Xem mã nguồn của Độ Richter

{{chú thích trong bài}}{{Động đất}}
'''Thang đo Richter''' là một loại thang để xác định sức tàn phá của các cơn [[động đất]] (địa chấn). Sau này, nó được xem lại và đổi tên thành '''thang độ lớn địa phương''', ký hiệu ML hoặc {{M|L}}.<ref>{{Harvnb|Gutenberg|Richter|1956b|p=30}}.</ref>

[[Tập_tin:CharlesRichter.jpg|trái|nhỏ|339x339px|[[Charles Francis Richter]]]]
Thang đo này được [[Charles Francis Richter]] đề xuất vào năm [[1935]]. Đầu tiên nó được sử dụng để sắp xếp các số đo về cơn động đất địa phương tại [[California]]. Những số đo này được đo bằng 1 [[địa chấn kế]] đặt cách xa nơi động đất 100[[Kilômét|&nbsp;km]].

Báo chí không chuyên môn về khoa học thường nói ra độ lớn động đất "theo [[thang Richter]]". Tuy nhiên, phần nhiều độ lớn được tính ngày nay thực sự là tính toán theo [[thang độ lớn mô men]], vì [[thang Richter]] cũ hơn và không thích hợp với các độ lớn hơn 6,8. [[Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ]] (USGS) không sử dụng thang này đối với các trận động đất có cường độ nhỏ hơn 3,5.

== Nguyên tắc ==
Thang đo Richter là 1 thang  [[logarit]] với đơn vị là độ Richter (Rích-te). [[Độ Richte]]r tương ứng với [[Logarit thập phân|lôgarit thập phân]] của biên độ những [[sóng địa chấn]] đo ở 100&nbsp;km cách [[chấn tâm]] của cơn động đất. Độ Richter được tính như sau:

ML = log(A) - log(A<sub>0</sub>)

với A là biên độ tối đa đo được bằng địa chấn kế và A<sub>0</sub> là 1 biên độ chuẩn.

Theo thang Richter, biên độ của một trận động đất có độ Richter 6 mạnh bằng 10 lần biên độ của 1 trận động đất có độ Richter 5. Năng lượng được phát ra bởi trận động đất có độ Richter 6 bằng khoảng 32 lần [[năng lượng]] của trận động đất có độ Richter 5.

== Các mức độ ==
Bảng thang đo độ Richter (Rích-te) của động đất
{| class="wikitable mw-collapsible" align="center" border="0" style="border: 1px solid #999; background-color:#FFFFFF"
!Mô tả
!Độ Richter
!Tác hại
!Tần số xảy ra
|-
|không đáng kể
|nhỏ hơn 2,0
|động đất thật nhỏ, không cảm nhận được
|khoảng 8.000 lần/ngày (1 lần 10 giây)
|- bgcolor="#EFEFEF"
|thật nhỏ
|2,0-2,9
|thường không cảm nhận nhưng đo được
|khoảng 1.000 lần/ngày (1 lần 1,2 phút)
|-
|nhỏ
|3,0-3,9
|cảm nhận được nhưng ít khi gây thiệt hại
|khoảng 49.000 lần/năm (160 lần/ngày)
|- bgcolor="#EFEFEF"
|nhẹ
|4,0-4,9
|rung chuyển đồ vật trong nhà. Thiệt hại khá nghiêm trọng.
|khoảng 6.200 lần/năm
|-
|trung bình
|5,0-5,9
|có thể gây thiệt hại nặng cho những kiến trúc không theo [[tiêu chuẩn phòng ngừa địa chấn]]. Thiệt hại nhẹ cho những [[kiến trúc]] xây cất đúng tiêu chuẩn.
|khoảng 800 lần/năm
|- bgcolor="#EFEFEF"
|mạnh
|6,0-6,9
|Có sức tiêu hủy mạnh trong những vùng đông dân trong [[chu vi]] 180&nbsp;km [[bán kính]].
|khoảng 120 lần/năm
|-
|rất mạnh
|7,0-7,9
|có sức tàn phá nghiêm trọng trên những [[diện tích]] to lớn.
|khoảng 18 lần/năm
|- bgcolor="#EFEFEF"
|cực mạnh
|8,0-8,9
|có sức tàn phá vô cùng nghiêm trọng trên những [[diện tích]] to lớn trong [[chu vi]] [[bán kính]] hàng trăm km.
|khoảng 1 lần/năm
|-
|cực kỳ mạnh
|9,0-9,9
|Khả năng tàn phá ngoài sức tưởng tượng trong phạm vi hàng nghìn [[Kilômét vuông|km²]]
|khoảng 1 lần/20 năm
|- bgcolor="#EFEFEF"
|tận thế
|10-10,9
|Hủy diệt mọi thứ, không gì có thể trụ vững trên [[diện tích]] cả [[lục địa]]
|cực hiếm Chicxulub<ref>https://www.lpi.usra.edu/science/kring/Chicxulub/global-effects/</ref>
|-
|hủy diệt 
sự sống
|11+
|Một [[thiên thạch]] cỡ 98.1 km trở lên đâm vào [[Trái Đất]]
|cực hiếm: Vụ va chạm giữa Theia và trái đất (khoảng 4.5 tỷ năm trước)
|}
Mỗi trận động đất có 1 độ Richter duy nhất xác định sức tàn phá của nó trong khi cường độ thì thay đổi tùy theo khoảng cách xa hay gần đối với chấn tâm. Có thể so sánh với 1 khẩu [[pháo]]: kích thước của cây pháo nói lên sức mạnh lúc nổ (tương ứng với độ Richter) và tiếng nổ nghe được (tương ứng với cường độ của trận động đất).

==Tham khảo==
<references></references>
==Nguồn==
{{div col|colwidth=30em}} {{refbegin}}
*{{Citation
 |last1= Bolt
 |first1= B. A.
 |year= 1993
 |title= Earthquakes and geological discovery
 |publisher= Scientific American Library
 |isbn= 0-7167-5040-6
 |url-access= registration
 |url= https://archive.org/details/earthquakesgeolo0000bolt
 }}.

*{{Citation
 |first1= D. M.
 |last1= Boore
 |date= September 1989
 |title= The Richter scale: its development and use for determining earthquake source parameter
 |journal= Tectonophysics
 |volume= 166
 |issue= 1–3
 |pages= 1–14
 |doi= 10.1016/0040-1951(89)90200-x
 |url= http://w.daveboore.com/pubs_online/richter_scale_tectonophysics_1989.pdf
 }}

*{{Citation
 |first1= D. H.
 |last1= Chung
 |first2= D. L.
 |last2= Bernreuter
 |date= 1980
 |title= Regional Relationships Among Earthquake Magnitude Scales.
 |url= https://www.osti.gov/scitech/servlets/purl/5073993/
 }}, NUREG/CR-1457.

*{{Citation
 |first1  = B.
 |last1   = Gutenberg
 |first2  = C. F.
 |last2   = Richter
 |date    = 21 February 1936
 |title   = Discussion: Magnitude and energy of earthquakes
 |journal = Science
 |volume  = 83
 |issue   = 2147
 |pages   = 183–185
 |doi     = 10.1126/science.83.2147.183
 |url     = https://www.science.org/doi/pdf/10.1126/science.83.2147.183
 |pmid    = 17770563
 |bibcode = 1936Sci....83..183G
}}.

*{{Citation
 |last1= Gutenberg |first1= B.
 |last2= Richter |first2= C. F.
 |year= 1956b
 |title= Earthquake magnitude, intensity, energy, and acceleration (Second Paper)
 |journal= Bulletin of the Seismological Society of America
 |volume= 46 |issue= 2 |pages= 105–145
}}.

*{{Citation
 |last=Hough
 |first=S. E.
 |year=2007
 |title=Richter's scale: measure of an earthquake, measure of a man
 |publisher=Princeton University Press
 |isbn=978-0-691-12807-8
 |url=https://books.google.com/books?id=rvmDeAxEiO8C
 }}.

*{{Citation
 |first1= L. K.
 |last1= Hutton
 |first2= David M.
 |last2= Boore
 |date= December 1987
 |title= The ''M''<sub>L</sub> scale in Southern California
 |journal= Nature
 |volume= 271
 |pages= 411–414
 |doi= 10.1038/271411a0
 |url= http://gps-prod-storage.cloud.caltech.edu.s3.amazonaws.com/people_personal_assets/kanamori/HKnat78.pdf
 |bibcode= 1978Natur.271..411K
 |access-date= 2024-04-25
 |archive-date= 2025-09-11
 |archive-url= https://web.archive.org/web/20250911043626/http://gps-prod-storage.cloud.caltech.edu.s3.amazonaws.com/people_personal_assets/kanamori/HKnat78.pdf
 |url-status= dead
 }}.

*{{Citation
 |first1= Hiroo
 |last1= Kanamori
 |date= February 2, 1978
 |title= Quantification of Earthquakes
 |journal= Nature
 |volume= 271
 |issue= 5644
 |pages= 411–414
 |doi= 10.1038/271411a0
 |url= http://gps-prod-storage.cloud.caltech.edu.s3.amazonaws.com/people_personal_assets/kanamori/HKnat78.pdf
 |bibcode= 1978Natur.271..411K
 |access-date= 2024-04-25
 |archive-date= 2025-09-11
 |archive-url= https://web.archive.org/web/20250911043626/http://gps-prod-storage.cloud.caltech.edu.s3.amazonaws.com/people_personal_assets/kanamori/HKnat78.pdf
 |url-status= dead
 }}.

*{{Citation
 |first1= C. F.
 |last1= Richter
 |author-link= Charles F. Richter
 |date= January 1935
 |title= An Instrumental Earthquake Magnitude Scale
 |journal= Bulletin of the Seismological Society of America
 |volume= 25
 |issue= 1
 |pages= 1–32
 |url= http://authors.library.caltech.edu/47921/1/1.full%20(1).pdf
 |access-date= March 14, 2018
 |archive-date= July 10, 2018
 |archive-url= https://web.archive.org/web/20180710125050/https://authors.library.caltech.edu/47921/1/1.full%20(1).pdf
 |url-status= dead
 }}.
{{refend}} {{div col end}}

== Liên kết ngoài ==

* {{britannica|502877|Richter scale (seismology)}}
* [http://www.iris.edu/seismon/ Seismic Monitor] – [[IRIS Consortium]]
* [https://web.archive.org/web/20160504144754/http://earthquake.usgs.gov/aboutus/docs/020204mag_policy.php USGS Earthquake Magnitude Policy (implemented on ngày 18 tháng 1 năm 2002)] – USGS
* [https://www.youtube.com/watch?v=YXMKSOsv3QA Perspective: a graphical comparison of earthquake energy release] – [[Pacific Tsunami Warning Center]]
{{Thang địa chấn}}
{{Kiểm soát tính nhất quán}}

[[Thể loại:Thang địa chấn|Richter]]
[[Thể loại:Khoa học năm 1935]]
[[Thể loại:Phát minh của Đức]]
[[Thể loại:Viện Công nghệ California]]
[[Thể loại:Đo lường Địa chấn học]]
[[Thể loại:Đại lượng vật lý]]
[[Thể loại:Đơn vị đo]]
[[Thể loại:Lôgarit]]