imported>Ducanh0509: /* Tài liệu tham khảo */Thêm thể loại

2026-04-10T10:26:29Z

Tài liệu tham khảo: Thêm thể loại

Trang mới

'''Liên minh Balkan''' {{Cref2|a}} là liên minh giữa bốn quốc gia được hình thành bởi một loạt các hiệp ước song phương được ký kết vào năm 1912 giữa các vương quốc [[Chính thống giáo Đông phương]] là [[Vương quốc Hy Lạp|Hy Lạp]], [[Vương quốc Bulgaria|Bulgaria]], [[Vương quốc Serbia|Serbia]] và [[Vương quốc Montenegro|Montenegro]] để chống lại [[Đế quốc Ottoman|Đế chế Ottoman]], <ref name="OnWar-first">{{Chú thích web |date=December 16, 2000 |title=Wars of the World: First Balkan War 1912–1913 |url=http://www.onwar.com/aced/data/bravo/balkan1912.htm |access-date=2009-08-14 |publisher=OnWar.com}}</ref> vẫn kiểm soát phần lớn [[Đông Nam Âu]].
{{Hộp thông tin tổ chức
| name = Liên minh Balkan
| native_name =
| native_name_lang =
| named_after =
| image = Image:Balkans at 1913.jpg
| image_size = 300px
| alt =
| caption = Bản đồ thể hiện ranh giới các quốc gia trước và sau các cuộc chiến tranh Balkan
| logo =
| logo_size =
| logo_alt =
| logo_caption =
| map =
| map_size =
| map_alt =
| map_caption =
| map2 =
| map2_size =
| map2_alt =
| map2_caption =
| abbreviation =
| motto =
| predecessor =
| merged =
| successor =
| formation = 
| founder =
| founding_location =
| extinction = 
| merger =
| type = Liên minh quân sự
| tax_id = 
| registration_id = 
| status =
| purpose =
| headquarters =
| location = [[Châu Âu]]
| coords = 
| region = [[Đông Nam Âu]]
| services =
| products =
| methods =
| fields =
| membership = {{flagicon|Kingdom of Bulgaria}} [[Vương quốc Bulgaria|Bulgaria]]<br>{{flagicon|Kingdom of Serbia}} [[Vương quốc Serbia|Serbia]]<br>{{flagicon|Kingdom of Greece}} [[Vương quốc Hy Lạp|Hy Lạp]]<br>{{flagicon|Kingdom of Montenegro}} [[Vương quốc Montenegro|Montenegro]]
| membership_year =
| language =
| owner = 
| sec_gen =
| leader_title =
| leader_name =
| leader_title2 =
| leader_name2 =
| leader_title3 =
| leader_name3 =
| leader_title4 =
| leader_name4 =
| board_of_directors =
| key_people =
| main_organ =
| parent_organization =
| subsidiaries =
| secessions =
| affiliations =
| budget =
| budget_year =
| revenue =
| revenue_year =
| disbursements =
| expenses =
| expenses_year =
| endowment =
| staff =
| staff_year =
| volunteers =
| volunteers_year =
| slogan =
| mission =
| website = 
| remarks =
| formerly =
| footnotes =
}}Khu vực bán đảo [[Balkan]] đã chìm trong hỗn loạn kể từ đầu những năm 1900, với nhiều năm chiến tranh du kích ở Macedonia, tiếp theo là Cách mạng Thanh niên Thổ Nhĩ Kỳ, cuộc khủng hoảng Bosnia kéo dài và một số cuộc nổi dậy của [[người Albania]]. Sự bùng nổ của [[Chiến tranh Ý – Thổ Nhĩ Kỳ|Chiến tranh Ý - Thổ Nhĩ Kỳ]] vào năm 1911 đã làm suy yếu [[Đế quốc Ottoman]] và tạo cơ cho các quốc gia vùng Balkan. [[Đế quốc Nga]], [[Vương quốc Serbia]] và [[Vương quốc Bulgaria|Sa quốc Bulgaria]] đã giải quyết những mâu thuẫn và ký kết một hiệp ước liên minh, ban đầu nhằm chống lại [[Đế quốc Áo-Hung]], vào ngày 13 tháng 3 năm 1912, <ref name="Crampton62">Crampton (1987) {{Chú thích sách |last=Crampton |first=Richard |url=https://archive.org/details/shorthistoryofmo00cram |title=A short history of modern Bulgaria |publisher=Cambridge University Press |year=1987 |isbn=978-0-521-27323-7 |page=[https://archive.org/details/shorthistoryofmo00cram/page/62 62] |url-access=registration}}</ref> nhưng bằng cách thêm một chương bí mật vào đó, về cơ bản đã chuyển hướng liên minh chống lại [[Đế quốc Ottoman]] . <ref name="Balkan Crises">{{Chú thích web |date=August 14, 2009 |title=Balkan Crises |url=http://cnparm.home.texas.net/Wars/BalkanCrises/BalkanCrises02.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20031106225158/http://cnparm.home.texas.net/Wars/BalkanCrises/BalkanCrises02.htm |archive-date=2003-11-06 |access-date=2009-08-14 |publisher=cnparm.home.texas.net/Wars/BalkanCrises}}</ref> Sau đó, Serbia đã ký một liên minh tương trợ với [[Vương quốc Montenegro]], và Bulgaria cũng làm điều tương tự với [[Vương quốc Hy Lạp]] .

Liên minh này đã giành chiến thắng trong [[Chiến tranh Balkan lần thứ nhất]] vào tháng 10 năm 1912, trong đó họ đã thành công giành quyền kiểm soát hầu hết các lãnh thổ ở châu Âu của Đế quốc Ottoman. Sau khi giành thắng lợi, những bất đồng chưa được giải quyết trước đó giữa các đồng minh lại nổi lên về việc phân chia chiến lợi phẩm, đặc biệt là [[Macedonia (vùng)|Macedonia]], dẫn đến sự tan rã trên thực tế của Liên minh các quốc gia, và ngay sau đó, vào ngày 16 tháng 6 năm 1913, Bulgaria đã tấn công các đồng minh cũ của mình, khởi đầu [[Chiến tranh Balkan lần thứ hai]].

== Bối cảnh ==
Sau [[Chiến tranh Krym]] (1853 - 1856), [[Đế quốc Nga]] nhận ra rằng các cường quốc như [[Đế quốc Anh]] và [[Đế quốc thực dân Pháp|Pháp]] sẽ ngăn cản việc nước này tiếp cận [[Biển Đen]] và [[Địa Trung Hải]]. Do đó, người Nga bắt đầu xây dựng một kế hoạch tham vọng nhằm mở rộng gián tiếp qua việc hỗ trợ và thành lập các công quốc và vương quốc dưới sự bảo trợ của Nga ở [[Balkan|Bán đảo Balkan]]. Kế hoạch và chính sách này có vai trò quan trọng trong việc hình thành [[phong trào toàn Slav]], từ đó tạo nền tảng cho chính sách đối ngoại của Nga cho đến [[Cách mạng Tháng Mười|Cách mạng Tháng Mười Nga]] vào năm 1917. Theo hướng này, sau khi chiến thắng trong [[Chiến tranh Nga–Thổ Nhĩ Kỳ (1877–1878)|Chiến tranh Nga - Ottoman (1877 - 1878)]], các nước: [[Thân vương quốc Bulgaria]] được thành lập, [[Thân vương quốc Serbia|Serbia]], [[Thân vương quốc Liên hiệp Moldavia và Wallachia|Thân vương quốc România]], [[Công quốc Montenegro]] giành độc lập từ [[Đế quốc Ottoman]].

Một yếu tố khác góp phần vào sự hình thành của liên minh là sự yếu kém của [[Quân đội Đế quốc Ottoman]]. [[Đế quốc Ottoman]] đã [[Chiến tranh Ý – Thổ Nhĩ Kỳ|chiến tranh]] với [[Vương quốc Ý]] trong 1 năm (29 tháng 9 năm 1911 - 18 tháng 10 năm 1912) vì sau khi Ý phát động một cuộc xâm lăng vào [[Tripolitania thuộc Ottoman|Tripolitania]]. Mặc dù quân đội Ý đạt được rất ít tiến triển và sự kháng cự của người Ottoman, nhưng do sự hỗ trợ của người Libya thì lại có năng lực hơn dự kiến, cuộc chiến này đã làm kiệt quệ [[Đế quốc Ottoman]]. Thêm vào đó là việc Ý chiếm đóng [[Dodekanisa|quần đảo Dodekanisa]] có đông [[người Hy Lạp]] sinh sống đã là lời cảnh báo cho [[Vương quốc Hy Lạp]] về hậu quả của việc đứng ngoài cuộc chiến tranh chống lại [[Đế quốc Ottoman]] trong tương lai.

== [[Chiến tranh Balkan lần thứ nhất]] ==
[[File:Balkan League and Hagia Sophia.jpg|thumb|Áp phích liên minh quân sự, năm 1912.]]
Cuối tháng 9 năm 1912, các quốc gia ở Balkan và [[Đế quốc Ottoman]] đã huy động quân đội ra áp sát biên giới của nhau. Ngày 8 tháng 12 năm 1912, quốc gia tuyên chiến với [[Đế quốc Ottoman]] đầu tiên là [[Vương quốc Montenegro|Montenegro]], khởi đầu [[chiến tranh Balkan lần thứ nhất]]. Ba quốc gia còn lại là [[Vương quốc Bulgaria|Bulgaria]], [[Vương quốc Serbia|Serbia]] và [[Hy Lạp]] sau khi ra tối hậu thư cho [[Đế quốc Ottoman]] vào ngày 13 tháng 10 cũng tuyên bố chiến tranh vào ngày 17 tháng 10 năm 1912.
[[Image:Occupied territories in the Balkans, end of April 1913.png|thumb|right|Những vùng lãnh thổ mà các quốc gia Balkan giành được sau Chiến tranh Balkan lần thứ nhất và đường bành trướng theo thỏa thuận bí mật trước chiến tranh giữa Serbia và Bulgaria.]]

Trong các cuộc chiến sau đó, quân đội của các nước liên minh đã tiêu diệt hiệu quả quân số của Đế quốc Ottoman ở Châu Âu bằng một loạt chiến thắng. Nhưng không kéo dài được bao lâu. Sự mâu thuẫn giữa các quốc gia liên minh vẫn tiếp diễn, sau khi kết thúc [[chiến tranh Balkan lần thứ nhất]], mâu thuẫn lại nổi lên, đặc biệt là việc phân chia [[Macedonia (vùng)|Macedonia]]. Căng thẳng leo thang đã làm tan rã Liên minh, và [[Chiến tranh Balkan lần thứ hai]] nổ ra khi [[Vương quốc Bulgaria|Bulgaria]], tự tin vào một chiến thắng nhanh chóng, đã tấn công các đồng minh cũ của mình là [[Serbia]] và [[Hy Lạp]]. Quân đội Serbia và Hy Lạp đã đẩy lùi cuộc tấn công của Bulgaria và phản công, tiến sâu vào lãnh thổ Bulgaria.

[[Đế quốc Ottoman]] và [[Vương quốc Romania]] đã lợi dụng tình hình và xâm lược [[Vương quốc Bulgaria|Bulgaria]]. Hiệp ước hòa bình sau đó mang lại cho Bulgaria một số lãnh thổ nhưng dẫn đến việc mất Đông [[Thrace]] vào tay Ottoman và phần lớn Macedonia vào tay Hy Lạp. Thất bại đã đẩy [[Vương quốc Bulgaria|Bulgaria]] vào cuộc Chiến tranh Thế giới thứ nhất về phe [[Liên minh Trung tâm]], vì các đồng minh vùng Balkan của họ ([[Serbia]], [[Hy Lạp]] và [[Romania]]) tham gia chiến tranh về phe [[Entente|Hiệp ước]].

Kết quả của các cuộc chiến tranh Balkan đã dẫn đến sự tan vỡ vĩnh viễn của [[Quan hệ Nga — Bulgaria|liên minh Nga-Bulgaria]] và khiến [[Vương quốc Serbia|Serbia]] và [[Vương quốc Montenegro|Montenegro]] trở thành đồng minh duy nhất của [[Đế quốc Nga|Nga]] trong khu vực trọng yếu này.
== Tài liệu tham khảo ==

[[Thể loại: Liên minh quân sự]]

Liên minh Balkan - Lịch sử thay đổi

imported>Ducanh0509: /* Tài liệu tham khảo */Thêm thể loại