https://wikibeta.org/index.php?action=history&feed=atom&title=Giun_s%C3%A1nGiun sán - Lịch sử thay đổi2026-08-11T10:33:30ZLịch sử thay đổi trang này trên wikiMediaWiki 1.46.0https://wikibeta.org/index.php?title=Giun_s%C3%A1n&diff=6396502&oldid=previmported>InternetArchiveBot: Đã cứu 0 nguồn và đánh dấu 1 nguồn là hỏng.) #IABot (v2.0.9.52026-05-02T14:31:25Z<p>Đã cứu 0 nguồn và đánh dấu 1 nguồn là hỏng.) #IABot (v2.0.9.5</p>
<p><b>Trang mới</b></p><div>[[Tập tin:Hookworms.JPG|300px|nhỏ|phải|[[Giun móc]] ký sinh, có ít nhất hơn 80% [[người Việt]] nhiễm phải một loài giun sán nào đó]]<br />
'''Giun sán''', còn gọi là '''giun ký sinh''', '''sán ký sinh''', '''sán lãi''' hay '''lãi''', là những sinh vật đa bào lớn (khi trưởng thành thường có thể được nhìn thấy bằng mắt) thường [[ký sinh trùng|sống ký sinh]] trong cơ thể con người và động vật, đặc biệt là gia súc, gia cầm và vật nuôi. Thông thường chúng thuộc về các nhóm [[plathelminth]] ([[cestode]] và [[sán lá]]) và [[nemathelminth]] ([[giun tròn]]) - cả hai đều là những loại giun - và [[annelida]], mà không phải là ký sinh hoặc ít nhất là ectoparasites như [[đỉa]].<br />
<br />
==Đối tượng nhiễm==<br />
Những người có thói quen ăn thịt tái sống có thể nhiễm ký sinh trùng. Hàng đầu là các bệnh giun sán: giun đũa, giun móc, giun tóc, giun kim, [[Fasciola hepatica|sán lá gan]], sán dây, sán lá phổi, giun chỉ. Mầm giun sán rất phổ biến trong thức ăn tái sống.<ref name="source0">{{chú thích web | url = http://www.doanhnhansaigon.vn/suc-khoe/80-nguoi-viet-nhiem-giun-san/1088003/ | tiêu đề = 80% người Việt nhiễm giun sán | author = | ngày = 17 tháng 8 năm 2015 | ngày truy cập = 21 tháng 8 năm 2015 | nơi xuất bản = Báo Doanh nhân Sài Gòn | ngôn ngữ = | archive-date = 2015-08-02 | archive-url = https://web.archive.org/web/20150802001607/http://www.doanhnhansaigon.vn/suc-khoe/80-nguoi-viet-nhiem-giun-san/1088003/ }}</ref><br />
<br />
Một số loài có thể kể đến như:<ref>{{chú thích web | url = http://dantri.com.vn/suc-khoe/nhiem-giun-san-moi-nguy-dau-chi-boi-oc-dua-1378032057.htm | tiêu đề = Nhiễm giun, sán: mối nguy đâu chỉ bởi ốc dừa | author = | ngày = | ngày truy cập = 21 tháng 8 năm 2015 | nơi xuất bản = [[Dân trí (báo)|Báo điện tử Dân Trí]] | ngôn ngữ = }}</ref> <br />
* [[Giun xoắn]] (do ăn thịt heo hoặc thịt động vật hoang dã sống hoặc nấu chưa chín)<br />
* [[Sán đầu gai]] (do ăn các động vật mang ấu trùng như cá, tôm, ốc, ếch, lươn, rắn, … nấu chưa chín)<br />
* [[Sán lá gan nhỏ|Sán lá nhỏ]] ở gan (do ăn cua, cá, thực vật thủy sinh sống hoặc nấu chưa chín)<br />
* [[Sán lá gan lớn|Sán lá lớn]] ở gan (do ăn thực vật thủy sinh mang ấu trùng)<br />
* [[Sán lá phổi]] (do ăn cua, tôm, ốc sống hoặc nấu nướng chưa chín)<br />
* [[Sán lá ruột]] (do ăn cá, thực vật thủy sinh như rau muống, rau nhút… sống hoặc nấu chín với tỉ lệ 30 - 40%)<br />
* [[Sán dải heo]] (do ăn thịt heo mang trứng hay đốt sán dải (heo gạo) sống hoặc nấu chưa chín…<br />
<br />
Giun sán là những ký sinh trùng phổ biến ở Việt Nam và số người mang loại ký sinh trùng cũng tương đối nhiều<ref>{{chú thích web | url = http://www.impehcm.org.vn/index.php?mod=thongtinvien&dvid=2&tvid=396 | tiêu đề = Thông tin của Viện | author = | ngày = | ngày truy cập = 21 tháng 8 năm 2015 | nơi xuất bản = | ngôn ngữ = }}</ref> Người Việt Nam hầu như ai cũng chứa giun sán trong cơ thể, lý do không chỉ vì tập quán ăn uống, mà còn do khí hậu nóng ẩm.<ref name="source0"/> Trong 90 triệu người Việt Nam chiếm khoảng 80% dân số đang nhiễm phải giun, 60 triệu người Việt Nam nhiễm giun, cứ 10 người Việt Nam thì có bảy, tám người bị nhiễm giun sán. Khoảng 70 – 80 % người dân nhiễm ít nhất một loại giun sán nào đó. Khoảng 3/4 dân số Việt Nam bị nhiễm giun, tỷ lệ nhiễm ở nam cao gấp 3 lần nữ.<ref name="source0"/><ref>{{chú thích web | url = http://suckhoe.vnexpress.net/tin-tuc/tu-van/benh-nguy-hiem-o-nguoi-truong-thanh-do-nhiem-giun-2905435.html | tiêu đề = Bệnh nguy hiểm ở người trưởng thành do nhiễm giun - VnExpress Sức khỏe | author = | ngày = | ngày truy cập = 21 tháng 8 năm 2015 | nơi xuất bản = [[VnExpress|VnExpress - Tin nhanh Việt Nam]] | ngôn ngữ = }}</ref><ref>{{chú thích web | url = http://vtc.vn/loai-giun-ki-sinh-nguoi-viet-de-mac-va-cach-phong-tranh.321.565194.htm | tiêu đề = Loại giun ký sinh người Việt dễ mắc và cách phòng tránh | author = | ngày = | ngày truy cập = 21 tháng 8 năm 2015 | nơi xuất bản = Báo điện tử VTC News | ngôn ngữ = }}{{Liên kết hỏng|date=2026-05-02 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><br />
<br />
==Xem thêm==<br />
* [[Tẩy giun hàng loạt]]<br />
* [[Giun đũa]]<br />
==Tham khảo==<br />
{{Tham khảo|cột=1}}<br />
{{Helminthiases}}<br />
<br />
[[Thể loại:Ascaridida]]<br />
[[Thể loại:Ngộ độc thực phẩm]]<br />
[[Thể loại:Helminthiases]]<br />
[[Thể loại:Bệnh truyền nhiễm đường ruột]]<br />
[[Thể loại:Động vật ký sinh]]<br />
[[Thể loại:Sinh vật gây hại]]</div>imported>InternetArchiveBot