imported>Lop5a3maidinh52: sửa thông tin bản mẫu

2025-12-23T11:02:12Z

sửa thông tin bản mẫu

Trang mới

{{Về|URL của Wikipedia và Wikimedia|cách đánh dấu các liên kết|Trợ giúp:Liên kết}}
{{Trang trợ giúp}}
Giống như tất cả các trang trên [[World Wide Web]], các trang do máy chủ của [[Wikimedia Foundation|Wikimedia]] cung cấp đều có '''[[URL]]''' để xác định chúng. Chúng là những địa chỉ xuất hiện trong thanh địa chỉ của trình duyệt khi bạn xem một trang. Các biên tập viên Wikipedia cũng có khả năng tạo các [[siêu liên kết]] đến các [[URL]] đã chọn, trỏ đến các trang trong [[Wikipedia]] và các dự án [[Wikimedia Foundation|Wikimedia]] khác, hoặc các trang khác trên [[World Wide Web|Web]].

== Liên kết với các URL ==
Khi chỉnh sửa một trang, các [[siêu liên kết]] đến các trang khác trong [[Wikipedia]] (hoặc các dự án [[Wikimedia Foundation|Wikimedia]] khác) thường được tạo dưới dạng các ''liên kết wiki'' hoặc ''liên kết liên wiki'', sử dụng cú pháp <code><nowiki>[[...]]</nowiki></code> được mô tả tại [[Trợ giúp:Liên kết]]. Tuy nhiên, nếu bạn muốn liên kết đến một [[trang web]] bên ngoài hoặc đến một số trang [[Wikimedia Foundation|Wikimedia]] đặc biệt (chẳng hạn như phiên bản trước đó của một bài viết), bạn cần phải cung cấp [[URL]] đầy đủ. Điều này được thực hiện bằng cách sử dụng ''cú pháp liên kết ngoài''.

Có ba dạng cú pháp liên kết ngoài:
* Nếu [[URL]] chỉ bao gồm trong [[mã wiki]], không có dấu ngoặc vuông, thì [[URL]] sẽ xuất hiện như được viết và một [[siêu liên kết]] được tạo ra: <code><nowiki>https://meta.wikimedia.org/</nowiki></code> sẽ cho ra https://meta.wikimedia.org/
* Nếu [[URL]] được đặt trong dấu ngoặc vuông, thì [[siêu liên kết]] sẽ được tạo với [[số sêri]] làm tiêu đề của nó: <code><nowiki>[https://meta.wikimedia.org/]</nowiki></code> sẽ cho ra [https://meta.wikimedia.org/]
* Nếu URL được đặt trong dấu ngoặc vuông, theo sau là khoảng trắng và một số văn bản, thì văn bản đó được sử dụng làm tiêu đề cho [[siêu liên kết]]: <code><nowiki>[https://meta.wikimedia.org/ Wikimedia]</nowiki></code> sẽ cho ra [https://meta.wikimedia.org/ Wikimedia]

Việc tạo liên kết đến nơi khác trên cùng một [[máy chủ]] với wiki có thể được đơn giản hóa bằng cách sử dụng <nowiki>{{SERVER}}</nowiki>. Ví dụ: <code><nowiki>[{{SERVER}}/relative/url]</nowiki></code>.

Để loại bỏ biểu tượng liên kết ngoài, hãy đặt liên kết ngoài giữa thẻ {{Tag|span|params=class="plainlinks"}}.

=== Sửa các liên kết có các ký tự không được hỗ trợ ===
{{Viết tắt|WP:ENCODE}}
* URL phải bắt đầu bằng [[URI#Cấu trúc|URI scheme]] được hỗ trợ. <code>http://</code> và <code>https://</code> luôn được hỗ trợ. <code>gopher://</code>, <code>irc://</code>, <code>ircs://</code>, <code>ftp://</code>, <code><nowiki>news://</nowiki></code>, <code>nntp://</code>, <code>worldwind://</code>, <code>telnet://</code>, <code>svn://</code>, <code>git://</code>, <code>mms://</code> và <code>mailto:</code> sẽ tạo một liên kết và một biểu tượng nhưng yêu cầu cần phải đăng ký trong trình duyệt.
* Các [[URL]] chứa các ký tự nhất định sẽ hiển thị và liên kết không chính xác trừ khi các ký tự đó được [[mã hóa phần trăm]]. Ví dụ: một khoảng trắng phải được thay thế bằng <code>%20</code> (điều này có thể được thực hiện bằng cách sử dụng tùy chọn PATH của hàm phân tích cú pháp [[Help:Parser function#Paths|{{Template link code|urlencode:}}]]).
{{Mở rộng danh sách}}
{| class="wikitable"
! khoảng trắng !! " !! ' !! , !! ; !! < !! > !! ? !! [ !! ] !! { !! <nowiki>|</nowiki> !! }
|-
| %20 || %22 || %27 || %2C || %3B || %3C || %3E || %3F || %5B || %5D || %7B || %7C || %7D
|}
:{{Nhỏ|Dấu nháy đơn không cần mã hóa, nhưng nếu có từ hai dấu nháy đơn liên tiếp trở lên và chưa được mã hóa sẽ được phân tích cú pháp thành chữ nghiêng hoặc đậm.}}
* Tiêu đề chứa các ký tự nhất định sẽ hiển thị và liên kết không chính xác trừ khi các ký tự đó được mã hóa bằng các [[Mã hóa ký tự trong HTML|tham chiếu ký tự HTML]].
{| class="wikitable"
! dòng mới !! [ !! ] !! |
|-
| khoảng trắng || &#91; || &#93; || &#124;
|}

* Mặc dù [https://www.php.net/manual/en/function.urlencode.php urlencode()] của [[PHP]] tự động [[mã hóa phần trăm]] chúng, các ký tự này không được mã hóa URL bởi [https://github.com/wikimedia/mediawiki/blob/master/includes/GlobalFunctions.php#L309 wfUrlencode()]. Biểu tượng ":" là một ngoại lệ - nó không được mã hóa ở bất kỳ đâu ngoại trừ IIS 7.0.

{| class="wikitable"
! ; !! @ !! $ !! ! !! * !! ( !! ) !! , !! / !! ~ !! :
|-
| %3B || %40 || %24 || %21 || %2A || %28 || %29 || %2C || %2F || %7E || %3A
|}

== URL của các trang Wikipedia ==
{{Viết tắt|WP:URLs}}
[[URL]] của [[Wikipedia tiếng Việt]] bắt đầu với https://vi.wikipedia.org/. Địa chỉ đó tự động chuyển hướng đến [[Trang Chính]].

* Dạng chính của URL đến một trang [[Wikipedia]]:
*:https://vi.wikipedia.org/wiki/Tên_trang (được sử dụng trong các ''liên kết wiki'', được khuyến nghị khi phải cung cấp [[URL]])
* Một hình thức thay thế:
*:https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tên_trang (cho phép nhiều tùy chọn hơn bằng cách thêm các tham số vào [[URL]], không được lập chỉ mục bởi các [[Công cụ truy vấn dữ liệu|công cụ tìm kiếm]])
Tên trang có thể bao gồm tiền tố [[Wikipedia:Không gian tên|không gian tên]] (chẳng hạn như "Trợ giúp:" trong trang này). Với một số trang đặc biệt, nó cũng có thể bao gồm một tham số, như trong https://vi.wikipedia.org/wiki/Đặc_biệt:Đóng_góp/Jimbo_Wales (nhưng đối với hầu hết các tham số của các trang đặc biệt, hãy xem bên dưới).

Các [[URL]] khác được liên kết với một trang được tạo bằng cách thêm một chuỗi truy vấn. Chuỗi có thể được thêm vào một trong các dạng trên (như trong https://vi.wikipedia.org/wiki/Tàu_hỏa?action=history), nhưng trong trường hợp này, hệ thống mặc định ở dạng thứ hai, tức là nó mở rộng chỉ mục chuỗi truy vấn index.php "title=Tên_trang".

Các URL mở rộng được sử dụng:
* Để đi đến trang chuyển hướng mà chuyển hướng đến trang đích: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Xe_lửa&redirect=no
* Để đến trang chỉnh sửa (hoặc xem mã nguồn của trang bị khóa): https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&action=edit<nowiki/>.Các tham số khác có thể được thêm vào, chẳng hạn như ''section=5'' hoặc ''section=new'' để chỉnh sửa hoặc thêm một phần của trang. Ngoài ra còn có các tham số để tải trước văn bản vào hộp soạn thảo của một trang mới, như được sử dụng bởi phần mở rộng của hộp nhập liệu (xem [[mw:Extension:InputBox]]).
* Để truy cập [[Wikipedia:Lịch sử trang|lịch sử]] của một trang: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&action=history (hoặc có thể thêm các tham số khác, như https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&limit=5&offset=90&action=history, hiển thị các chỉnh sửa từ 91 đến 95).
* Để liên kết đến một phiên bản cụ thể của một trang: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&oldid=240469 (với <code>oldid</code> là số sửa đổi), hoặc sử dụng [[Bản mẫu:Oldid]]. Có thể truy cập liên kết ''thường trực'' đến phiên bản hiện tại của trang bằng cách nhấp vào "Liên kết thường trực" trong "công cụ" ở phía bên trái của trang. Số ID phiên bản là duy nhất trên tất cả các trang, tham số tiêu đề ở đây không có tác dụng và có thể được bỏ qua. [[Đặc biệt:Liên kết thường trực/240469]] là một liên kết wiki tới một phiên bản trang.
* Để liên kết đến so sánh khác biệt giữa hai phiên bản của một trang: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&diff=240469&oldid=240472, với ''khác biệt'' là số ID của phiên bản sẽ xuất hiện ở bên phải. Đặt ''diff=0'' để so sánh phiên bản hiện tại; đặt ''diff=0'' và ''oldid=0'' để so sánh hai phiên bản gần đây nhất. Một lần nữa, tham số tiêu đề không có tác dụng thực sự (trên thực tế, bạn có thể so sánh các phiên bản của hai trang khác nhau). [[Đặc biệt:Khác/240469]] là một liên kết wiki tới so sánh khác biệt giữa hai phiên bản của một trang ([[gerrit:#/c/63395/|tài liệu]]).
* Để [[Trợ giúp:Danh sách theo dõi|theo dõi]] hoặc bỏ theo dõi một trang: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&action=watch (hoặc ''action=unwatch'').
* Để xóa một trang khỏi [[Cache (tin học)|bộ nhớ đệm]] của [[máy chủ]] (để nó hiển thị với phiên bản mới nhất, ...): https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&action=purge (không giống như xóa bộ nhớ [[Cache (tin học)|cache]] của trình duyệt của bạn).
* Để thực hiện một số hành động khác, thay thế ''purge'' trong ví dụ trên bằng ''view'', ''delete'', ''revert'', ''unprotect'', ''info'', ''markpatrolled'', ''validate'', ''render'' (hầu hết các thao tác này chỉ có sẵn cho [[Wikipedia:Bảo quản viên|bảo quản viên]]).
* Để có được văn bản [[mã wiki]] thô của một trang mà không cần tải xuống toàn bộ [[HTML]]: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&action=raw
* Để hiển thị trang ở phiên bản có thể được in: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&printable=yes
* Để xem danh sách các trang trong một thể loại bắt đầu từ một điểm cụ thể: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Thể_loại:Trang_định_hướng&from=B
* Để chỉ định các tham số cho một trang đặc biệt, như trong: https://en.wikipedia.org/w/index.php?/w/index.php?title=Special:Recentchanges&from=20030918220000 (trong trường hợp này tham số "from" là dấu thời gian, định dạng yyyymmddhhmmss, giờ [[Giờ Phối hợp Quốc tế|UTC]], nhưng có thể có nhiều loại tham số khác, tùy thuộc vào trang).
* Để hiển thị một trang trong một [[Wikipedia:Giao diện|giao diện]] cụ thể: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&useskin=monobook. Giao diện của [[Wikipedia]] tính đến năm 2022 là <code>cologneblue</code>, <code>modern</code>, <code>monobook</code>, <code>vector</code>, <code>vector2</code>. Thành viên đã đăng ký có thể đặt giao diện của họ tại [[Đặc biệt:Tùy chọn|Đặc biệt:Tùy chọn#mw-prefsection-rendering]].
* Để hiển thị một trang có ngôn ngữ giao diện cụ thể: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&uselang=de (<code>de</code> là [[mã ngôn ngữ]] của [[tiếng Đức]]). Thành viên đã đăng ký có thể đặt ngôn ngữ của họ tại [[Đặc biệt:Tùy chọn]].
* Để hiển thị một trang có biểu ngữ cụ thể từ một trang được liên kết tại [[:meta:Special:CentralNotice]]: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&banner=TranslatorSignup
* <code>withgadget</code> bên dưới sẽ chỉ hoạt động với các tiện ích đã được kích hoạt cụ thể để có thể tải nội tuyến. Thành viên đã đăng ký có thể tải các trang tại [[Đặc biệt:Tiện ích]] bằng cách bật tiện ích tương ứng tại [[Đặc biệt:Tùy chọn#mw-prefsection-gadgets]].
* Để hiển thị một trang có tập lệnh được tải từ các trang trong không gian tên MediaWiki: https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tàu_hỏa&withgadget=UTCLiveClock (tải từ trang [[MediaWiki:Gadget-UTCLiveClock.js]]).
* Để hiển thị một trang nhưng sử dụng giao diện trên các thiết bị di động, hãy thêm .m vào sau vi: https://vi.m.wikipedia.org/wiki/Tàu_hỏa

Nếu tạo [[URL]] cho các trang [[Wikipedia]], hãy nhớ chuyển đổi các khoảng trắng thành các dấu gạch dưới (_) và [[mã hóa phần trăm]] các ký tự đặc biệt nếu cần, như được mô tả trong phần trước. (Để biết cách thực hiện việc này trong mã bản mẫu, hãy xem mục [[Trợ giúp:URL#Bản mẫu và lập trình|Bản mẫu và lập trình]] ở bên dưới.)

Nhiều loại thông báo lỗi khác nhau có thể xuất hiện nếu một [[URL]] không hợp lệ hoặc một [[URL]] mà bạn không có quyền truy cập được gửi đến. Trong các trường hợp khác, [[URL]] có thể chuyển hướng đến một [[URL]] hợp lệ (ví dụ: tiêu đề trang được chuyển đổi sang dạng chuẩn như khi chúng xuất hiện trong các liên kết wiki).

=== Rút gọn URL ===
[[Wikipedia:URLShortener]] cung cấp một cách rút gọn URL cho các trang [[Wikipedia]].

Trang web chuyển hướng không chính thức được đề cập tại [[:en:User:Tl-lomas/enwp.org|Thành viên:Tl-lomas/enwp.org]] cũng cung cấp các URL ngắn.

*https:/<nowiki/>/enwp.org/''fullpagename''
*https:/<nowiki/>/enwp.org?curid=pageid

enwp.org không được [[Wikimedia Foundation]] điều hành, vì vậy nó có thể ngừng hoạt động hoặc thay đổi mục đích bất cứ lúc nào.

Dạng thứ hai có thể biến một tên trang dài thành một đoạn mã ngắn. Nó sử dụng ''pageid'', vẫn chính xác ngay cả khi trang được di chuyển. Pageid có tối đa 8 chữ số, được hiển thị bằng cách nhấp vào "Thông tin trang" trong "Công cụ" ở phía bên trái của trang.

== URL của các dự án Wikimedia khác ==
Các dự án khác sử dụng các [[URL]] tương tự như của [[Wikipedia tiếng Anh]], ngoại trừ tên miền khác nhau: https://meta.wikimedia.org/ (Meta), https://fr.wikipedia.org/ ([[Wikipedia tiếng Pháp]]), https://de.wiktionary.org/ (Wiktionary tiếng Đức), ...

Lưu ý rằng https://www.wikipedia.org dẫn đến một trang [[Wikipedia]] quốc tế, nhưng các [[URL]] khác bắt đầu bằng tiền tố đó thì chúng sẽ chuyển hướng đến [[Wikipedia tiếng Anh]].

Các dự án khác cũng có thể sử dụng các chuỗi ký tự khác nhau thay cho "/w/" và "/wiki/" trong [[URL]]. Để biết chi tiết, hãy xem [[m:Help:URL|trang trợ giúp URL]] trên Meta.

== Bản mẫu và lập trình ==
Để sử dụng trong các bản mẫu, các URL chính xác có thể được tạo ra bằng cách sử dụng các [[Trợ giúp:Từ ma thuật|từ ma thuật]] nhất định và các hàm phân tích cú pháp như ''fullurl'', ''urlencode'' và các hàm khác. Chi tiết về những điều này có thể được tìm thấy tại [[mw:Help:Magic words]].

Hầu hết các tương tác có lập trình với [[Wikipedia]] có thể được thực hiện hiệu quả nhất bằng cách sử dụng [[Giao diện lập trình ứng dụng|API]], các [[URL]] bắt đầu bằng https://vi.wikipedia.org/w/api.php được sử dụng. Để biết chi tiết, hãy xem [[mw:API:Main page|mw:API]].

==Xem thêm==
* [[mw:Manual:Parameters to index.php|Các tham số cho index.php tại MediaWiki]]
* [[Wikipedia:URLShortener]]
* [[Trợ giúp:Các biểu tượng liên kết ngoài]]
* [[m:Help:URL|Trang trợ giúp URL tại Meta]]
* [[:Thể loại:Bản mẫu liên kết ngoài]]
{{Điều hướng trợ giúp}}
{{Trợ giúp kỹ thuật Wikipedia}}

[[Thể loại:Trợ giúp Wikipedia]]

Trợ giúp:URL - Lịch sử thay đổi

imported>Lop5a3maidinh52: sửa thông tin bản mẫu