Xem mã nguồn của Xyrichtys novacula

{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Xyrichtys novacula''
| image = Labridae - Xyrichtys novacula.JPG
| image_size = 250px
| image_caption = 
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name="IUCN" />
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Actinopterygii]]
| ordo = [[Labriformes]]
| subordo = [[Labroidei]]
| familia = [[Labridae]]
| genus = ''[[Xyrichtys]]''
| species = '''''X. novacula'''''
| binomial = ''Xyrichtys novacula''
| binomial_authority = ([[Carl Linnaeus|Linnaeus]], 1758)
| synonyms =
* ''Coryphaena novacula'' {{small|Linnaeus, 1758}}
* ''Coryphaena psittacus'' {{small|Linnaeus, 1766}}
* ''Coryphaena lineata'' {{small|[[Johann Friedrich Gmelin|Gmelin]], 1789}}
* ''Coryphaena lineolata'' {{small|[[Constantine Samuel Rafinesque|Rafinesque]], 1810}}
* ''Amorphocephalus granulatus'' {{small|Bowdich, 1825}}
* ''Novacula coryphena'' {{small|[[Antoine Risso|Risso]], 1827}}
* ''Novacula coryphaena'' {{small|Risso, 1827}}
* ''Xyrichthys uniocellatus'' {{small|[[Louis Agassiz|Agassiz]], 1831}}
* ''Xyrichthys cultratus'' {{small|[[Achille Valenciennes|Valenciennes]], 1840}}
* ''Xyrichthys vitta'' {{small|Valenciennes, 1840}}
* ''Xyrichthys vermiculatus'' {{small|[[Felipe Poey|Poey]], 1860}}
* ''Xyrichthys argentimaculata'' {{small|[[Franz Steindachner|Steindachner]], 1861}}
* ''Xyrichthys rosipes'' {{small|[[David Starr Jordan|Jordan]] & [[Charles Henry Gilbert|Gilbert]], 1884}}
* ''Xyrichthys jessiae'' {{small|Jordan, 1888}}
* ''Hemipteronotus copei'' {{small|Fowler, 1900}}
* ''Xyrichthys binghami'' {{small|Mowbray, 1925}}
}}
'''''Xyrichtys novacula''''' là một loài [[cá biển]] thuộc chi ''[[Xyrichtys]]'' trong [[họ Cá bàng chài]]. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm [[1758]].

== Từ nguyên ==
Từ định danh ''novacula'' trong [[tiếng Latinh]] có nghĩa là "[[dao cạo]]", hàm ý đề cập đến hình dạng cơ thể của loài cá này.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.etyfish.org/labriformes2|tựa đề=Order LABRIFORMES: Family LABRIDAE (i-x)|tác giả 1=C. Scharpf|tác giả 2=K. J. Lazara|năm=2020|website=The ETYFish Project Fish Name Etymology Database|ngày truy cập=ngày 24 tháng 3 năm 2021}}</ref>

== Phạm vi phân bố và môi trường sống ==
''X. novacula'' có phạm vi phân bố rộng khắp [[Đại Tây Dương]]. Ở bờ tây, từ bờ biển phía đông nam [[Hoa Kỳ]], loài này được ghi nhận trải dài trên khắp chuỗi đảo [[Antilles]] và [[bờ biển]] phía nam [[vịnh México]]; từ khắp bờ [[biển Caribe]], ''X. novacula'' xuất hiện dọc theo bờ biển [[Brasil]] đến [[bang Santa Catarina]]; ở bờ đông, từ bờ biển [[Tây Ban Nha]], ''X. novacula'' được ghi nhận dọc theo biển [[Tây Phi]] trải dài đến [[Gabon]], bao gồm cả [[São Tomé và Príncipe]], cũng như tất cả các quần đảo thuộc [[Macaronesia]] ở Trung [[Đại Tây Dương]]; ''X. novacula'' cũng được phát hiện trên khắp bờ biển [[Địa Trung Hải]] và [[biển Marmara]], nhưng không được tìm thấy ở [[Biển Đen]].<ref name="IUCN">{{Chú thích tạp chí|authors=D. Pollard và đồng nghiệp|year=2010|title=''Xyrichtys novacula''|url=https://www.iucnredlist.org/species/187696/8603436|journal=[[Sách đỏ IUCN]]|volume=2010|page=e.T187696A8603436|doi=10.2305/IUCN.UK.2010-4.RLTS.T187696A8603436.en|accessdate =ngày 24 tháng 3 năm 2021}}</ref><ref name="FishBase">{{FishBase|genus=Xyrichtys|species=novacula|year=2020}}</ref>

''X. novacula'' sống trên nền đáy [[cát]], gần các [[rạn san hô]] và trong các thảm [[cỏ biển]] ở những vùng nước nông, tuy nhiên loài này đã được ghi nhận ở độ sâu lên đến 90 m.<ref name="IUCN" />

== Mô tả ==
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở ''X.'' ''novacula'' là 38&nbsp;cm, nhưng chiều dài phổ biến thường được quan sát là 20&nbsp;cm.<ref name="FishBase" /> Trán dốc là đặc điểm của các loài ''[[Xyrichtys]]''.

Cá con có màu [[xám]] lốm đốm với 4 vạch màu [[nâu]]. Cá cái màu nâu phớt [[màu hồng]] nhạt, [[Vảy cá|vảy]] ánh [[màu ngọc trai]] ở vùng bụng. Cá đực cũng có màu nâu phớt hồng, đầu có các vạch sọc mảnh màu [[xanh lam]] và vàng cam nhạt; mỗi vảy trên thân có một vệt đốm màu xanh lam; có thể xuất hiện một vệt chéo màu [[đỏ]] nâu ở trên thân, phía sau vây ngực.<ref name=":1">{{Chú thích web|url=https://biogeodb.stri.si.edu/caribbean/en/thefishes/species/3908|title=Species: Xyrichtys novacula, Pearly razorfish|website=Shorefishes of the Greater Caribbean online information system|accessdate = ngày 24 tháng 3 năm 2021}}</ref><ref name="randall97">{{chú thích sách|url=https://books.google.com.vn/books?id=aToGAgAAQBAJ&lpg=PA525&dq=&hl=vi&pg=PA525#v=onepage&q=&f=false|title=Fishes of the Gulf of Mexico, Volume 2: Scorpaeniformes to Tetraodontiformes|publisher=Nhà xuất bản [[Đại học Texas]]|year=1998|isbn=978-0292706347|page=525|authors=John D. McEachran; Janice D. Fechhelm}}</ref>

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 13.<ref name=":1" />

== Sinh thái và hành vi ==
Thức ăn chủ yếu của ''X.'' ''novacula'' là [[nhuyễn thể]], nhưng cũng bao gồm cả cua và tôm. Chúng sử dụng vụn [[san hô]] để xây tổ.<ref name="FishBase" />

== Thương mại ==
''X.'' ''novacula'' được đánh bắt ở nhiều nơi trong phạm vi phân bố của chúng.<ref name="IUCN" />

== Tham khảo ==
{{Tham khảo}}

{{Taxonbar}}

[[Thể loại:Xyrichtys|N]]
[[Thể loại:Cá Đại Tây Dương]]
[[Thể loại:Cá Mỹ]]
[[Thể loại:Cá México]]
[[Thể loại:Cá vịnh Mexico]]
[[Thể loại:Cá Caribe]]
[[Thể loại:Cá Cuba]]
[[Thể loại:Cá Jamaica]]
[[Thể loại:Cá Guatemala]]
[[Thể loại:Cá Honduras]]
[[Thể loại:Cá Nicaragua]]
[[Thể loại:Cá Costa Rica]]
[[Thể loại:Cá Panamá]]
[[Thể loại:Cá Colombia]]
[[Thể loại:Cá Venezuela]]
[[Thể loại:Cá Brasil]]
[[Thể loại:Cá Địa Trung Hải]]
[[Thể loại:Cá Bắc Phi]]
[[Thể loại:Cá Tây Phi]]
[[Thể loại:Động vật được mô tả năm 1758]]
[[Thể loại:Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên]]