imported>MrMisterer: Đã lùi lại sửa đổi của 2405:4803:B483:EE0:3025:4D9E:7F3B:CBB2 (thảo luận) quay về phiên bản cuối của NDKDDBot

2024-08-24T19:54:43Z

Đã lùi lại sửa đổi của 2405:4803:B483:EE0:3025:4D9E:7F3B:CBB2 (thảo luận) quay về phiên bản cuối của NDKDDBot

Trang mới

{{Thông tin ngôn ngữ|name=Tiếng Huy Châu|nativename=徽州話/徽州话|states=[[Trung Quốc]]|region=[[Huy Châu]], nam [[An Huy]], khu vực phụ cận ở [[Chiết Giang]] và [[Giang Tây]]|speakers=4,6 triệu|familycolor=Sino-Tibetan|fam2=[[Nhóm ngôn ngữ Hán|Hán]]|map=Idioma hui.png|mapcaption=|iso3=czh|glotto=huiz1242|glottorefname=Hui Chinese|lingua=79-AAA-da}}{{Chinese|title=Tiếng Huy Châu|t=徽州話|s=徽州话|t2=徽語|s2=徽语|p=Huīzhōu Huà|p2=Huīyǔ|y=Fāijāu Wá|y2=Fāi Yuh|showflag=p}}
'''Tiếng Huy Châu''' ({{zh|s=徽州话|t=徽州話|p=Huīzhōu-huà}}) hoặc '''tiếng''' '''Huy''' ({{zh|s=[[wikt:徽|徽]][[wikt:语|语]]|t=[[wikt:徽|徽]][[wikt:語|語]]|p=Huīyǔ}}), là một nhóm các ngôn ngữ Hán được nói ở khu vực Huy Châu, trong khoảng mười [[Huyện (Trung Quốc)|huyện]] miền núi miền nam [[An Huy]], và một vài khu vực lân cận ở [[Chiết Giang]] và [[Giang Tây]].

Mặc dù khu vực nói tiếng Huy nhỏ hơn so với các nhóm phương ngữ khác của tiếng Hán, nhưng nó có mức độ đa dạng nội tại rất cao. Gần như mọi huyện đều có phương ngữ riêng không thể thông hiểu với người nói từ huyện khác. Vì lý do này, người nói tiếng Huy thường nói song ngữ hoặc đa ngữ. Ước tính có khoảng 4,6 triệu người nói tiếng Huy Châu.

== Mối quan hệ ngoại tại ==
Tiếng Huy Châu ban đầu được phân loại là Quan thoại Hạ Dương Tử nhưng hiện tại nó tách riêng.<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?ei=vq2QTr6zK8bL0QGMp_E6&|title=Ethnologue, Volume 1|last=Barbara F. Grimes, Joseph Evans Grimes, Summer Institute of Linguistics|publisher=SIL International|year=2000|isbn=1-55671-103-4|editor-last=Barbara F. Grimes, Joseph Evans Grimes, Summer Institute of Linguistics|edition=14th|location=|page=404|pages=|quote=Formerly considered to be part of the Jianghuai dialect of Mandarin, but now considered by many to be a separate major variety of Chinese. Dialects are reported to differ greatly from each other. Different from the Huizhou dialect of|access-date =ngày 23 tháng 9 năm 2011}}
(the University of Michigan)</ref> [[Viện Khoa học xã hội Trung Quốc|Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Trung Quốc]] ủng hộ việc tách tiếng Huy Châu khỏi tiếng Quan Thoại Hạ Dương Tử năm 1987.<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=zw4ZAQAAIAAJ&q=|title=Facts about China|last=Xiao-bin Ji|last2=Eric Dalle|publisher=H.W. Wilson|year=2003|isbn=0-8242-0961-3|editor-last=Xiao-bin Ji|edition=illustrated|location=|page=70|pages=|quote=For this reason, the Chinese Academy of Social Science suggested in 1987 that two new groups, the Jin and the Hui, be separated from the northwestern and the Jiang-Huai Mandarin subgroups. Distinctive Features: Mandarin dialects are|access-date =ngày 23 tháng 9 năm 2011|editor-last2=Eric Dalle}}
(the University of California)</ref> Việc phân loại của nó vẫn chưa được đồng thuận, một số nhà ngôn ngữ học như Matisoff xếp nó vào [[tiếng Ngô]], những người khác như Bradley (2007) phân loại nó trong [[tiếng Cám]], và những người khác nữa đặt nó thành một nhánh chính của nhóm tiếng Hán.

== Lịch sử ==
Trong triều đại nhà Minh và nhà Thanh, nhiều người nói tiếng Giang Hoài đã di cư đến khu vực nói tiếng Huy.<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=O9PdjsBqUk4C&pg=PA17&dq=|title=Chinese Grammar: Synchronic and Diachronic Perspectives - Google Books|last=Hilary Chappell|publisher=Oxford University Press|year=2004|isbn=0-19-927213-1|editor-last=Hilary Chappell|edition=illustrated, reprint|location=|page=17|pages=|quote=According to Hirata, however, Hui is composed of many layers: its dialects are spoken in an area originally occupied by the Yue i* tribe, suggestive of a possible substrate, later to be overlaid by migrations from Northern China in the Medieval Nanbeichao period and the Tang and Song dynasties. This was followed by the Jiang-Huai Mandarin dialects of the migrants who arrived during the Ming and Qing periods, and more recently by Wu dialects in particular, acquired by peripatetic Hui merchants who have represented an active|access-date =ngày 23 tháng 9 năm 2011}}
</ref>

Một số tác phẩm văn học được xuất bản tại [[Dương Châu]], như cuốn tiểu thuyết ''Thanh Phong Sạp'', được sáng tác bằng Quan thoại Giang Hoài. Người dân ở Dương Châu nói phương ngữ riêng, trái ngược với người di cư nói các phương ngữ khác như tiếng Huy Châu hoặc [[tiếng Ngô]]. Điều này dẫn đến sự hình thành bản sắc dựa trên phương ngữ. Thời xưa, một số lớn thương nhân từ Huy Châu sống ở Dương Châu, giúp giữ ổn định nền kinh tế nơi đây.<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=dvFJQ6WE1agC&pg=PA184&dq=|title=Lifestyle and entertainment in Yangzhou|last=Lucie B. Olivová, Vibeke Børdahl, Nordic Institute of Asian Studies|publisher=NIAS Press|year=2009|isbn=87-7694-035-7|editor-last=Lucie B. Olivová|edition=illustrated|location=|page=184|pages=|quote=Some grammatical features of Yangzhou dialect are shared with Jianghuai Mandarin. Others may be of more limited usage but are used in Dingyuan County (the setting of Qingfengzha), which belongs to the same subgroup of Jianghuai.|access-date =ngày 23 tháng 9 năm 2011|editor-last2=Vibeke Børdahl|issue=Issue 44 of NIAS studies in Asian topics, Nordisk Institut for Asienstudier København}}</ref> Vào hậu kỳ thời đế quốc, những thương nhân như vậy cũng giúp hoạt động nhạc, kịch tiếng Huy phát triển.<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=lJWTY9dIs5oC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|title=Ritual Opera and Mercantile Lineage: The Confucian Transformation of Popular Culture in Late Imperial Huizhou|last=Guo|first=Qitao|publisher=Stanford University Press|year=2005|isbn=0804750327|location=Stanford, Calif.|ref=none}}</ref>

== Phân loại nội tại ==
[[Trịnh Trương Thượng Phương]] chia các ngôn ngữ Huy thành năm nhóm nhỏ, ghi lại trong ''Trung Quốc ngữ ngôn Địa đồ chí.''<ref>{{Chú thích sách|title=Introduction to Chinese Dialectology|last=Yan|first=Margaret Mian|publisher=LINCOM Europa|year=2006|isbn=978-3-89586-629-6|pages=222–223}}</ref><ref>{{Chú thích sách|title=Chinese Language(s): A Look Through the Prism of "The Great Dictionary of Modern Chinese Dialects"|last=Kurpaska|first=Maria|publisher=[[Walter de Gruyter]]|year=2010|isbn=978-3-11-021914-2|page=69}}</ref> Các phương ngữ Huy Châu mỗi làng một khác.<ref>{{Chú thích sách|url=http://61.191.16.234:8080/was40/pdf/shzh/65/05_00_00.pdf|title=安徽省志方言志 - 第五篇皖南徽语|last=孟庆惠|last2=安徽省地方志编纂委员会|publisher=方志出版社|pages=412|archive-url=https://web.archive.org/web/20110530181856/http://61.191.16.234:8080/was40/pdf/shzh/65/05_00_00.pdf|archive-date = ngày 30 tháng 5 năm 2011}}</ref> Người dân ở các làng khác nhau thường không thể nói chuyện với nhau.
== Nguồn tham khảo ==
{{Tham khảo|30em}}

== Liên kết ngoài ==

* [http://www.glossika.com/en/dict/classification/huainan/index.php Phân loại các phương ngữ Huy]
{{Tiếng Trung Quốc}}

{{DEFAULTSORT:Huy Châu}}
[[Thể loại:Chiết Giang]]
[[Thể loại:Giang Tây]]
[[Thể loại:An Huy]]
[[Thể loại:Ngôn ngữ tại Trung Quốc]]
[[Thể loại:Phương ngữ Hán ngữ]]
[[Thể loại:Tiếng Trung Quốc]]

Tiếng Huy Châu - Lịch sử thay đổi

imported>MrMisterer: Đã lùi lại sửa đổi của 2405:4803:B483:EE0:3025:4D9E:7F3B:CBB2 (thảo luận) quay về phiên bản cuối của NDKDDBot