Xem mã nguồn của Hungary

{{Hộp thông tin quốc gia
| conventional_long_name                = Hungary
| common_name                = Hungary
| native_name                = {{native name|hu|Magyarország}}
| image_flag                = Flag of Hungary.svg
| image_coat                = Coat_of_arms_of_Hungary.svg
| symbol_width                = 50px
| national_motto                = 
| national_anthem                = {{native name|hu|"[[Himnusz]]"|italics=no|icon=yes}}<ref>{{chú thích web|url=http://magyarnews.org/news.php?viewStory=619|title=The Story Behind the Hungarian National Anthem|publisher=Jules S. Vállay|access-date=ngày 8 tháng 5 năm 2017|archive-date=2017-10-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20171010075407/http://magyarnews.org/news.php?viewStory=619|url-status=dead}}</ref><br />({{Langx|vi|"Quốc ca"}})<div style="padding-top:0.5em;">[[Tập tin:Hu-magyarhimnusz.ogg|center]]</div>
| image_map                = EU-Hungary.svg
| map_caption                = {{map caption |location_color=xanh đậm |region=châu Âu |region_color=xám đậm |subregion=Liên minh châu Âu |subregion_color=xanh |legend=EU-Hungary.svg}}
| capital                = [[Budapest]]
| coordinates                = {{Coord|47|26|N|19|15|E|type:city}}
| largest_city                = thủ đô
| official_languages                = [[Tiếng Hungary]]<ref name="Flaw" />
| ethnic_groups                = {{unbulleted list
| 98.3% [[Người Hungary]] 
 | 3.2% [[Người Digan]] 
 | 1.8% [[Người Đức]]
 | 1% không công khai<ref group="note">Ở Hungary, một người có thể có nhiều sắc tộc, do đó tổng số vượt quá 100%.</ref><ref name="census 2016">{{chú thích sách|last=Vukovich|first=Gabriella|url=http://www.ksh.hu/docs/hun/xftp/idoszaki/mikrocenzus2016/mikrocenzus_2016_12.pdf|title=Mikrocenzus 2016 – 12. Nemzetiségi adatok|trans-title=2016 microcensus – 12. Ethnic data|language=hu|work=Hungarian Central Statistical Office|location=Budapest|year=2018|access-date=ngày 10 tháng 1 năm 2019|isbn=978-963-235-542-9|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.ksh.hu/docs/hun/xftp/idoszaki/mikrocenzus2016/mikrocenzus_2016_12.pdf}}</ref>
 }}
| ethnic_groups_year                = 2016
| religion_year                = Điều tra 2022
| religion_ref                = <ref name="Census2022-religion">{{cite web|title=A népesség vallás, felekezet és nemek szerint: népszámlálások 1930, 1949, 2001, 2011, 2022|trans-title=Population by religion, denomination and gender: censuses 1930, 1949, 2001, 2011, 2022|url=https://nepszamlalas2022.ksh.hu/eredmenyek/vegleges-adatok/tablazatok/nsz2022-1.1.7.xlsx|publisher=[[Hungarian Central Statistical Office]]|date=26 September 2023|type=official statistics|format=XLSX file}}</ref>
| religion                = {{ublist |item_style=white-space:nowrap; 
|{{Tree list}}
* 42.5% [[Kitô giáo]]
** 27.5% Công giáo
** 15% Kitô giáo khác
{{Tree list/end}} 
|40.1% Không trả lời |16.1% [[Không tôn giáo]] |1.3% Khác}}
| demonym                = [[Người Hungary]]
| government_type                = [[Cộng hòa]] [[Hiến phát Hungary|lập hiến]] [[Thể chế đại nghị|đại nghị]] [[Nhà nước đơn nhất|đơn nhất]]
| leader_title1                = [[Tổng thống Hungary|Tổng thống]]
| leader_name1                = [[Forsthoffer Ágnes]]<br />(quyền)
| leader_title2                = [[Thủ tướng Hungary|Thủ tướng]]
| leader_name2                = [[Magyar Péter]]
| leader_title3                = [[Danh sách chủ tịch Quốc hội Hungary|Chủ tịch Quốc hội]]
| leader_name3                = [[Forsthoffer Ágnes]]
| legislature                = [[Quốc hội Hungary|Quốc hội]]
| sovereignty_type                = [[Lịch sử Hungary|Hình thành]]
| established_event1                = [[Công quốc Hungary]]
| established_date1                = 895<ref>{{chú thích sách|title=Encyclopedia Americana: Heart to India|url=https://books.google.com/books?id=igzYAAAAMAAJ|volume=1|year=2006|publisher=Scholastic Library Pub.|isbn=978-0-7172-0139-6|page=581}}</ref>
| established_event2                = [[Vương quốc Hungary]]
| established_date2                = 25 tháng 12 năm 1000<ref>University of British Columbia. Committee for Medieval Studies, [https://books.google.com/books?id=xV7xAAAAMAAJ Studies in medieval and renaissance history], Committee for Medieval Studies, University of British Columbia, 1980, p. 159</ref>
| established_event3                = [[Golden Bull 1222]]
| established_date3                = 24 tháng 4 năm 1222
| established_event4                = {{nowrap|[[Trận Mohács (1526)]]}}
| established_date4                = 29 tháng 8 năm 1526
| established_event5                = {{nowrap|[[Trận Buda (1686)|Bao vây Buda]]}}
| established_date5                = 2 tháng 9 năm 1686
| established_event6                = {{nowrap|[[Cách mạng Hungary 1848]]}}
| established_date6                = 15 tháng 3 năm 1848
| established_event7                = [[Đế quốc Áo-Hung]]
| established_date7                = 30 tháng 3 năm 1867
| established_event8                = [[Hòa ước Trianon]]
| established_date8                = 4 tháng 6 năm 1920
| established_event9                = [[Lịch sử Hungary#Cộng hòa Hungary 1989-đến nay|Đệ tam Cộng hòa]]
| established_date9                = 23 tháng 10 năm 1989
| established_event10                = Gia nhập [[Liên minh châu Âu]]
| established_date10                = 1 tháng 5 năm 2004
| area_km2                = 93.030<ref name=area>{{chú thích web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/hungary/|title=Hungary|publisher=CIA The World Factbook|access-date=ngày 27 tháng 3 năm 2014|ngày lưu trữ=2021-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210812150943/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/hungary/|url-status=live}}</ref>
| area_rank                = 108
| area_sq_mi                = 35.919 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]-->
| percent_water                = 3,7<ref>{{chú thích web |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/hungary/ |title=CIA World Factbook weboldal |access-date=ngày 3 tháng 6 năm 2009 |ngày lưu trữ=2021-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812150943/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/hungary/ |url-status=live }}</ref>
| population_census_year                = 2022
| population_census                = 9,603,634<ref>{{cite web |url=https://nepszamlalas2022.ksh.hu/en/ |title=2022 Hungarian census |publisher=[[Hungarian Central Statistical Office]] (KSH) |website=www.ksh.hu |date=7 December 2023 |access-date=26 October 2024}}</ref>
| population_estimate                = {{DecreaseNeutral}} 9,584,627<ref>{{cite web |url=https://www.ksh.hu/stadat_files/nep/en/nep0034.html |title=22.1.2.1. Resident population by sex, county and region, 1 January (annual series) |publisher=[[Hungarian Central Statistical Office]] (KSH) |website=www.ksh.hu |access-date=26 October 2024}}</ref>
| population_estimate_year                = Tháng 1 năm 2024
| population_estimate_rank                = 95
| population_density_km2                = 103
| population_density_sq_mi                = 266.8
| population_density_rank                = 78
| GDP_PPP                = {{increase}} 469.647 tỷ đô la Mỹ<ref name="IMFWEO.HU">{{cite web |url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2024/October/weo-report?c=944,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2022&ey=2029&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |title=World Economic Outlook Database, October 2024 Edition. (Hungary) |publisher=[[Quỹ Tiền tệ Quốc tế]] |website=www.imf.org |date=22 October 2024 |access-date=26 October 2024}}</ref>
| GDP_PPP_year                = 2025
| GDP_PPP_rank                = 53
| GDP_PPP_per_capita                = {{increase}} 49,147 đô la Mỹ<ref name="IMFWEO.HU" />
| GDP_PPP_per_capita_rank                = 43
| GDP_nominal                = {{increase}} 245.619 tỷ đô la Mỹ<ref name="IMFWEO.HU" />
| GDP_nominal_year                = 2025
| GDP_nominal_rank                = 57
| GDP_nominal_per_capita                = {{increase}} 25,703 đô la Mỹ<ref name="IMFWEO.HU" />
| GDP_nominal_per_capita_rank                = 49
| Gini                = 29.0 <!--number only-->
| Gini_year                = 2023
| Gini_change                = increase <!--increase/decrease/steady-->
| Gini_ref                = <ref name=eurogini>{{cite web|url=https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/tessi190/default/table?lang=en|title=Gini coefficient of equivalised disposable income – EU-SILC survey|publisher=[[Eurostat]]|website=ec.europa.eu|access-date=4 May 2024}}</ref>
| Gini_rank                = 
| HDI                = 0.870
| HDI_rank                = 46
| HDI_year                = 2023<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year. -->
| HDI_change                = increase
| HDI_ref                = <ref name="UNHDR">{{Cite web |date=6 May 2025 |title=Human Development Report 2025 |url=https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250506051232/https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf |archive-date=6 May 2025 |access-date=6 May 2025 |publisher=[[Chương trình Phát triển của Liên Hợp Quốc]]}}</ref>
| currency                = [[Hungary forint|Forint]]
| currency_code                = HUF
| time_zone                = [[Central European Time|CET]]
| utc_offset                = +1
| utc_offset_DST                = +2
| time_zone_DST                = [[Central European Summer Time|CEST]]
| date_format                = yyyy.mm.dd.
| drives_on                = phải
| calling_code                = [[+36]]
| patron_saint                = [[István I|Thánh Stephen]]
| cctld                = [[.hu]]
| footnote_a                = 
| today                = 
}}
'''Hungary'''{{efn|{{langx|hu|Magyarország}} {{IPA|hu|ˈmɒɟɒrorsaːɡ||hu-Magyarország.ogg}}}} là một [[quốc gia nội lục]] ở [[Trung Âu]].<ref name="Flaw">{{Chú thích web|url=http://www.kormany.hu/download/e/02/00000/The%20New%20Fundamental%20Law%20of%20Hungary.pdf|tựa đề=The Fundamental Law of Hungary|nhà xuất bản=Hungarian State|ngày truy cập=8 May 2017|archive-date=2014-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20140629205136/http://www.kormany.hu/download/e/02/00000/The%20New%20Fundamental%20Law%20of%20Hungary.pdf|url-status=dead}}</ref> Có diện tích {{Convert|93030|km2|sqmi}} thuộc [[Bồn địa Pannonia|lưu vực Carpathian]], Hungary giáp với [[Slovakia]] về phía bắc, [[Ukraina|Ukraine]] về phía đông bắc, [[România|Romania]] về phía đông và đông nam, [[Serbia]] về phía nam, [[Croatia]] và [[Slovenia]] về phía tây nam, và [[Áo]] ở phía tây. Hungary là một [[quốc gia nội lục]] và có dân số 10 triệu người, chủ yếu là [[người Hungary]] và một [[Người Romani ở Hungary|dân tộc thiểu số Romani]] đáng kể. [[Tiếng Hungary]], [[Ngôn ngữ của Hungary|ngôn ngữ chính thức]], thuộc [[ngữ hệ Ural]] được sử dụng rộng rãi nhất trên thế giới và nằm trong số ít các [[Ngữ hệ Ấn-Âu|ngôn ngữ không thuộc Ấn-Âu]] được sử dụng rộng rãi ở châu Âu.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.helsinki.fi/~tasalmin/fu.html|tựa đề=Uralic (Finno-Ugrian) languages, Classification of the Uralic (Finno-Ugrian) languages, with present numbers of speakers and areas of distribution (last updated 24 September 201)|ngày=6 June 2017|nhà xuất bản=helsinki.fi|ngày truy cập=6 June 2017|ngày lưu trữ=2019-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20190110193655/http://www.helsinki.fi/~tasalmin/fu.html|url-status=live}}</ref> [[Budapest]] là thủ đô và [[Danh sách thành phố và thị trấn Hungary|thành phố lớn nhất]] của Hungary; các khu vực đô thị lớn khác bao gồm [[Debrecen]], [[Szeged]], [[Miskolc]], [[Pécs]] và [[Győr]].

Lãnh thổ của Hungary ngày nay trong nhiều thế kỷ đã là nơi qua lại của nhiều dân tộc khác nhau, bao gồm [[người Celt]], [[La Mã cổ đại|người La Mã]], [[Các sắc tộc German|các sắc tộc Đức]], người [[Người Hung|Hung]], người [[Tây Slav]] và [[Người Avar Pannonia|người Avar]]. Nền tảng của nhà nước Hungary được thành lập vào cuối thế kỷ thứ chín sau Công nguyên với [[Hungary chinh phục lưu vực sông Carpathian|cuộc chinh phục lưu vực Carpathian]] của hoàng tử [[Người Hungary|Hungary]] [[Árpád]].<ref>{{Chú thích web|url=http://mek.oszk.hu/09100/09132/09132.pdf|tựa đề=Hungary in the Carpathian Basin|ngày=6 June 2017|nhà xuất bản=Lajos Gubcsi, PhD|ngày truy cập=6 June 2017|ngày lưu trữ=2020-03-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20200312171632/http://mek.oszk.hu/09100/09132/09132.pdf|url-status=live}}</ref><ref name="Acta orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae">{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=kNkTAQAAMAAJ|title=Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae|publisher=Magyar Tudományos Akadémia (Hungarian Academy of Sciences)|year=1982|volume=36|page=419}}</ref> Cháu cố của ông là [[István I|Stephen I]] lên ngôi vào năm 1000, chuyển đổi vương quốc của mình thành một [[Vương quốc Hungary|vương quốc Kitô giáo]]. Đến thế kỷ 12, Hungary trở thành một cường quốc trong khu vực, đạt đến tầm cao [[Vương quốc Hungary (1301–1526)|văn hóa và chính trị vào thế kỷ 15]].<ref>Kristó Gyula – Barta János – Gergely Jenő: Magyarország története előidőktől 2000-ig (History of Hungary from the prehistory to 2000), Pannonica Kiadó, Budapest, 2002, {{ISBN|963-9252-56-5}}, p. 687, pp. 37, pp. 113 ("Magyarország a 12. század második felére jelentős európai tényezővé, középhatalommá vált"/"By the 12th century Hungary became an important European constituent, became a middle power", "A Nyugat részévé vált Magyarország&nbsp;.</ref> Sau [[Trận Mohács (1526)|Trận Mohács]] năm 1526, vương quốc này [[Ottoman Hungary|bị Đế chế Ottoman chiếm đóng]] một phần (1541–1699). Hungary nằm dưới sự [[Quân chủ Habsburg|cai trị của nhà Habsburg]] vào đầu thế kỷ 18, sau đó [[Thỏa hiệp 1867|sát nhập]] với [[Đế quốc Áo]] để thành lập [[Đế quốc Áo-Hung]], một [[Đại cường quốc|cường quốc]] vào đầu thế kỷ 20.<ref>{{Chú thích bách khoa toàn thư|title=Austria-Hungary, HISTORICAL EMPIRE, EUROPE|encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]]|url=https://www.britannica.com/place/Austria-Hungary|access-date=6 June 2017|date=6 June 2017|archive-date=2020-12-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20201215002019/https://www.britannica.com/place/Austria-Hungary|url-status=live}}</ref>

Đế quốc Áo-Hung sụp đổ sau [[Chiến tranh thế giới thứ nhất]]. Theo [[Hòa ước Trianon]] sau đó, Hungary mất 71% lãnh thổ, 58% dân số và [[Cộng đồng người Hungary|32% dân số sắc tộc Hungary]].<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=lVBB1a0rC70C|title=Eastern Europe: An Introduction to the People, Lands, and Culture|last=Richard C. Frucht|date=31 December 2004|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-57607-800-6|page=360}}</ref><ref>{{Chú thích bách khoa toàn thư|year=2009|title=Trianon, Treaty of|encyclopedia=[[The Columbia Encyclopedia]]|url=http://www.encyclopedia.com/doc/1E1-TrianonTr.html|archive-date=2012-07-01|access-date=2021-09-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20120701/http://encyclopedia.com/topic/Treaty_of_Trianon.aspx|url-status=live}}</ref><ref>{{Chú thích web|url=http://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Trianon|tựa đề=Text of the Treaty, Treaty of Peace Between The Allied and Associated Powers and Hungary And Protocol and Declaration, Signed at Trianon June 4, 1920|ngày truy cập=10 June 2009|ngày lưu trữ=2008-12-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20081204035603/http://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Trianon|url-status=live}}</ref> Sau thời kỳ hỗn loạn giữa các cuộc chiến, Hungary gia nhập [[phe Trục]] trong [[Chiến tranh thế giới thứ hai]], chịu thiệt hại và thương vong đáng kể.<ref name="Montgomery">[http://historicaltextarchive.com/books.php?op=viewbook&bookid=7&pre=1 ''Hungary: The Unwilling Satellite''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070216070442/http://historicaltextarchive.com/books.php?op=viewbook&bookid=7&pre=1|date=16 February 2007}} John F. Montgomery, ''Hungary: The Unwilling Satellite''.http://kapos.hu/hirek/kis_szines/2018-06-16/megerkezett_az_idei_balaton_sound_himnusza.html Devin-Adair Company, New York, 1947.</ref><ref name="Thomas, pg. 11">Thomas, ''The Royal Hungarian Army in World War II'', pg. 11</ref> Việc [[Dỡ bỏ hàng rào biên giới của Hungary với Áo|Hungary dỡ bỏ hàng rào biên giới với Áo]] đã đẩy nhanh sự sụp đổ của Khối phía Đông, và [[Liên Xô tan rã|sau đó là Liên Xô]].<ref>{{Chú thích báo|last=Hanrahan|first=Brian|author-link=Brian Hanrahan|date=9 May 2009|title=Hungary's Role in the 1989 Revolutions|work=[[BBC News]]|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/8036685.stm|archive-date=2017-10-10|access-date=2021-09-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20171010112934/http://news.bbc.co.uk/2/hi/8036685.stm|url-status=live}}</ref> Ngày 23 tháng 10 năm 1989, Hungary trở thành một [[Cộng hòa đại nghị|nước cộng hòa đại nghị]].<ref>{{Chú thích tạp chí|date=23 October 1989|title=1989. évi XXXI. törvény az Alkotmány módosításáról|trans-title=Act XXXI of 1989 on the Amendment of the Constitution|journal=Magyar Közlöny|language=hu|location=Budapest|publisher=Pallas Lap- és Könyvkiadó Vállalat|volume=44|issue=74|page=1219}}</ref> Hungary gia nhập [[Liên minh châu Âu]] vào năm 2004 và [[Khu vực Schengen|Khối Schengen]] vào năm 2007.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.mkik.hu/en/magyar-kereskedelmi-es-iparkamara/benefits-of-eu-membership-2630|tựa đề=Benefits of EU Membership|ngày=6 June 2017|nhà xuất bản=Hungarian Chamber of Commerce and Industry|url lưu trữ=https://web.archive.org/web/20170608120246/http://www.mkik.hu/en/magyar-kereskedelmi-es-iparkamara/benefits-of-eu-membership-2630|ngày lưu trữ=2017-06-08|url-status=dead|ngày truy cập=6 June 2017}}</ref>

Hungary là một [[Trung cường quốc|cường quốc tầm trung]] trên trường quốc tế, phần lớn là nhờ [[Văn hóa Hungary|ảnh hưởng văn hóa]] và kinh tế.<ref>{{Chú thích tạp chí|last=Higgott|first=Richard A.|last2=Cooper|first2=Andrew Fenton|date=1990|title=Middle Power Leadership and Coalition Building: Australia, the Cairns Group, and the Uruguay Round of Trade Negotiations|url=https://www.jstor.org/stable/2706854|journal=International Organization|volume=44|issue=4|pages=589–632|doi=10.1017/S0020818300035414|issn=0020-8183|jstor=2706854|archive-date=2020-06-18|access-date=2021-09-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20200618135416/https://www.jstor.org/stable/2706854}}</ref> Hungary được coi là một [[Nước công nghiệp|nước phát triển]] với [[Quốc gia có thu nhập cao theo Ngân hàng Thế giới|nền kinh tế thu nhập cao]] và xếp hạng "rất cao" trong [[Chỉ số phát triển con người]], với công dân được [[Chăm sóc sức khỏe ở Hungary|chăm sóc sức khỏe toàn dân]] [[Danh sách các trường đại học ở Hungary|và giáo dục trung học]] miễn phí.<ref name="auto">{{Chú thích tạp chí|last=OECD|date=27 June 2013|title=OECD Health Data: Social protection|url=http://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/data/oecd-health-statistics/oecd-health-data-social-protection_data-00544-en|journal=OECD Health Statistics (Database)|doi=10.1787/data-00544-en|access-date=14 July 2013|archive-date=2014-01-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20140103053845/http://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/data/oecd-health-statistics/oecd-health-data-social-protection_data-00544-en}}</ref><ref name="europa">{{Chú thích web|url=http://eacea.ec.europa.eu/education/eurydice/documents/facts_and_figures/compulsory_education_EN.pdf|tựa đề=Compulsory Education in Europe 2013/2014|tác giả=Eurydice|nhà xuất bản=European commission|url lưu trữ=http://arquivo.pt/wayback/20131106181321/http://eacea.ec.europa.eu/education/eurydice/documents/facts_and_figures/compulsory_education_EN.pdf|ngày lưu trữ=6 November 2013|url-status=dead|ngày truy cập=19 May 2014}}</ref> Hungary có một lịch sử lâu đời với những đóng góp đáng kể về [[Nghệ thuật Hungary|nghệ thuật]], [[Âm nhạc Hungary|âm nhạc]], [[Văn học Hungary|văn học]], [[Khoa học và công nghệ ở Hungary|khoa học và công nghệ]].<ref>{{Chú thích báo|title=Hungary's Nobel Prize Winners, 13 Hungarian win Nobel Prize yet|work=[[Hungarian Academy of Sciences]]|url=http://mta.hu/english/hungarys-nobel-prize-winners-106018|archive-date=2022-09-21|access-date=2021-09-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20220921183022/https://mta.hu/english/hungarys-nobel-prize-winners-106018|url-status=live}}</ref><ref>{{Chú thích báo|title=Population per Gold Medal. Hungary has the second highest gold medal per capita in the world. All together it has 175 gold medal until 2016.|work=medalspercapita.com|url=http://www.medalspercapita.com/#golds-per-capita:all-time|access-date=2021-09-05|archive-date=2017-07-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20170730144712/http://www.medalspercapita.com/#golds-per-capita:all-time|url-status=dead}}</ref><ref name="Britannic.=">[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/276684/Hungarian-literature ''Hungarian literature – ”Popular poetry is the only real poetry was the opinion of Sándor Petőfi, one of the greatest Hungarian poets, whose best poems rank among the masterpieces of world literature”''.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150426220134/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/276684/Hungarian-literature |date=2015-04-26 }}, ''Encyclopædia Britannica'', 2012 edition</ref><ref>Szalipszki, pg.12

Refers to the country as "widely considered" to be a "home of music".</ref> Đây là [[Du lịch ở Hungary|điểm đến du lịch]] [[Xếp hạng du lịch thế giới|nổi tiếng thứ 13]] ở châu Âu, thu hút 15,8 triệu khách du lịch quốc tế vào năm 2017.<ref name="WTO Tourism Highlights 2016 Edition">{{Chú thích sách|title=UNWTO Tourism Highlights: 2018 Edition|year=2018|isbn=9789284419876|doi=10.18111/9789284419876}}</ref> Hungary là thành viên của nhiều tổ chức quốc tế, bao gồm [[Liên Hợp Quốc]], [[NATO]], [[Tổ chức Thương mại Thế giới|WTO]], [[Ngân hàng Thế giới]], [[Ngân hàng đầu tư quốc tế|IIB]], [[Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng châu Á|AIIB]], [[Ủy hội châu Âu|Hội đồng châu Âu]] và [[Nhóm Visegrád]].<ref>{{Chú thích web|url=http://www.mfa.gov.hu/kum2005/Templates/alapsablon.aspx?NRMODE=Published&NRORIGINALURL=%2Fkum%2Fen%2Fbal%2Fforeign_policy%2Fun_sc%2Finternational_organisations.htm&NRNODEGUID=%7B45550E06-66FE-4183-A899-EDF5BD040EB5%7D&NRCACHEHINT=NoModifyGuest&printable=true|tựa đề=International organizations in Hungary|nhà xuất bản=Ministry of Foreign Affairs|url lưu trữ=https://web.archive.org/web/20160313115736/http://www.mfa.gov.hu/kum2005/Templates/alapsablon.aspx?NRMODE=Published&NRORIGINALURL=%2Fkum%2Fen%2Fbal%2Fforeign_policy%2Fun_sc%2Finternational_organisations.htm&NRNODEGUID=%7B45550E06-66FE-4183-A899-EDF5BD040EB5%7D&NRCACHEHINT=NoModifyGuest&printable=true|ngày lưu trữ=2016-03-13|url-status=dead|ngày truy cập=20 November 2016}}</ref>

== Tên gọi ==
{{Main|Tên gọi của Hungary}}

Chữ "H" trong tên gọi Hungary rất có thể bắt nguồn từ mối liên hệ lịch sử với [[người Hung]], dân tộc định cư Hungary trước [[Người Avar Pannonia|người Avar]].<ref>{{cite web |title=Hungary – Country Information: Etymology |url=https://www.frua.org/hungary.html |accessdate=6 November 2025 |website=FRUA}}</ref> Phần còn lại của tên gọi bắt nguồn từ dạng Latinh hóa của từ [[Tiếng Hy Lạp Trung Cổ|tiếng Hy Lạp Byzantine]] {{lang|grc-latn|Oungroi}} ({{lang|grc-Grek|Οὔγγροι|italic=no}}). Tên gọi trong tiếng Hy Lạp có thể đã được vay mượn từ [[tiếng Slav Giáo hội Cổ]] {{lang|cu-latn|ągrinŭ}} mà chính nó được vay mượn từ [[Nhóm ngôn ngữ Oghur|tiếng Oghur-Turk]] ''[[Người Onogur|Onogur]]'' ('mười [bộ lạc] Ogur').<ref>{{Cite journal|last=Benjamin Golden|first=Peter|date=2011|title=Studies on the Peoples and Cultures of the Eurasian Steppes|url=https://www.researchgate.net/publication/281319966|journal=Editura Academiei Române|page=23}}</ref> ''Onogur'' là tên gọi chung của các bộ lạc sau này liên minh với [[người Bulgar]] cai trị các vùng phía đông của Hungary sau người Avar.<ref name="Király">{{cite book|last=Király|first=Péter|title=A magyarok elnevezése a korai európai forrásokban ''(The Names of the Magyars in Early European Sources)'' /In: Honfoglalás és nyelvészet ("The Occupation of Our county" and Linguistics)/|publisher=Balassi Kiadó|date=1997|location=Budapest|url=http://webshop.animare.hu/honfoglalas+es+nyelveszet+83813.html|isbn=978-963-506-108-2|page=266|access-date=7 October 2015|archive-date=13 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140413130130/http://webshop.animare.hu/honfoglalas+es+nyelveszet+83813.html}}</ref><ref>{{cite book|title=A History of Hungary|editor=Peter F. Sugar|publisher=Indiana University Press|date=22 November 1990|isbn=978-0-253-20867-5|page=9|url=https://books.google.com/books?id=SKwmGQCT0MAC&pg=PA9|archive-date=3 December 2024|access-date=11 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20241203140109/https://books.google.com/books?id=SKwmGQCT0MAC&pg=PA9|url-status=live}}</ref> [[Peter Benjamin Golden|Peter B. Golden]] cũng xem xét đề xuất của Árpád Berta rằng tên gọi Hungary bắt nguồn từ [[Tiếng Khazar|tiếng Turk Khazar]] {{lang|zkz-latn|ongar}} (oŋ "phải", oŋar- "to make something better, to put (it) right", oŋgar- "to make something better, to put (it) right", oŋaru "về bên phái") "cánh phải", đề cập đến ý tưởng rằng Liên hiệp Magyar trước khi người Hungary chinh phục Bồn địa Pannonia cấu thành "cánh phải" (cánh phía tây) của lực lượng quân sự [[người Khazar]].<ref>{{Cite book|last=Berta|first=Árpad|title=Die chasarische Benennung der Ungarn}}</ref>

Nội danh của Hungary là {{Lang|hu|Magyarország}}, bao gồm {{lang|hu|magyar}} ('Hungary') và {{lang|hu|ország}} ('quốc gia'). Tên gọi "Magyar", đề cập đến người dân của đất nước, phản ánh chính xác hơn tên gọi của Hungary trong một số ngôn ngữ khác như [[tiếng Thổ Nhĩ Kỳ]], [[tiếng Ba Tư]] và những ngôn ngữ khác là ''Magyaristan'' hoặc ''Vùng đất của người Magyar'' hay tương tự. Từ ''magyar'' bắt nguồn từ tên của bộ lạc đứng đầu trong số bảy bộ lạc Hungary bán du mục lớn.<ref>György Balázs, Károly Szelényi, [https://books.google.com/books?id=4NlnAAAAMAAJ The Magyars: the birth of a European nation], Corvina, 1989, p. 8</ref><ref>Alan W. Ertl, [https://books.google.com/books?id=X9PGRaZt-zcC&pg=PA358 Toward an Understanding of Europe: A Political Economic Précis of Continental Integration], Universal-Publishers, 2008, p. 358</ref><ref>Z. J. Kosztolnyik, [https://books.google.com/books?id=NPBnAAAAMAAJ Hungary under the early Árpáds: 890s to 1063], Eastern European Monographs, 2002, p. 3</ref>

== Lịch sử ==
{{chính|Lịch sử Hungary}}
=== Thời kỳ Tiền Magyar (trước năm 896) ===
[[Tập tin:Hungarian migration.png|200px|nhỏ|trái|Quá trình di cư của người Hungary (Magyar)]]
[[Tập tin:Arrival of the Hungarians (Árpád Feszty).jpg|nhỏ|200px|Người Hungary tiến vào đồng bằng Carpath]]
Sau khi Đế chế [[Tây La Mã]] sụp đổ trước sự xâm nhập của các bộ tộc Đức và Carpath, nhiều dân tộc khác nhau đã di chuyển đến [[châu Âu]] sinh sống. Một trong số sớm nhất đó là [[người Hung]], những người đã xây dựng hẳn một đế chế hùng mạnh tại châu Âu với vị thủ lĩnh nổi tiếng là vua [[Attila]]. Trước đây có ý kiến cho rằng Attila là vị vua đầu tiên khai sinh ra dân tộc Hungary nhưng ngày nay, nhiều ý kiến lịch sử lại cho rằng nguồn gốc tên gọi "Hungary" không phải đến từ bộ lạc du mục người [[Trung Á]] này mà bắt nguồn từ người Magyar (chính là người Hungary sau này) vào [[thế kỷ VII]], lúc đó là một phần của Liên minh Bulgar với tên gọi On-Ogour, có nghĩa là "Mười Mũi Tên".

Sau khi đế chế của người Hung suy tàn, bộ tộc Đức Ostrogoth và sau đó là người Lombard đã đến vùng đồng bằng Pannonia, người Gepid đồng thời cũng hiện diện tại phía đông bồn địa Carpath trong vòng 100 năm. Vào khoảng năm 560, người Avar thành lập nước Avar Khaganate hùng mạnh, chinh phục các dân tộc láng giềng. Đất Hungary sau đó bị suy yếu bởi những cuộc chinh chiến liên miên rồi kết thúc sự tồn tại 250 năm sau đó khi người [[Frank]] dưới sự lãnh đạo của [[Charlemagne]] tiến vào chinh phục từ phía tây và người [[Bulgaria]] dưới sự lãnh đạo của Krum uy hiếp từ phía đông. Không một quốc gia nào được thành lập trên lãnh thổ Hungary sau đó cho đến khi Arpad, thủ lĩnh của người Magyar (Hungary) thống nhất các bộ lạc Magyar lại và tiến vào vùng đồng bằng Pannonia sinh sống năm 896.

=== Thời Trung Cổ (896-1526) ===
[[Tập tin:Crown, Sword and Globus Cruciger of Hungary2.jpg|nhỏ|trái|200px|Vương miện thánh và các bảo vật của nhà vua Hungary]]
Hungary là một trong những quốc gia có lịch sử lâu đời nhất tại [[châu Âu]]. Đất Hungary được thành lập năm 996, trước khi những tiểu vương quốc ở [[Pháp]] hay [[Đức]] được thành lập và sớm hơn cả sự thống nhất các vương quốc Anglo-Saxon tại [[đảo Anh]]. Nước Hungary trung cổ có diện tích lớn hơn nước Pháp và dân số đứng hàng thứ ba tại châu Âu lúc bấy giờ. Vào [[thế kỷ IX]], Arpad, một thủ lĩnh người Magyar đã thống nhất các bộ lạc Magyar lại rồi đưa họ vào vùng đồng bằng Pannonia sinh sống. Với một lực lượng quân đội hùng mạnh, người Hungary đã mở nhiều cuộc chiến tranh chinh phục và thậm chí đã từng tấn công sang tận Tây Ban Nha. Đến thời hoàng tử Geza, ông đã quyết định đưa Hungary tiến theo mô hình chính trị và xã hội của các nước Tây Âu và trở thành một quốc gia theo [[Công giáo Rôma|Công giáo]].

Năm 1000 sau công nguyên, Vương quốc Hungary theo Công giáo được thành lập với sự kiện vua [[István I]] đăng quang với chiếc vương miện được gửi đến từ [[giáo hoàng]]. Ông là con trai của Geza và mang dòng máu của thủ lĩnh Arpad. Năm 1006, vua István I củng cố quyền lực, tiêu diệt những người đối lập theo truyền thống tôn giáo nguyên thủy hoặc định liên minh với [[Đế quốc Đông La Mã|Đế chế Byzantine]]. Ông hoàn thành việc biến Hungary thành một nhà nước phong kiến theo Công giáo, đồng thời mở rộng đáng kể lãnh thổ và dân cư.

Năm 1222, vua Hungary [[András II]] khởi xướng Bộ luật Vàng (''Golden Bull'') của Hungary, có thể coi như bản hiến pháp đầu tiên trên lục địa châu Âu và tương tự như Magna Carta tại Anh mà sau đó, tất cả các vua Hungary khi đăng quang phải tuyên thệ. Bộ luật Vàng này hạn chế bởi quyền hạn của nhà vua và mở rộng quyền lực của giới quý tộc, hợp pháp hóa quyền bất tuân lệnh cũng như các quyền lợi khác của họ. Sau đó không lâu, Nghị viện Hungary được thành lập.

Khoảng năm 1241-1242, Hungary bị tàn phá nặng nề trước sự xâm lăng hung hãn của quân [[Mông Cổ]], lúc đó đang tấn công khắp nhiều vùng đất từ [[châu Á]] đến [[châu Âu]]. Các nhà sử học đã ước tính có khoảng một nửa trong số 2 triệu dân của Hungary bấy giờ đã thiệt mạng trong chiến tranh. Sau khi quân Mông Cổ rút đi, vua [[Béla IV]] đã củng cố lại sức mạnh phòng thủ của đất nước và cho xây dựng lại nhiều pháo đài bằng đá. Kết quả là khi người Mông Cổ lại sang xâm lấn năm 1286, họ đã bị hệ thống phòng thủ của người Hungary chặn lại và bị đánh thua tại Pest.

Vương triều Arpad tồn tại đến năm 1301 thì chấm dứt. Sau đó, vua [[Károly Róbert]], người có họ ngoại với Arpad đã lên ngôi và trở thành vị vua đầu tiên của triều đại Angevin. Dưới sự cai trị của ông, nhiều chính sách tài chính và tiền tệ đã được tiến hành, thúc đẩy nền kinh tế Hungary phát triển, nhiều đô thị phát triển rực rỡ. Vị vua tiếp nới của triều đại Angevin là [[Lajos I]] Đại đế (1342-1382) đã đưa lãnh thổ Hungary mở rộng từ bờ [[Biển Đen]] đến biển Adriatic và sau đó còn trở thành vua của [[Ba Lan]], tạo tiền đề cho mối quan hệ tốt đẹp giữa hai nước Hungary - Ba Lan.

Sau [[Ý]], Hungary là quốc gia đầu tiên tại lục địa châu Âu xuất hiện phong trào [[Phục Hưng]]. Năm 1472, một xưởng in chính thức được thành lập tại thành phố Buda. Dưới triều vua [[Mátyás Corvin]] (1458-1490), Hungary trở thành một trung tâm văn hóa lớn của châu Âu. Thư viện Bibliotheca Corviniana là bộ sưu tập lớn nhất châu Âu các bộ biên niên sử, các tác phẩm triết học và khoa học trong [[thế kỷ XV]]. Thư viện này đã được [[Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc|UNESCO]] công nhận là [[Di sản thế giới|Di sản văn hóa thế giới]].

Vào cuối [[thế kỷ XV]], vương quốc Hungary bắt đầu suy tàn dưới sự cai trị của vị vua bất tài [[Ulászló II]]. Năm 1514, một cuộc khởi nghĩa nông dân bùng nổ tại Hungary nhưng sau đó bị giới quý tộc đàn áp đẫm máu. Trong khi đó, [[Đế quốc Ottoman|Đế chế Ottoman]] ngày một lớn mạnh và đem quân tấn công Hungary. Năm 1521, pháo đài quan trọng bậc nhất của Hungary tại [[Beograd]] ngày nay thất thủ, và đến năm 1526, quân đội Hungary bị tiêu diệt gần như toàn bộ trong [[trận Mohács (1526)|trận Mohács]]. Cuộc cải cách tôn giáo diễn ra cùng thời gian đó tại châu Âu càng khiến Hungary trở nên hỗn loạn và tiến đến bờ vực sụp đổ.

=== Sự chiếm đóng của Ottoman (1526-1699) ===

Thất bại tại trận Mohács với sự kiện vua [[Lajos II]] tử trận đã mở đầu một thời kỳ hỗn loạn kéo dài tại Hungary. Giới quý tộc Hungary cùng lúc bầu lên hai vị vua là [[Ferdinand I của Thánh chế La Mã|Ferdinand Habsburg]] (1526-1540) và [[János Szapolyai]] (1527-1540), hai bên xây dựng quân đội của riêng mình và đánh lẫn nhau khiến đất nước ngày càng suy yếu. Năm 1541, người Ottoman chinh phục được thành phố Buda và khiến Hungary vỡ thành ba mảnh: một phần ba ở phía tây bắc nằm dưới sự cai trị của triều đình Habsburg, một phần ba ở miền trung (thuộc lãnh thổ Hungary ngày nay) bị Ottoman và một phần ba ở phía đông trở thành [[Công quốc Transilvania]], một nước lớn bán độc lập, chư hầu của Ottoman. Khoảng 150 năm sau đó, triều đình Habsburg đã giành toàn bộ quyền kiểm soát Hungary.

Trong thời gian này, thành phố Pozsony, tức [[Bratislava]] (thủ đô [[Slovakia]] ngày nay) đã trở thành thủ đô mới của Hungary. Thành phố Nagyszombat (nay là Trnava) trở thành một trung tâm tôn giáo lớn. Từ năm 1604 đến năm 1711, những cuộc chiến chống lại ách áp bức của người Áo cũng tăng lên, tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa của [[Rakoczi Ferenc]] nhưng sau đó đã bị thất bại.

=== Từ thế kỷ 18 đến Chiến tranh thế giới thứ nhất (1699-1918) ===
{{Main|Chiến tranh Độc lập Rákóczi|Thời kỳ Cải cách Hungary|Cách mạng Hungary 1848|4 = Lãnh thổ Vương miện Thánh István|5 = Hungary trong Chiến tranh thế giới thứ nhất}}

[[Tập tin:March15.jpg|nhỏ|200px|Cách mạng Hungary năm 1848]]
Ngày 15 tháng 3 năm 1848, những cuộc biểu tình lớn nổ ra trên các đường phố Pest và Buda trong cao trào cách mạng tư sản đang lan khắp châu Âu năm 1848. Đối mặt với những cuộc nổi dậy liên tiếp ngay tại chính kinh đô [[Viên]], triều đình [[Habsburg]] phải tạm thời chấp nhận những yêu cầu của người Hungary. Nhưng sau khi cuộc cách mạng tại Áo bị đàn áp, triều đình Habsburg kích động người Croatia, Serbia và Romania chống lại chính phủ Hungary. Chính phủ cách mạng của Hungary cũng nhận được sự ủng hộ của một bộ phận lớn người Slovak, Đức, Rusyn, [[Do Thái]]. Tướng [[János Damjanich]], một người [[Serbia]] đã trở thành người anh hùng lịch sử của dân tộc Hungary khi lãnh đạo một đội quân cách mạng của Hungary. Lúc ban đầu, quân đội Hungary đã giành được một số thắng lợi bước đầu nhưng sau khi triều đình Habsburg cầu viện nước [[Nga]], quân [[Sa hoàng|Nga hoàng]] đã tràn vào và dập tắt cuộc khởi nghĩa. Ngày 6 tháng 10 năm 1849, 13 vị tướng lĩnh trong quân đội cách mạng Hungary và thủ tướng Lajos Batthyany đã bị xử tử.

Sau khi [[Phổ (quốc gia)|Phổ]] đánh bại Áo bị năm 1866, để củng cố quyền lực của mình tại châu Âu, đế quốc Áo đã liên kết với vương quốc Hungary để thành lập [[Đế quốc Áo-Hung]] (năm 1867). Đế quốc Áo-Hung gồm 2 phần là Áo và Hungary, mỗi nước có chính phủ và các chính sách riêng biệt nhưng đều thuộc quyền cai trị của Hoàng đế Áo. Thời kỳ này, Vương quốc Hungary đã có những bước tiến ấn tượng về mặt kinh tế, bước đầu được công nghiệp hóa mặc dù cơ cấu kinh tế vẫn chủ yếu dựa trên [[nông nghiệp]], còn khá lạc hậu so với các nước tư bản [[Tây Âu]].

Trong [[Chiến tranh thế giới thứ nhất]], Đế quốc Áo-Hung tham gia [[Liên minh Trung tâm]] của [[Đế quốc Đức]], [[Vương quốc Bulgaria]] và [[Đế quốc Ottoman]]. Những khó khăn về kinh tế, các thất bại quân sự cũng như sự bất mãn của người dân khiến Đế quốc Áo-Hung sụp đổ hoàn toàn vào năm 1918, trên cơ sở đó hình thành các quốc gia mới là [[Áo]], [[Tiệp Khắc]] và Hungary.

=== Giữa hai cuộc thế chiến (1918-1941) ===
{{Main|Hungary giữa hai cuộc chiến tranh|Kinh tế Hungary giữa hai cuộc chiến tranh|Hòa ước Trianon}}

[[File:Trianon consequences.png|left|thumb|Theo [[Hòa ước Trianon]], Hungary mất 72% lãnh thổ, các cảng biển và 3.425.000 người Hungary.<ref>{{cite book|author=Miklós Molnár|title=A Concise History of Hungary|url=https://archive.org/details/concisehistoryof00moln|url-access=registration|year=2001|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-66736-4|page=[https://archive.org/details/concisehistoryof00moln/page/262 262]}}</ref><ref>{{cite book|title=Western Europe: Challenge and Change|url=https://books.google.com/books?id=lVBB1a0rC70C&pg=RA1-PA360|year=1990|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-57607-800-6|pages=359–360}}</ref>{{legend|#cd3318|Những khu vực đa số người Hungary (theo điều tra dân số năm 1910) bị tách khỏi Hungary}}]]

Tháng 3 năm 1919, phe cộng sản giành chính quyền ở Hungary. Tháng 4, [[Béla Kun]] tuyên bố thành lập [[Cộng hòa Xô viết Hungary]], tuy nhiên chính thể xô viết này chỉ tồn tại được một thời gian ngắn ngủi. Ngày 13 tháng 6 năm 1919, Hội nghị Hòa bình Versailles đã ra lệnh cho Hungary phải từ bỏ các lãnh thổ phía bắc và Romania phải rời khỏi [[Tiszántúl]]. Hungary tuân thủ mệnh lệnh đó tính cho đến ngày 30 tháng 6 năm [[1919]]. Nhưng [[quân đội Romania]] từ chối rời khỏi Tiszántúl.

Chiến tranh nổ ra sau đó giữa Hungary và Romania dẫn tới thất bại của [[Hồng quân Hungary]]. Tính đến tháng 8 năm 1919, hơn một nửa của Hungary ngày nay, bao gồm cả [[Budapest]], bị chiếm đóng bởi Romania. Sự chiếm đóng của quân Romania kéo dài đến tháng 11 năm 1919 khi quân đội Romania rút đi.

Lực lượng quân đội cánh hữu Hungary, lãnh đạo bởi cựu Đô đốc Áo-Hungary [[Miklós Horthy]], tiến vào Budapest ngay sau khi quân đội Romania rút đi và lấp đầy chỗ trống của quyền lãnh đạo nhà nước. Vào tháng 1 năm 1920, bầu cử diễn ra để bầu một quốc hội đa nguyên. Đô đốc Horthy được bầu vào chức thủ tướng, do đó đã phục hồi lại chính thức hoàng gia Hungary. Tuy nhiên, không còn có "Vua của Hungary" nữa mặc cho các cố gắng của nhà cai trị Habsburg trước đó để trở lại vị trí nắm quyền. Horthy đã nắm quyền thủ tướng cho đến 16 tháng 10 năm 1944. Nhưng sau năm 1932, các xu hướng độc tài đã dần dần trở lại vì ảnh hưởng của chủ nghĩa Phát xít và [[Đại khủng hoảng]].

Ngày 4 tháng 6 năm 1920, [[Hòa ước Trianon]] được ký kết, thiết lập các đường biên giới của Hungary. Hungary mất 71% lãnh thổ và khoảng 66% dân số. Khoảng 1/3 dân số người Hungary trở thành dân tộc thiểu số ở các nước lân cận. Hungary cũng mất [[cảng|cảng biển]] duy nhất tại Fiume (ngày nay là [[Rijeka]]). Do đó, việc khôi phục lãnh thổ trở thành một vấn đề quan trọng trong [[chính trị Hungary]] và văn hóa thời kỳ giữa hai cuộc thế chiến. Xuyên suốt thời kì này [[kinh tế Hungary]] hết sức mất ổn định, tuy trở nên phồn thịnh sau chiến tranh nhưng lại tổn thất nặng trong và sau Đại khủng hoảng, và ổn định chỉ hơi ổn định một chút trước khởi đầu của [[Chiến tranh thế giới thứ hai]]. Hungary xích lại gần hơn [[Đức Quốc Xã]] và [[Phát xít Ý]] vào thập niên 1930 với cố gắng làm đảo ngược một số hậu quả của Hòa ước Trianon, với việc một số lãnh thổ bị mất trước kia được Đức và Ý nhượng lại cho Hungary.

=== Chiến tranh thế giới thứ hai (1941-1945) ===
{{chính|Hungary trong Chiến tranh thế giới thứ hai}}

[[File:Hungary 1941-44 Administrative Map.png|thumb|Vương quốc Hungary, 1941–1944]]

[[File:Bundesarchiv Bild 101I-680-8285A-08, Budapest, Festnahme von Juden.jpg|thumb|Phụ nữ [[người Do Thái]] bị bắt giữ trên Đường Wesselényi ở [[Budapest]] trong [[Holocaust]], {{circa}} 20–22 tháng 10 năm 1944]]

Năm 1941, Hungary tham gia [[cuộc xâm lược Nam Tư]], chiếm được một số đất đai và tham dự vào [[Phe Trục]] trong quá trình đó (để phản đối, thủ tướng [[Pál Teleki]] tự sát). Ngày 22 tháng 6 năm 1941, khi Đức Quốc Xã xâm lược Liên Xô trong [[Chiến dịch Barbarossa]], Hungary tuyên chiến vào ngày 26 tháng 6, tham dự [[Chiến tranh thế giới thứ hai]]. Vào cuối năm 1941, quân Hungary ở Mặt trận phía đông chiến thắng tại [[Trận Uman]]. Đến năm 1943, sau khi [[Quân đoàn Hungary thứ 2]] chịu thất bại nặng nề tại sông Don, Hungary tìm cách thương lượng đầu hàng [[Khối Đồng Minh thời Chiến tranh thế giới thứ hai|Khối Đồng Minh]]. Ngày 19 tháng 3 năm 1944, để đối phó với sự trở mặt này, quân Đức lặng lẽ chiếm Hungary trong [[Chiến dịch Margarethe]]. Nhưng, đến bây giờ thì người ta biết rõ là người Hungary không muốn làm vệ tinh cho Đức. Vào ngày 15 tháng 10 năm 1944, Horthy cố gắng đưa Hungary ra khỏi cuộc chiến. Lúc này quân Đức mở [[Chiến dịch Panzerfaust]] và Horthy được thay thế bởi một nhà nước bù nhìn dưới quyền thủ tướng thân Đức [[Ferenc Szálasi]]. Szálasi và [[Đảng Mũi tên Chữ thập]] thân phát xít của ông ta trung thành với quân Đức cho đến hết cuộc chiến. Vào cuối năm 1944, quân Hungary ở Mặt trận phía đông lại chiến thắng một lần nữa ở [[trận Debrecen]]. Nhưng ngay lập tức sau đó là sự xâm lăng Hungary của quân độ Xô viết và [[trận Budapest]]. Trong khi quân Đức chiếm đóng vào tháng 5-6 năm 1944, Đảng Mũi tên Chữ thập và cảnh sát Hungary đã trục xuất gần 440.000 dân Do Thái, đa số là đến [[trại tập trung Auschwitz]].<ref name="USHMM">{{Chú thích web |url=http://www.ushmm.org/wlc/en/index.php?ModuleId=10005458 |ngày lưu trữ=2012-02-05 |ngày truy cập=2007-07-30 |tiêu đề=United States Holocaust Memorial Museum; Holocaust Encyclopedia |archive-url=https://web.archive.org/web/20120205221853/http://www.ushmm.org/wlc/en/article.php?ModuleId=10005458 |url-status=live }}</ref> Cuộc chiến đã làm Hungary thiệt hại nặng nề và tổn thất 60% nền kinh tế làm tổn thất nhiều nhân mạng. Vào [[13 tháng 2]] năm [[1945]], thành phố thủ đô Hungary đầu hàng không điều kiện. Vào [[8 tháng 5]] năm [[1945]], Chiến tranh thế giới thứ hai ở châu Âu chính thức chấm dứt.

=== Thời kỳ cộng sản (1945-1989) ===
{{Main|Cộng hòa Hungary (1946–1949)|Cộng hòa Nhân dân Hungary|Cách mạng Hungary 1956}}

[[File:Szétlőtt harckocsi a Móricz Zsigmond körtéren.jpg|thumb|left|Một chiếc xe tăng Liên Xô bị phá hủy ở Budapest trong [[Cách mạng Hungary 1956]]. ''[[Time (magazine)|Time]]''{{'}}s [[Time Magazine Person of the Year|Man of the Year]] for 1956 was the Hungarian freedom fighter.<ref>{{cite magazine|title=Man of the Year, The Land and the People|magazine=Time|date=7 January 1957|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,808898-1,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20071017045908/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,808898-1,00.html|archive-date=17 October 2007|access-date=9 October 2006}}</ref>]]

Sau khi Đức Quốc Xã thất bại, quân đội Liên Xô tiến vào hầu hết Hungary. Chính phủ thân Đức bị giải tán, và qua ảnh hưởng của Liên Xô, [[Cộng hòa Nhân dân Hungary]] được thành lập như một nhà nước cộng sản thân Liên Xô. Sau năm 1948, lãnh đạo Cộng sản [[Rákosi Mátyás]] thiết lập chế độ kiểu Stalin với bắt buộc hợp tác xã hóa và [[kinh tế kế hoạch]]. Sự cầm quyền của nhà nước Rákosi đã vượt quá sức chịu đựng của người dân Hungary sau chiến tranh. Điều này đã dẫn tới cuộc [[Sự kiện năm 1956 ở Hungary|chính biến tại Hungary 1956]] và Hungary tạm thời rút lui khỏi [[Khối Warszawa]]. Liên Xô trả đũa mạnh mẽ với biện pháp vũ trang, gửi trên 150.000 quân và 2.500 xe tăng.<ref>Findley, Carter V., and John Rothney. Twentieth Century World. sixth ed. Boston: Houghton Mifflin, 2006. 278.</ref> Gần 200.000 người đã bỏ chạy khỏi đất nước để tránh chiến sự khi các biên giới để ngỏ vào năm 1956. Từ [[thập niên 1960]] đến cuối [[thập niên 1980]], tình hình trong nước Hungary tương đối yên tĩnh, kinh tế phát triển nhanh nhờ [[công nghiệp hóa]]. Trong thời kỳ này, đời sống nhân dân được cải thiện nhanh chóng, các ngành công nghiệp Hungary có sự phát triển nhanh. Điều này xảy ra dưới thời cầm quyền của nhà lãnh đạo mà vai trò còn nhiều tranh cãi, [[Kádár János]]. Binh lính Liên Xô cuối cùng rời Hungary vào năm 1991 và kết thúc sự hiện diện của quân đội Liên Xô ở Hungary.

[[File:János Kádár 1962.jpg|thumb|upright|[[Kádár János]], Tổng Bí thư [[Đảng Công nhân Xã hội chủ nghĩa Hungary]] (1956–1988)]]

=== Đệ Tam Cộng hòa Hungary (1989-nay) ===
{{See also|Cách mạng 1989|Biểu tình Hungary 2006|Khủng hoảng người nhập cư châu Âu|Đại dịch COVID-19 tại Hungary|Thời kỳ Orbán}}
[[File:Foundation of the Visegrád Group.tiff|thumb|Lễ ký hiệp ước thành lập [[Nhóm Visegrád]], ngày 15 tháng 2 năm 1991]]

Vào cuối thập niên  1980, Hungary dẫn đầu phong trào giải tán [[Khối Warszawa]] và chuyển sang một hệ thống đa đảng. Điều này nghĩa là mặc dù có nhiều ứng cử viên, [[Đảng Công nhân Xã hội chủ nghĩa Hungary]] vẫn không được đem ra bàn cãi. Tuy nhiên, các ứng cử viên độc lập được bầu lên để phản đối lại đảng. Vào thời điểm đó, áp lực cải cách tăng dần từ bên trong đảng. Họ cũng di chuyển theo hướng [[kinh tế thị trường]]. Ngày 23 tháng 10 năm 1989, [[Mátyás Szűrös]] tuyên bố thành lập [[Đệ Tam Cộng hòa Hungary]] và trở thành tổng thống lâm thời. Cuộc bầu cử đa đảng ở Hungary diễn ra lần đầu tiên vào năm 1990. Sau khi Liên Xô giải thể vào năm 1991, Hungary tăng cường mối quan hệ với [[Tây Âu]] và các nước Trung Âu. Hungary trở thành một thành viên [[Nhóm Visegrád]] vào năm 1991, gia nhập [[NATO]] vào năm 1999, và trở thành một nước thành viên [[Liên minh châu Âu]] vào ngày 1 tháng 5 năm 2004.

Kể từ khi Orbán đắc cử vào năm 2010, Hungary bước vào giai đoạn [[suy thoái dân chủ]]. Dưới sự lãnh đạo của ông, giới quan sát mô tả Hungary bằng nhiều thuật ngữ như nền [[dân chủ phi tự do]],<ref>{{cite journal |first1=Abby |last1=Innes |title=Hungary's Illiberal Democracy |url=https://archive.org/details/sim_current-history_current-history_2015-03_114_770/page/96 |journal=Current History |year=2015 |volume=114 |issue=770 |doi=10.1525/curh.2015.114.770.95 |pages=95–100}}</ref>{{rp|95}} [[chế độ hỗn hợp]], [[chế độ đạo tặc]], [[hệ thống đảng trị ưu thế]], hay [[nhà nước mafia]].<ref name="VDem2020">''[https://www.v-dem.net/media/filer_public/f0/5d/f05d46d8-626f-4b20-8e4e-53d4b134bfcb/democracy_report_2020_low.pdf Autocratization Surges–Resistance Grows: Democracy Report 2020] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200330123413/https://www.v-dem.net/media/filer_public/f0/5d/f05d46d8-626f-4b20-8e4e-53d4b134bfcb/democracy_report_2020_low.pdf |date=30 March 2020 }}'', V-Dem Institute, University of Gothenburg (March 2020).</ref><ref>"[https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20220909IPR40137/meps-hungary-can-no-longer-be-considered-a-full-democracy MEPs: Hungary can no longer be considered a full democracy |news | European Parliament] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220915103936/https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20220909IPR40137/meps-hungary-can-no-longer-be-considered-a-full-democracy |date=15 September 2022 }}". www.europarl.europa.eu. 2022-09-15. Retrieved 2023-05-02.</ref><ref>{{Cite news|date=5 April 2018|title=The EU is tolerating – and enabling – authoritarian kleptocracy in Hungary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/europe/2018/04/05/the-eu-is-tolerating-and-enabling-authoritarian-kleptocracy-in-hungary|access-date=5 July 2021|issn=0013-0613|archive-date=9 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709185001/https://www.economist.com/europe/2018/04/05/the-eu-is-tolerating-and-enabling-authoritarian-kleptocracy-in-hungary|url-status=live}}</ref> Bản thân Orbán cũng công khai ủng hộ các giá trị phi tự do,<ref>{{Cite journal |last1=Plattner |first1=Marc F. |date=2019 |title=Illiberal Democracy and the Struggle on the Right |journal=Journal of Democracy |language=en |volume=30 |issue=1 |pages=5–19 |doi=10.1353/jod.2019.0000 |url=https://www.journalofdemocracy.org/articles/illiberal-democracy-and-the-struggle-on-the-right/ |url-access=subscription |archive-date=11 November 2024 |access-date=11 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241111201035/https://www.journalofdemocracy.org/articles/illiberal-democracy-and-the-struggle-on-the-right/ |url-status=live }}</ref>{{Rp|page=9}} và định danh Hungary là một nền "dân chủ Kitô giáo phi tự do".<ref>{{cite news|url=https://budapestbeacon.com/full-text-of-viktor-orbans-speech-at-baile-tusnad-tusnadfurdo-of-26-july-2014/|title=Full text of Viktor Orbán's speech at Băile Tuşnad (Tusnádfürdő) of 26 July 2014|work=The Budapest Beacon|date=30 July 2014|access-date=11 November 2024|archive-date=28 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210728164958/https://budapestbeacon.com/full-text-of-viktor-orbans-speech-at-baile-tusnad-tusnadfurdo-of-26-july-2014/}}</ref><ref>{{cite web |title=Hungarian PM sees shift to illiberal Christian democracy in 2019 European vote |url=https://www.reuters.com/article/us-hungary-orban/hungarian-pm-sees-shift-to-illiberal-christian-democracy-in-2019-european-vote-idUSKBN1KI0BK |publisher=[[Reuters]] |access-date=29 July 2020 |date=28 July 2018 |quote=Hungarian Prime Minister Viktor Orban said on Saturday that European parliament elections next year could bring about a shift toward illiberal 'Christian democracy' in the European Union that would end the era of multiculturalism. |archive-date=15 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240815201020/http://www.reuters.com/article/us-hungary-orban/hungarian-pm-sees-shift-to-illiberal-christian-democracy-in-2019-european-vote-idUSKBN1KI0BK/ |url-status=live }}</ref>

Những biến chuyển này đẩy quan hệ giữa Hungary với [[Hoa Kỳ]] và [[Liên minh châu Âu]] vào tình trạng căng thẳng kéo dài. Nhiều cơ quan Liên minh châu Âu và các nước thành viên tìm cách áp đặt lệnh trừng phạt hoặc đình chỉ quyền biểu quyết của Hungary trong khối.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=2025-03-14 |title=Ungarn erzwingt Aufhebung von EU-Sanktionen gegen Russen |url=https://www.orf.at//stories/3387636/ |access-date=2025-03-14 |website=news.[[ORF.at]] |language=de-AT |archive-date=28 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251028221545/https://www.orf.at//stories/3387636/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=2025-03-14 |title=Minister: Hungary's EU voting rights must be suspended over sanctions block |url=https://news.err.ee/1609633469/minister-hungary-s-eu-voting-rights-must-be-suspended-over-sanctions-block |access-date=2025-03-14 |website=[[Eesti Rahvusringhääling]] |language=en |archive-date=13 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013114517/https://news.err.ee/1609633469/minister-hungary-s-eu-voting-rights-must-be-suspended-over-sanctions-block |url-status=live }}</ref> Các điểm nóng tranh chấp bao gồm [[Quyền LGBT ở Hungary|quyền LGBT]],<ref>{{Cite web|title=Hungary's parliament passes anti-LGBT law ahead of 2022 election|url=https://www.cnn.com/2021/06/15/europe/hungary-protests-lgbtq-law-intl/index.html|access-date=2021-06-25|website=CNN|date=15 June 2021|archive-date=2 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210702152849/http://www.cnn.com/2021/06/15/europe/hungary-protests-lgbtq-law-intl/index.html|url-status=live}}</ref> khủng hoảng di cư,<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-hungary-immigration-idUSKBN0OX17I20150617|title=Hungary to fence off border with Serbia to stop migrants|work=Reuters|access-date=28 August 2015|date=17 June 2015|archive-date=24 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924220554/http://www.reuters.com/article/2015/06/17/us-hungary-immigration-idUSKBN0OX17I20150617|url-status=live}}</ref> đạo luật trục xuất [[Đại học Trung Âu]] khỏi Hungary,<ref>{{Cite news |date=2020-10-06 |title=Hungary broke EU law by forcing out university, says European Court |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-54433398 |access-date=2025-01-12 |language=en-GB}}</ref> việc Hungary phê duyệt các loại vắc-xin của [[Sputnik V|Nga]] và [[CoronaVac|Trung Quốc]] trong [[Đại dịch COVID-19 tại Hungary|đại dịch COVID-19]],<ref>{{Cite news |last=Walker |first=Shaun |date=2021-01-21 |title=Hungary breaks ranks with EU to license Russian vaccine |url=https://www.theguardian.com/world/2021/jan/21/hungary-breaks-ranks-with-eu-to-license-russian-vaccine-sputnik-v |access-date=2025-01-12 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077 |archive-date=22 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210122013307/https://www.theguardian.com/world/2021/jan/21/hungary-breaks-ranks-with-eu-to-license-russian-vaccine-sputnik-v |url-status=live }}</ref> và các [[Các biện pháp trừng phạt quốc tế trong cuộc xâm lược Ukraina của Nga|lệnh trừng phạt quốc tế đối với Nga]] liên quan đến [[Nga xâm lược Ukraina|cuộc xâm lược Ukraina]].<ref>{{cite web |title=Hungary's loyalties tested as Russia's war in Ukraine grinds on |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/4/14/hungarys-loyalties-tested-as-russias-war-in-ukraine-grinds-on |access-date=14 April 2023 |website=aljazeera.com}}</ref> Đồng thời, chính quyền Orbán cũng bị những nước phương Tây khác chỉ trích gay gắt về các vấn đề [[pháp quyền]], mặc dù chính phủ luôn bác bỏ các cáo buộc này.<ref>{{Cite web |last=Rankin |first=Jennifer |date=12 September 2018 |title=MEPs vote to pursue action against Hungary over Orbán crackdown |url=https://www.theguardian.com/world/2018/sep/12/eu-meps-vote-to-pursue-action-against-hungary-over-orban-crackdown |access-date=24 September 2018 |website=The Guardian |language=en-GB}}</ref>

Trong cuộc [[bầu cử Quốc hội Hungary 2026]], [[Đảng Tôn trọng và Tự do]] do [[Magyar Péter]] dẫn dắt giành chiến thắng áp đảo với hai phần ba số ghế, chấm dứt 16 năm cầm quyền của Fidesz.<ref>{{Cite web |url=https://www.bbc.com/news/live/c2d8zw2d3rkt |title=Viktor Orbán concedes with Hungarian opposition on course for landslide election win |date=12 April 2026 |work=[[BBC]]}}</ref>

== Địa lý ==
{{main|Địa lý Hungary}}
[[File:Hungary-geographic map-en.svg|thumb|Bản đồ địa lý Hungary]]

Hungary nằm ở [[Trung Âu]], giáp [[Slovakia]] về phía bắc, [[Ukraina]] và [[România]] về phía đông, [[Serbia]] và [[Croatia]] về phía nam, [[Slovenia]] và [[Áo]] về phía tây. Địa lý của Hungary theo truyền thống được xác định bởi hai con sông chính: [[sông Danube]] và [[sông Tisza]]. Hungary được chia thành ba miền địa lý: Dunántúl ("vượt qua sông Danube", [[Transdanubia]]), Tiszántúl ("ngoại Tisza"), và Duna-Tisza köze ("giữa sông Danube và Tisza"). Dòng Danube chảy theo hướng bắc-nam thông qua trung tâm Hungary hiện tại, và cả Hungary nằm trong lưu vực thoát nước.

Transdanubia, trải dài về phía tây trung tâm của đất nước cho đến [[Áo]], là một vùng đồi núi chủ yếu với địa hình đa dạng bởi các ngọn núi thấp. Chúng bao gồm dải [[Alps]] ở phía đông, Alpokalja ở phía tây của đất nước. Dãy núi Transdanubian ở vùng trung tâm Transdanubia, dãy núi Mecsek và dãy núi Villány ở phía nam. Các vùng đồng bằng [[Alfold]] ở bắc Transdanubia. Hồ [[Hồ Balaton|Balaton]] và hồ [[Hồ Hévíz|Hévíz]] là các hồ lớn nhất ở [[Trung Âu]] và hồ nhiệt đới lớn nhất trên thế giới, cũng như ở Transdanubia. [[Kisalfold]] trải dài trên hầu hết các khu vực phía đông và đông nam của đất nước. Phía bắc của vùng đồng bằng là chân núi Carpathians gần biên giới Slovakia. Kékes là ngọn núi cao nhất ở Hungary với độ cao 1.014 m. Theo [[WWF]], lãnh thổ của Hungary thuộc vùng sinh thái của rừng hỗn giao Pannonian.

[[File:Balaton Hungary Landscape.jpg|thumb|[[Hồ Balaton]]]]

Hungary có 10 vườn quốc gia, 145 khu bảo tồn thiên nhiên nhỏ và 35 khu bảo vệ cảnh quan.
=== Khí hậu ===
Hungary có [[Ôn đới|khí hậu ôn đới theo mùa]],<ref>{{Cite web|url=https://en.climate-data.org/europe/hungary-20/|title=Hungary climate: Average Temperature, weather by month, Hungary weather averages|work=Climate-Data.org|access-date=21 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|author=Andrew Speedy|url=http://www.fao.org/ag/agp/agpc/doc/Counprof/Hungary/hungary.htm|title=Hungary|work=Fao.org|access-date=21 November 2008|archive-date=4 December 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081204115841/http://www.fao.org/ag/agp/agpc/doc/Counprof/Hungary/hungary.htm}}</ref> mùa hè thường ấm với độ ẩm thấp, thường xuyên mưa rào và mùa đông lạnh, tuyết. Nhiệt độ trung bình hàng năm là {{convert|9,7|°C|°F}}. Nhiệt độ cao kỷ lục là {{convert|41,9|°C|°F|1}}, được ghi nhận vào ngày 20 tháng 7 năm 2007 ở [[Kiskunhalas]] vào mùa hè, nhiệt độ thấp kỷ lục là {{convert|-35|°C|°F|1}}, được ghi nhận vào ngày 16 tháng 2 năm 1940 ở [[Miskolc]] vào mùa đông. Nhiệt độ cao trung bình vào mùa hè là {{convert|23|to|28|°C|°F}} và nhiệt độ thấp trung bình là {{convert|-3|to|-7|°C|°F}}. Lượng mưa trung bình hàng năm là xấp xỉ {{convert|600|mm|in|1|abbr=on}}.

== Chính trị ==
{{main|Chính trị Hungary}}
{{Multiple image
| direction = horizontal
| align = right
| caption_align = center
| total_width = 340
| image1            = Ágnes Forsthoffer, 2026 (cropped3).jpg
| image2            = Péter Magyar at EC, May 2026.jpg
| caption1          = [[Forsthoffer Ágnes]]<br /><small>[[Tổng thống Hungary|Quyền Tổng thống]] </small>
| caption2          = [[Magyar Péter]]<br /><small>[[Thủ tướng Hungary|Thủ tướng]] </small>
| alt1 = 
| alt2 = 
}}

[[File:Hungarian Parliament Building from across the Danube, 2025-01-11.jpg|thumb|left|[[Tòa nhà Nghị viện Hungary]] trên bờ sông Danube ở [[Budapest]]]]

Hungary là một nước [[cộng hòa đại nghị]]. [[Luật cơ bản Hungary]] ({{langx|hu|alaptörvény}}) là hiến pháp hiện hành, được ban hành vào năm 2012.

[[Quốc hội Hungary|Quốc hội]] ({{lang|hu|Országgyűlés}}) là [[cơ quan lập pháp]] đơn viện, gồm 199 đại biểu Quốc hội ({{lang|hu|országgyűlési képviselők}}, số ít {{lang|hu|képviselő}}) được bầu trực tiếp, trong đó 106 đại biểu được bầu từ các đơn vị bầu cử một thành viên theo [[đầu phiếu đa số tương đối]], 93 đại biểu được bầu từ toàn quốc theo [[đại diện tỷ lệ]] với ngưỡng bầu cử 5% đối với liên danh một đảng, 10% đối với liên danh của liên minh hai đảng và 15% đối với liên danh của liên minh từ ba đảng trở lên. Nhiệm kỳ của mỗi khóa Quốc hội là bốn năm.<ref>{{Cite web |date=31 December 2024 |title=Act CCIII of 2011 on the election of the Members of the National Assembly |url=https://portal-api.valasztas.hu/files/6960fa637e5bb300028ca9df/2011-203-00-00.pdf |website=National Election Office |at=Section 16}}</ref>

[[Tổng thống Hungary|Tổng thống]] ({{lang|hu|köztársasági elnök}}) là [[nguyên thủ quốc gia]], do Quốc hội bầu ra với nhiệm kỳ năm năm. Tổng thống thực hiện những nhiệm vụ mang tính nghi lễ: tiếp đón nguyên thủ quốc gia nước ngoài, đề cử thủ tướng theo đề nghị của Quốc hội và là [[tổng tư lệnh]] [[Lực lượng Phòng vệ Hungary]].<ref>{{Cite web |title=About Hungary - The Hungarian State - The President of the Republic |url=https://2015-2019.kormany.hu/en/doc/the-hungarian-state/the-president-of-the-republic |access-date=2024-10-29 |website=2015-2019.kormany.hu |archive-date=6 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251006003419/https://2015-2019.kormany.hu/en/doc/the-hungarian-state/the-president-of-the-republic |url-status=live }}</ref> Tuy nhiên, tổng thống sở hữu một số thực quyền; tổng thống có [[quyền phủ quyết]] luật của Quốc hội và yêu cầu [[Tòa án Hiến pháp Hungary|Tòa án Hiến pháp]] xem xét tính hợp hiến của đạo luật.<ref>[http://m.ludita.uni-nke.hu/repozitorium/bitstream/handle/11410/10136/The%20Basic%20Law%20of%20Hungary.pdf THE BASIC (FUNDAMENTAL) LAW OF HUNGARY A Commentary of the New Hungarian Constitution] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210831191821/http://m.ludita.uni-nke.hu/repozitorium/bitstream/handle/11410/10136/The%20Basic%20Law%20of%20Hungary.pdf |date=31 August 2021 }} (Clarus Press, 2015, {{ISBN| 978-1-905536-81-8}}), pp. 153–163</ref> Chức danh cao thứ ba của Hungary là [[List of speakers of the National Assembly (Hungary)|chủ tịch Quốc hội]] ({{lang|hu|házelnök}}), do Quốc hội bầu ra trong số đại biểu Quốc hội và chủ trì các phiên họp của Quốc hội.

[[Thủ tướng Hungary|Thủ tướng]] ({{lang|hu|miniszterelnök}}) là [[người đứng đầu chính phủ]] và thực hiện quyền [[Executive (government)|hành pháp]], do Quốc hội bầu ra. Theo thông lệ, thủ tướng là lãnh đạo của đảng lớn nhất trong Quốc hội. Thủ tướng lựa chọn, miễn nhiệm bộ trưởng [[Chính phủ Hungary|Nội các]], nhưng người được lựa chọn phải tham dự phiên tham vấn của ủy ban của Quốc hội, được Quốc hội bỏ phiếu tín nhiệm và được tổng thống chính thức bổ nhiệm. Bộ trưởng không cần phải là đại biểu Quốc hội. Nội các báo cáo công tác trước Quốc hội.<ref>{{cite web |title=The Government and Commissioners |url=https://2015-2019.kormany.hu/en/doc/the-hungarian-state/the-government-and-commissioners/the-government |website=kormany.hu |access-date=April 13, 2026}}</ref>

=== Các đảng phái chính ===
Sau [[Cách mạng 1989]], Hungary có một [[hệ thống đa đảng]]. Trong [[Bầu cử Quốc hội Hungary 2022|cuộc bầu cử Quốc hội năm 2022]],<ref>{{cite web |date=18 January 2014 |title=Áder sets date of 2014 election for April 6 |url=http://www.politics.hu/20140118/ader-sets-date-of-2014-election-for-april-6/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140201220541/http://www.politics.hu/20140118/ader-sets-date-of-2014-election-for-april-6/ |archive-date=2014-02-01|access-date=18 January 2014}}</ref> liên minh Fidesz–KDNP duy trì đa số hai phần ba số ghế trong Quốc hội.<ref>{{cite news |date=6 April 2014 |title=Hungary election: PM Viktor Orban heads for victory |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-26908404 |work=[[BBC News]]}}</ref> Sau cuộc bầu cử Quốc hội năm 2026, [[Đảng Tôn trọng và Tự do]] trở thành đảng cầm quyền, chấm dứt 16 năm cầm quyền của Fidesz và [[Orbán Viktor]].

=== Phân cấp hành chính===
{{main|Phân cấp hành chính Hungary}}
Hungary được chia thành 19 hạt (megye). Ngoài ra, [[Budapest]], là một thực thể độc lập, không thuộc bất cứ tỉnh nào. Các hạt và thủ đô là 20 đơn vị [[NUTS]] cấp 3 của Hungary. Các tỉnh được chia thành 174 quận (járás) tính đến ngày 1 tháng 1 năm 2013.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.kozlonyok.hu/nkonline/MKPDF/hiteles/MK14170.pdf|tiêu đề=Magyar Közlöny, Hungary's Official Journal|nhà xuất bản=Magyar Közlöny|ngày=ngày 20 tháng 11 năm 2016|ngày truy cập=ngày 20 tháng 11 năm 2016|ngày lưu trữ=2017-10-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20171010075423/http://www.kozlonyok.hu/nkonline/MKPDF/hiteles/MK14170.pdf|url-status=live}}</ref> Ngoài ra còn có 23 thị trấn có quy chế cấp quận (megyei jogú város). Chính quyền địa phương của các thị trấn này được mở rộng quyền hạn, nhưng các thị trấn này thuộc về lãnh thổ của quận tương ứng thay vì là các đơn vị lãnh thổ độc lập. Hội đồng quận và các đô thị có vai trò khác nhau và trách nhiệm riêng biệt liên quan đến chính quyền địa phương. Vai trò của các quận về cơ bản là hành chính và tập trung vào phát triển chiến lược, trong khi các trường mẫu giáo, các công trình nước công cộng, xử lý rác thải, chăm sóc người cao tuổi và các dịch vụ cứu hộ được quản lý bởi các đô thị.
Từ năm 1996, các quận trên và thành phố Budapest đã được gộp lại thành 7 vùng nhằm mục đích thống kê và phát triển. Bảy khu vực này tạo thành các đơn vị cấp hai của NUTS ở Hungary, bao gồm: Vùng Trung tâm Hungary, vùng Trung Transdanubia, vùng Bắc Đồng bằng Lớn, vùng Bắc Hungary, vùng Nam Transdanubia, vùng Nam Đồng bằng lớn, và vùng Tây Transdanubia.
[[Tập tin:Townships (districts) of Hungary.png|nhỏ|558x558px|Bản đồ hành chính Hungary]]
{| class="sortable wikitable" style="font-size:85%;"
|-
! scope="col" | Tỉnh
! scope="col" | Thủ phủ
! scope="col" | Dân số
! scope="col" | Vùng
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-bacs-kiskun.svg|25px]] [[Bács-Kiskun County|Bács-Kiskun]]
| [[Kecskemét]]
| 524,841
| Nam Great Plain
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-baranya.svg|25px]] [[Baranya County|Baranya]]
| [[Pécs]]
| 391,455
| Nam Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-bekes.svg|25px]] [[Békés County|Békés]]
| [[Békéscsaba]]
| 361,802
| Nam Great Plain
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-borsod-abauj-zemplen.svg|25px]] [[Borsod-Abaúj-Zemplén County|Borsod-Abaúj-Zemplén]]
| [[Miskolc]]
| 684,793
| Bắc Hungary
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-budapest.svg|25px]] [[Budapest|Capital City of Budapest]]
| [[Budapest]]
| 1,744,665
| Trung Hungary
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-csongrad.svg|25px]] [[Csongrád County|Csongrád]]
| [[Szeged]]
| 421,827
| Nam Great Plain
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-fejer.svg|25px]] [[Fejér County|Fejér]]
| [[Székesfehérvár]]
| 426,120
| Trung Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-gyor-moson-sopron.svg|25px]] [[Győr-Moson-Sopron County|Győr-Moson-Sopron]]
| [[Győr]]
| 449,967
| Tây Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-hajdu-bihar.svg|25px]] [[Hajdú-Bihar County|Hajdú-Bihar]]
| [[Debrecen]]
| 565,674
| Bắc Great Plain
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-heves.svg|25px]] [[Heves County|Heves]]
| [[Eger]]
| 307,985
| Bắc Hungary
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-jasz-nagykun-szolnok.svg|25px]] [[Jász-Nagykun-Szolnok County|Jász-Nagykun-Szolnok]]
| [[Szolnok]]
| 386,752
| Bắc Great Plain
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-komarom-esztergom.svg|25px]] [[Komárom-Esztergom County|Komárom-Esztergom]]
| [[Tatabánya]]
| 311,411
| Trung Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-nograd.svg|25px]] [[Nógrád County|Nógrád]]
| [[Salgótarján]]
| 201,919
| Bắc Hungary
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-pest.svg|25px]] [[Pest County|Pest]]
| [[Érd]]
| 1,237,561
| Trung Hungary
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-somogy.svg|25px]] [[Somogy County|Somogy]]
| [[Kaposvár]]
| 317,947
| Nam Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-szabolcs-szatmar-bereg.svg|25px]] [[Szabolcs-Szatmár-Bereg County|Szabolcs-Szatmár-Bereg]]
| [[Nyíregyháza]]
| 552,000
| Bắc Great Plain
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-tolna.svg|25px]] [[Tolna County|Tolna]]
| [[Szekszárd]]
| 231,183
| Nam Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-vas.svg|25px]] [[Vas County|Vas]]
| [[Szombathely]]
| 257,688
| Tây Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-veszprem.svg|25px]] [[Veszprém County|Veszprém]]
| [[Veszprém]]
| 353,068
| Trung Transdanubia
|-
| [[Tập tin:BlasonHU-zala.svg|25px]] [[Zala County|Zala]]
| [[Zalaegerszeg]]
| 287,043
| Tây Transdanubia
|}<references group="n" />

===Đối ngoại===
[[Tập_tin:Necasmeeting.jpg|nhỏ|Hội nghị các lãnh đạo [[Nhóm Visegrád]], Đức và Pháp vào năm 2013]]
[[Tập_tin:BIMUN_2012_opening_1.jpg|nhỏ|Hội nghị [[United Nations|Liên Hợp Quốc]] tại hội trường [[House of Magnates|Viện Quý tộc]] cũ trong [[Tòa nhà Nghị viện Hungary|Tòa nhà Quốc hội Hungary]]]]
Hungary có ảnh hưởng đáng kể ở [[Trung Âu|Trung]] và [[Đông Âu]] và là một cường quốc trong các vấn đề quốc tế.<ref name="Solomon">Solomon S (1997) [http://www.issafrica.org/Pubs/Monographs/No13/Solomon.html South African Foreign Policy and Middle Power Leadership] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20150426220103/http://www.issafrica.org/Pubs/Monographs/No13/Solomon.html |date=ngày 26 tháng 4 năm 2015 }}, ''ISS''</ref><ref name="Higott-Cooper">{{chú thích tạp chí|last1=Higgott|first1=Richard A.|last2=Cooper|first2=Andrew Fenton|title=Middle power leadership and coalition building: Australia, the Cairns Group, and the Uruguay Round of trade negotiations|url=https://archive.org/details/sim_international-organization_autumn-1990_44_4/page/589|journal=International Organization|date=1990|volume=44|issue=4|pages=589–632|doi=10.1017/S0020818300035414|jstor=2706854|issn = 0020-8183 }}</ref> Các chính sách đối ngoại của Hungary được dựa trên bốn cam kết cơ bản: Hợp tác với các nước Đại Tây Dương, hội nhập châu Âu, phát triển quốc tế và tuân theo luật pháp quốc tế. Nền kinh tế Hungary khá cởi mở và dựa rất nhiều vào thương mại quốc tế.

Hungary là thành viên [[Liên Hợp Quốc]] kể từ tháng 12 năm 1955 và là thành viên [[Liên minh châu Âu]], [[NATO]], [[Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế]], [[Nhóm Visegrád]], [[Tổ chức Thương mại Thế giới]], [[Ngân hàng Thế giới]], [[Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng châu Á]] và [[Quỹ Tiền tệ Quốc tế]]. Hungary đảm nhận vị trí chủ tịch [[Hội đồng Liên minh châu Âu]] trong nửa năm vào năm 2011 và tiếp theo là vào năm 2024. Năm 2015, Hungary là nhà tài trợ phát triển [[Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế]], [[DAC]] lớn thứ năm trên thế giới, chiếm 0,13% GDP.

[[Budapest]] có hơn 100 đại sứ quán và cơ quan đại diện ngoại giao của nước ngoài.<ref>{{chú thích web|url=http://www.123embassy.com/city.php?c=Budapest|title=Embassies in Budapest|year=2014|publisher=123embassy.com|access-date=ngày 20 tháng 11 năm 2016|ngày lưu trữ=2022-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20220314042328/https://www.123embassy.com/city.php?c=Budapest|url-status=live}}</ref> Đây cũng là nơi đặt trụ sở chính nhiều tổ chức quốc tế, trong đó có [[Viện Đổi mới và Công nghệ châu Âu]], [[Trường Cao đẳng Cảnh sát châu Âu]], [[Cao ủy Liên Hợp Quốc về người tị nạn]], [[Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc]], [[Trung tâm Quốc tế về chuyển đổi Dân chủ]], [[Viện Giáo dục Quốc tế]], [[Tổ chức Lao động Quốc tế]], [[Tổ chức Di trú Quốc tế]], [[Phong trào Chữ thập đỏ và Trăng lưỡi liềm đỏ quốc tế]], [[Trung tâm môi trường khu vực Trung và Đông Âu]], [[Ủy ban Danube và các tổ chức khác]].<ref>{{chú thích web|url=http://www.mfa.gov.hu/kum2005/Templates/alapsablon.aspx?NRMODE=Published&NRORIGINALURL=%2Fkum%2Fen%2Fbal%2Fforeign_policy%2Fun_sc%2Finternational_organisations.htm&NRNODEGUID=%7B45550E06-66FE-4183-A899-EDF5BD040EB5%7D&NRCACHEHINT=NoModifyGuest&printable=true|title=International organizations in Hungary|publisher=Ministry of Foreign Affairs|access-date=ngày 20 tháng 11 năm 2016|archive-date=2016-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20160313115736/http://www.mfa.gov.hu/kum2005/Templates/alapsablon.aspx?NRMODE=Published&NRORIGINALURL=%2Fkum%2Fen%2Fbal%2Fforeign_policy%2Fun_sc%2Finternational_organisations.htm&NRNODEGUID=%7B45550E06-66FE-4183-A899-EDF5BD040EB5%7D&NRCACHEHINT=NoModifyGuest&printable=true|url-status=dead}}</ref>

Từ năm 1989, mục tiêu chính sách đối ngoại hàng đầu của Hungary đã đạt được sự hội nhập vào các tổ chức kinh tế và an ninh phương Tây. Hungary tham gia chương trình Đối tác vì Hòa bình vào năm 1994 và tích cực hỗ trợ các nhiệm vụ hòa bình ở Bosna. Hungary từ năm 1989 cũng cải thiện mối quan hệ láng giềng bằng cách ký kết các hiệp ước cơ bản với [[România]], [[Slovakia]] và [[Ukraina]]. Những điều này từ bỏ tất cả các yêu sách lãnh thổ nổi bật và đặt nền tảng cho các mối quan hệ mang tính xây dựng. Tuy nhiên, vấn đề về quyền dân tộc thiểu số Hungary ở [[România]], [[Slovakia]] và [[Serbia]] khiến căng thẳng song phương bùng lên. Kể từ năm 2017, quan hệ với [[Ukraina]] nhanh chóng xấu đi về vấn đề người Hungary ở Ukraina.<ref>"[https://www.neweurope.eu/article/hungary-ukraine-relations-hit-new-low-troop-deployment/ Hungary-Ukraine relations hit new low over troop deployment] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190331181346/https://www.neweurope.eu/article/hungary-ukraine-relations-hit-new-low-troop-deployment/|date=2019-03-31}}". ''[[New Europe (newspaper)|New Europe]]''. ngày 26 tháng 3 năm 2018.</ref> Hungary từ năm 1989 đã ký kết tất cả các hiệp ước liên quan đến [[OSCE]] và làm Chủ tịch Văn phòng của OSCE vào năm 1997.

=== Quân sự ===
{{Main|Lực lượng Phòng vệ Hungary|Lịch sử quân sự Hungary}}

{{See also|Danh sách các cuộc chiến liên quan đến Hungary|Danh sách thiết bị Lục quân Hungary}}
[[File:Hunspec.jpg|thumb|[[HDF 34th Bercsényi László Special Forces Battalion|Tiểu đoàn Đặc nhiệm số 34 Lục quân Hungary]]]]
[[File:JAS 39 pair HuAF Kecskemét 2007.JPG|thumb|[[Máy bay tiêm kích đa năng]] [[JAS 39 Gripen]]]]

[[Lực lượng Phòng vệ Hungary]] là lực lượng vũ trang của Hungary, gồm [[Lục quân Hungary]] (HDF) và [[Không quân Hungary]]. Lực lượng Phòng vệ do [[Bộ Quốc phòng (Hungary)|Bộ Quốc phòng]] cùng với [[Tổng Tham mưu trưởng (Hungary)|tổng tham mưu trưởng]] quản lý. Từ năm 2007, Lực lượng Phòng vệ Hungary tổ chức cơ cấu chỉ huy thống nhất. Bộ Quốc phòng lãnh đạo Lực lượng Phòng vệ về mặt chính trị và dân sự. Bộ Tư lệnh Liên quân trực thuộc Bộ Quốc phòng phối hợp và chỉ huy Lực lượng Phòng vệ. Năm 2016, Lực lượng Phòng vệ Hungary có 31.080 quân nhân tại ngũ và 18.920 quân nhân dự bị. Ngân sách quốc phòng năm 2017 dự kiến là 1,21 tỷ đô la Mỹ, tương đương 0,94% GDP của Hungary, dưới mục tiêu 2% của NATO. Năm 2012, chính phủ Hungary thông qua nghị quyết cam kết tăng ngân sách quốc phòng lên 1,4% GDP trước năm 2022.<ref>{{cite web|date=28 April 2016|title=Budget 2017: Hungary to spend €3.7 billion more than it should next year|url=http://hungarytoday.hu/news/budget-2017-hungary-spend-e3-7-billion-revenues-next-year-95159|access-date=28 April 2016|work=hungarytoday.hu|archive-date=10 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171010075425/http://hungarytoday.hu/news/budget-2017-hungary-spend-e3-7-billion-revenues-next-year-95159}}</ref>

== Kinh tế ==
{{main|Kinh tế Hungary}}
[[Tập tin:Stock Exchange Palace by Ignác Alpár, detail, 2011 Budapešť 0790.jpg|nhỏ|Sở Giao dịch Chứng khoán tại [[Budapest]]]]
Hungary có một nền [[kinh tế hỗn hợp]] thu nhập cao với [[Danh sách quốc gia theo chỉ số phát triển con người|chỉ số phát triển con người cao]] và lực lượng lao động kĩ năng cao. Hungary là quốc gia có [[List of countries by income equality|bất bình đẳng thu nhập thấp thứ 16]]<ref>{{cite web |title=World Bank Country Classification |url=http://web.worldbank.org/WBSITE/EXTERNAL/DATASTATISTICS/0,,contentMDK:20421402~pagePK:64133150~piPK:64133175~theSitePK:239419,00.html#High_income |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524215837/http://web.worldbank.org/WBSITE/EXTERNAL/DATASTATISTICS/0%2C%2CcontentMDK%3A20421402~pagePK%3A64133150~piPK%3A64133175~theSitePK%3A239419%2C00.html |archive-date=2008-05-24|access-date=30 September 2014}}</ref> và có [[List of countries by economic complexity|nền kinh tế phức tạp thứ 9]] trên thế giới.<ref>{{Cite web |date=2018 |title=The Atlas of Economic Complexity by @HarvardGrwthLab |url=https://atlas.cid.harvard.edu/rankings/ |website=atlas.cid.harvard.edu}}</ref> Nền kinh tế Hungary có [[Danh sách quốc gia theo GDP (PPP)|GDP (PPP) lớn thứ 57]] trên thế giới ở mức 265,037 tỷ đô la Mỹ<ref name="imf2">{{cite web |title=Hungary |url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2017/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=43&pr.y=13&sy=2017&ey=2022&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=944&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a= |access-date=29 April 2017 |publisher=International Monetary Fund}}</ref> và [[Danh sách quốc gia theo GDP (PPP) bình quân đầu người|GDP bình quân đầu người lớn thứ 49]] theo [[sức mua tương đương]]. Năm 2017, [[Employment-to-population ratio|tỷ lệ lao động có việc làm]] là 68,3%,<ref>{{cite web |title=The employment rate of people aged 15–64 increased to 68.3% |url=https://www.ksh.hu/docs/eng/xftp/gyor/fog/efog1707.html |access-date=30 August 2017 |publisher=KSH}}</ref> tỷ lệ thất nghiệp là 4,1%;<ref>{{cite web |title=Unemployment rate decreased to 4.1% |url=http://www.ksh.hu/gyorstajekoztatok/#/en/document/mun1709 |access-date=26 October 2017 |publisher=[[Hungarian Central Statistical Office]]}}</ref> 63,2% lực lượng lao động làm việc trong ngành dịch vụ, 29,7% làm việc trong ngành công nghiệp, 7,1% làm việc trong ngành nông nghiệp.

=== Các ngành công nghiệp chủ chốt ===
Chế tạo máy, thiết bị đo lường chính xác, [[ô tô]], [[nhôm]], lọc hóa dầu, hóa chất, [[dược phẩm]], thiết bị y tế... Các sản phẩm nông nghiệp chủ yếu gồm: [[lúa mì]], [[ngô]], [[hạt hướng dương]], [[củ dền|củ cải ngọt]], [[thịt]] [[gia súc]], [[gia cầm]], [[sữa]]...

=== Thương mại ===
Hungary quan hệ thương mại chủ yếu với các nước [[châu Âu]]. Năm 2010, xuất khẩu của Hungary đạt 93,7 tỷ USD, các mặt hàng xuất chủ yếu gồm máy móc, thiết bị (chiếm 61%), các sản phẩm chế tạo khác (28,7%), [[thực phẩm]] (6,5%), [[nguyên vật liệu|nguyên liệu]] (2%)... Các đối tác chủ yếu là Đức (chiếm 25,5% tổng kim ngạch), [[Ý|Italia]] (5,7%), [[Anh]] (5,4%), [[Pháp]] (5,4%), [[România]] (5,3%), [[Slovakia]] (5%), [[Áo]] (4,5%). Nhập khẩu đạt 87,4 tỷ USD, các mặt hàng nhập chủ yếu gồm máy móc, thiết bị (50%), nhiên liệu và điện (11%), thực phẩm và nguyên liệu... Các đối tác chủ yếu là [[Đức]] (25%), [[Trung Quốc]] (8,6%), [[Nga]] (7,3%), [[Áo]] (6%), [[Hà Lan]] (4,7%), [[Pháp]] (4,5%), [[Slovakia]] (4%), [[Ý|Italia]] (4%), [[Ba Lan]] (4%).

Tính tới ngày [[31 tháng 12]] năm [[2010]], Hungary đã thu hút được 72,6 tỷ USD vốn [[Đầu tư trực tiếp nước ngoài|FDI]] và đã đầu tư ra nước ngoài 20,5 tỷ [[Đô la Mỹ|USD]].

=== Chính sách ODA ===
Từ năm 2004, Hungary bắt đầu dành ngân sách cho việc cấp [[Hỗ trợ phát triển chính thức|ODA]] và ngân sách ODA năm 2010 đã đạt mức 0,17% tổng thu nhập quốc gia ([[Tổng sản lượng quốc gia|GNI]]), đúng như cam kết với [[Liên minh châu Âu|EU]]. Các lĩnh vực Hungary ưu tiên cấp ODA bao gồm: chia sẻ kinh nghiệm [[chính trị]] - [[kinh tế]] của Hungary, chuyển giao [[phần mềm]] [[công nghệ thông tin]], [[giáo dục]], y tế, [[nông nghiệp]], [[công nghiệp]] [[thực phẩm]], xử lý nước, phát triển hạ tầng, vận tải, đo vẽ bản đồ, bảo vệ môi trường.

== Nhân khẩu ==
[[Tập_tin:Population_density_in_Hungary.png|nhỏ|Mật độ dân số của Hungary theo  [[Quận của Hungary|quận]]]]
Năm 2021, dân số của Hungary là 9.689.000 người. Hungary là quốc gia đông dân thứ năm ở Trung Âu và Đông Âu và là một [[Demographics of the European Union|quốc gia vừa trong Liên minh châu Âu]]. Giống như những quốc gia khác từng thuộc [[Khối phía Đông]], dân số của Hungary đã suy giảm mạnh sau khi chế độ cộng sản sụp đổ từ đỉnh điểm là 10,8 triệu người vào năm 1980.<ref name="Population of Hungary 1800–2020">{{Cite web |title=Population of Hungary 1800–2020 |url=https://www.statista.com/statistics/1014468/total-population-hungary-1910-2020/ |access-date=2023-02-20 |website=Statista |language=en}}</ref>

=== Ngôn ngữ ===
[[Tập_tin:MagyarsOutsideHungary.png|nhỏ|Người sử dụng tiếng Hungary tại Trung Âu và Đông Âu]]
Tiếng Hungary là ngôn ngữ chính thức, thông dụng nhất của Hungary, là [[Ngôn ngữ tại châu Âu|ngôn ngữ đầu tiên được sử dụng nhiều thứ 13]] với khoảng 13 triệu người bản ngữ và là một trong 24 ngôn ngữ chính thức của Liên minh châu Âu.<ref>{{cite web |author=European Commission |title=Official Languages |url=http://ec.europa.eu/languages/policy/linguistic-diversity/official-languages-eu_en.htm |access-date=29 July 2014}}</ref> Tiếng Hungary cũng được sử dụng tại những quốc gia láng giềng của Hungary và trên toàn thế giới. Theo kết quả điều tra dân số năm 2011, 9.896.333 người (99,6%) tại Hungary nói tiếng Hungary, trong đó 9.827.875 người (99%) sử dụng như [[ngôn ngữ đầu tiên]], 68.458 người (0,7%) sử dụng như [[ngôn ngữ thứ hai]].<ref name="Census2011det">{{cite web |title=Hungarian census 2011 / Országos adatok (National data) / 1.1.4.2. A népesség nyelvismeret és nemek szerint (population by spoken language), 1.1.6.1 A népesség anyanyelv, nemzetiség és nemek szerint (population by mother tongue and ethnicity), 2.1.7.1 A népesség vallás, felekezet, és fontosabb demográfiai ismérvek szerint (population by religion, denomination and main demographical indicators) (Hungarian) |url=http://www.ksh.hu/nepszamlalas/tablak_teruleti_00 |access-date=30 September 2014 |website=Ksh.hu}}</ref> Tiếng Anh (1.589.180 người sử dụng, 16.0%) và tiếng Đức (1.111.997 người sử dụng, 11,2%) là ngoại ngữ thông dụng nhất ở Hungary. Hungary công nhận nhiều ngôn ngữ thiểu số ([[tiếng Armenia]], [[tiếng Bulgaria]], [[tiếng Croatia]], [[tiếng Đức]], [[tiếng Hy Lạp]], [[Tiếng România|tiếng Romania]], [[tiếng Digan]], [[tiếng Rusyn]], [[tiếng Serbia]], [[tiếng Slovak]], [[tiếng Slovene]] và [[tiếng Ukraina]]).<ref name="Census2011">{{cite web |title=2011 Hungary Census Report |url=http://www.ksh.hu/docs/hun/xftp/idoszaki/nepsz2011/nepsz_orsz_2011.pdf |work=ksh.hu}}</ref>

=== Tôn giáo ===
{{main|Tôn giáo ở Hungary}}

[[File:Főszékesegyház_(6238._számú_műemlék)_22.jpg|thumb|right|300px|[[Vương cung thánh đường Esztergom]], trụ sở [[Công giáo tại Hungary|Giáo hội Công giáo tại Hungary]]]]

Hungary có truyền thống [[Christianity|Kitô giáo]] lâu đời.<ref>{{cite book |last1=Alex Kish |first1=George |title=The Origins of the Baptist Movement Among the Hungarians: A History of the Baptists in the Kingdom of Hungary From 1846 to 1893 |date=2011 |publisher=BRILL |isbn=978-90-04-21136-0 |page=18 |quote=}}</ref> Sử học Hungary xác định sự thành lập nhà nước Hungary khi [[István I của Hungary|István I]] được [[rửa tội]] và đăng quang với [[Vương miện Thần thánh Hungary]] vào năm 1000. István I thiết lập [[Giáo hội Công giáo|Công giáo]] là [[quốc giáo]] của Hungary và những vị vua kế vị lấy danh hiệu [[Apostolic Majesty|Bệ hạ Tông đồ]].<ref>{{cite book |last=Schanda |first=Balász |title=Religion and the Secular State: National Reports |publisher=[[Complutense University of Madrid]], Faculty of Law |year=2015 |isbn=978-84-8481-162-6 |editor-last=Thayer |editor-first=Donlu D. |location=Madrid |page=378 |contribution=Religion and the Secular State in Hungary |contribution-url=https://classic.iclrs.org/content/blurb/files/Hungary.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20220127200906/https://classic.iclrs.org/content/blurb/files/Hungary.pdf |archive-date=27 January 2022 |url-status=live}}</ref> [[Công giáo tại Hungary|Giáo hội Công giáo tại Hungary]] duy trì sự ảnh hưởng mạnh mẽ xuyên suốt lịch sử Hungary và [[Roman Catholic Archdiocese of Esztergom–Budapest|tổng giám mục Esztergom]] được cấp đặc quyền chính trị với tư cách là [[Prince-primate|vương tử - linh trưởng]] (''hercegprímás'') của Hungary. Quá trình thành lập nhà nước Hungary diễn ra vào thời kỳ chuyển giao từ thiên niên kỷ 1 sang thiên niên kỷ 2, khi liên minh các bộ lạc Magyar thành lập [[Vương quốc Hungary]], và [[Kitô giáo Tây phương]], cụ thể là Công giáo, được công nhận là quốc giáo.<ref>{{cite book |last1=N. Ciolan |first1=Ioan |title=Transylvania: Romanian History and Perpetuation |date=1993 |publisher=Military Publishing House |isbn=978-973-32-0316-2 |page=41 |quote=Catholicism in the Hungarian Kingdom was a state religion}}</ref><ref>{{cite book |last1=Hóman |first1=Bálint |title=King Stephen the Saint |date=1983 |publisher=University of Wisconsin Press |isbn=978-973-32-0316-2 |page=18 |quote=The Roman Catholic Church was placed under State protection, while the Catholic religion became the state religion of the Hungarian Kingdom}}</ref>

Hiến pháp Hungary đảm bảo quyền [[tự do tôn giáo]] và không thiết lập [[quốc giáo]]. Tuy nhiên, Hiến pháp công nhận "vai trò lập quốc của Kitô giáo" trong lời mở đầu<ref>{{cite web |title=Magyarország Alaptörvénye |url=http://www.parlament.hu/irom39/02627/02627.pdf |access-date=2 August 2014 |website=Parlament.hu |publisher=Hungarian Parliament}}</ref> và cho phép nhà nước hợp tác với các giáo hội "vì các mục đích cộng đồng".<ref>{{Cite web |title=Hungary's Constitution of 2011 |url=https://www.constituteproject.org/constitution/Hungary_2011.pdf}}</ref> Theo kết quả điều tra dân số năm 2022, 42,5% dân số Hungary theo Kitô giáo, bao gồm [[Công giáo tại Hungary|Công giáo]] (27,5%), [[Thần học Calvin|Giáo hội Calvin]] (9,8%), [[Giáo hội Luther]] (1,8%), Giáo hội Công giáo Hy Lạp (1,7%) và những hệ phái khác (1,7%). [[Do Thái giáo]] (0,1%), [[Phật giáo]] (0,1%) và [[Hồi giáo]] (0,1%) là những tôn giáo thiểu số. 40,1% dân số không tuyên bố tôn giáo, 16,1% xác định bản thân là [[không tôn giáo]].<ref name="Census2022-religion2">{{cite web |date=26 September 2023 |title=A népesség vallás, felekezet és nemek szerint: népszámlálások 1930, 1949, 2001, 2011, 2022 |trans-title=Population by religion, denomination and gender: censuses 1930, 1949, 2001, 2011, 2022 |url=https://nepszamlalas2022.ksh.hu/eredmenyek/vegleges-adatok/tablazatok/nsz2022-1.1.7.xlsx |publisher=[[Hungarian Central Statistical Office]] |type=official statistics |format=XLSX file}}</ref>

Phần phía đông của đất nước, đặc biệt là xung quanh thành phố [[Debrecen]], vẫn còn có các cộng đồng [[Tin Lành]] đáng kể. Giáo hội Cải cách ở Hungary là nhà thờ lớn thứ hai ở Hungary với 1.622.000 tín hữu, và 600.000 tín hữu tích cực. Giáo hội có 1.249 hội chi nhánh và 27 [[Mục sư]] và 1.550 Truyền đạo. Giáo hội Cải cách hỗ trợ 129 cơ sở giáo dục và có 4 chủng viện thần học tại [[Debrecen]], [[Sárospatak]], và [[Budapest]].<ref>Reformatus.hu. 2013-03-04. Truy cập 2013-03-26.</ref>

Trong lịch sử, Hungary từng có một cộng đồng [[người Do Thái]] lớn, đặc biệt là khi nhiều người Do Thái bị khủng bố ở [[Nga]] di cư đến Vương quốc Hungary vào [[thế kỷ 19]]. Điều tra dân số tháng 1 năm 1941 cho thấy 846.000 người, tức 6,2% dân số, là người Do Thái theo pháp luật phân biệt chủng tộc của thời điểm đó, trong đó 725.000 được coi là tín đồ Do Thái giáo.<ref>Volume 3, p.979, Akadémiai Kiadó, Budapest, 1982</ref> Một số người Do Thái ở Hungary thoát khỏi [[Holocaust]] trong [[Chiến tranh thế giới thứ hai]], nhưng hầu hết (550.000 người) bị đưa đến các trại tập trung hoặc bị Đức Quốc Xã giết. Cộng đồn người Do Thái còn lại ở Hungary hiện nay sống ở trung tâm Budapest, đặc biệt là trong khu vực VI. Các [[hội đường Do Thái giáo]] lớn nhất châu Âu nằm ở Budapest.<ref>Greatsynagogue.hu. Truy cập ngày 18 tháng 8 năm 2012.</ref>

=== Giáo dục ===
{{Main|Giáo dục tại Hungary}}
{{See also|Danh sách trường đại học và cao đẳng tại Hungary}}

{{multiple image
| perrow            = 2
| align             = right
| total_width       = 300
| image1            = DE-foepulet.jpg
| caption1          = [[Đại học Debrecen]] là cơ sở giáo dục bậc cao hoạt động liên tục lâu đời nhất tại Hungary (1538).
| image2            = Iskolaépület (527. számú műemlék).jpg
| caption2          = [[Trường Kinh doanh Budapest]] là [[trường kinh doanh]] công lập đầu tiên trên thế giới ([[1857]])
| image3            = Hungary Pecs 2005 June 076University.jpg
| caption3          = [[Đại học Pécs]], do [[Louis I của Hungary|Louis Đại đế]] thành lập vào năm 1367, là trường đại học lâu đời nhất tại Hungary.
| image4            = ElteFotoThalerTamas1.jpg
| caption4          = [[Đại học Eötvös Loránd]] là một trong những trường đại học lớn nhất và danh giá nhất của Hungary.
}}

Giáo dục ở Hungary chủ yếu là công lập, do [[Bộ Giáo dục (Hungary)|Bộ Giáo dục]] quản lý. Giáo dục [[mầm non]]-[[mẫu giáo]] là [[Giáo dục bắt buộc|bắt buộc]] đối với trẻ em từ ba tuổi đến sáu tuổi và giáo dục phổ thông là bắt buộc cho đến 16 tuổi.<ref name="europa" /> [[Giáo dục tiểu học]] là tám năm. [[Giáo dục trung học]] bao gồm ba loại hình trường học phục vụ những mục tiêu đào tạo khác nhau: [[Gymnasium (trường học)|Gymnasium]] đối với học sinh chuyên dự bị đại học; trường trung cấp nghề đối với học sinh trung cấp, kéo dài bốn năm và trường kỹ thuật đối với học sinh tham gia [[giáo dục nghề]] và việc làm. Hệ thống giáo dục có tính linh hoạt một phần và có thể liên thông.<ref>{{cite web|url=http://www.unevoc.unesco.org/worldtvetdatabase1.php?ct=HUN|title=Vocational Education in Hungary|date=October 2013|access-date=19 May 2014|author=UNESCO-UNEVOC|archive-date=19 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140519191256/http://www.unevoc.unesco.org/worldtvetdatabase1.php?ct=HUN|url-status=live}}</ref> [[Trends in International Mathematics and Science Study]] xếp hạng học sinh 13–14 tuổi ở Hungary thuộc hàng tốt nhất thế giới về toán học và khoa học. Hungary được xếp hạng [[Chương trình đánh giá học sinh quốc tế#PISA 2022 ranking summary|nhỉnh hơn trung bình OECD]] về toán học và khoa học trong [[Programme for International Student Assessment (2000 to 2012)|Chương trình đánh giá học sinh quốc tế]] năm 2022.

=== Y tế ===
[[Tập_tin:Zuglo_uzsoki_korhaz_(1).jpg|phải|nhỏ|Bệnh viện Uzsoki, [[Budapest]]]]
Hungary thực hiện [[bảo hiểm y tế toàn dân]] do nhà nước phần lớn chi trả; 100% dân số tham gia [[List of countries by health insurance coverage|bảo hiểm y tế toàn dân]].<ref name="auto" /> Ngoài ra, bảo hiểm y tế miễn phí đối với trẻ em, học sinh sinh viên, người nghỉ hưu, người có thu nhập thấp, người khuyết tật và nhân viên nhà thờ.<ref>{{Cite web |title=List of the entitled people for free insurance, National Healthcare Fund, 2013 |url=http://www.oep.hu/pls/portal/docs/PAGE/LAKOSSAG/OEPHULAK_EBELLAT/ELLATASMO/KIZAROLAG_EU_SZOLG_JOGOSULTAK_2013_01.PDF}}</ref><ref>{{cite web |title=Dőzsölők és szűkölködők – Miből gazdálkodnak az egyházak?, Figyelő (financial status of the churches in Hungary, Hungarian) |url=http://figyelo.hu/cikkek/376719_dozsolok_es_szukolkodok___mibol_gazdalkodnak_az_egyhazak |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417095046/http://figyelo.hu/cikkek/376719_dozsolok_es_szukolkodok___mibol_gazdalkodnak_az_egyhazak |archive-date=2015-04-17|access-date=3 August 2017 |website=Figyelo.hu}}</ref> Tổng số chi tiêu cho y tế của Hungary là 7,2% GDP, bình quân đầu người là 2.045 đô la Mỹ, trong đó 1.365 đô la Mỹ là do nhà nước chi trả.<ref>{{Cite web |title=Health Status |url=https://stats.oecd.org/index.aspx?DataSetCode=HEALTH_STAT |access-date=11 April 2019 |website=stats.oecd.org}}</ref>

== Văn hóa ==

=== Văn học ===

=== Âm nhạc ===

{{Bài chính|Âm nhạc Hungary}}

[[File:Budapest Opera 1.jpg|thumb|[[Nhà hát Opera Quốc gia Hungary]] trên đại lộ [[Andrássy út]] (một [[Di sản thế giới]])]]
Nền âm nhạc Hungary bao gồm hai dòng chính: [[Nhạc dân gian Hungary|nhạc dân gian truyền thống]] và nhạc cổ điển của các nhà soạn nhạc danh tiếng, trong đó [[Franz Liszt]] và [[Béla Bartók]] được coi là những đại diện vĩ đại nhất. Ngoài ra, Hungary còn có nhiều nhà soạn nhạc lừng danh khác như [[Zoltán Kodály]], [[Franz Lehár]], [[Imre Kálmán]], [[Miklós Rózsa]] và [[Ernst von Dohnányi]]. Do tiếng Hungary luôn nhấn vào âm tiết đầu tiên của mỗi từ, âm nhạc truyền thống của Hungary thường sở hữu nhịp điệu dactyl mạnh mẽ.

Trong lĩnh vực âm nhạc cổ điển đương đại, Hungary sở hữu những tên tuổi tầm cỡ quốc tế như [[György Ligeti]], [[György Kurtág]], [[Péter Eötvös]] và [[Zoltán Kodály]]. Đặc biệt, Bartók được vinh danh là một trong những nhạc sĩ quan trọng nhất thế kỷ 20. Âm nhạc của ông là sự kết hợp tinh tế giữa các chủ đề, điệu thức và nhịp điệu dân gian của Hungary cũng như các nước láng giềng với phong cách riêng biệt, hiện đại.<ref>[http://mek.oszk.hu/02100/02172/html/index.html Szabolcsi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200726113441/http://mek.oszk.hu/02100/02172/html/index.html |date=26 July 2020 }}</ref>

[[File:Bartók Béla 1927.jpg|thumb|Nhà soạn nhạc [[Béla Bartók]]]]
Nhạc dân gian là một phần không thể tách rời của bản sắc dân tộc, có sức ảnh hưởng mạnh mẽ tại các vùng đất từng thuộc Hungary (trước [[Hòa ước Trianon]] năm 1920) như [[Transylvania]] (Romania) hay miền nam Slovakia. Sau khi Học viện Âm nhạc do Liszt và [[Ferenc Erkel]] lãnh đạo được thành lập, âm nhạc Hungary đã lan tỏa và gây ảnh hưởng đáng kinh ngạc sang các nước láng giềng như Romania, Slovakia và Ba Lan.<ref name="Broughton">Broughton, pp. 159–167</ref> Các sự kiện như lễ hội hóa trang [[Busójárás]] tại Mohács là những dịp quan trọng để quảng bá nhạc dân gian Hungary ra thế giới.

Âm nhạc cổ điển Hungary từ lâu đã là một "cuộc thử nghiệm" nhằm tạo dựng một nền văn hóa âm nhạc có ý thức dựa trên chất liệu dân ca.<ref name="Szabolcsi">{{cite web|url=http://mek.oszk.hu/02100/02172/html/index.html|title=Szabolcsi|website=Mek.oszk.hu|access-date=20 September 2009|archive-date=26 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200726113441/http://mek.oszk.hu/02100/02172/html/index.html|url-status=live}}</ref> Trong khi giới thượng lưu Hungary từ lâu đã tiếp nhận các trào lưu âm nhạc từ khắp châu Âu, thì tầng lớp nông dân vẫn gìn giữ được những giá trị truyền thống riêng biệt. Đến cuối thế kỷ 19, các nhà soạn nhạc đã khai thác kho tàng dân gian này để tái tạo một phong cách cổ điển mang đậm bản sắc Hungary.

Dưới thời kỳ cộng sản, âm nhạc đại chúng chịu sự kiểm soát chặt chẽ của nhằm loại bỏ các nội dung bị cho là thiếu tính tư tưởng. Tuy nhiên, kể từ sau khi chế độ cộng sản sụp đổ, ngành công nghiệp âm nhạc đã hồi sinh mạnh mẽ với nhiều nghệ sĩ [[jazz]] tài năng như Rudolf Tomsits, Károly Binder, hay các nghệ sĩ làm mới nhạc dân gian như Ferenc Sebő và [[Márta Sebestyén]]. Trong dòng nhạc rock, ba "ông lớn" gồm Illés, Metró và đặc biệt là [[Omega (ban nhạc)|Omega]] vẫn giữ vững sức hút không chỉ ở Hungary mà còn tại Đức và nhiều quốc gia khác. Các ban nhạc kỳ cựu từ thập niên 1980 như Beatrice cũng vẫn rất được công chúng ưa chuộng.

=== Ẩm thực ===
{{Bài chính|Ẩm thực Hungary}}

{{Xem thêm|Rượu vang Hungary|Bia tại Hungary}}
 [[File:Dobos cake (Gerbeaud Confectionery Budapest Hungary).jpg|thumb|[[Bánh Dobos]]]]
Ẩm thực Hungary nổi tiếng thế giới với các món ăn truyền thống như [[Goulash]] (món hầm hoặc súp ''gulyás''). Các món ăn tại đây thường được nêm nếm bằng [[paprika]] (ớt bột Hungary) – một sự sáng tạo độc đáo của người bản địa.<ref>{{cite web|url=http://www.sulinet.hu/tart/fcikk/Kjc/0/23144/1|title=Sulinet: Magyar növény-e a paprika?|website=Sulinet.hu|access-date=21 November 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080620004145/http://www.sulinet.hu/tart/fcikk/Kjc/0/23144/1|archive-date=20 June 2008}}</ref> Loại ớt bột này là gia vị phổ biến nhất trong các bữa ăn thường nhật. Ngoài ra, loại kem chua dày và béo có tên là ''[[tejföl]]'' cũng thường được dùng để làm tăng hương vị cho món ăn. Một món đặc sản khác là súp cá chài lưới (''halászlé'') – món súp cay nồng được nấu từ nhiều loại cá sông khác nhau.<ref>{{cite book|first=Karoly|last=Gundel|title=Gundel's Hungarian cookbook|publisher=Corvina|location=Budapest|year=1992|isbn=963-13-3600-X|oclc=32227400}}page 23</ref>

Các món ăn tiêu biểu khác bao gồm gà nấu paprika, [[gan ngỗng béo]], thịt hầm ''pörkölt'', hay món ''túrós csusza'' (mì ăn kèm phô mai tươi và kem chua). Về đồ tráng miệng, Hungary nổi tiếng với [[Bánh Dobos]], bánh cuộn [[strudel]] (''rétes'') nhân táo, anh đào hoặc phô mai, bánh kếp Gundel và món súp anh đào lạnh. Các loại bánh như ''perec'' (bánh quy vòng) và ''kifli'' (bánh mì hình sừng bò) cũng rất phổ biến.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=AuM9b9dCG08C&q=kifli+bread&pg=PA157|title=Helen's Hungarian Heritage Recipes|last=Czégény|first=Clara Margaret|date=2006|publisher=Dream Machine Publishing|isbn=978-0-9780254-0-3|language=en}}</ref>

Về không gian ẩm thực, ''csárda'' là loại quán trọ đặc trưng kiểu cổ truyền; ''borozó'' là quán rượu vang ấm cúng; ''söröző'' là quán bia phục vụ đồ uống cùng các bữa ăn nhẹ; còn ''cukrászda'' là tiệm bánh ngọt và cà phê.

[[File:Tokaji 6p 1989.jpg|thumb|Rượu vang [[Tokaji]] danh tiếng, từng được vua [[Louis XIV]] của Pháp gọi là "Vang của các bậc quân vương, quân vương của các loại vang".]]

[[Pálinka]] là loại rượu mạnh chưng cất từ trái cây trồng tại vùng đồng bằng lớn của Hungary, phổ biến nhất là vị mận, mơ và anh đào. Bia cũng rất được ưa chuộng với các thương hiệu lớn như Dreher, Borsodi và Soproni. Một truyền thống thú vị là người Hungary thường không chạm ly khi uống bia. Điều này bắt nguồn từ một truyền thuyết đô thị cho rằng các tướng lĩnh Áo đã cụng ly bia để ăn mừng việc hành quyết [[13 vị tử đạo của thành Arad]] năm 1849. Dù lời thề không cụng ly 150 năm đã hết hạn, nhiều người vẫn giữ thói quen này.<ref>{{cite web|title=Koccintás sörrel|url=http://www.urbanlegends.hu/2005/06/17/koccintas-sorrel/|access-date=29 July 2011|language=hu|date=17 June 2005|archive-url=https://web.archive.org/web/20090309015613/http://www.urbanlegends.hu/2005/06/17/koccintas-sorrel/|archive-date=9 March 2009}}</ref>

Hungary là vùng đất lý tưởng để sản xuất [[Rượu vang Hungary|rượu vang]]. Nghề trồng nho đã có từ thời La Mã và được người Hungary tiếp tục phát triển khi họ đến định cư. Các vùng rượu vang khác nhau mang đến sự đa dạng về phong cách: từ vang trắng khô thanh lịch cho đến các dòng vang đỏ đậm đà như [[Villány]] và Szekszárd. Hai loại rượu vang nổi tiếng nhất của Hungary là vang ngọt [[Tokaji|Tokaji Aszú]] và vang đỏ [[Egri Bikavér]] (Máu bò vùng Eger).<ref>{{cite web|url=http://eger.hu/hu/hirek/vezeto-hirek/c/egri-bikaver-hungarikum-lett-a-voros-cuvee-16832|title=Egri Bikavér – Hungarikum Lett a Vörös Cuvée|website=Eger.hu|access-date=6 July 2017|archive-date=19 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170819063748/http://eger.hu/hu/hirek/vezeto-hirek/c/egri-bikaver-hungarikum-lett-a-voros-cuvee-16832|url-status=live}}</ref> Ngoài ra, rượu thảo mộc [[Unicum]] với lịch sử hơn 150 năm cũng là đồ uống khai vị đặc trưng của người dân nơi đây.<ref>{{cite web|url=https://zwackunicum.hu/en/markaink/unicum/|title=Unicum|publisher=[[Zwack]]}}</ref>

=== Thể thao ===

{{Xem thêm|Bóng đá tại Hungary}}

[[File:Vaterpolo Hungary vs Italy semifinal game2.jpg|thumb|left|[[Đội tuyển bóng nước nam quốc gia Hungary]] được đánh giá là một trong những đội tuyển mạnh nhất thế giới, giữ kỷ lục về số huy chương vàng và tổng số huy chương tại Olympic.]]
[[Hungary tại Thế vận hội|Các vận động viên Hungary]] luôn là những đối thủ đáng gờm tại [[Thế vận hội Mùa hè]]. Hungary đứng thứ 9 trong [[Bảng tổng sắp huy chương Thế vận hội qua các kỳ|bảng tổng sắp huy chương Thế vận hội Mùa hè mọi thời đại]] với 511 huy chương. Hungary có tỷ lệ huy chương vàng trên đầu người cao thứ hai thế giới.<ref>{{cite web|title=Medals Per Capita: All Summer Games|url=https://medalspercapita.com/#medals-per-capita:summer|access-date=15 August 2022|archive-date=14 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220814003211/https://medalspercapita.com/#medals-per-capita:summer}}</ref> Hungary có thế mạnh truyền thống ở các môn thể thao dưới nước, đặc biệt là [[bóng nước]] và bơi lội. Hungary cũng dẫn đầu về tổng số huy chương ở bộ môn [[Canoeing tại Thế vận hội Mùa hè|canoeing và kayaking]]. Tại Thế vận hội Mùa đông 2018, Hungary đã giành huy chương vàng đầu tiên ở nội dung trượt băng tốc độ vòng ngắn nam với đội hình gồm [[Lưu Thiếu Lâm|Shaolin Sándor Liu]], [[Lưu Thiếu Ngang|Shaoang Liu]], Csaba Burján và Viktor Knoch.<ref>{{Cite news|url=http://hungarianfreepress.com/2018/02/22/chinese-hungarian-brothers-win-gold-for-hungary-at-winter-olympics/|title=Chinese-Hungarian brothers win gold for Hungary at Winter Olympics|date=22 February 2018|work=Hungarian Free Press|access-date=4 March 2018|language=en-US|archive-date=10 April 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220410163030/https://hungarianfreepress.com/2018/02/22/chinese-hungarian-brothers-win-gold-for-hungary-at-winter-olympics/}}</ref>

[[File:Groupama Arena Budapest (17267881892).jpg|right|thumb|[[Sân vận động Groupama|Groupama Aréna]], sân nhà của câu lạc bộ [[Ferencvárosi TC]]]]

Trong hai thập kỷ qua, Hungary đã đăng cai nhiều sự kiện thể thao lớn như Giải vô địch bơi lội thế giới 2017, Giải vô địch Judo thế giới 2017 và nhiều giải vô địch châu Âu về đấu kiếm, vật và thể dục nhịp điệu. Thành phố Budapest cũng là nơi diễn ra 4 trận đấu của [[Giải vô địch bóng đá châu Âu 2020|Euro 2020]] tại [[Sân vận động Puskás Aréna]] hiện đại với hơn 67.000 chỗ ngồi.

Về bóng đá, Hungary từng ba lần giành huy chương vàng Olympic và từng làm khuynh đảo bóng đá thế giới những năm 1950. Với lối đá tiền thân của [[bóng đá tổng lực]], "[[Đội hình vàng (Hungary)|Đội hình Vàng]]" (''Aranycsapat'') cùng huyền thoại [[Ferenc Puskás]] đã thống trị quốc tế suốt nhiều năm. Puskás là chân sút vĩ đại hàng đầu thế kỷ 20, tên ông được FIFA dùng để đặt cho [[Giải thưởng FIFA Puskás]]. Đội hình thời kỳ đó cũng giữ chuỗi 31 trận bất bại liên tiếp kéo dài hơn 4 năm.<ref>{{cite news|url=http://www.eloratings.net/Hungary.htm|title=World Football Elo Ratings: Hungary|date=6 July 2017|access-date=6 July 2017|archive-date=24 May 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080524111200/http://www.eloratings.net/Hungary.htm|url-status=live}}</ref> Sau giai đoạn thoái trào, bóng đá Hungary gần đây đang dần hồi sinh nhờ chú trọng đào tạo trẻ và đầu tư hạ tầng dưới sự quản lý của [[Liên đoàn bóng đá Hungary]].

[[Chặng đua GP Hungary]] của giải đua xe [[Công thức 1]] được tổ chức thường niên tại đường đua [[Hungaroring]] từ năm 1986. Đây là một trong những chặng đua lâu đời và hợp đồng tổ chức đã được gia hạn đến năm 2026.<ref>{{cite web|title=Aszfaltavató a Hungaroringen|language=hu|url=http://hungaroring.hu/hu/hirek/aszfaltavato-a-hungaroringen|publisher=[[Hungaroring]]|date=14 April 2016|access-date=15 April 2016|archive-date=19 April 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160419044928/http://hungaroring.hu/hu/hirek/aszfaltavato-a-hungaroringen|url-status=live}}</ref>

[[Cờ vua]] cũng là thế mạnh của Hungary khi Hungary sở hữu nhiều [[Đại kiện tướng cờ vua|Đại kiện tướng]] hơn cả Pháp hay Anh. [[Judit Polgár]] được công nhận là nữ kỳ thủ mạnh nhất mọi thời đại. Ngoài ra, Hungary còn nổi tiếng với các vận động viên đấu [[kiếm chém]] xuất sắc và những bước tiến mới trong môn khúc côn cầu trên băng khi liên tục góp mặt tại các giải vô địch thế giới gần đây.

==Ghi chú==
<references group="lower-alpha"/>
{{Tham khảo|colwidth=30em|group=note}}

== Tham khảo ==
{{Tham khảo|30em}}

== Liên kết ngoài ==
{{Sister project links
|voy=Hungary
|s=Portal:Hungary
}}

'''Government'''
* [https://kormany.hu/ Official site of the Hungarian Government]
* [https://miniszterelnok.hu/en/ Official site of the Hungarian Prime Minister]
* [https://www.sandorpalota.hu/ Official site of the President of Hungary]
* [https://visithungary.com/ Official Hungarian Tourism website]

'''General information'''
* [https://www.britannica.com/place/Hungary "Hungary"] in the ''[[Encyclopædia Britannica]]''
* [http://www.oecd.org/hungary/ Hungary] from the [[OECD]]
* [https://europa.eu/european-union/about-eu/countries/member-countries/hungary_en Hungary] at the [[European Union|EU]]
* {{Wikiatlas|Hungary}}
* [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=HU Forecasts for Hungary] from [[International Futures]]
* [https://www.bbc.com/news/world-europe-17380792 Hungary] from the [[BBC News]]
* [http://www.fao.org/countryprofiles/index/en/?iso3=HUN FAO Country Profiles: Hungary]
* [https://dailynewshungary.com/ Daily News Hungary]
* [http://hungarytoday.hu/ Hungary Today – The latest news about Hungary]

{{Đơn vị hành chính Hungary}}
{{châu Âu}}
{{Liên Minh châu Âu}}
{{NATO}}

[[Thể loại:Hungary| ]]
[[Thể loại:Cộng hòa]]
[[Thể loại:Quốc gia thành viên NATO]]
[[Thể loại:Quốc gia thành viên Ủy hội châu Âu]]
[[Thể loại:Quốc gia thành viên Liên minh châu Âu]]
[[Thể loại:Quốc gia châu Âu]]
[[Thể loại:Quốc gia nội lục]]
[[Thể loại:Quốc gia thành viên của Liên Hợp Quốc]]
[[Thể loại:Quốc gia Trung Âu]]
[[Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Hungary]]
[[Thể loại:Quốc gia thành viên Liên minh Địa Trung Hải]]