Bước tới nội dung

Chính phủ Canada

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Chính phủ của Quốc vương Bệ hạ
Gouvernement de Sa Majesté
Official wordmark
Tổng quan Chính phủ
Lãnh đạoThủ tướng
(Mark Carney)
Bổ nhiệm bởiToàn quyền (Mary Simon)
Tổ chức chínhNội các Canada
Chịu trách nhiệm trướcHạ viện
Trụ sởOttawa, Ontario
Websitewww.canada.ca


Chính phủ Canada (tiếng Pháp: gouvernement du Canada), tên chính thức là Chính phủ của Quốc vương Bệ hạ (Gouvernement de Sa Majesté),[1] là cơ quan hành pháp liên bang của Canada, gồm các bộ trưởng (cấu thành Nội các) và công chức liên bang (do Nội các chỉ đạo). Nhận dạng liên bang của cơ quan là Chính phủ Canada.[2] Chính phủ có hơn 100 cơ quan và 300.000 công chức. Chính phủ thực hiện các chương trình và thi hành luật của Nghị viện Canada.

Chính phủ liên bang được thiết lập sau Liên bang hóa Canada. Luật Hiến pháp năm 1867 quy định tổ chức của chính phủ liên bang, trong đó Quân chủ Canada đóng vai trò cốt lõi.[3] Chính phủ Canada được tổ chức theo hệ thống Westminster dưới hình thức dân chủ đại nghị.[4] Quân chủ là nguyên thủ quốc gia, toàn quyền là đại diện của quân chủ. Thủ tướng là người đứng đầu chính phủ, được quân chủ giao thành lập chính phủ sau khi giành được sự tín nhiệm của Hạ viện. Thường thì đảng giành được đa số ghế trong Hạ viện sau một cuộc tổng tuyển cử thành lập Chính phủ. Hiến pháp Canada là luật cơ bản của Canada, gồm các đạo luật thành văn, các quyết định của tòa án và các quy ước bất thành văn được phát triển qua nhiều thế kỷ.[5]

Theo hiến pháp, Cơ mật viện Quốc vương Canada là cơ quan cố vấn của quốc vương và toàn quyền về việc thực hiện quyền hành pháp. Nội các hoạt động như cơ quan điều hành của Cơ mật viện, có nhiệm vụ hoạch định các chính sách và ưu tiên của chính phủ.[6] Theo thông lệ, quân chủ bổ nhiệm thành viên Nội các theo đề nghị của thủ tướng trong số hạ nghị sĩ; một số thành viên Nội các được bổ nhiệm trong số thượng nghị sĩ. Chính phủ giữ chức vụ nếu giành được sự tín nhiệm của Hạ viện. Một số kiến nghị, chẳng hạn như dự luật về ngân sách và Diễn văn từ Ngai vàng, được coi là động thái lấy phiếu tín nhiệm. Chính phủ và nghị sĩ có quyền trình dự luật trước Nghị viện. Một dự luật phải được Hạ viện và Thượng viện thông qua và được quân chủ chấp thuận để trở thành luật. Chính phủ có nhiệm vụ thi hành luật của Nghị viện.

Quân chủ

Charles III, Quốc vương Canada
Mary Simon, Toàn quyền Canada

Canada là một chế độ quân chủ lập hiến, trong đó quân chủ có vai trò pháp lý và thực tiễn, nhưng không tham gia chính trị.[7] Quân chủ sở hữu toàn bộ quyền lực nhà nước[8] và là nguồn gốc của quyền lực chính phủ.[9][10][11][12] Do đó, cơ quan hành pháp được gọi chính thức là Hội đồng Quốc vương Cơ mật viện.[13]

Theo đề nghị của thủ tướng, quân chủ bổ nhiệm toàn quyền làm đại diện tại Canada. Từ năm 1947, toàn quyền thay mặt quân chủ thực hiện hầu hết các đặc quyền hoàng gia, ngoại trừ một số nhiệm vụ cụ thể phải do chính quân chủ thực hiện (chẳng hạn như phê chuẩn một số dự luật). Trong trường hợp khuyết toàn quyền hoặc toàn quyền không thể thực hiện nhiệm vụ thì Hành chính viên Chính phủ Canada thực hiện những nhiệm vụ cơ bản của quân chủ.

Quân chủ thực hiện phần lớn đặc quyền hoàng gia theo đề nghị của Cơ mật viện Quốc vương Canada (theo thông lệ là theo đề nghị của các bộ trưởng cấu thành Nội các).[14][15] Dưới chế độ quân chủ lập hiến của Canada, quân chủ không trực tiếp tham gia quản lý nhà nước.[16][17]

Thủ tướng và Nội các

The Government of Canada signature (above) and wordmark (below), used to corporately identify the government under the Federal Identity Program

Thủ tướng

Mark Carney, Thủ tướng Canada từ năm 2025

Thủ tướng là người đứng đầu Nội các và chỉ đạo các hoạt động của chính phủ.[18] Thủ tướng do toàn quyền bổ nhiệm nhằm đảm bảo rằng một chính phủ dân chủ. Chức vụ thủ tướng không được quy định tại bất kỳ văn bản hiến pháp nào mà tồn tại theo quy ước lâu đời. Theo thông lệ, quân chủ bổ nhiệm thủ tướng là người có khả năng giành được sự tín nhiệm của Hạ viện, thường là lãnh đạo của đảng đa số trong Hạ viện. Nếu không có đảng nào chiếm đa số trong Hạ viện thì toàn quyền giao lãnh đạo của đảng lớn nhất hoặc liên minh đảng nhiệm vụ thành lập chính phủ thiểu số. Nhiệm kỳ của thủ tướng chấm dứt trong trường hợp thủ tướng từ chức, bị bỏ phiếu bất tín nhiệm hoặc thất cử trong một cuộc tổng tuyển cử.[19]

Cơ mật viện

Cơ mật viện là cơ quan tư vấn cho quân chủ về thực hiện quyền hạn. Luật Hiến pháp năm 18767 quy định cơ quan hành pháp là Hội đồng Quốc vương Cơ mật viện, tức là quân chủ thực hiện quyền hạn theo đề nghị của Cơ mật viện Quốc vương.[1][20][21] Cơ mật viện gồm các cựu bộ trưởng, chánh án và những chính trị gia kỳ cựu khác, nhưng hiếm khi họp toàn thể. Dưới chế độ quân chủ lập hiến và chính phủ trách nhiệm, đề nghị của Cơ mật viện thường là ràng buộc,[22] tức là quân chủ tuy tại vị nhưng không nắm thực quyền.[23] Tuy nhiên, đặc quyền hoàng gia thuộc về quân chủ chứ không phải bộ trưởng.[24][25][26] Trong những trường hợp ngoại lệ, quân chủ có thể hành động đơn phương để ngăn chặn hành vi vi hiến của Chính phủ.[27][28]

Nội các

Nội các là một bộ phận của Cơ mật viện do thủ tướng chủ trì, gồm các bộ trưởng. Nội các điều hành hoạt động hàng ngày của chính phủ và chịu trách nhiệm trước Hạ viện.[21]

Quân chủ và toàn quyền thường chấp hành đề nghị của Nội các. Tuy nhiên, đặc quyền hoàng gia thuộc về quân chủ chứ không phải bất kỳ bộ trưởng nào.[12][26] Trên danh nghĩa, Nội các thay mặt quân chủ thực hiện quyền lực và phải trả lại quyền lực cho quân chủ khi mất tín nhiệm của Hạ viện.[23][29] Quân chủ và toàn quyền có thể đơn phương thực hiện các đặc quyền hoàng gia trong trường hợp khủng hoảng hiến pháp, được gọi là các quyền dự trữ,[n 1] nhằm đảm bảo "chính phủ hành xử phù hợp với hiến pháp."[30]

Xem thêm

Ghi chú

  1. ^ See 'Responsibilities' and Note 1 at Cabinet of Canada.

Tham khảo

  1. ^ a b MacLeod 2015
  2. ^ "Overview of the Canadian Parliamentary System | Our Country, Our Parliament". lop.parl.ca. Lưu trữ bản gốc ngày 21 tháng 2 năm 2022. Truy cập ngày 11 tháng 9 năm 2020.
  3. ^ Department of Canadian Heritage (tháng 2 năm 2009), Canadian Heritage Portfolio (PDF) (ấn bản thứ 2), Ottawa: Queen's Printer for Canada, tr. 3, ISBN 978-1-100-11529-0, Bản gốc (PDF) lưu trữ 11 tháng 6 2011, truy cập 5 tháng 7 2009
  4. ^ Coyne, Andrew (ngày 13 tháng 11 năm 2009). "Defending the royals". Maclean's. ISSN 0024-9262. Lưu trữ bản gốc ngày 11 tháng 10 năm 2013. Truy cập ngày 17 tháng 11 năm 2009.
  5. ^ Brooks, Stephen Farper (2007). Canadian Democracy: An Introduction (ấn bản thứ 5). Don Mills: Oxford University Press. tr. 126. ISBN 978-0-19-543103-2.
  6. ^ Office, Privy Council (ngày 21 tháng 2 năm 2018). "About Cabinet". aem. Lưu trữ bản gốc ngày 30 tháng 3 năm 2023. Truy cập ngày 15 tháng 4 năm 2020.
  7. ^ Forsey, Helen (ngày 1 tháng 10 năm 2010). "As David Johnson Enters Rideau Hall ..." The Monitor. Lưu trữ bản gốc ngày 3 tháng 2 năm 2011. Truy cập ngày 23 tháng 1 năm 2011.
  8. ^ Privy Council Office (2008). Accountable Government: A Guide for Ministers and Ministers of State – 2008. Ottawa: Queen's Printer for Canada. tr. 45. ISBN 978-1-100-11096-7. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 3 năm 2010. Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2009.
  9. ^ Smith, David E. (ngày 10 tháng 6 năm 2010), "Conference on the Crown" (PDF), The Crown and the Constitution: Sustaining Democracy?, Ottawa: Queen's University, tr. 6, truy cập ngày 22 tháng 5 năm 2020 Archived from the original on 17 June 2010.
  10. ^ Bosc, Marc; Gagnon, André (2017), "1: House of Commons Procedure and Practice", Parliamentary Institutions (ấn bản thứ 3), Ottawa: House of Commons Table Research Branch, lưu trữ bản gốc ngày 7 tháng 5 năm 2017, truy cập ngày 22 tháng 5 năm 2020
  11. ^ Table Research Branch of the House of Commons, "Our Procedure", The Canadian Parliamentary System, Ottawa, lưu trữ bản gốc ngày 30 tháng 5 năm 2022, truy cập ngày 22 tháng 5 năm 2020
  12. ^ a b Cox, Noel (tháng 9 năm 2002). "Black v Chrétien: Suing a Minister of the Crown for Abuse of Power, Misfeasance in Public Office and Negligence". Murdoch University Electronic Journal of Law. 9 (3): 12. Lưu trữ bản gốc ngày 26 tháng 6 năm 2020. Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2009.
  13. ^ MacLeod 2015
  14. ^ Forsey, Eugene (2005). How Canadians Govern Themselves (PDF) (ấn bản thứ 6). Ottawa: Queen's Printer for Canada. tr. 1. ISBN 978-0-662-39689-5. Bản gốc (PDF) lưu trữ 25 tháng 3 2009. Truy cập 14 tháng 5 2008.
  15. ^ Marleau, Robert; Montpetit, Camille (2000). "House of Commons > 1. Parliamentary Institutions". Queen's Printer for Canada. Bản gốc lưu trữ 28 tháng 8 2011. Truy cập 28 tháng 9 2009.
  16. ^ MacLeod 2015
  17. ^ Russell, Peter (1983), "Bold Statecraft, Questionable Jurisprudence", trong Banting, Keith G.; Simeon, Richard (biên tập), And no one cheered: federalism, democracy, and the Constitution Act, Toronto: Taylor & Francis, tr. 217, ISBN 978-0-458-95950-1
  18. ^ Office of the Governor General of Canada. "Media > Fact Sheets > The Swearing-In of a New Ministry". Queen's Printer for Canada. Bản gốc lưu trữ 9 tháng 10 2006. Truy cập 18 tháng 5 2009.
  19. ^ Brooks 2007
  20. ^ Victoria (1867), Constitution Act, 1867, III.15, Westminster: Queen's Printer (xuất bản ngày 29 tháng 3 năm 1867), III.9 & 11, lưu trữ bản gốc ngày 3 tháng 2 năm 2010, truy cập ngày 15 tháng 1 năm 2009
  21. ^ a b Marleau & Montpetit 2000
  22. ^ Russell, Peter (1983). "Bold Statecraft, Questionable Jurisprudence". Trong Banting, Keith G.; Simeon, Richard (biên tập). And no one cheered: federalism, democracy, and the Constitution Act. Toronto: Taylor & Francis. tr. 217. ISBN 978-0-458-95950-1. Truy cập ngày 12 tháng 6 năm 2010.
  23. ^ a b MacLeod 2015
  24. ^ MacLeod 2015
  25. ^ Cox, Noel (tháng 9 năm 2002). "Black v Chrétien: Suing a Minister of the Crown for Abuse of Power, Misfeasance in Public Office and Negligence". Murdoch University Electronic Journal of Law. 9 (3). Perth: Murdoch University: 12. Lưu trữ bản gốc ngày 26 tháng 6 năm 2020. Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2009.
  26. ^ a b Neitsch, Alfred Thomas. 2007. "A Tradition of Vigilance: The Role of Lieutenant Governor in Alberta Lưu trữ ngày 25 tháng 10 năm 2020 tại Wayback Machine." Canadian Parliamentary Review 30(4):19–28. Retrieved 22 May 2020. p. 23.
  27. ^ Twomey, Anne (2018). The veiled sceptre : reserve powers of heads of state in Westminster systems. Port Melbourne, Victoria: Cambridge University Press. tr. 13–15. ISBN 978-1-108-57332-0. OCLC 1030593191.
  28. ^ Lagassé, Philippe (ngày 4 tháng 9 năm 2019). "The Crown and Government Formation: Conventions, Practices, Customs, and Norms". Constitutional Forum. 28 (3): 14. doi:10.21991/cf29384. ISSN 1927-4165.
  29. ^ Tidridge, Nathan (2011). Canada's Constitutional Monarchy: An Introduction to Our Form of Government. Dundurn. tr. 65. ISBN 978-1-4597-0084-0.
  30. ^ Boyce, Peter (2008b), The Crown and its Legacy in Australia, Canada and New Zealand, Sydney: Federation Press, tr. 29, ISBN 978-1-86287-700-9

Đọc thêm

Liên kết ngoài

Lấy từ “https://wikibeta.org/index.php?title=Chính_phủ_Canada&oldid=7942034”