Bước tới nội dung

David Lynch

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia

Trang Mô đun:Infobox/styles.css không có nội dung.

David Lynch
Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found.
Lynch vào năm 2009
SinhDavid Keith Lynch
(1946-01-20)20 tháng 1 năm 1946
Missoula, Montana, Mỹ
Mất16 tháng 1 năm 2025(2025-01-16) (78 tuổi)
Los Angeles, California, Mỹ
Nơi an nghỉNghĩa trang Hollywood Forever
Tên khácJudas Booth
Trường lớpHọc viện Mỹ thuật Pennsylvania (bỏ học)
Nghề nghiệpTrang Bản mẫu:Hlist/styles.css không có nội dung.
  • Nhà làm phim
  • họa sĩ
  • nghệ sĩ thị giác
  • nhạc sĩ
  • tác gia
  • diễn viên
Năm hoạt động1967–2025
Phối ngẫuTrang Bản mẫu:Plainlist/styles.css không có nội dung.
  • Peggy Lentz
    (cưới 1967 – ly dị 1974)
  • Mary Fisk
    (cưới 1977 – ly dị 1987)
  • Mary Sweeney
    (cưới 2006 – ly dị 2006)
  • Emily Stofle
    (cưới 2009)
Con cái4, bao gồm Jennifer
Websitewww.davidlynch.com
Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found.

David Keith Lynch (20 tháng 1 năm 1946 – 16 tháng 1 năm 2025)[1][2][3][4][5] là một cố nhà làm phim, họa sĩ kiêm nhạc sĩ người Mỹ. Được đánh giá là một trong những nhà làm phim Hollywood vĩ đại nhất trong thế hệ của mình, ông nổi tiếng nhờ những bộ phim mang phong cách siêu thực, độc đáo, với những yếu tố kỳ ảo và bạo lực trong những tác phẩm của ông thường khiến người xem cảm thấy "ghê rợn, bị xúc phạm hoặc bối rối".[6]

Sinh ra trong gia đình tầng lớp trung lưu tại Missoula, Montana, Lynch chu du khắp nước Mỹ khi còn nhỏ, trước khi theo học mỹ thuật tại Học viện Nghệ thuật Pennsylvania ở Philadelphia, nơi ông bắt đầu sản xuất những thước phim ngắn đầu tiên. Ông chuyển tới Los Angeles và sản xuất bộ phim dài đầu tiên, Eraserhead (1977). Sau khi tác phẩm siêu thực kinh dị này tạo tiếng vang trong cộng đồng phim đêm khuya, Lynch đạo diễn bộ phim tiểu sử về Joseph Merrick mang tên The Elephant Man (1980) mang về thành công lớn. Ông được De Laurentiis Entertainment Group chiêu mộ và thực hiện thêm hai bộ phim: khoa học viễn tưởng Dune (1984), gặp thất bại về doanh thu và chuyên môn; và Blue Velvet (1986) gây nhiều tranh cãi nhưng được giới phê bình đánh giá tốt.

Tiếp đó, Lynch tạo dựng loạt chương trình truyền hình cùng Mark Frost, bao gồm chương trình nổi tiếng Twin Peaks (1990–1991; 2017); phim tiếp nối Twin Peaks: Fire Walk with Me (1992); phim đồng hành Wild at Heart (1990) và phim gia đình The Straight Story (1999). Tập trung vào chủ đề siêu thực, ông liên tiếp phát hành ba bộ phim xoay quanh nội dung về "logic giấc mơ" và cách dẫn chuyện độc đáo: phim tâm lý ly kỳ Lost Highway (1997), phim neo-noir Mulholland Drive (2001) và phim kỳ bí Inland Empire (2006). Ông còn sản xuất nhiều chương trình lấy Internet làm trọng tâm, như phim hoạt hình DumbLand (2002) và phim hài kịch tình huống Rabbits (2002).

Ông đã phát hành 2 album đơn ca—Crazy Clown Time (2011) và The Big Dream (2013)—cùng âm nhạc trong nhiều bộ phim như "Ghost of Love" trong Inland Empire. Ông thành lập Quỹ David Lynch để hưởng ứng cho chương trình dạy Thiền học tại nhiều trường học; viết hai quyển sách—Images (1994) và Catching the Big Fish (2006); và đạo diễn nhiều video âm nhạc cùng quảng cáo.

Ông đã giành ba đề cử giải Oscar, bao gồm hai đề cử dành cho Đạo diễn xuất sắc nhất.[7] Ông đã hai lần thắng giải César cho phim nước ngoài hay nhất, giải Cành cọ vàng tại Liên hoan phim Cannes, giải Sư tử vàng cho Thành tựu trọn đời vào năm 2006 tại Liên hoan phim Venice và giải Oscar danh dự vào năm 2019. Chính phủ Pháp vinh danh ông bằng Bắc đẩu bội tinh, là huân chương cao quý nhất của Nhà nước Pháp, với danh hiệu "Hiệp sĩ" năm 2002 và "Sĩ quan" năm 2007.[8] Blue Velvet và Mulholland Drive được xem là những bộ phim vĩ đại nhất theo từng thập niên.[9][10] The Guardian gọi Lynch là "đạo diễn quan trọng nhất của kỷ nguyên này".[11]

Là người hút thuốc lâu năm, ông đã qua đời vì biến chứng của bệnh khí phế thũng sau khi được sơ tán khỏi nhà do vụ cháy rừng ở Nam California vào tháng 1 năm 2025.[12]

Đầu đời và học vấn

Sự nghiệp điện ảnh

1967–1976: Phim ngắn và Eraserhead

1980–1989: Chủ nghĩa siêu thực dân túy

1990–1999: Twin Peaks

2000–2009: Mulholland Drive

2010–2019: Trở lại với mảng truyền hình

2020–2025: Báo cáo thời tiết và các dự án cuối cùng

Các tác phẩm khác

Những dự án chưa được thực hiện

The Angriest Dog in the World

The Cowboy and the Frenchman

Industrial Symphony No. 1

Hội họa

Âm nhạc

Thiết kế

Văn học

Website

Đời sống cá nhân

Các mối quan hệ

Quan điểm chính trị và xã hội

Thiền siêu việt

Bệnh tật và qua đời

Khả năng nghệ thuật

Phong cách

Chủ đề và motif

Nguồn cảm hứng

Cộng tác viên thường xuyên

Di sản

Sự nghiệp điện ảnh

Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:Format link' not found.

Phim

Năm Phim Oscar BAFTA Quả cầu vàng Liên hoan phim Cannes
Đề cử Thắng Đề cử Thắng Đề cử Thắng Đề cử Thắng
1977 Eraserhead
1980 The Elephant Man 8 7 3 4
1984 Dune 1
1986 Blue Velvet 1 2
1990 Wild at Heart 1 1 1 Cành cọ vàng Cành cọ vàng
1992 Twin Peaks: Fire Walk with Me Cành cọ vàng
1997 Lost Highway
1999 The Straight Story 1 2 Cành cọ vàng
2001 Mulholland Drive 1 2 1 4 Cành cọ vàng Đạo diễn xuất sắc nhất
2006 Inland Empire

Phim ngắn

Năm Phim DVD Blu-ray
1966 Six Men Getting Sick The Short Films of David Lynch & The Lime Green Set Eraserhead
1967 Absurd Encounter with Fear The Lime Green Set
1967 Fictitious Anacin Commercial The Lime Green Set
1968 The Alphabet The Short Films of David Lynch & The Lime Green Set Eraserhead
1970 The Grandmother The Short Films of David Lynch & The Lime Green Set Eraserhead & Wild at Heart
1974 The Amputee The Short Films of David Lynch & The Lime Green Set Eraserhead
1988 The Cowboy and the Frenchman The Short Films of David Lynch & The Lime Green Set
1990 Industrial Symphony No. 1 The Lime Green Set
1995 Premonition Following An Evil Deed The Short Films of David Lynch & The Lime Green Set Eraserhead & Wild at Heart
2002 Darkened Room Dynamic 1 Lost Highway
2002 Dumbland (8 films) Dumbland & The Lime Green Set Wild at Heart
2002 Out Yonder (3 films) Dynamic 1 (part 1) & The Lime Green Set (part 2 & 3) Lost Highway (part 1)
2002 Rabbits (4 films) The Lime Green Set
2007 Ballerina Inland Empire
2007 Absurda The Lime Green Set
2007 Boat Dynamic 1 Lost Highway
2007 Bug Crawls Dynamic 1 Lost Highway
2007 Industrial Soundscape Dynamic 1 Lost Highway
2007 Blue Green Lynch
2009 Dream#7
2010 Lady Blue Shanghai
2011 The 3 Rs
2013 Idem Paris

Chương trình truyền hình

Năm Tựa đề Nhân vật Tập
1990–1991, 2017 Twin Peaks Gordon Cole 30
1992 On the Air 7
1993 Hotel Room 3
2010-2013 The Cleveland Show Gus 19
2012 Louie Jack Dall 3

Video âm nhạc

Năm Bài hát Nhạc sĩ
1982 "I Predict" Sparks
1990 "Wicked Game" (phiên bản điện ảnh) Chris Isaak
1992 "A Real Indication" Angelo Badalamenti
1995 "Longing" X Japan
1999 "Thank You Judge" BlueBob
2009 "Shot in the Back of the Head" Moby
2010 "I Touch a Red Button Man" Interpol
2011 "Crazy Clown Time" David Lynch
2013 "Came Back Haunted" Nine Inch Nails

Danh sách đĩa nhạc

Album phòng thu
Album hợp tác

Tham khảo

Trang Bản mẫu:Tham khảo/styles.css không có nội dung.

  1. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  2. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  3. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  4. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  5. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  6. ^ Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Mô đun:Footnotes/anchor_id_list' not found.
  7. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  8. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  9. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  10. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  11. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  12. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  13. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  14. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).

Thư mục

  • Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  • Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).* David Lynch: The Art of the Real Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:Ngày chuẩn' not found., the website of a 2012 Berlin conference on the artistic work of David Lynch with all lectures in text form.
  • David Lynch: The Unified Field by Robert Cozzolino with Alethea Rockwell (Pennsylvania Academy of the Fine Arts, Philadelphia and the University of California Press, 2014 ISBN 9780520283961).
  • David Lynch: Interviews, a collection of interviews with Lynch from 1977 to 2008, edited by Richard A. Barney for the series Conversations with Filmmakers (University Press of Mississippi, 2009, ISBN 978-1-60473-237-5 [paperback], ISBN 978-1604732368 [hardback]). This volume covers topics that include Lynch's filmmaking, furniture design, painting, and music career.
  • The Passion of David Lynch: Wild at Heart in Hollywood by Martha Nochimson (University of Texas Press, 1997, ISBN 0-292-75565-1).
  • The Complete Lynch by David Hughes (Virgin Virgin, 2002, ISBN 0-7535-0598-3).
  • Weirdsville U.S.A.: The Obsessive Universe of David Lynch by Paul A. Woods (Plexus Publishing. UK, Reprint edition, 2000, ISBN 0-85965-291-2).
  • David Lynch (Twayne's Filmmakers Series) by Kenneth C. Kaleta (Twayne Publishers, 1992, ISBN 0-8057-9323-2).
  • Pervert in the Pulpit: Morality in the Works of David Lynch by Jeff Johnson (McFarland & Company, 2004, ISBN 0-7864-1753-6).
  • Catching the Big Fish: Meditation, Consciousness, and Creativity by David Lynch (Jeremy P. Tarcher, 2006, ISBN 978-1-58542-540-2 / 978–1585425402).
  • Snowmen by David Lynch (Foundation Cartier pour l'art contemporain, Paris, 2008, ISBN 978-3-86521-467-6).
  • David Lynch: Beautiful Dark by Greg Olson (Scarecrow Press, 2008, ISBN 0-8108-5917-3).
  • The Film Paintings of David Lynch: Challenging Film Theory by Allister Mactaggart (Intellect, 2010, ISBN 978-1-84150-332-5).
  • Interpretazione tra mondi. Il pensiero figurale di David Lynch by Pierluigi Basso Fossali (Edizioni ETS, Pisa, 2008, ISBN 88-467-1671-X, 9788846716712).
  • David Lynch ed. by Paolo Bertetto (Marsilio, Venezia, 2008, ISBN 88-317-9393-4, 9788831793933).
  • David Lynch – Un cinéma du maléfique, by Enrique Seknadje, Editions Camion Noir, 2010. ISBN 978-2-35779-086-5.
  • David Lynch in Theory Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:Ngày chuẩn' not found., a collection of essays edited by Francois-Xavier Gleyzon (Charles University Press, 2010) ISBN 978-80-7308-317-5.
  • David Lynch, 2nd Edition by Michel Chion (bfi Publishing, 2006, ISBN 978-1-84457-030-0).

Liên kết ngoài

Trang Mô đun:Side box/styles.css không có nội dung.Trang Bản mẫu:Dự án liên quan/styles.css không có nội dung.

Trang Bản mẫu:Plainlist/styles.css không có nội dung.
Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện về [{{fullurle:Commons:Lỗi Lua trong Mô_đun:WikidataIB tại dòng 473: attempt to index field 'wikibase' (a nil value).|uselang=vi}} David Lynch].

Trang Mô đun:Side box/styles.css không có nội dung.Trang Bản mẫu:Dự án liên quan/styles.css không có nội dung.

Trang Bản mẫu:Plainlist/styles.css không có nội dung.
Wikiquote có bộ sưu tập danh ngôn về:

Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Mô đun:Navbox/configuration' not found.

Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:Authority control/config' not found.

Lấy từ “https://wikibeta.org/index.php?title=David_Lynch&oldid=6756858”