Xem mã nguồn của Thảm sát Wounded Knee

{{Infobox military conflict
|conflict=Thảm sát Wounded Knee
|partof=the [[Chiến tranh Ghost Dance]] và [[chiến tranh Sioux]]
|image=[[Tập tin:Woundedknee1891.jpg|300px]]
|caption=[[Mộ tập thể]] cho những người chết Lakota sau vụ xung đột rạch Wounded Knee 
|date=29 tháng 12 năm 1890
|place=[[Rạch Wounded Knee]], [[South Dakota]]
|coordinates=
|result= Quân đội Hoa Kỳ chiến thắng
|combatant1={{Lá cờ|United States|1890}}
|combatant2=[[Miniconjou]] [[người Lakota|Lakota]]<br>[[Hunkpapa]] [[người Lakota|Lakota]]
|commander1={{flagdeco|United States|1890}} [[James W. Forsyth]]
|commander2=[[Spotted Elk]] †
|strength1=500 quân:
<br>[[Trung đoàn 7 Kỵ binh (Hoa Kỳ)|Trung đoàn 7 Kỵ binh Mỹ]]:
<br>438 quân<ref>Utley, p. 201.</ref>
<br>22 pháo binh với bốn [[sơn pháo M1875|súng 1.65–inch]]
<br>30 người Da Đỏ Oglala
|strength2=120 người<ref>Brown, p. 178, Brown states that at the army camp, "the Indians were carefully counted." Utley, p. 204, gives 120 men, 230 women and children; there is no indication how many were warriors, old men, or incapacitated sick like Foot.</ref>
|casualties1=25 bị giết,<br />39 bị thương (6 bị thương nặng)
|casualties2=150-300 thiệt mạng:<br>90 người đàn ông thiệt mạng <br>200 phụ nữ và trẻ em bị giết<ref>{{chú thích web|title=Plains Humanities: Wounded Knee Massacre|url=http://plainshumanities.unl.edu/encyclopedia/doc/egp.war.056|access-date=ngày 9 tháng 12 năm 2014}}</ref><ref name="Miles">Nelson A. Miles to the Commissioner of Indian Affairs, ngày 13 tháng 3 năm 1917, "The official reports make the number killed 90 warriors and approximately 200 women and children."</ref><br />51 bị thương (7 thương nặng)
<br>Tổn thất người Da Đỏ gồm cả các thương vong dân thường
|notes=
}}
'''Thảm sát Wounded Knee''' xảy ra vào ngày 29 tháng 12 năm 1890,<ref name=nps>{{Chú thích web|url=http://tps.cr.nps.gov/nhl/detail.cfm?ResourceId=540&ResourceType=Site|tiêu đề=National Historic Landmarks Program: Wounded Knee|nhà xuất bản=[[National Park Service]]|ngày truy cập=ngày 10 tháng 1 năm 2008|archive-date=2003-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20030110035433/http://tps.cr.nps.gov/nhl/detail.cfm?ResourceId=540&ResourceType=Site|url-status=dead}}</ref> gần rạch Wounded Knee (tiếng Lakota: Čhaŋkpé OPI Wakpála) trên vùng đất dành riêng cho người Da Đỏ Lakota Pine Ridge ở bang [[South Dakota]].

Ngày trước đó, một biệt đội của [[Trung đoàn 7 Kỵ binh (Hoa Kỳ)|Trung đoàn 7 Kỵ binh Mỹ]] dưới sự chỉ huy của Thiếu tá Samuel M. Whitside đã chặn nhóm Spotted Elk của Miniconjou Lakota và 38 Hunkpapa Lakota gần Porcupine Butte Elk và hộ tống họ 5 dặm (8,0&nbsp;km) về phía tây tới rạch Wounded Knee, nơi họ cắm trại. Phần còn lại của Kỵ đoàn 7, dưới sự chỉ huy của Đại tá James W. Forsyth, đã đến và bao quanh trại giam. Trung đoàn được hỗ trợ bởi một cụm pháo bốn [[sơn pháo]] Hotchkiss.<ref>{{Chú thích web| họ 1 = Liggett| tên 1 = Lorie| tiêu đề = Wounded Knee Massacre&nbsp;– An Introduction| nhà xuất bản = Bowling Green State University| năm = 1998| url = http://www.bgsu.edu/departments/acs/1890s/woundedknee/WKIntro.html| ngày truy cập = ngày 2 tháng 3 năm 2007| archive-date = 2011-12-05| archive-url = https://web.archive.org/web/20111205184809/http://www.bgsu.edu/departments/acs/1890s/woundedknee/WKIntro.html| url-status = dead}}</ref>

Vào sáng ngày 29 tháng 12, các đội quân đã đi vào trại để giải giới Lakota. Một phiên bản ghi chép khác về sự kiện tuyên bố rằng trong quá trình giải giáp các Lakota, một người trong bộ lạc bị điếc có tên là [[Sói Đen]] miễn cưỡng từ bỏ súng, tuyên bố ông đã phải trả rất nhiều tiền cho nó.<ref>{{Chú thích web|tác giả 1=Randy Parsons |url=http://www.lastoftheindependents.com/wounded.htm |tiêu đề=The Wounded Knee Massacre&nbsp;– December 1890 |nhà xuất bản=Lastoftheindependents.com |ngày tháng=
 |ngày truy cập = ngày 17 tháng 8 năm 2011}}</ref> Một vụ ẩu đả về khẩu súng trường leo thang, và súng đã nổ khiến cho Trung đoàn kỵ binh 7 nổ súng bữa bãi từ mọi phía, giết chết những người đàn ông, phụ nữ và trẻ em, cũng như một số đồng đội của họ. Các chiến binh Lakota mà vẫn có vũ khí bắt đầu bắn trả lại các binh sĩ tấn công, nhưng những binh sĩ đã nhanh chóng đè bẹp những người Lakota. Những người Lakota còn sống sót chạy trốn, nhưng kỵ binh theo đuổi và giết nhiều người đã không mang vũ khí.

Tại thời điểm vụ đụng độ kết thúc, hơn 200 người đàn ông, phụ nữ và trẻ em của Lakota đã bị thiệt mạng và 51 người bị thương (4 người đàn ông và 47 phụ nữ và trẻ em, một số người trong số họ đã chết sau đó); một con số ước tính đưa ra con số người chết lên đến 300. Hai mươi lăm người lính thiệt mạng, và 39 người bị thương (6 người bị thương sau đó đã chết)<ref>''Wounded Knee & the Ghost Dance Tragedy'' by Jack Utter, p. 25 Publisher: National Woodlands Publishing Company; 1st edition (April 1991) Language: English ISBN 0-9628075-1-6</ref> Có ít nhất hai mươi binh sĩ đã được trao tặng Huân chương Danh dự.<ref name=JerryGreen>{{Chú thích web| họ 1 = Green| tên 1 = Jerry| tiêu đề = The Medals of Wounded Knee| nhà xuất bản = Nebraska State Historical Society History| năm = 1994| url = http://nebraskahistory.org/publish/publicat/history/full-text/NH1994MedalsWKnee.pdf| website = Nebraska State Historical Society, also available in Nebraska History #75, pp. 200–208| ngày truy cập = | archive-date = 2017-06-29| archive-url = https://web.archive.org/web/20170629102546/http://nebraskahistory.org/publish/publicat/history/full-text/NH1994MedalsWKnee.pdf| url-status = dead}}</ref> Năm 2001, Đại hội toàn quốc của người Mỹ bản địa đã thông qua hai nghị quyết lên án các giải thưởng và kêu gọi chính phủ Mỹ huỷ bỏ chúng.<ref name="Congress">{{Chú thích web|url=http://www.footnote.com/page/1299_lakotawounded_knee_a_campaign_to/ |tiêu đề=Lakota~WOUNDED KNEE: A Campaign to Rescind Medals: story, pictures and information |nhà xuất bản=Footnote.com |ngày tháng= |ngày truy cập = ngày 17 tháng 8 năm 2011}}</ref> [[Chiến trường Wounded Knee]] đã được đưa vào danh mục [[Danh lam Lịch sử Quốc gia Hoa Kỳ|danh lam lịch sử quốc gia]].<ref name=nps/>

==Chú thích==
{{tham khảo}}
{{sơ khai}}
{{Commonscat|Wounded Knee Massacre}}

[[Thể loại:Tội ác của quân đội Hoa Kỳ]]
[[Thể loại:Hoa Kỳ năm 1890]]
[[Thể loại:Xung đột năm 1890]]
[[Thể loại:Xung đột năm 1891]]
[[Thể loại:Lịch sử South Dakota]]