Xem mã nguồn của Nicolas Henri của Pháp

{{Thông tin nhân vật hoàng gia
| tên = Nicolas Henri của Pháp
| tước vị = ''[[Công tước xứ Orléans]]''
| hình = File:A sketch presumed to be Nicholas Henri of France (Duke of Orléans) by Daniel Dumonstier.jpg
| ghi chú hình = Một bản phác thảo không đề ngày tháng của Monsieur d'Orléans.
| hoàng tộc = [[Vương tộc Bourbon|Nhà Bourbon]]
| cha = [[Henri IV của Pháp]]
| mẹ = [[Marie de' Medici]]
| sinh = 16 tháng 4 năm 1607
| nơi sinh = [[Cung điện Fontainebleau]], Pháp
| mất = 17 tháng 11 năm 1611 (4 tuổi)
| nơi mất = Cung điện Saint-Germain-en-Laye, Pháp
| ngày an táng = 25 tháng 11 năm 1611
| nơi an táng = [[Vương cung thánh đường Saint-Denis]]
}}

'''Nicolas Henri của Pháp''' (16 tháng 4 năm 1607 – 17 tháng 11 năm 1611) hay còn gọi là  ''Monsieur d’Orléans,'' ông là con trai thứ hai của Vua [[Henri IV của Pháp|Henry IV của Pháp]] và Vương hậu [[Maria de' Medici|Marie de' Medici]]. Thường được gọi là '''Nicolas''' hoặc '''Nicolas Henri''' với tước hiệu [[Công tước xứ Orléans]], ông không được [[rửa tội]] hay phong tước trong suốt cuộc đời ngắn ngủi của mình.

Ông được hứa hôn với [[Marie de Bourbon, Nữ Công tước xứ Montpensier|Marie de Bourbon-Montpensier]], người thừa kế những vùng đất rộng lớn của Nhà Bourbon mở rộng. Sau khi cha ông qua đời vào năm 1610, ông trở thành người thừa kế hợp pháp của anh trai mình, [[Louis XIII của Pháp]]. Do sức khỏe yếu, ông qua đời vì chứng [[não úng thủy]] khi mới bốn tuổi và sau đó tước hiệu và lễ đính hôn của ông được chuyển giao cho [[Gaston của Pháp|Gaston]], em trai ông.

== Tiểu sử ==
[[Tập tin:Nicolas Henri, Duc d'Orléans.jpg|trái|nhỏ|Chân dung của Công tước xứ Orléans, bởi họa sĩ vô danh.]]
Chào đời vào lúc 22 giờ ngày 16 tháng 4 năm 1607 tại [[Lâu đài Fontainebleau|điện Fontainebleau]], trong Căn phòng Hình Oval (sau này gọi là “phòng Louis XIII”).<ref>Carmona, Michel (1981). ''Marie de Médicis'' (bằng tiếng Pháp). Paris: La Grand livre du mois. {{ISBN|2-7028-6727-8}}.</ref> <ref>de Malherbe, François (1862). ''Œuvres de Malherbe'': Préface (bằng tiếng Pháp), trang 33. Paris: L. Hachette et cie.</ref>Cậu là người con thứ tư của [[Henri IV của Pháp]] và [[Maria de' Medici]]. Sự ra đời của cậu mang đến niềm vui to lớn cho vua Henri, người ta nói đứa bé mới sinh có nhiều nét giống nhà vua: chiếc mũi to và ánh mắt lấp lánh.  

Sự mong đợi một vương tử mới cũng được thể hiện qua phản ứng của [[Louis XIII của Pháp|Trữ quân Louis]], khi cậu bé gần sáu tuổi tuyên bố: “Nếu mẫu hậu sinh cho con một em trai, con sẽ cho khai pháo chúc mừng!”.<ref name=":0">{{Chú thích web |title=Nicolas, duc d’Orléans, fils d’Henri IV |url=https://www.histoire-et-secrets.com/02-nicolas-duc-dorleans-fils-dhenri-iv/ |access-date=2025-11-18 |website=www.histoire-et-secrets.com}}</ref> Nhà vua rất thích dành thời gian cho các con: không có gì lạ khi bắt gặp ông chơi đùa với con ngựa của mình, cõng Thái tử và Công tước xứ Orléans trên lưng. Đây là cách các đại biểu từ Bordeaux phát hiện ra ông một ngày nọ. Henry IV sau đó giải thích: ''"Đừng thấy lạ khi thấy ta nô đùa ở đây với những đứa trẻ này. Ta biết cách tạo ra trẻ con và cách hủy hoại đàn ông. Ta vừa mới diễn trò hề với các con của ta; bây giờ ta sẽ diễn trò khôn ngoan với các con và cho các con được diện kiến."''  Tại lễ đăng quang của Marie de Medici vào ngày 13 tháng 5 năm 1610, Công tước xứ Orléans đã nắm lấy vạt áo choàng của mẹ mình, cùng với Thái tử.  
[[Tập tin:Follower of Frans Pourbus - Louis XIII and his brothers Gaston and Nicolas.jpg|nhỏ|259x259px|Louis XII và hai em trai Công tước xứ Orléans và [[Gaston của Pháp|Gaston, Công tước xứ Anjou]].]]
Theo thông lệ, vương tử thứ hai được gọi là [[Công tước xứ Orléans]]. Tuy nhiên, cậu không bao giờ được phong tước chính thức. Monsieur d’Orléans chưa từng được rửa tội và do đó không có [[tên thánh]]. Điều này không hiếm trong hoàng gia Pháp ngay cả Trữ quân Louis cũng chỉ được rửa tội khi gần 5 tuổi. Trong hồ sơ khai tử và các báo cáo y tế đương thời, cậu chỉ được gọi là “''Đức ngài Công tước xứ Orléans''” (Monsieur d’Orléans). Nhà sử học [[Père Anselme]] ghi cậu là “N... de France, duc d'Orléans”, trong đó “N...” nghĩa là ''non-nommé'' (không tên). Lỗi sao chép qua nhiều thế hệ đã biến ký tự này thành “Nicolas”, dẫn đến việc một số sử gia thế kỷ XVIII–XIX nhầm gọi cậu là '''Nicolas d’Orléans''', dù không có căn cứ.<ref>Le Maistre, Rodolphe (1616). ''La Santé du Prince ou le soing qu'on y doibt observer''  (bằng tiếng Pháp). Tập. 3, tr. 2. Paris.</ref><ref>L'Estoile, Pierre (1761). ''Journal du règne de Henri IV roi de France et de Navarre'' (bằng tiếng Pháp). Tập. 3, tr. 124. Paris: La Haye.</ref><ref>Lacour-Gayet, Georges (1898). ''Revue critique d'histoire et de littérature'' (bằng tiếng Pháp). tr. 254. Paris.</ref><ref>Soulié, Eudore; de Barthélemy, Édouard (1868). ''Journal de Jean Héroard sur l'enfance et la jeunesse de Louis XIII''. (bằng tiếng Pháp). tr. 258. Paris.</ref><ref>Delorme, Philippe (1998). ''Marie de Médicis'' (in French). tr. 321. Paris: Éditions Pygmalion. [[ISBN]] <bdi>[[Special:BookSources/2-85704-553-0|2-85704-553-0]]</bdi>.</ref><ref>de Montjouvent, Philippe (1999). ''Éphéméride de la Maison de France de 1589 à 1848 : Henri IV et ses descendants''  (bằng tiếng Pháp). tr. 318-20. [[ISBN]] <bdi>[[Special:BookSources/2-913211-01-1|2-913211-01-1]]</bdi>.</ref>

Những người trong triều mô tả cậu là một đứa trẻ thông minh, tinh anh và giàu lòng trắc ẩn. Nhà soạn kịch [[François Tristan l’Hermite]], người thường đọc truyện cho các vương tử nghe, kể lại rằng Monsieur d’Orléans từng bật khóc khi nghe chuyện ngụ ngôn ''Sói và Cừu non'' và nài nỉ ông đổi kết thúc để cừu không bị ăn thịt. L’Hermite về sau mô tả cậu là “một đóa hoa thiêng” và “một kỳ quan vô song”.

Năm 1608, Henri IV dự định đính hôn cậu với [[Marie de Bourbon, Nữ Công tước xứ Montpensier|Marie de Bourbon-Montpensier]], một trong những nữ thừa kế giàu có nhất thời đó.

Henri IV, dù có nhiều mối căng thẳng với vương hậu, nhưng vẫn dành nhiều thời gian vui đùa cùng các con. Sau khi vua cha bị ám sát năm 1610, [[Louis XIII của Pháp|Louis XIII]] kế vị và trở thành người chăm lo cho các em. Monsieur d’Orléans gọi anh mình một cách trìu mến là ''“mon petit papa”'' (cha nhỏ thân yêu).

=== Sức khỏe và cái chết ===
Monsieur d’Orléans có sức khỏe yếu từ nhỏ, với cái đầu to, thân hình gầy gò và thường xuyên lên cơn sốt. Tháng 11 năm 1611, tại Château de Saint-Germain-en-Laye, ông bị nhiều cơn co giật liên tiếp. Louis XIII đến thăm em nhưng xúc động đến mức bật khóc và không dám trở lại phòng bệnh. Theo một số ghi chép, vương tử nói rằng mình nhìn thấy một thiên thần trắng đến bảo rằng phụ vương mong được gặp ông. Sau một loạt [[cơn động kinh]], ông qua đời rạng sáng ngày 17 tháng 11 năm 1611, khi mới bốn tuổi. Cuộc khám nghiệm tử thi ngày hôm sau cho thấy não ông “mềm và chứa đầy dịch viêm, dịch đen và đã phân hủy hoàn toàn, tiểu não bị vỡ vụn khi chạm vào<ref name=":0" />”, nguyên nhân khiến ông bị co giật. Ngoài vấn đề này, cơ thể ông được ghi nhận là hoàn toàn khoẻ mạnh.<ref>Héroard, Jean (1989). ''Journal de Jean Héroard, médecin de Louis XIII'' (bằng tiếng Pháp). tr. 1971, 1972. Paris: Fayard. [[ISBN]] <bdi>[[Special:BookSources/2-21302-349-2|2-21302-349-2]]</bdi>.</ref><ref>Batiffol, Louis (1931). ''La vie intime d'une reine de France au xviie siècle : Marie de Médicis'' (bằng tiếng Pháp). Paris: Calmann-Lévy.</ref> Thi hài của ông được đưa đến [[Vương cung thánh đường Thánh Denis|Vương cung Thánh đường Saint-Denis]] đến ngày 25 tháng 11 năm 1611 trước khi an táng. Sau cái chết của ông, tước vị Công tước xứ Orléans chuyển sang người em trai nhỏ hơn, [[Gaston của Pháp|Gaston]]. Theo các điều khoản hôn ước trước đó, Marie de Bourbon-Montpensier sau này kết hôn với Gaston.

== Tổ tiên ==
<div style="clear: both; width: 100%; padding: 0; text-align: left; border: none;" class="mw-collapsible">
<div style="background:#e8e4ef; text-align:center; border:1px solid #676;">'''Tổ tiên của Nicolas Henri của Pháp'''
</div>
<div class="mw-collapsible-content">
<center>{{ahnentafel-compact5
|style=font-size: 90%; line-height: 110%;
|border=1
|boxstyle=padding-top: 0; padding-bottom: 0;
|boxstyle_1=background-color: #fcc;
|boxstyle_2=background-color: #fb9;
|boxstyle_3=background-color: #ffc;
|boxstyle_4=background-color: #bfc;
|boxstyle_5=background-color: #9fe;
|1= 1. '''Nicolas Henri của Pháp'''
|2= 2. [[Henry IV của Pháp]]
|3= 3. [[Marie de' Medici]]
|4= 4. [[Antoine của Navarra]]
|5= 5. [[Jeanne III của Navarra]]
|6= 6. [[Francesco I de' Medici, Đại Công tước Tuscany]]
|7= 7. [[Johanna của Áo]]
|8= 8. [[Charles de Bourbon, Công tước Vendôme]]
|9= 9. [[Françoise xứ Alençon]]
|10= 10. [[Henry II của Navarra]]
|11= 11. [[Marguerite de Navarra]]
|12= 12. [[Cosimo I de' Medici, Đại Công tước Tuscany]]
|13= 13. [[Eleonora di Toledo]]
|14= 14. [[Ferdinand I, Hoàng đế La Mã Thần thánh]]
|15= 15. [[Anna của Bohemia và Hungary]]
|16= 16. [[François, Bá tước Vendôme|François de Bourbon, Bá tước Vendôme]]
|17= 17. [[Marie của Luxembourg]]
|18= 18. [[René xứ Alençon]]
|19= 19. [[Margaret xứ Lorraine]]
|20= 20. [[John III của Navarra]]
|21= 21. [[Catherine của Navarra]]
|22= 22. [[Charles, Bá tước Angoulême]]
|23= 23. [[Louise xứ Savoy]]
|24= 24. [[Giovanni dalle Bande Nere]]
|25= 25. [[Maria Salviati]]
|26= 26. [[Pedro Álvarez de Toledo]]
|27= 27. [[Maria Osorio]]
|28= 28. [[Felipe I của Castilla]]
|29= 29. [[Joanna của Castile]]
|30= 30. [[Vladislav II của Bohemia]]
|31= 31. [[Anna xứ Foix-Candale]]
|32= 32. [[Jean VIII de Bourbon, comte de Vendôme]]
|33= 33. Jeanne de Bourbon
|34= 34. [[John II, Công tước Alençon]]
|35= 35. [[Marie xứ Armagnac]]
|36= 36. [[Frederick, Bá tước Vaudémont]]
|37= 37. [[Yolande xứ Anjou]]
|38= 38. [[Alain I xứ Albret]]
|39= 39. Frances xứ Châtillon- Limoges
|40= 40. [[Gaston xứ Foix]]
|41= 41. [[Maddalena xứ Valois]]
|42= 42. [[John, Bá tước Angoulême]]
|43= 43. Marguerite de Rohan
|44= 44. [[Philip II, Công tước Savoy]]
|45= 45. [[Margaret của Bourbon]]
|46= 46. [[Giovanni de' Medici]]
|47= 47. [[Caterina Sforza]]
|48= 48. [[Lucrezia di Lorenzo de' Medici]]
|49= 49. [[Jacopo Salviati]]
}}</center>
</div></div>

== Tham khảo ==
<references />
{{Vương tử Pháp}}{{Vương tộc Bourbon}}
{{S-start}}
{{S-hou|[[Vương tộc Bourbon|Nhà Bourbon]]|16 tháng 4|1607|17  tháng 11|1611|[[Vương triều Capet]]}}
{{S-roy|fr}}
{{S-bef|before='''Đầu tiên'''}}
{{S-ttl|title=Người thừa kế ngai vàng'''<br />''với tư cách là Người thừa kế hợp pháp'''''|years=14 tháng 5 năm 1610 — 17 tháng 11 năm 1611}}
{{S-aft|after=[[Gaston của Pháp|Gaston, Công tước xứ Anjou]]}}
|-
{{S-reg|fr}}
|-
{{S-vac|last=[[Henri III của Pháp|Alexandre Édouard xứ Valois]]}}
{{S-ttl|title=''[[Công tước xứ Orléans]]''|years=1607–1611}}
{{S-aft|after=[[Gaston của Pháp|Gaston, Công tước xứ Orléans]]}}
{{s-end}}
{{DEFAULTSORT:Nicolas Henri cua Phap}}
[[Thể loại:Sơ khai nhân vật hoàng gia Pháp]]
[[Thể loại:Sinh năm 1607]]
[[Thể loại:Mất năm 1611]]
[[Thể loại:Vương tộc Bourbon]]
[[Thể loại:Vương tộc Bourbon (Pháp)]]
[[Thể loại:Vương tử]]
[[Thể loại:Vương tử Pháp]]
[[Thể loại:Vương tử Pháp (Bourbon)]]
[[Thể loại:Người thừa kế chưa bao giờ lên ngôi]]
[[Thể loại:Chôn cất tại Vương cung thánh đường Thánh Denis]]