imported>Archaeodontosaurus: /* Thư viện ảnh */

2026-04-19T06:04:41Z

Thư viện ảnh

Trang mới

{{Bảng phân loại
| image = Cercis siliquastrum MHNT.jpg
| image_width = 240px
| image_caption = [[Tử kinh châu Âu]] (''[[Cercis siliquastrum]]'')
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| unranked_ordo = [[Nhánh hoa Hồng|Rosids]]
| ordo = [[Bộ Đậu|Fabales]]
| familia = [[Họ Đậu|Fabaceae]]
| subfamilia = [[Phân họ Vang|Caesalpinioideae]] hay<br>[[Phân họ Tử kinh|Cercidoideae]]
| tribus = [[Tông Tử kinh|Cercideae]]
| genus = '''''Cercis'''''
| genus_authority = [[Carl von Linné|L.]], 1753
| subdivision_ranks = Các loài
| subdivision = Xem văn bản.
}}
'''Chi Tử kinh''' ([[danh pháp|danh pháp khoa học]]: '''''Cercis''''') là một chi chứa khoảng 6-10 loài trong [[phân họ Vang]] (Caesalpinioideae) của [[họ Đậu]] (Fabaceae),<ref>Theo [http://www.mobot.org/MOBOT/research/APweb/orders/fabalesweb.htm#Fabaceae website của APG], truy cập ngày 27-10-2007 thì chi này nằm trong phân họ mới tạo ra là [[phân họ Tử kinh|Cercidoideae]]</ref> có nguồn gốc trong khu vực ôn đới ấm. Chúng là các [[cây thân gỗ]] nhỏ lá sớm rụng hay các cây bụi lớn, với đặc trưng là các lá đơn thuôn tròn hay hình tim và hoa màu đỏ ánh hồng, mọc về đầu [[mùa xuân]] trên các cành non không lá.

Các loài tử kinh bị [[ấu trùng]] của một số côn trùng [[bộ Cánh vẩy|cánh vẩy]] (Lepidoptera) phá hại, như ''[[Amphipyra tragopoginis]]'' (được ghi nhận tại [[tử kinh đông Bắc Mỹ]]).

==Các loài==
*[[Cựu Thế giới]]:
**''[[Cercis chinensis]]'' – Tử kinh ([[Đông Á]]; đồng nghĩa ''C. glabra'' và ''C. japonica'')
**''[[Cercis gigantea]]'' – Tử kinh lớn ([[Trung Quốc]])
**''[[Cercis griffithii]]'' – Tử kinh Afghan (miền nam [[Trung Á]])
**''[[Cercis racemosa]]'' – Tử kinh hoa rủ (miền tây [[Trung Quốc]])
**''[[Cercis siliquastrum]]'' – Tử kinh châu Âu hay cây Judas (khu vực [[Địa Trung Hải]])
*[[Tân Thế giới]]:
**''[[Cercis canadensis]]'' - [[Tử kinh miền đông]] (miền đông [[Bắc Mỹ]])
**''[[Cercis mexicana]]'' – Tử kinh Mexico ([[México]]; thường được coi như là một thứ của ''C. canadensis'')
**''[[Cercis occidentalis]]'' – Tử kinh California hay [[Cercis occidentalis|Tử kinh miền tây]] ([[California]])
**''[[Cercis reniformis]]'' – Tử kinh Oklahoma ([[Oklahoma]]; thường được coi như là một thứ của ''C. canadensis'')
**''[[Cercis texensis]]'' – Tử kinh Texas ([[Texas]]; thường được coi như là một thứ của ''C. canadensis'')

[[Tập tin:Cercis Siliquastrum Trunk and Blossom.jpg|trái|nhỏ|Tử kinh châu Âu (''Cercis siliquastrum'') thường có hoa ngay trên thân cây.]]
Tử kinh câu Âu hay cây Judas (''Cercis siliquastrum'') là một cây thân gỗ nhỏ, cao tới 10–15 m có ở [[Nam Âu]] và [[Tây Nam Á]], [[bán đảo Iberia|Iberia]], miền nam [[Pháp]], [[Ý|Italia]], [[Hy Lạp]] và [[Tiểu Á]], là một loại cây thấp và đẹp với phần tán lá trải rộng. Vào đầu mùa xuân nó được che phủ bởi vô số hoa màu hồng tím trước khi ra lá. Hoa của nó có vị chua dễ chịu, đôi khi được ăn như là một loại rau trộn trong món [[xà lách]] hay các món rán. Loài cây này hay được nhắc tới trong các tài liệu về thảo dược châu Âu trong thế kỷ 16 và thế kỷ 17.

Người ta cho rằng [[Giuđa Ítcariốt|Judas Iscariot]] đã tự treo cổ trên một cây của loài cây thân gỗ nhỏ và thưa cành này sau khi phản bội [[Giê-su|Jesus]], nhưng tên gọi cây Judas này có thể có nguồn gốc từ "cây Judea ", lấy theo tên gọi của khu vực bao gồm [[Israel]] và [[Palestine]] ngày nay, nơi mà loài cây này là khá phổ biến.

Một loài cây nhỏ khác trong chi này ở miền đông Bắc Mỹ là [[tử kinh miền đông]] (''Cercis canadensis''), phổ biến từ phía nam [[Canada]] tới [[Alabama]] và [[Đông Texas]]. Nó khác với ''C. siliquastrum'' ở chỗ các lá của nó nhọn đỉnh và kích thước cây cũng nhỏ hơn (ít khi cao trên 12 m). Hoa của nó cũng được dùng làm xà lách hay đồ gia vị dạng ngâm dầm, còn lớp vỏ phía trong của các cành con cung cấp một loại [[thuốc nhuộm]] màu vàng mù tạc.

Loài có quan hệ họ hàng [[tử kinh miền tây]] (''Cercis occidentalis''), phổ biến từ California về phía đông tới Utah trong các khu vực chân đồi. Lá của nó thuôn tròn hơn ở đỉnh so với họ hàng có lá hình tim (tử kinh miền đông). Loài cây này thường tạo thành các khóm cây nhiều thân được che phủ bởi các hoa màu hồng tươi vào đầu mùa xuân (tháng 2-3). Các dạng có hoa trắng cũng được trồng. Nó chỉ đâm chồi một lần mỗi năm.

[[Tử kinh hoa rủ]] (''Cercis racemosa'') ở miền tây Trung Quốc là không bình thường trong chi này do nó có hoa mọc thành cành rủ xuống dài khoảng 10 cm, giống như ở chi [[chi Kim tước thân gỗ|Laburnum]], chứ không phải cụm hoa ngắn như ở các loài khác.

==Thư viện ảnh==
<gallery mode=packed heights="240px">
(MHNT) Cercis siliquastrum in bloom.jpg|Hoa của cây Judas (''[[Cercis siliquastrum]]'')
Cercis siliquastrum0.jpg|Hoa và quả đã già của cây Judas (''Cercis siliquastrum'')
</gallery>

==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
{{wikispecies|Cercis}}
{{Thể loại Commons|Cercis}}

[[Thể loại:Chi Tử kinh| ]]
[[Thể loại:Cercideae|C]]

Chi Tử kinh - Lịch sử thay đổi

imported>Archaeodontosaurus: /* Thư viện ảnh */