imported>TheSecondFunnyYellowBot: clean up, en:User:Monkbot/task 20: replace {lang-??} templates with {langx|??} ‹Xem Tfd› (Replaced 2);

2025-03-29T03:34:31Z

clean up, en:User:Monkbot/task 20: replace {lang-??} templates with {langx|??} ‹Xem Tfd› (Replaced 2);

Trang mới

{{Infobox language|name=Nam Sámi|nativename={{lang|sma|åarjelsaemien gïele}}|region={{Flagicon|Na Uy}} [[Na Uy]], {{flagicon|Thụy Điển}} [[Thụy Điển]]|speakers=1500<ref>[https://nynorsksenteret.no/blogg/sorsamisk-sprakutvikling-gjennom-barneboker Morten O. Haugen: Sørsamisk språkutvikling gjennom barnebøker]; nynorsksenteret.no, 5.1.2021</ref>|date=1992|ref=e18|familycolor=Uralic|fam2=[[Ngữ chi Sami|Sami]]|fam3=[[Ngữ chi Tây Sámi|Tây]]|iso2=sma|iso3=sma|glotto=sout2674|glottorefname=South Saami|script=[[Chữ Latin|Latin]]|nation=[[Hattfjelldal]], [[Røros]], [[Snåsa]] và [[Røyrvik]] ở  Na Uy<ref>{{cite web |url=https://www.regjeringen.no/no/tema/urfolk-og-minoriteter/samepolitikk/samiske-sprak/samelovens-sprakregler-og-forvaltningsom/id633281/ |title=Samelovens språkregler og forvaltningsområdet for samisk språk |date=2014-08-12 |website=Regjeringen.no |language=no |publisher=Statsministerens kontor |access-date=2018-01-30 |quote=Forvaltningsområdet for samisk språk omfatter [...] Snåasen tjïelte/Snåsa kommune og Raarvihke Tjielte/Røyrvik kommune i Nord-Trøndelag.}}</ref>|minority=Na Uy<br /> Thụy Điển<ref>{{cite web|title=To which languages does the Charter apply?|page=5|url=http://hub.coe.int/c/document_library/get_file?uuid=d74fc9bd-0c0c-40ac-9e47-26d4887daf8e&groupId=10227|work=European Charter for Regional or Minority Languages|publisher=Council of Europe|accessdate=2014-04-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20131227174247/http://hub.coe.int/c/document_library/get_file?uuid=d74fc9bd-0c0c-40ac-9e47-26d4887daf8e&groupId=10227|archive-date=2013-12-27|url-status=dead}}</ref>|map=Corrected_sami_map_4.PNG|mapcaption=Nam Sami được đánh dấu bằng số '''1'''.|notice=IPA}}'''Tiếng Nam Sámi''' (''åarjelsaemien gïele''; {{Langx|no|sørsamisk}}; {{Langx|sv|sydsamiska}}) là ngôn ngữ tây nam nhất của [[Ngữ chi Sami]] và được nói tại Na Uy và Thụy Điển. Nó là một [[ngôn ngữ bị đe dọa]] hiện tại được nói đa số tại miền Bắc và Trung Na Uy.

Có thể học được tiếng Nam Sámi tại [[Đại học Nord]] ở [[Levanger]], [[Đại học Umeå]] ở [[Umeå]] và [[Đại học Uppsala]] ở Uppsala. Vào năm 2018, hai bậc thạc sĩ được viết trong ngôn ngữ này tại Đại học Umeå.<ref>{{Chú thích web|url=http://umu.diva-portal.org/smash/resultList.jsf?dswid=-8946&language=en&searchType=SIMPLE&query=2018+(Sami+languages+(Other))&af=%5B%5D&aq=%5B%5B%5D%5D&aq2=%5B%5B%5D%5D&aqe=%5B%5D&noOfRows=50&sortOrder=author_sort_asc&sortOrder2=title_sort_asc&onlyFullText=false&sf=all|tựa đề=DiVA - Search result|website=umu.diva-portal.org|ngôn ngữ=en|ngày truy cập=2022-06-30}}</ref>

== Hệ chữ viết ==
Nam Sami là một trong 6 ngôn ngữ trong [[ngữ chi Sami]] mà có hệ chữ viết, nhưng chỉ có một số quyển sách được xuất bản cho ngôn ngữ này, một trong số đó là một từ điểm tiếng Nam Sami–Na Uy.

Nam Sami dùng chữ viết [[Chữ Latinh]]:
{| style="font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF"
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[A]] a
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[B]] b
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[D]] d
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[E]] e
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[F]] f
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[G]] g
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[H]] h
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[I]] i
|-
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[Ï]] ï
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[J]] j
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[K]] k
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[L]] l
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[M]] m
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[N]] n
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[O]] o
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[P]] p
|-
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[R]] r
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[S]] s
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[T]] t
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[U]] u
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[V]] v
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[Y]] y
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[Æ]] æ
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[Ö]] ö
|-
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |[[Å]] å
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |
| style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" |
|}
Hội đồng tiếng Sami đề xuất thêm chữ ⟨æ⟩ and ⟨ö⟩ vào năm 1976, nhưng bị thay thế bởi ⟨ø⟩ ở Na Uy và ⟨ä⟩ ở Thụy Điển<ref>{{cite book|title=Sørsamisk grammatikk|last1=Magga|first1=Ole Henrik|last2=Magga|first2=Lajla Mattsson|date=2012|publisher=Davvi Girji|isbn=978-82-7374-855-3|location=Kautokeino|page=12|language=no|trans-title=A Grammar of South Sami}}</ref> để sử dụng phù hợp trong [[tiếng Thụy Điển]] và [[tiếng Na Uy]], dựa trên sự khả dụng của các máy tính và [[máy đánh chữ]].

C c, Q q, W w, X x, Z z được dùng cho các từ có nguồn gốc từ nước ngoài.

== Tham khảo ==
{{Tham khảo}}
{{Sơ khai ngôn ngữ}}
[[Tập_tin:Åarjel-saemiej_skuvle_Snåsa.jpg|nhỏ|''Åarjel-saemiej skuvle'' (Trường Nam Sami) và ''maanagierte'' (mầm non) ở [[Snåsa]].]]

[[Thể loại:Ngôn ngữ tại Na Uy]]
[[Thể loại:Ngôn ngữ chủ-tân-động]]
[[Thể loại:Ngôn ngữ tại Thụy Điển]]
[[Thể loại:Ngôn ngữ bị đe dọa tại châu Âu]]

Tiếng Nam Sami - Lịch sử thay đổi

imported>TheSecondFunnyYellowBot: clean up, en:User:Monkbot/task 20: replace {lang-??} templates with {langx|??} ‹Xem Tfd› (Replaced 2);