https://wikibeta.org/index.php?action=history&feed=atom&title=NibelungenliedNibelungenlied - Lịch sử thay đổi2026-08-10T17:36:49ZLịch sử thay đổi trang này trên wikiMediaWiki 1.46.0https://wikibeta.org/index.php?title=Nibelungenlied&diff=7363701&oldid=previmported>InternetArchiveBot: Đã cứu 1 nguồn và đánh dấu 0 nguồn là hỏng.) #IABot (v2.0.9.52026-05-23T08:38:15Z<p>Đã cứu 1 nguồn và đánh dấu 0 nguồn là hỏng.) #IABot (v2.0.9.5</p>
<p><b>Trang mới</b></p><div>{{Infobox book<br />
| title_orig = Der Nibelunge liet<br>Der Nibelunge nôt<br />
| translator = <br />
| image = Nibelungenlied_manuscript-c_f1r.jpg<br />
| image_292px = 292px<br />
| caption = Trang đầu Nibelungenlied trong Thủ cảo C ({{circa}} &nbsp; 1230).<br />
| author = Nặc danh thị<br />
| illustrator = <br />
| cover_artist = <br />
| country = [[Vương quốc Đức]]<br />
| language = Tiếng Đức trung đại<br />
| genre = [[Saga|Sử thi]]<br />
| publisher = [[Hạ Bayern|Lĩnh địa Passau]]<br />
| pub_date = 1200<br />
| english_pub_date =<br />
| isbn = <br />
| preceded_by = [[Beowulf]]<br />
| followed_by = [[Der Ring des Nibelungen]]<br />
| wikisource = Nibelungenlied<br />
}}<br />
'''''{{lang|de|Nibelungenlied}}''''' ({{IPA|de|ˈniːbəlʊŋən-}}, {{IPA|de|ˈnɪbəlʊŋən-||label=}} hoặc {{IPA|de|ˌniːbəˈlʊŋənˌliːt|-|De-Nibelungenlied.ogg|label=}} ; {{langx|de|'''Der Nibelunge liet'''}} hoặc '''{{lang|de|Der Nibelunge nôt}}''', tạm dịch: ''Trường ca [về kho báu] Niflungr'') là một [[sử thi]] do tác giả nặc danh soạn vào khoảng năm 1200 bằng [[tiếng Đức trung đại]].<br />
<br />
==Lịch sử==<br />
Thi nhân ẩn danh có khả năng là cư dân miền [[Passau]]. {{Lang|de|Nibelungenlied}} đã dựa theo một số truyền thuyết và hình mẫu lịch sử đã xuất hiện ở thế kỷ V hoặc VI, thậm chí hầu hết các dân tộc [[Ngữ tộc German|nói tiếng Đức]]. Song song với bài thơ Đức ở Scandinavia được tìm thấy đặc biệt là trong các vị anh hùng của ''Thi ca Edda'' và trong ''Völsunga Saga''.<br />
<br />
==Nội dung==<br />
<small>''(Các địa danh và nhân vật được lược thuật dưới đây theo văn bản gốc bằng tiếng Đức trung đại làm tiện khảo cứu)''</small><br />
;'''Chương thứ nhất: Sivrit cầu thân'''<br />
Chàng thợ phó Sivrit đi đến [[Worms (thành phố)|Worms]] để có được hôn nhân với công chúa [[Người Burgundi|Burgund]] Kriemhilt thông qua bào huynh [[Gundahar]]. Gundahar chỉ chấp thuận cho Sivrit kết hôn với Kriemhilt nếu Sivrit giúp Gundahar có được bà chúa băng giá Brunhilt làm vợ. Sivrit lừa Brunhilt để hoàn thành sứ vụ và thành hôn với Kriemhilt. Tuy nhiên Brunhilt và Kriemhilt trở thành tình địch, cuối cùng dẫn đến việc Sivrit bị chú họ Gundahar là Hagen ám sát với sự đồng lõa của chính nhà vua.<br />
;'''Chương thứ hai: Kriemhilt phục cừu'''<br />
Góa phụ Kriemhilt tái hôn với [[Attila|Etzel]], tù trưởng [[Người Hung|Hun]]. Nàng mời vương huynh và quần thần sang viếng vương quốc Etzel hòng trừ cái họa Hagen. Sự trả thù của nàng đã dẫn đến cái chết của tất cả những người Burgund đã đến cùng Etzel cũng như sự hủy diệt vương quốc Etzel và cái chết của chính Kriemhilt.<br />
<br />
==Ảnh hưởng==<br />
{{Lang|de|Nibelungenlied}} là thiên anh hùng ca khởi thủy cho toàn bộ nền văn nghệ [[Đức]], giúp các nhà nghiên cứu tìm ra một thể loại thơ anh hùng viết lớn hơn. Bi kịch của sử thi này dường như khiến công chúng trung đại không lấy gì làm hài lòng, và phần tiếp theo đã được viết tiếp, với tên là {{Lang|de|[[Nibelungenklage]]}}, với nội dung làm cho bi kịch không phải là cuối cùng. Tác phẩm đã bị lãng quên sau khoảng năm 1500, nhưng được phát hiện lại vào năm 1755. Được mệnh danh là "Ilias kiểu Đức", {{Lang|de|Nibelungenlied}} bắt đầu một số phận mới là quốc sử Đức. Nó đã được lợi dụng cho mục đích tăng cường tính dân tộc và được xử dụng nhiều trong tuyên truyền chống dân chủ, phản động và quan điểm [[Đảng Công nhân Đức Quốc gia Xã hội chủ nghĩa|Quốc gia-Xã hội chủ nghĩa]] trước và trong [[Chiến tranh thế giới thứ hai|Thế chiến thứ hai]]. Di sản của nó ngày nay được thấy rõ nhất trong chu kỳ hoạt động của [[Richard Wagner]] {{Lang|de|[[Der Ring des Nibelungen]]}}, tuy nhiên, chủ yếu dựa trên các nguồn Bắc Âu cũ.<br />
<br />
Năm 2009, ba thủ cảo chính của {{Lang|de|Nibelungenlied}} <ref>Designated as A (today in Munich, Bayerische Staatsbiblitohek), B (today in St. Gallen, Stiftsbiblitohek) and C (today in Karlsruhe, [[Baden State Library]]</ref> đã được ghi vào [[Di sản tư liệu thế giới]] của [[Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc|UNESCO]] vì ý nghĩa lịch sử của chúng.{{sfn|UNESCO|2009}} Nó được gọi là "một trong những tác phẩm ấn tượng nhất và chắc chắn là mạnh mẽ nhất trong các sử thi của Đức trung đại".{{sfn|Garland|Garland|1997}} <br />
[[Tập tin:Nibelungenlied_manuscript-k.jpg|nhỏ|Cái chết của Siegfried. {{Lang|de|Nibelungenlied}} dạng bản thảo.]]<br />
<br />
==Tham khảo==<br />
*[[Beowulf]]<br />
*[[Chúa nhẫn]]<br />
<br />
==Chú thích==<br />
{{tham khảo|2}}<br />
<br />
==Thư mục==<br />
*{{cite book|last1=Bekker|first1=Hugo|title=The Nibelungenlied: A Literary Analysis|date=1971|publisher=University of Toronto|location=Toronto|isbn=978-0802052353|url-access=registration|url=https://archive.org/details/nibelungenliedli00hugo |ref=no}}<br />
*{{cite book|last1=Bumke |first1=Joachim |title= Die vier Fassungen der "Nibelungenklage". Untersuchungen zur Überlieferungsgeschichte und Textkritik der höfischen Epik im 13. Jahrhundert |date=1996 |publisher= de Gruyter |location=Berlin/New York }}<br />
* {{cite encyclopedia | last1=Curschmann| first1=Michael| veditors=Ruh K, Keil G, Schröder W | encyclopedia=Die deutsche Literatur des Mittelalters. Verfasserlexikon | title='Nibelungenlied' und 'Klage'| year=1987 | publisher=Walter De Gruyter| location=Berlin, New York | volume=2|at=cols 926–969|isbn=978-3-11-022248-7}}<br />
*{{cite book|last1=Garland|first1=Henry|last2=Garland|first2=Mary|title=The Oxford Companion to German Literature |url=https://archive.org/details/oxfordcompaniont03edgarl|edition=3 |date=1997 |location=Oxford and New York |publisher=Oxford University |isbn=9780191727412 |chapter=Nibelungenlied}}<br />
*{{cite book| editor-last1=Gentry| editor-first1=Francis G.| editor-last2=McConnell| editor-first2=Winder| editor-last3=Müller| editor-first3=Ulrich |editor-last4=Wunderlich| editor-first4=Werner |title=The Nibelungen Tradition. An Encyclopedia |date=2011 |orig-year=2002|publisher=Routledge |location=New York, Abingdon |isbn= 978-0-8153-1785-2 | url=https://books.google.com/books?id=qfizAAAAQBAJ }}<br />
* {{cite web |url=http://www.handschriftencensus.de/werke/271 |title=Gesamtverzeichnis Autoren/Werke: 'Nibelungenlied' |author=Handschriftencensus|website=Handschriftencensus |date=2018|access-date=3 May 2018}}<br />
*{{cite book|last1=Haymes|first1=Edward R.|last2=Samples|first2=Susan T.|title=Heroic legends of the North: an introduction to the Nibelung and Dietrich cycles|url=https://archive.org/details/heroiclegendsofn0000haym|date=1996|publisher=Garland|location=New York|pages=[https://archive.org/details/heroiclegendsofn0000haym/page/n122 101]–111 |isbn=0815300336}}<br />
*{{cite book|last1=Heinzle|first1=Joachim|title=Einführung in die mittelhochdeutsche Dietrichepik|date=1999|publisher=De Gruyter|location=Berlin, New York|isbn=3-11-015094-8| url=https://books.google.com/books?id=4Sz4f9YS53EC}}<br />
*{{cite book|last1=Heusler|first1=Andreas|title=Nibelungensage und Nibelungenlied. Die Stoffgechichte des Deutschen Heldenepos|date=1982|publisher=Wissenschaftliche Buchgesellschaft|location=Darmstadt|isbn=3-534-06960-9|edition=6th|orig-year=1965}}<br />
*{{cite book|last1=Hoffmann|first1=Werner|title=Mittelhochdeutsche Heldendichtung|url=https://archive.org/details/mittelhochdeutsc0000hoff|date=1974|publisher=Erich Schmidt|location=Berlin|pages=[https://archive.org/details/mittelhochdeutsc0000hoff/page/n70 69]–91|isbn=3-503-00772-5}}<br />
* {{cite book|last=Lienert|first=Elisabeth|title=Mittelhochdeutsche Heldenepik|date=2015|publisher=Erich Schmidt|location=Berlin|pages=30–71 | isbn=978-3-503-15573-6}}<br />
*{{cite book|last1=McConnell|first1=Winder|title=The Nibelungenlied|url=https://archive.org/details/nibelungenlied0000mcco|url-access=registration|date=1984|publisher=Twayne|location=Boston|isbn=978-0805765595| series=Twayne's world authors}}<br />
*{{cite book|editor-last1=McConnell| editor-first1=Winder|title=A Companion to the Nibelungenlied|date=1998|publisher=Camden House|location=Rochester, NY; Woodbridge, Suffolk |isbn=1-57113-151-5| url=https://books.google.com/books?id=wu0B6_XO3boC }}<br />
*{{cite book|last1=Millet|first1=Victor|title=Germanische Heldendichtung im Mittelalter|url=https://archive.org/details/germanischehelde0000mill|date=2008|publisher=de Gruyter|location=Berlin, New York|pages=[https://archive.org/details/germanischehelde0000mill/page/n194 181]–238|isbn=978-3-11-020102-4}}<br />
*{{cite book|last1=Mowatt|first1=D.G.|last2=Sacker|first2=Hugh|title=The Nibelungenlied: An Interpretative Commentary|url=https://archive.org/details/nibelungenliedin0000mowa|date=1967|publisher=University of Toronto|location=Toronto|isbn=978-0802051950 }}<br />
* {{cite book|last1=Müller|first1=Jan-Dirk|title=Spielregeln für den Untergang: Die Welt des Nibelungenliedes|url=https://archive.org/details/spielregelnfurde0000mull|date=1998|publisher=Niemeyer|location=Tübingen|isbn=978-3484107731}} English translation: {{cite book|last1=Müller|first1=Jan-Dirk|translator-last=Whobrey| translator-first=William T. | title=Rules for the Endgame. The World of the Nibelungenlied |date=2007 |publisher=Johns Hopkins |location=Tübingen|isbn=978-0801887024}}<br />
*{{cite book |last1=Müller |first1=Jan-Dirk |title=Das Nibelungenlied |edition=3 |date=2009 |publisher=Erich Schmidt |location=Berlin }}<br />
*{{cite book|last1=Müller |first1=Jan-Dirk |title=Varianz – die Nibelungenfragmente. Überlieferung und Poetik des Nibelungenliedes im Übergang von Mündlichkeit zu Schriftlichkeit |publisher=de Gruyter |year=2023 |isbn=9783110983104 |doi=10.1515/9783110983104}}<br />
*{{cite book|last1=Nagel|first1=Bert|title=Das Nibelungenlied. Stoff — Form — Ethos|date=1970|publisher=Hirschgraben|location=Frankfurt/Main|edition=2nd }}<br />
*{{cite book|last1=Reichert|first1=Hermann|title=Nibelungenlied-Lehrwerk. Sprachlicher Kommentar, mittelhochdeutsche Grammatik, Wörterbuch. Passend zum Text der St. Galler Fassung ("B")|date=2007|publisher=Praesens|location=Vienna|isbn=978-3-7069-0445-2|url=http://www.hs-augsburg.de/~harsch/germanica/Hilfsmittel/reichert_mhd.html|access-date=3 May 2018}}<br />
*{{cite web|last1=UNESCO|title=Song of the Nibelungs, a heroic poem from mediaeval Europe|url=http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-8/song-of-the-nibelungs-a-heroic-poem-from-mediaeval-europe/#c183708|website=Memory of the World Register|date=2009|access-date=3 May 2018}}<br />
*{{cite book| last1=Weber|first1=Gottfried|last2=Hoffmann|first2=Werner|title=Nibelungenlied|date=1974|publisher=Metzler|location=Stuttgart|series=Sammlung Metzler, 7|isbn=3-476-14007-5|edition=4th}}<br />
<br />
==Liên kết==<br />
{{commonscat|Nibelungenlied}}<br />
{{Wikisource|Nibelungenlied}}<br />
{{Wikisource1911Enc|Nibelungenlied}}<br />
;Nguyên bản Đức ngữ cổ<br />
*[https://www.handschriftencensus.de/werke/271 Complete list of manuscripts] (Handschriftencensus)<br />
*[https://digital.blb-karlsruhe.de/blbhs/content/titleinfo/737536 Facsimile of manuscript]<br />
;Dịch phẩm<br />
*[https://www.fh-augsburg.de/~harsch/germanica/Chronologie/12Jh/Nibelungen/nib_n_00.html Karl Bartsch edition] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250903003048/https://www.fh-augsburg.de/~harsch/germanica/Chronologie/12Jh/Nibelungen/nib_n_00.html |date=2025-09-03 }} ([[Leipzig]], 1870–80)<br />
*[https://germanistik.univie.ac.at/links-texts/textkorpora Transcriptions of the main manuscripts] (ABCndk)<br />
*[https://www.univie.ac.at/nibelungenwerkstatt/ Die Nibelungen-Werkstatt - Synoptic edition of all the complete manuscripts]<br />
;Anh ngữ<br />
*{{Wikisource-inline|Nibelungenlied|''Nibelunglied''}}<br />
*[http://mcllibrary.org/Nibelungenlied/ Translation by Daniel B. Shumway] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191229101158/http://mcllibrary.org/Nibelungenlied/ |date=2019-12-29 }} available from The Medieval & Classical Literature Library<br />
*[https://www.gutenberg.org/ebooks/1151 Translation by Daniel B. Shumway] available from Project Gutenberg<br />
*''[http://www.gutenberg.org/ebooks/7321 The Nibelungenlied: Translated into Rhymed English Verse in the Metre of the Original]'' by George Henry Needler<br />
*[https://archive.org/stream/laynibelungs02carlgoog#page/n0/mode/1up ''The Lay of the Nibelungs''] – A line by line translation of the "B manuscript" by Alice Horton<br />
;Sách âm thanh<br />
*{{librivox book|dtitle=The Nibelungenlied|stitle=Nibelungenlied}}<br />
*[http://www.sagemaere.libsyn.com/category/Nibelungenlied On-going audio recording in Middle High German]<br />
[[Thể loại:Văn học Đức]]<br />
[[Thể loại:Truyền thuyết trung đại]]<br />
[[Thể loại:Di sản tư liệu thế giới]]<br />
[[Thể loại:Sử thi]]<br />
[[Thể loại:Sách thế kỷ 11]]<br />
[[Thể loại:Sách thế kỷ 12]]<br />
[[Thể loại:Sách thế kỷ 13]]</div>imported>InternetArchiveBot