Xem mã nguồn của Tôn Hiệu

{{Thông tin nhân vật phong kiến}}

'''Tôn Hiệu''' hay '''Tôn Kiểu''' ({{zh|t=孫皎|p=Sun Jiao}}; ? - 219), tự '''Thúc Lãng''' (叔朗), là tướng lĩnh [[Đông Ngô]] thời Tam Quốc trong [[lịch sử Trung Quốc]].

== Cuộc đời ==
Tôn Hiệu quê ở huyện [[Phú Dương, Hàng Châu|Phú Xuân]], quận [[Ngô (quận)|Ngô]], [[Dương Châu]],<ref>Nay là [[Phú Dương, Hàng Châu|Phú Dương, Chiết Giang]].</ref> là con trai thứ ba của [[Tôn Tĩnh]] (em trai [[Tôn Kiên]]). Hiệu làm người khinh tài vật, hay bố thí, kết giao với [[Gia Cát Cẩn]].<ref name="TQC 51">[[Trần Thọ]], [[Bùi Tùng Chi]] chú, ''[[Tam quốc chí]]'', ''Ngô thư'', quyển 6, ''[[:wikisource:zh:三國志/卷51|Tôn thất truyện]]''.</ref>

Tôn Hiệu ban đầu giữ chức Hộ quân hiệu úy, thống lĩnh 2.000 binh lính. Sau trận Xích Bích, Tào Tháo nhiều lần [[Trận Nhu Tu (213)|tấn công Nhu Tu khẩu]],<ref>Nhu Tu khẩu (濡須口), nằm ở phía đông [[Hồ Sào|Sào Hồ]], thuộc [[Sào Hồ|Sào Hồ, An Huy]].</ref> lần nào Hiệu cũng dẫn quân chống cự. Do đó quân của Hiệu nổi tiếng tinh nhuệ.<ref name="TQC 51" />

Năm 215, [[Trình Phổ]] chết, Tôn Hiệu được phong làm Đô hộ, Chinh Lỗ tướng quân, thay Phổ đồn trú [[Hạ Khẩu]].<ref>Hạ Khẩu (夏口), cửa sông nơi giao giữa sông Hạ (hạ du [[Hán Thủy|sông Hán]]) với [[Trường Giang]], nay thuộc [[Vũ Hán|Vũ Hán, Hồ Bắc]].</ref> Cùng năm, [[Hoàng Cái]] cùng [[Tôn Du]] lần lượt qua đời, [[Tôn Quyền]] đem quân của hai người giao cho Hiệu thống lĩnh. Quyền lại đem [[Sa Tiện]],<ref>Sa Tiện (沙羡), huyện cổ, thuộc quận Giang Hạ, trị sở nay thuộc Kim Khẩu, [[Giang Hạ|Giang Hạ, Vũ Hán, Hồ Bắc]].</ref> [[Vân Đỗ]],<ref>Vân Đỗ (雲杜), huyện cổ, thuộc quận [[Nam (quận)|Nam]], trị sở nay thuộc trấn Tân Thị, [[Kinh Sơn|Kinh Sơn, Kinh Môn, Hồ Bắc]].</ref> [[Nam Tân Thị]],<ref>Nam Tân Thị (南新市), huyện cổ, thuộc quận Giang Hạ, trị sở nay thuộc trấn Tống Hà, [[Kinh Sơn|Kinh Sơn, Kinh Môn, Hồ Bắc]].</ref> [[Cánh Lăng|Cảnh Lăng]]<ref>Cảnh Lăng (竟陵), huyện cổ, thuộc quận [[Giang Hạ]], nay thuộc, [[Thiên Môn|Thiên Môn, Hồ Bắc]].</ref> làm phụng ấp của Hiệu, ban cho Hiệu quyền tự do bố trí quan viên.<ref name="TQC 51" />

Tôn Hiệu trấn thủ Nhu Tu, bổ nhiệm người [[Lư Giang (quận)|Lư Giang]] là [[Lưu Tĩnh]] quản lý bộ hạ, người [[Giang Hạ (quận)|Giang Hạ]] là [[Lý Doãn]] phụ trách an bài nhân sự, người [[Quảng Lăng]] là [[Ngô Thạc]], người [[Hà Nam (quận)|Hà Nam]] là [[Trương Lương]] phụ trách bố trí quân lữ. Tôn Hiệu tận tình đối đãi thuộc hạ, khiến bọn họ đều tận tâm tận lực phục vụ. Có lần, quân của Hiệu đánh cướp vùng biên cảnh, bắt được quan viên của Ngụy cùng mỹ nữ. Hiệu cho quân sĩ đem bọn họ đến chỗ mình, cho thay quần áo mới rồi thả về, đồng thời hạ lệnh: ''Nay kẻ cần tru diệt là họ Tào, bá tánh của hắn có tội gì? Từ nay về sau, không được tấn công dân chúng.'' Vì thế có nhiều dân vùng [[Giang Hoài]] đến quy phụ Hiệu.<ref name="TQC 51" />

Khoảng năm 215-218, Tôn Hiệu từng cùng [[Cam Ninh]] xảy ra mâu thuẫn, đôi bên lớn tiếng. Tôn Quyền biết chuyện, viết thư, lấy tích [[Chiêu Hề Tuất]] để khuyên Hiệu bao dung khuyết điểm của Ninh. Tôn Hiệu đọc thư, dâng sớ tạ lỗi, lại cùng Cam Ninh kết giao, cảm tình sâu đậm.<ref name="TQC 51" />

Năm 219, [[Quan Vũ]] [[Trận Tương Dương-Phàn Thành (219)|bắc phạt Tào Ngụy]]. Tôn Quyền bội ước, lấy [[Lã Mông]] làm đốc, Tôn Hiệu quản lý hậu cần, tổ chức đánh lén, chiếm đoạt Kinh Châu.<ref name="TQC 47">[[Trần Thọ]], [[Bùi Tùng Chi]] chú, ''[[Tam quốc chí]]'', ''Ngô thư'', quyển 2, ''[[:wikisource:zh:三國志/卷47|Ngô chủ truyện]]''.</ref> Tôn Hiệu sau đó tham gia truy bắt Quan Vũ, bình định các quận, đều lập công, sau đó chết bệnh. Tôn Quyền ghi nhớ công lao, phong con trưởng của Hiệu là Tôn Dận tước Đan Dương hầu. Quân của Hiệu được giao cho em trai [[Tôn Hoán]] thống lĩnh.<ref name="TQC 51" />

== Gia đình ==
* Con trai:
** [[Tôn Dận]] (孫恭), con trưởng, phong Đan Dương hầu.
** [[Tôn Hi]] (孫晞), con thứ, sau khi Tôn Dận chết, tập tước Đan Dương hầu, thống lĩnh quân đội. Sau phạm tội, tự sát, phong quốc bị hủy.
** [[Tôn Tư (Đông Ngô)|Tôn Tư]] (孫咨), con thứ ba, chức đến tướng quân, Vũ Lâm đốc. Năm 256, bị [[Đằng Dận]] giết.
** [[Tôn Di (định hướng)|Tôn Di]] (孫彌), chức đến tướng quân.
** [[Tôn Nghi]] (孫儀), chức đến tướng quân, Vô Nan đốc. Năm 255, mưu đồ diệt [[Tôn Tuấn]] nên bị giết.

== Trong văn hóa ==
Trong tiểu thuyết ''[[Tam quốc diễn nghĩa]]'', Tôn Hiệu xuất hiện ở hồi 75, được giới thiệu là con thứ hai của Tôn Tĩnh. Tôn Quyền muốn đánh lén Kinh Châu, mà Lã Mông lại đang bị bệnh, Quyền muốn để Lã Mông với Tôn Hiệu chia binh quyền. Lã Mông can: ''Nếu chúa công cho tôi là hữu dụng thì cứ dùng một mình tôi thôi; nếu Thúc Minh có tài thì cứ dùng một mình Thúc Minh. Chúa công không nhớ chuyện [[Chu Du]] và [[Trình Phổ]] khi xưa đó ư? Tuy công việc do Chu Du chủ trương, nhưng Trình Phổ nghĩ mình là cựu thần mà lại kém Du nên vẫn không bằng lòng, sau thấy Chu Du có tài, bấy giờ mới phục. Nay tài tôi không được bằng Chu Du, mà Thúc Minh lại thân hơn Trình Phổ, tôi ngại vị tất đã đỡ nhau được việc.'' Vì thế Tôn Quyền phong Mông làm đại đô đốc, sau Hiệu tiếp ứng lương thảo.<ref>[[La Quán Trung]], ''[[Tam quốc diễn nghĩa]]'', hồi 75, ''[[:wikisource:vi:Tam quốc diễn nghĩa/Hồi 75|Quan Vân Trường cạo xương chữa thuốc; Lã Tử Minh áo trắng sang đò]]''.</ref>

== Tham khảo ==
* [[Trần Thọ]], [[Bùi Tùng Chi]] chú, ''[[Tam quốc chí]]''.

== Chú thích ==
{{tham khảo}}
{{Nhân vật Tam Quốc}}

[[Thể loại:Mất năm 219]]
[[Thể loại:Người Chiết Giang]]
[[Thể loại:Nhân vật quân sự Tam Quốc]]
[[Thể loại:Nhân vật quân sự Đông Ngô]]
[[Thể loại:Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa]]
[[Thể loại:Sinh thế kỷ 2]]
[[Thể loại:Mất năm 220]]