-
|2005
|''Tia nắng mong manh''
|Bà Lành
|[[Bạch Diệp]]
|Phim ngắn tập
|-
|2009
|''Đi qua bóng tối''
|Bà Sương
|Vũ Minh Trí
| rowspan="2" |[[VTV1]]
|Phim dài tập 
|-
| rowspan="3" |2011
|''C13 đón tết''
|Bà cụ
|Đào Duy Phúc
|Điện ảnh truyền hình
|-
|''[[Cầu vồng tình yêu]]''
|Bà Ngoan
|Vũ Hồng Sơn - [[Trọng Trinh]] - [[Bùi Tiến Huy]]
| rowspan="2" |[[VTV3]]
| rowspan="3" |Phim dài tập
|-
|''Nếu chỉ là giấc mơ''
|
|[[Nguyễn Tiến Dũng]] - Trần Quang Vinh 
|-
| rowspan="2" |2012
|''[[Hai phía chân trời]]''
|Mẹ Minh
|[[Trần Quốc Trọng]] - [[Vũ Trường Khoa]]
| rowspan="2" |[[VTV1]]
|-
|''Tết siêu tiết kiệm''
|
|Nguyễn Mạnh Hà
|Phim ngắn tập
|-
|2014
|''Heo may về qua phố''
|
|[[Nguyễn Danh Dũng]]
|rowspan="2"|[[VTV3]]
|Phim dài tập
|-
|2015
|''Viết tiếp bản tình ca''
|
|Vũ Minh Trí
|Phim ngắn tập
|-
|2016
|''[[Ngự lâm không kiếm]]''
|Bà ngoại
|Trần Chí Thành
|rowspan="2"|[[VTV1]]
| rowspan="6" |Phim dài tập
|-
|2017
|''[[Sống chung với mẹ chồng]]''
|Bà nội Thanh
|[[Vũ Trường Khoa]]
|-
|2019
|[[Mê cung (phim truyền hình)|''Mê cung'']]
|Mẹ Đồng Vĩnh 
|[[Khải Anh|Nguyễn Khải Anh]] - Trần Trọng Khôi
|[[VTV3]]
|-
|2022
|[[Đấu trí (phim truyền hình Việt Nam)|''Đấu trí'']]
|Mẹ vợ ông Giang
|[[Nguyễn Danh Dũng]] - [[Bùi Quốc Việt]] - Nguyễn Đức Hiếu
|rowspan="3"| [[VTV1]]
|-
|2023
|''[[Dưới bóng cây hạnh phúc]]''
|Mẹ ông Mạnh (Chủ tịch huyện)
|[[Vũ Trường Khoa]]
|-
|2024
|''[[Những nẻo đường gần xa]]''
|Bà nội Yên
|[[Nguyễn Mai Hiền]]
|}

== Giải thưởng ==

* Đề cử ''Diễn viên nữ ấn tượng'' của giải thưởng [[Ấn tượng VTV|VTV Awards 2017]].

== Tham khảo ==
{{Tham khảo|30em}}

[[Thể loại:Nữ diễn viên Việt Nam]]
[[Thể loại:Nghệ sĩ ưu tú Việt Nam]]
[[Thể loại:Diễn viên sân khấu Việt Nam]]
[[Thể loại:Sinh năm 1941]]
[[Thể loại:Người Nam Định]]