Xem mã nguồn của Thuyết âm mưu SARS

'''Thuyết âm mưu về SARS''' bắt đầu nổi lên trong đợt dịch [[hội chứng hô hấp cấp tính nặng]] (SARS) tại [[Trung Quốc]] vào mùa xuân năm 2003, khi Sergei Kolesnikov,<ref>{{chú thích web |title=SARS virus was created in weapons lab: Russian scientist |url=http://www.rediff.com/news/2003/apr/11sars3.htm |website=Rediff |publisher=Rediff |access-date =ngày 6 tháng 10 năm 2018}}</ref> một nhà khoa học người [[Nga]] và là một thành viên của Học viện Y khoa Nga, lần đầu tiên công khai nhận định rằng [[virus SARS]] là sản phẩm tổng hợp của [[sởi]] và [[quai bị]]. Theo Kolesnikov, việc kết hợp này không thể được thực hiện trong thế giới tự nhiên, do đó virus SARS hẳn là được sinh ra phòng thí nghiệm. Một nhà khoa học Nga khác, [[Nikolai Filatov]], trưởng cơ quan [[dịch tễ học]] [[Moskva]], trước đó cũng bình luận rằng virus SARS có khả năng được con người tạo ra.<ref name=news24>{{chú thích báo
 |url         = http://www.news24.com/News24/World/News/0,6119,2-10-1462_1346560,00.html
 |title       = Sars biological weapon?
 |date        = ngày 11 tháng 4 năm 2003
 |publisher   = www.news24.com
 |access-date = ngày 16 tháng 8 năm 2007 |url-status     = dead
 |archive-url  = https://web.archive.org/web/20070706015342/http://www.news24.com/News24/World/News/0%2C6119%2C2-10-1462_1346560%2C00.html
 |archive-date = ngày 6 tháng 7 năm 2007
 |df          = 
}}</ref>

==Tổng quan==
Tuy nhiên, các phòng thí nghiệm độc lập đã kết luận những nhận định này là vô căn cứ vì virus SARS là một [[coronavirus]],<ref name="sciencemag.org">{{chú thích tạp chí|title=The Genome Sequence of the SARS-Associated Coronavirus|first1=Marco A.|last1=Marra|first2=Steven J. M.|last2=Jones|first3=Caroline R.|last3=Astell|first4=Robert A.|last4=Holt|first5=Angela|last5=Brooks-Wilson|first6=Yaron S. N.|last6=Butterfield|first7=Jaswinder|last7=Khattra|first8=Jennifer K.|last8=Asano|first9=Sarah A.|last9=Barber|first10=Susanna Y.|last10=Chan|first11=Alison|last11=Cloutier|first12=Shaun M.|last12=Coughlin|first13=Doug|last13=Freeman|first14=Noreen|last14=Girn|first15=Obi L.|last15=Griffith|first16=Stephen R.|last16=Leach|first17=Michael|last17=Mayo|first18=Helen|last18=McDonald|first19=Stephen B.|last19=Montgomery|first20=Pawan K.|last20=Pandoh|first21=Anca S.|last21=Petrescu|first22=A. Gordon|last22=Robertson|first23=Jacqueline E.|last23=Schein|first24=Asim|last24=Siddiqui|first25=Duane E.|last25=Smailus|first26=Jeff M.|last26=Stott|first27=George S.|last27=Yang|first28=Francis|last28=Plummer|first29=Anton|last29=Andonov|first30=Harvey|last30=Artsob|first31=Nathalie|last31=Bastien|first32=Kathy|last32=Bernard|first33=Timothy F.|last33=Booth|first34=Donnie|last34=Bowness|first35=Martin|last35=Czub|first36=Michael|last36=Drebot|first37=Lisa|last37=Fernando|first38=Ramon|last38=Flick|first39=Michael|last39=Garbutt|first40=Michael|last40=Gray|first41=Allen|last41=Grolla|first42=Steven|last42=Jones|first43=Heinz|last43=Feldmann|first44=Adrienne|last44=Meyers|first45=Amin|last45=Kabani|first46=Yan|last46=Li|first47=Susan|last47=Normand|first48=Ute|last48=Stroher|first49=Graham A.|last49=Tipples|first50=Shaun|last50=Tyler|first51=Robert|last51=Vogrig|first52=Diane|last52=Ward|first53=Brynn|last53=Watson|first54=Robert C.|last54=Brunham|first55=Mel|last55=Krajden|first56=Martin|last56=Petric|first57=Danuta M.|last57=Skowronski|first58=Chris|last58=Upton|first59=Rachel L.|last59=Roper|date=ngày 30 tháng 5 năm 2003|journal=Science|volume=300|issue=5624|pages=1399–1404|doi=10.1126/science.1085953|pmid=12730501|bibcode=2003Sci...300.1399M}}</ref><ref>{{chú thích web | url=http://www.scmp.com/news/hong-kong/article/1153125/coronavirus-just-deadly-sars-says-doctor |title = Coronavirus belongs to same family as Sars}}</ref><ref>{{chú thích web|title=Coronaviruses|url=http://pathmicro.med.sc.edu/virol/coronaviruses.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20050524221502/http://pathmicro.med.sc.edu/virol/coronaviruses.htm|url-status=dead|archive-date=ngày 24 tháng 5 năm 2005|website=pathmicro.med.sc.edu|access-date =ngày 8 tháng 3 năm 2018}}</ref> còn hai virus sởi và quai bị thuộc loại [[paramyxovirus]].<ref>{{chú thích web|url=http://www.stanford.edu/group/virus/paramyxo/2005/index.htm|title=Paramyxovirus Information|website=www.stanford.edu|access-date =ngày 8 tháng 3 năm 2018}}</ref><ref>{{chú thích web|url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs286/en/|title=Measles|website=World Health Organization|access-date =ngày 8 tháng 3 năm 2018}}</ref> Sự khác biệt chính giữa coronavirus và paramyxovirus nằm ở kết cấu và phương thức lây truyền của chúng, do đó việc một coronavirus được tạo từ hai paramyxovirus là bất khả thi.

Những nhận định của Kolesnokov và Filatov gây ra nhiều tranh cãi trên nhiều diễn đàn mạng tại Trung Quốc. Nhiều người Trung Quốc tin rằng virus SARS có thể là một [[vũ khí sinh học]] được sản xuất bởi Hoa Kỳ, quốc gia từng coi Trung Quốc là mối đe dọa tiềm tàng.<ref>{{chú thích báo
|url=http://www.theage.com.au/articles/2003/05/01/1051382030383.html
|title=Speculation SARS leaked from bio-weapon program
|date=ngày 1 tháng 5 năm 2003
|publisher=theage.com.au
|access-date = ngày 16 tháng 8 năm 2007 | location=Melbourne}}</ref>
Thất bại trong việc tìm kiếm nguồn gốc virus SARS càng củng cố niềm tin của nhiều người rằng SARS được tổng hợp nhân tạo và được các cá nhân, thậm chí là các chính phủ cố ý lan truyền. Trong khi đó, các bằng chứng đầy đủ cho thấy virus SARS được lây truyền sang người từ [[cầy vòi hương]], một loài động vật thường bị giết và làm thức ăn tại [[Quảng Đông]], nơi SARS được phát hiện lần đầu.<ref>{{chú thích báo
|url=http://edition.cnn.com/2004/HEALTH/01/16/china.sars.ap/
|title=WHO: More evidence of civet cat-SARs link
|date=ngày 17 tháng 1 năm 2004
|publisher=CNN
|access-date = ngày 16 tháng 8 năm 2007 |archive-url = https://web.archive.org/web/20041201140326/http://edition.cnn.com/2004/HEALTH/01/16/china.sars.ap/ |archive-date = ngày 1 tháng 12 năm 2004}}</ref><ref>{{chú thích báo
|url=http://www.alertnet.org/thenews/newsdesk/PEK109397.htm
|title=China scientists say SARS-civet cat link proved
|date=ngày 23 tháng 11 năm 2006
|publisher=Reuters
|access-date = ngày 16 tháng 8 năm 2007}}</ref>

Những người ủng hộ giả thuyết âm mưu cho rằng SARS gây ra nhiều ảnh hưởng nhất tại Trung Quốc, [[Hồng Kông]], Đài Loan và [[Singapore]], những nơi nhiều người Trung Quốc sống, trong khi tại Hoa Kỳ, [[châu Âu]] và [[Nhật Bản]] thì không bị ảnh hưởng nhiều đến vậy. Tuy nhiên, nơi có tỷ lệ tử vong cao nhất do SARS ngoài Trung Quốc lại là Canada với 43 ca tử vong.<ref name="who.int">{{chú thích web|url=http://www.who.int/csr/sars/country/table2004_04_21/en/index.html|title=WHO - Summary of probable SARS cases with onset of illness from ngày 1 tháng 11 năm 2002 to ngày 31 tháng 7 năm 2003|website=www.who.int|access-date =ngày 8 tháng 3 năm 2018}}</ref><ref>{{chú thích web |url=http://www.globalhealthfacts.org/data/topic/map.aspx?ind=35 |title=Archived copy |access-date = ngày 18 tháng 2 năm 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130126133445/http://www.globalhealthfacts.org/data/topic/map.aspx?ind=35 |archive-date = ngày 26 tháng 1 năm 2013 |url-status=dead }}</ref> Các nhà giả thuyết còn chỉ ra rằng SARS có tỷ lệ tử vong trung bình khoảng 10% trên toàn thế giới, nhưng không có ai tử vong tại Hoa Kỳ do SARS, mặc dù tại đây chỉ có 8 ca nhiễm được xác nhận trong số 27 ca nghi nhiễm (10% của 8 người còn thấp hơn 1 người).<ref name="who.int"/><ref>{{chú thích web |url=http://www.globalhealthfacts.org/data/topic/map.aspx?ind=34 |title=Archived copy |access-date = ngày 18 tháng 2 năm 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130126133428/http://www.globalhealthfacts.org/data/topic/map.aspx?ind=34 |archive-date = ngày 26 tháng 1 năm 2013 |url-status=dead }}</ref><ref name=MMWR/>  Về lý do các bệnh nhân SARS tại Hoa Kỳ chỉ là những ca phát bệnh nhẹ, [[Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh (Hoa Kỳ)|Trung tâm Kiếm soát Dịch bệnh]] Hoa Kỳ giải thích rằng bất kỳ ai có triệu chứng hô hấp và sốt, đồng thời từng đi tới vùng có dịch, đều được đưa vào diện nhiễm SARS tại Hoa Kỳ, mặc dù nhiều người trong số đó được phát hiện mắc các bệnh hô hấp khác.<ref name=MMWR>{{chú thích web
|url=https://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm5213a1.htm
|title=Update: Outbreak of Severe Acute Respiratory Syndrome --- Worldwide, 2003
|date=ngày 4 tháng 4 năm 2003
|publisher=Morbidity and Mortality Weekly Report, U.S. Centers for Disease Control
|access-date = ngày 23 tháng 8 năm 2007}}</ref><ref>{{chú thích web
|url=http://www.futurepundit.com/archives/001100.html
|title=Why SARS Death Rate Lower In United States
|date=ngày 3 tháng 4 năm 2003
|publisher=futurepundit.com
|access-date=ngày 23 tháng 8 năm 2007
|archive-date=2015-09-11
|archive-url=https://web.archive.org/web/20150911013104/http://www.futurepundit.com/archives/001100.html
|url-status=dead
}}</ref>

Tháng 10 năm 2003, Đồng Tăng, một luật sư Trung Quốc và là một tình nguyện viên trong một chương trình cộng tác y khoa Trung-Mỹ năm 1998, đã xuất bản một cuốn sách<ref>{{chú thích sách |last1=Zhang |first1=Li |title=Privatizing China: Socialism from Afar |date=ngày 28 tháng 2 năm 2008 |publisher=Cornell University Press |isbn=978-0801473784 |pages=296 |edition=2nd}}</ref> một lần nữa suy đoán rằng SARS có thể là vũ khí sinh học do Hoa Kỳ phát triển để chống lại Trung Quốc. Trong sách, Đồng tiết lộ rằng vào thập niên 1990, nhiều nhóm nghiên cứu Mỹ thu thập hàng nghìn mẫu [[máu]] và [[DNA]] cùng các mẫu vật tại Trung Quốc đại lục (bao gồm 5.000 mẫu DNA từ các cặp [[song sinh]]) thông qua nhiều dự án nghiên cứu chung được tiến hành tại Trung Quốc. Các mẫu vật này được gửi trở về Hoa Kỳ để nghiên cứu thêm, và có khả năng được dùng để phát triển vũ khí sinh học nhằm vào Trung Quốc. Các mẫu vật này đến từ 22 tỉnh thành tại Trung Quốc, tất cả trong số này đều chịu ảnh hưởng của SARS vào năm 2003. Chỉ có các tỉnh như [[Vân Nam]], [[Quý Châu]], [[Hải Nam]], [[Tây Tạng]] và [[Tân Cương]] là không nằm trong nhóm này, đồng thời cũng chịu ảnh hưởng ít nghiêm trọng hơn do dịch SARS. Tác giả nghi ngờ rằng [[Nhật Bản]] cũng tham gia hoạt động này, do nhiều nhà máy Nhật Bản tại Quảng Đông vào thập niên 1990 yêu cầu toàn bộ công nhân bắt buộc phải thử máu hằng năm ngay tại nhà máy, thay vì yêu cầu công nhân thử máu và khám tại các cơ sở y tế địa phương. Tuy nhiên, Đồng Tăng thừa nhận đây chỉ là phỏng đoán, và ông không có bất cứ chứng cứ chắc chắn nào từ việc nghiên cứu [[Trình tự axit nucleic|trình tự gen]] của virus.<ref>{{chú thích báo
 |url          = http://www.sheridanprasso.com/old_habits.htm
 |title        = Old Habits
 |author       = Sheridan Prasso
 |publisher    = The New Republic
 |date         = ngày 16 tháng 2 năm 2004
 |access-date  = ngày 16 tháng 8 năm 2007
 |archive-date = 2017-07-07
 |archive-url  = https://web.archive.org/web/20170707164736/http://sheridanprasso.com/old_habits.htm
 |url-status   = dead
}} (xem thêm {{chú thích web |url=http://www.tnr.com/arch/detail.mhtml?&an=12183467&qblrb=old%20habits%09title%09%09anywhere%09and%092004%091%091%092004%094%0930%09%09rel |title=Archived copy |access-date=ngày 12 tháng 9 năm 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070929115302/http://www.tnr.com/arch/detail.mhtml?&an=12183467&qblrb=old%20habits%09title%09%09anywhere%09and%092004%091%091%092004%094%0930%09%09rel |archive-date=ngày 29 tháng 9 năm 2007 }})</ref>

Hai nhà khoa học trên đã bày tỏ khả năng virus SARS được con người tạo ra.<ref>{{chú thích báo
|url=http://www.abc.net.au/news/stories/2003/04/11/830646.htm
|title=SARS could be biological weapon: experts
|date=ngày 12 tháng 4 năm 2003
|publisher=ABC News
|access-date = ngày 23 tháng 8 năm 2007}}</ref>

Các [[coronavirus]] tương tự như SARS đã được tìm thấy trong các loài dơi tại Trung Quốc, cho thấy đây có thể là môi trường sống tự nhiên của chúng.<ref>{{chú thích báo
|url=http://english.peopledaily.com.cn/200509/11/eng20050911_207932.html
|title=SARS-like coronavirus found in wild bats: scientists
|date=ngày 11 tháng 9 năm 2005
|publisher=The People's Daily
|access-date = ngày 16 tháng 8 năm 2007}}</ref>

==Xem thêm==
* [[Thí nghiệm vô nhân đạo trên người tại Hoa Kỳ]]
* [[Dự án 112]]
* [[Chương trình vũ khí sinh học của Hoa Kỳ]]
* [[Cáo buộc chiến tranh sinh học trong Chiến tranh Triều Tiên]]
* [[Thông tin sai lệch và thuyết âm mưu liên quan đến đại dịch COVID-19]]

==Tham khảo==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*[http://www.parapundit.com/archives/001292.html ParaPundit: Conspiracy theories in China]
*[http://sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?f=/c/a/2003/05/07/MN34984.DTL San Francisco Chroncle's report] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110808193432/http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?f=/c/a/2003/05/07/MN34984.DTL |date=2011-08-08 }}
*[https://web.archive.org/web/20060321053357/http://www.jamestown.org/publications_details.php?volume_id=19&issue_id=673&article_id=4729 SARS Crisis: Don't Rule Out Linkages To China's Biowarfare] Article by Richard D. Fisher Jr. for The Jamestown Foundation.
*[http://www1.people.com.cn/GB/keji/1059/2140858.html People's Daily's report on Tong Zeng's book] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070607201653/http://www.people.com.cn/GB/keji/1059/2140858.html |date = ngày 7 tháng 6 năm 2007}} (simplified Chinese)
*[http://www.zaobao.com/special/pneumonia/pages2/pneumonia181203g.html Singapore's Lianhe Zaobao reports the conspiracy theory and Hou's assertion]

{{SARS}}

[[Thể loại:Hội chứng hô hấp cấp tính nặng|thuyết âm mưu]]
[[Thể loại:Giả lịch sử]]
[[Thể loại:Chiến tranh sinh học]]
[[Thể loại:Quan hệ Hoa Kỳ – Trung Quốc]]
[[Thể loại:Thuyết âm mưu]]
[[Thể loại:Dịch SARS 2002–2004]]
[[Thể loại:Ngụy khoa học]]