Xem mã nguồn của Thiếu vitamin B12

{{DISPLAYTITLE:Thiếu vitamin B<sub>12</sub>}}
{{Infobox medical condition (new)
| name            = Vitamin B<sub>12</sub> deficiency
| synonyms        = Hypocobalaminemia, cobalamin deficiency
| image           = Cyanocobalamin.svg
| caption         = [[Cyanocobalamin]]
| field           = [[Thần kinh học]], [[Huyết học]]
| symptoms        = Giảm khả năng suy nghĩ, trầm cảm, cáu gắt, cảm giác dị thường, thay đổi phản xạ<ref name=BMJ2014>{{chú thích tạp chí|last1=Hunt|first1=A|last2=Harrington|first2=D|last3=Robinson|first3=S|title=Vitamin B12 deficiency.|journal=BMJ|date=ngày 4 tháng 9 năm 2014|volume=349|pages=g5226|pmid=25189324|doi=10.1136/bmj.g5226|url=http://frankhollis.com/temp/BMJ%20B12%20deficiency%20review.pdf|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170312074341/http://frankhollis.com/temp/BMJ%20B12%20deficiency%20review.pdf|archivedate=ngày 12 tháng 3 năm 2017|df=|access-date=2018-12-30|archive-date=2017-03-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170312074341/http://frankhollis.com/temp/BMJ%20B12%20deficiency%20review.pdf}}{{free access}}</ref>
| complications   = [[Thiếu máu Megaloblastic]]<ref name=NIH2016>{{chú thích web|title=Dietary Supplement Fact Sheet: Vitamin B12 — Health Professional Fact Sheet|url=http://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminB12-HealthProfessional/|date = ngày 11 tháng 2 năm 2016 |access-date = ngày 15 tháng 7 năm 2016 |publisher=[[National Institutes of Health]]: Office of Dietary Supplements|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160727060708/https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminB12-HealthProfessional/|archivedate = ngày 27 tháng 7 năm 2016 |df=}}</ref>
| onset           = 
| duration        = 
| types           = 
| causes          = Hấp thu kém, giảm lượng tiêu thụ, tăng nhu cầu<ref name=BMJ2014/>
| risks           = 
| diagnosis       = Nồng độ trong máu dưới 120–180 picomol/L (170–250 pg/mL) ở người lớn<ref name=NIH2016/>
| differential    = 
| prevention      = Bổ sung cho người có nguy cơ cao<ref name=NIH2016/>
| treatment       = Bổ sung bằng đường uống hoặc đường tiêm<ref name=Vid2005>{{chú thích tạp chí|last1=Wang|first1=H|last2=Li|first2=L|last3=Qin|first3=LL|last4=Song|first4=Y|last5=Vidal-Alaball|first5=V|last6=Liu|first6=TH|title=Oral vitamin B12 versus intramuscular vitamin B12 for vitamin B12 deficiency.|journal=Cochrane Database of Systematic Reviews|volume=3|date=March 2018|pages=CD004655|pmid=29543316|doi=10.1002/14651858.CD004655.pub3}}</ref>
| medication      = 
| prognosis       = 
| frequency       = 6% (<60 tuổi), 20% (>60 tuổi)<ref name=BMJ2014/>
| deaths          = 
}}
'''Thiếu vitamin B<sub>12</sub> (Vitamin B<sub>12</sub> deficiency)''', còn được gọi là '''thiếu cobalamin (cobalamin deficiency)&nbsp;'''là tình trạng sức khỏe khi nồng độ [[vitamin B12|vitamin B<sub>12</sub>]] trong máu thấp.<ref>{{chú thích sách|last1=Herrmann|first1=Wolfgang|title=Vitamins in the prevention of human diseases|date=2011|publisher=Walter de Gruyter|location=Berlin|isbn=9783110214482|page=245|url=https://books.google.it/books?id=b9ahvNjPFO8C&pg=PA245}}</ref> Khi thiếu hụt nhẹ, người có thể mệt mỏi và [[Thiếu máu|lượng hồng cầu giảm]] (thiếu máu). Trong tình trạng thiếu hụt trung bình có thể bị viêm lưỡi và xuất hiện các vấn đề [[Thần kinh học|thần kinh]] bao gồm cảm giác dị thường như&nbsp;''pins and needles''&nbsp;(tê), trong khi thiếu hụt ở mức độ nghiêm trọng có thể đẫn đến [[Bệnh cơ tim|giảm chức năng tim]] và các vấn đề về thần kinh khác.&nbsp;Các vấn đề về thần kinh có thể gồm những&nbsp;[[Phản xạ tự nhiên|thay đổi về phản xạ tự nhiên]], chức năng cơ kém, vấn đề về trí nhớ, suy giảm vị giác và trong trường hợp nghiêm trọng hơn là [[loạn tâm thần]]. Đôi khi [[vô sinh]] tạm thời cũng có thể xảy đến.<ref name="NHS2016">{{chú thích web|title=Complications|url=https://www.nhs.uk/conditions/vitamin-b12-or-folate-deficiency-anaemia/complications/|website=nhs.uk|date = ngày 20 tháng 10 năm 2017}}</ref>&nbsp;Ở trẻ nhỏ, các triệu chứng gồm tăng trưởng chậm, phát triển kém và khó khăn khi vận động. Nếu không được điều trị sớm, một số triệu chứng sẽ vẫn tiếp tục tồn tại.<ref>{{chú thích tạp chí|last1=Lachner|first1=C|last2=Steinle|first2=NI|last3=Regenold|first3=WT|title=The neuropsychiatry of vitamin B12 deficiency in elderly patients.|journal=The Journal of Neuropsychiatry and Clinical Neurosciences|date=2012|volume=24|issue=1|pages=5–15|pmid=22450609|doi=10.1176/appi.neuropsych.11020052}}</ref>

Nguyên nhân phổ biến gồm có dạ dày-ruột kém hấp thu, ăn thiếu chất và tăng nhu cầu. Giảm hấp thu có thể là do thiếu máu ác tính, [[phẫu thuật cắt bỏ dạ dày]], [[viêm tụy mãn tính]], [[ký sinh]] trùng đường ruột, một vài loại thuốc và một số [[Bệnh di truyền|rối loạn di truyền]].&nbsp;Ăn thiếu chất có thể xảy ra ở những người [[ăn chay]] hoặc những người [[Kém dinh dưỡng|suy dinh dưỡng]].<ref name="Pawlak">{{chú thích tạp chí|last1=Pawlak|first1=R|last2=Parrott|first2=SJ|last3=Raj|first3=S|last4=Cullum-Dugan|first4=D|last5=Lucus|first5=D|title=How prevalent is vitamin B(12) deficiency among vegetarians?|url=https://archive.org/details/sim_nutrition-reviews_2013-02_71_2/page/110|journal=Nutrition Reviews|date=February 2013|volume=71|issue=2|pages=110–7|doi=10.1111/nure.12001|pmid=23356638}}</ref> Tăng nhu cầu xảy đến ở những người bị nhiễm [[HIV/AIDS]] và ở những người có hồng cầu bị phá vỡ nhanh chóng. Chẩn đoán thường dựa vào nồng độ vitamin B12 trong máu.&nbsp;Nồng độ axit methylmalonic tăng cao cũng có thể chỉ ra sự thiếu hụt. Một loại thiếu máu được biết đến là thiếu máu megaloblastic, thường gặp nhưng không phải lúc nào cũng có.

Điều trị gồm có dùng vitamin B12 bằng đường uống hoặc đường tiêm; lúc đầu với liều cao hàng ngày, sau đó với liều thấp hơn và ít thường xuyên hơn khi tình trạng được cải thiện. Nên giải quyết nguyên nhân ngay khi có thể.<ref>{{chú thích sách|last1=Hankey|first1=Graeme J.|last2=Wardlaw|first2=Joanna M.|author1link=Joanna Wardlaw|title=Clinical neurology|date=2008|publisher=Manson|location=London|isbn=9781840765182|page=466|url=https://books.google.it/books?id=Q8q7E6EJr7IC&pg=PA466}}</ref>&nbsp;Nếu không thể tìm thấy nguyên nhân - hoặc không giải quyết được - khuyến nghị bổ sung vitamin B12 suốt đời.<ref>{{chú thích sách|last1=Schwartz|first1=William|title=The 5-minute pediatric consult|date=2012|publisher=Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins|location=Philadelphia|isbn=9781451116564|page=535|edition=6th|url=https://books.google.it/books?id=v7pbSFfMHCoC&pg=PA535}}</ref> Có thể phòng ngừa thiếu vitamin B12 bằng những chất bổ sung chứa vitamin: khuyên dùng ở người [[ăn chay]] và người [[Chủ nghĩa thuần chay|ăn thuần chay]], và những đối tượng được chỉ định khác. Nguy cơ độc tính do vitamin B12 là tương đối thấp.

Tình trạng thiếu vitamin B12 tại [[Hoa Kỳ|Mỹ]] và [[Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland|Anh]] ước tính khoảng 6% ở những người dưới 60 tuổi và 20% những người trên 60 tuổi. Ở [[Mỹ Latinh]], tỷ lệ này được ước tính là 40% và có thể cao lên tới 80% ở các vùng của Châu Phi và Châu Á.<ref name=BMJ2014>{{chú thích tạp chí|last1=Hunt|first1=A|last2=Harrington|first2=D|last3=Robinson|first3=S|title=Vitamin B12 deficiency.|journal=BMJ|date=ngày 4 tháng 9 năm 2014|volume=349|pages=g5226|pmid=25189324|doi=10.1136/bmj.g5226|url=http://frankhollis.com/temp/BMJ%20B12%20deficiency%20review.pdf|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170312074341/http://frankhollis.com/temp/BMJ%20B12%20deficiency%20review.pdf|archivedate=ngày 12 tháng 3 năm 2017|df=|access-date=2018-12-30|archive-date=2017-03-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170312074341/http://frankhollis.com/temp/BMJ%20B12%20deficiency%20review.pdf}}{{free access}}</ref>

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

== Đọc thêm ==

* {{chú thích sách|last=Greer|first=John P.|title=Wintrobe's Clinical Hematology Thirteenth Edition|url=https://archive.org/details/wintrobesclinica0000unse_j8c7|place=Philadelphia, PA|publisher=Wolters Kluwer/Lippincott Williams & Wilkins|year=2014|isbn=978-1-4511-7268-3|name-list-style=vanc}} Chapter 36: Megaloblastic anemias: disorders of impaired DNA synthesis by Ralph Carmel. The gold standard of clinical hematology textbooks since 1942.
* {{chú thích tạp chí|last1=Hunt|first1=A.|last2=Harrington|first2=D.|last3=Robinson|first3=S.|title=Vitamin B12 deficiency|journal=BMJ|date=ngày 4 tháng 9 năm 2014|volume=349|issue=sep04 1|pages=g5226|doi=10.1136/bmj.g5226|pmid=25189324}}
* {{chú thích sách|last=Pacholok|first=Sally M.|last2=Stuart|first2=Jeffrey J.|title=Could It Be B12?: An Epidemic of Misdiagnoses|place=Fresno, CA|publisher=Linden Publishing|year=2011|isbn=978-1-61035-065-5|name-list-style=vanc}}
* {{chú thích sách|last=Hooper|first=M.|title=Pernicious Anaemia: The Forgotten Disease - the causes and consequences of Vitamin B12 Deficiency|url=https://archive.org/details/perniciousanaemi0000hoop|place=London|publisher=Hammersmith Press|year=2012|isbn=978-1-78161-004-6|name-list-style=vanc}}

== Liên kết ngoài ==
{{Medical resources|DiseasesDB=13905|ICD10={{ICD10|E|53|8|e|50}}|ICD9={{ICD9|266.2}}|ICDO=|OMIM=|MedlinePlus=000574|eMedicineSubj=|eMedicineTopic=}}

* https://www.webmd.com/a-to-z-guides/vitamin-b12-deficiency-anemia-topic-overview WebMD overview
* Vitamin B<sub>12</sub> and Folate at [https://labtestsonline.org/understanding/analytes/vitamin-b12/tab/test Lab Tests Online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170828190722/https://labtestsonline.org/understanding/analytes/vitamin-b12/tab/test/ |date=2017-08-28 }}

[[Thể loại:Thiếu hụt vitamin]]
[[Thể loại:RTT]]