Xem mã nguồn của William Donald Borders

{{Thông tin chức sắc Kitô giáo
|type = 
|danh xưng trước = Tổng Giám mục
|tên = William Donald Borders
|danh xưng sau = 
|chức vụ = Tổng giám mục đô thành [[Tổng giáo phận Baltimore]] (1974–1989) <br> Giám mục chính tòa [[Giáo phận Orlando]] <br> (1968–1974)
|hình = 
|cỡ hình = 250px
|alt =
|chú thích hình =
|giáo hội = [[Giáo hội Công giáo Rôma|Công giáo Rôma]]
|giáo tỉnh = [[Giáo tỉnh Baltimore]]
|đô thành =
|tổng giáo phận = [[Tổng giáo phận Baltimore]]
|giáo phận = 
|tòa = 
|bổ nhiệm = Ngày [[2 tháng 5]] năm [[1968]]
|tựu nhiệm = Ngày [[14 tháng 6]] năm [[1968]]
|hết nhiệm = Ngày [[25 tháng 3]] năm 1974
|tiền nhiệm = [[Lawrence Joseph Shehan]]
|kế nhiệm = [[William Henry Keeler]] 
|đối kháng =
|các chức khác = 
<!---------- Truyền chức --------->
|thụ phong = Ngày [[18 tháng 5]] năm [[1940]]
|tấn phong = Ngày [[14 tháng 6]] năm [[1968]]
|thăng hồng y =
|cấp bậc =
<!------- Thông tin cá nhân ------->
|tên khai sinh = 
|ngày sinh = Ngày 9 tháng 10 năm 1913
|nơi sinh = [[Washington]], bang [[Indiana]], [[Hoa Kỳ]]
|ngày mất = Ngày 19 tháng 4 năm 2010
|nơi mất =
|nơi an táng =
|quốc tịch = {{Flagicon|Hoa Kỳ}} [[Hoa Kỳ]]
|tôn giáo = Công giáo
|nơi sinh trưởng = 
|cha mẹ = 
|người phối ngẫu =
|con cái = Không
|nghề nghiệp = Chức sắc Công giáo
|các chức trước = <!-- hoặc |tuyên khấn = -->
|giáo dục = 
|học trường = 
|khẩu hiệu = 
|chữ ký =
|phù hiệu =
<!--------- Tuyên phong --------->
|lễ kính =
|tôn kính =
|thánh hiệu =
|chân phước ngày =
|chân phước tại =
|chân phước bởi =
|phong thánh ngày=
|phong thánh tại =
|phong thánh bởi =
|biểu trưng =
|quan thầy của =
|đền chính =
|ngày bãi bỏ =
}}
{{danh xưng giám mục
| image = [[Tập tin:Coat of Arms of Archbishop William Donald Borders.png|200px]]
| danh hiệu = Đức Giám mục
| trang trọng = Đức Giám mục, Đức Cha
| thân mật = Cha
| tòa = [[Tổng giáo phận Baltimore]]
| khẩu hiệu = "AUSCULTABO UT SERVIAM"
}}

'''William Donald Borders''' (1913–2010) là một Giám mục người [[Hoa Kỳ]] của [[Giáo hội Công giáo Rôma]]. Ông từng đảm nhiệm vai trò Giám mục chính tòa Tiên khởi [[Giáo phận Orlando]] (1968–1974), Tổng giám mục đô thành [[Tổng giáo phận Baltimore]] (1974–1989).<ref name=g>{{chú thích web|url=http://www.gcatholic.org/dioceses/diocese/orla0.htm |tiêu đề=Diocese of Orlando - USA|nhà xuất bản=G-Catholic|ngày truy cập=Ngày 12 tháng 8 năm 2018}}</ref> Ông cũng là vị Giám mục Giáo hội Công giáo Rôma Tiên khởi "đại diện" quản lý [[Mặt Trăng]], theo Giáo luật năm 1917.<ref name=mtb>{{chú thích web|url=https://aleteia.org/2018/08/03/yes-the-moon-has-its-own-catholic-bishop/|tiêu đề=Yes, the moon has its own Catholic bishop|nhà xuất bản=Aleteia|ngày truy cập=Ngày 12 tháng 8 năm 2018}}</ref>

==Thân thế==
William Donald Borders sinh ngày 9 tháng 10 năm 1913 tại [[Washington]], bang [[Indiana]], [[Hoa Kỳ]]. Ông là người con thứ ba trong tất cả bảy người con của ông Thomas Martin và bà Zelpha Ann (nhũ danh Queen) Borderws.<ref name=baltimore>{{chú thích web| publisher=Archdiocese of Baltimore| title=Most Rev. William D. Borders| url=http://www.archbalt.org/about-us/the-archdiocese/our-history/people/borders.cfm| access-date=ngày 15 tháng 11 năm 2013| archive-date=2017-03-05| archive-url=https://web.archive.org/web/20170305184806/http://archbalt.org/about-us/the-archdiocese/our-history/people/borders.cfm}}</ref> Khi ông chào đời xảy ra một trận lụt, khiến bác sĩ phải đến nhà của họ bằng thuyền.<ref name=death>{{Chú thích thông cáo báo chí| date=ngày 19 tháng 4 năm 2010| publisher=[[Roman Catholic Archdiocese of Baltimore|Archdiocese of Baltimore]]| title=Statement of Archbishop Edwin O'Brien on the Death of Archbishop William D. Borders| url=https://www.archbalt.org/news-events/press-releases/statement-death-borders.cfm| access-date=ngày 15 tháng 11 năm 2013| archive-date=2017-03-05| archive-url=https://web.archive.org/web/20170305065500/http://archbalt.org/news-events/press-releases/statement-death-borders.cfm}}</ref> Sau khi theo học trường tiểu học Công giáo và trường trung học, ông bắt đầu nghiên cứu về chức tư tế tại Chủng viện Saint Meinrad vào năm 1932.<ref name=ncr>{{chú thích báo| date=ngày 20 tháng 4 năm 2010| work=[[National Catholic Reporter]]| title=Archbishop Borders of Baltimore, dies at 96| url=http://ncronline.org/news/people/archbishop-borders-baltimore-dies-96| last=Matysek, Jr.|first=George P.| publisher=ncronline| access-date = ngày 15 tháng 11 năm 2013}}</ref>

Ông chuyển đến Tổng Giáo phận New Orleans ở Louisiana năm 1936 sau khi Tổng Giám mục Joseph Francis Rummel thực hiện lời kêu gọi cho các linh mục và chủng sinh.<ref name=ironman>{{chú thích web|date=ngày 9 tháng 10 năm 2008| work=Whispers in the Loggia| title=In Charm City, "Ironman" Hits 95| url=http://whispersintheloggia.blogspot.com/2008/10/in-charm-city-ironman-hits-95.html| last=Palmo| first=Rocco| access-date = ngày 15 tháng 11 năm 2013}}</ref> Ông hoàn thành nghiên cứu của mình tại Chủng viện Notre Dame ở New Orleans.<ref name=baltimore/>

==Linh mục==
Sau quá trình tu tập dài hạn, Phó tế Borders, 27 tuổi tiến đến việc được truyền chức linh mục. Nghi thức truyền chức được cử hành vào ngày 18 tháng 5 năm 1940, bởi Tổng giám mục [[Joseph Francis Rummel]], Tổng giám mục đô thành [[Tổng giáo phận New Orleans]], [[Louisiana]]. Tân linh mục là thành viên linh mục đoàn Tổng giáo phận New Orleans. Hơn hai mươi năm sau đó, vào ngày 22 tháng 7 năm 1961, ông trở thành linh mục của Giáo phận Baton Rouge, tách từ Tổng giáo phận New Orleans.<ref name=h>{{chú thích web|url=http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bborders.html |tiêu đề=Archbishop William Donald Borders † - Deceased - Archbishop Emeritus of Baltimore, Maryland, USA|nhà xuất bản=Catholic - Hierachy|ngày truy cập=Ngày 12 tháng 8 năm 2018}}</ref>

==Giám mục==
Sau 28 năm trong cương vị là một linh mục, ngày 2 tháng 5 năm 1968, Tòa Thánh loan tin Giáo hoàng đã quyết định tuyển chọn linh mục William Donald Borders gia nhập Giám mục đoàn Công giáo Hoàn vũ, qua việc bổ nhiệm vị này làm Giám mục chính tòa Tiên khởi [[Giáo phận Orlando]]. Lễ tấn phong cho vị giám mục Tân cử được tổ chức sau đó vào ngày 14 tháng 6 cùng năm, với phần nghi thức truyền chức chính yếu được cử hành cách trọng thể bởi 3 giáo sĩ cấp cao, gồm chủ phong là Tổng giám mục [[Luigi Raimondi]], [[Khâm sứ Tòa Thánh]] tại [[Hoa Kỳ]]. Hai vị giáo sĩ còn lại, gồm có Giám mục [[Robert Emmet Tracy]], giám mục chính tòa [[Giáo phận Baton Rouge]], Louisiana và Giám mục [[Louis Abel Caillouet]], giám mục phụ tá [[Tổng giáo phận New Orleans]].<ref name=h/> Tân giám mục chọn cho mình châm ngôn: ''AUSCULTABO UT SERVIAM''.<ref name=g/>

Nhiệm vụ khám phá Mặt Trăng của tàu không gian mang tên Apollo 11 khởi động từ Cape Canaveral vào ngày 16 tháng 7 năm 1969. Chuyến thắm hiểm thành công khi lần đầu tiên đưa được con người đặt chân lên Mặt Trăng. Song song với việc du hành vũ trụ, tàu [[Apollo 11]] cũng làm cho Giám mục Borders trở thành Giám mục Tiên khởi của Mặt trăng, với căn cứ là một khoản Giáo luật năm 1917 khá tối nghĩa và có hiệu lực trong thời gian này. Khoản giáo luật này định rằng: ''Bất kỳ lãnh thổ mới được phát hiện nào sẽ phụ thuộc thẩm quyền vị giám mục từ nơi phát xuất cuộc thám hiểm.<ref name=mtb/>

Sau đó, Giám mục Borders đã thực hiện một chuyến viếng thăm [[Ad limina]], gặp gỡ với  [[Giáo hoàng Phaolô VI]] và tình cờ nói với giáo hoàng: "Có lẽ Ngài đãi biết, thưa Đức Thánh Cha, tôi là giám mục của mặt trăng." Phát biểu của ông làm Giáo hoàng khá lúng túng khiến  Giám mục Borders phải trích dẫn Giáo luật và trình bày cho giáo hoàng.<ref name=mtb/>

==Tổng giám mục==
Sau 6 năm đảm nhiệm vai trò Giám mục chính tòa [[Giáo phận Orlando]], ngày 25 tháng 3 năm 1974, Tòa Thánh loan tin Giáo hoàng đã quyết định thuyên chuyển giám mục Borders, thăng hàm Tổng giám mục, với chức danh chính thức là Tổng giám mục đô thành [[Tổng giáo phận Baltimore]], bang [[Maryland]]. Tân Tổng giám mục chính thức nhận giáo phận, đánh dấu bằng nghi thức vào ngày 26 tháng 6 năm 1974.<ref name=h/>

Ngày 6 tháng 4 năm 1989, Tòa Thánh chấp thuận cho Tổng giám mục William Donald Borders về hưu vì lý do tuổi tác, theo Giáo luật. Ông đã giữ chức Tổng giám mục Baltimore đến gần 25 năm.

Năm 2003, Borders chuyển đến Cộng đồng hưu trí Mercy Ridge ở Lutherville, Maryland. Sau đó, ông chuyển đến Stella Maris Hospice ở Timonium gần đó, bang [[Maryland]], sau khi được chẩn đoán mắc bệnh [[ung thư đại tràng]].<ref name=sun>{{chú thích báo| date=ngày 1 tháng 4 năm 2010| work=The Baltimore Sun| title=Archbishop Borders moved into hospice care| url=http://www.baltimoresun.com/news/maryland/bal-md.briefs010apr01,0,2427253.story| access-date=ngày 15 tháng 11 năm 2013| archive-date=2013-01-17| access-date=2018-08-12| archive-url=https://archive.today/20130117180255/http://www.baltimoresun.com/news/maryland/bal-md.briefs010apr01,0,2427253.story| url-status=dead}}</ref>

Ngày 19 tháng 4 năm 2010, ông qua đời, thọ 97 tuổi.<ref name=h/> Ông là vị giám mục Công giáo sống thọ thứ tư của Hoa Kỳ và là giám mục sống thọ nhất của cả hai giáo phận Orlando và Baltimore.<ref name=autogenerated1>{{Chú thích thông cáo báo chí| date=19 April 2010| publisher=[[Roman Catholic Archdiocese of Baltimore|Archdiocese of Baltimore]]| title=Statement of Archbishop Edwin O'Brien on the Death of Archbishop William D. Borders| url=https://www.archbalt.org/news-events/press-releases/statement-death-borders.cfm| access-date=2013-11-15| archive-date=2013-10-11| archive-url=https://web.archive.org/web/20131011114514/http://www.archbalt.org/news-events/press-releases/statement-death-borders.cfm}}</ref><ref name=obit>{{chú thích báo| date=ngày 19 tháng 4 năm 2010| work=The Baltimore Sun| title=Archbishop Borders dies at age 96| url=http://www.baltimoresun.com/news/maryland/baltimore-city/bs-aadv-ob-archbishop-borders-20100419,0,7539891.story| last1=Kay| first1=Liz F.| first2=Erica L.| last2=Green| access-date=ngày 15 tháng 11 năm 2013| archive-date=2013-01-17| access-date=2018-08-12| archive-url=https://archive.today/20130117115308/http://www.baltimoresun.com/news/maryland/baltimore-city/bs-aadv-ob-archbishop-borders-20100419,0,7539891.story| url-status=dead}}</ref>

==Tham khảo==
{{Tham khảo|30em}}
== Liên kết ngoài ==
* [http://www.archbalt.org/our-history/ordinaries-detail.cfm?customel_datapageid_999=2215 Most Rev. William D. Borders, 13th Archbishop of Baltimore (Ordinaries Detail) &ndash; Archdiocese of Baltimore.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100424042149/http://archbalt.org/our-history/ordinaries-detail.cfm?customel_datapageid_999=2215 |date=2010-04-24 }}
* [http://www.archbalt.org/bishops/borders/coat-of-arms.cfm Coat of Arms of His Excellency The Most Reverend William Donald Borders, D.D. Archbishop of Baltimore &ndash; Archdiocese of Baltimore.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100424042201/http://archbalt.org/bishops/borders/coat-of-arms.cfm |date=2010-04-24 }}
* [http://www.baltimorebasilica.org Basilica of the National Shrine of the Assumption of the Blessed Virgin Mary] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180703021305/http://baltimorebasilica.org/ |date=2018-07-03 }}
* [http://cathedralofmary.org/ Cathedral of Mary Our Queen]
* [http://www.archbalt.org/ Roman Catholic Archdiocese of Baltimore]
* [http://www.orlandodiocese.org/ Roman Catholic Diocese of Orlando]

{{Kiểm soát tính nhất quán}}

[[Thể loại:Sinh năm 1913]]
[[Thể loại:Mất năm 2010]]
[[Thể loại:Giám mục Công giáo Hoa Kỳ]]
[[Thể loại:Người Mỹ]]