Bước tới nội dung

Kẹp đạn

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Tập tin:Clip M1-SKS.JPG
Một kẹp đạn chiếc lá en bloc của M1 Garand (trái) so với một kẹp đạn tạm (stripper clip) của súng SKS (phải)

Một kẹp đạn là một thiết bị được sử dụng để giữ nhiều viên đạn lại với nhau thành một khối nhằm nạp vào hộp tiếp đạn (băng đạn) hoặc ổ xoay của một khẩu súng. Thiết bị này giúp đẩy nhanh quá trình nạp đạn bằng cách nạp đồng thời nhiều viên đạn vào súng cùng một lúc, thay vì phải nạp từng viên rời một. Có nhiều loại kẹp đạn khác nhau, hầu hết được làm từ kim loại tấm dập giá rẻ và thường được thiết kế để dùng một lần, mặc dù trên thực tế chúng thường được giữ lại để tái sử dụng.[cần dẫn nguồn]

Các loại kẹp đạn

Kẹp đạn tạm

Tập tin:K98kclip.jpg
Đang nạp đạn cỡ 7,92×57mm Mauser cho súng trường Karabiner 98k bằng một kẹp đạn tạm 5 viên.

Một kẹp đạn tạm (stripper clip - tiếng Anh-Mỹ) hay kẹp nạp đạn (charger clip - tiếng Anh-Khối Thịnh vượng chung) là một thiết bị nạp đạn nhanh giúp giữ nhiều viên đạn súng ngắn hoặc súng trường thành một khối để dễ dàng nạp vào hộp tiếp đạn cố định trong thân súng. Sau khi bệ khóa nòng được kéo mở và kẹp đạn tạm được đặt vào đúng vị trí (thường là trong một rãnh trên hộp khóa nòng hoặc trên khóa nòng), xạ thủ sẽ ấn các viên đạn xuống, khiến chúng tuột hoặc "tách" ra khỏi kẹp đạn để đi vào hộp tiếp đạn. Kẹp đạn sau đó sẽ được rút ra và vứt đi, hoặc khi đẩy bệ khóa nòng về phía trước, kẹp đạn sẽ tự động bị hất ra ngoài. Tuy nhiên, một số loại súng như Mosin–Nagant yêu cầu xạ thủ phải dùng tay để rút kẹp đạn rỗng ra. Một số vũ khí được thiết kế để sử dụng kẹp đạn tạm bao gồm Mannlicher M1894, Mauser C96, Roth–Steyr M1907, Lee–Enfield, Mosin–Nagant, Gewehr 98, M1903 Springfield, SKS, Vz. 58 và súng trường T48. Các hộp tiếp đạn rời cũng có thể được nạp bằng kẹp đạn tạm với điều kiện chúng được gắn một bộ phận dẫn hướng đặc biệt, như trên súng trường M14 hoặc M16.

En bloc

Tập tin:M95enbloc.jpg
Một kẹp đạn chiếc lá en bloc chứa đạn 8×56mmR đang được nạp vào một khẩu súng ngắn carbine Steyr M95.

Một số thiết kế súng trường sử dụng loại kẹp đạn en bloc để nạp hỏa lực. Với thiết kế này, cả các viên đạn và kẹp đạn sẽ được nạp cùng lúc thành một khối thống nhất vào trong hộp tiếp đạn cố định nằm bên trong thân súng. Kẹp đạn này thường sẽ tự động bị hất ra ngoài hoặc rơi ra khỏi súng sau khi viên đạn cuối cùng được bắn đi hoặc được nạp vào buồng đạn. Kẹp đạn kiểu en bloc do nhà thiết kế Ferdinand Mannlicher phát minh để sử dụng trên các mẫu súng trường Mẫu 1885, M1886, và M1888 của ông.

Các dòng súng trường khác sử dụng kẹp đạn en bloc bao gồm khẩu Gewehr 88 của Đức (từ năm 1905 đã được thay thế bằng kẹp đạn tạm), khẩu Mondragón của Mexico, các mẫu Berthier Mle 1890RSC Mle 1917 của Pháp, khẩu M1870/87 Vetterli-VitaliM1891 Carcano của Ý, các dòng súng trường khóa nòng xoay kiểu Mannlicher khác nhau (của Romania, Hà Lan và Bồ Đào Nha), mẫu súng trường khóa nòng kéo thẳng Steyr-Mannlicher M1895 của Áo-Hung, khẩu FÉG 35M của Hungary, cùng các dòng súng M1895 Lee Navy, M1 Garand, và Pedersen T1E3 của Mỹ. Kẹp đạn Mannlicher nguyên bản của Áo thường chỉ nạp được theo một chiều cố định, nhưng khẩu Gewehr 88 và sau đó là M1891 Carcano đã sử dụng loại kẹp đạn đối xứng (nạp chiều nào cũng được). Nhà thiết kế John Pedersen ban đầu đã phát triển một loại kẹp đạn một chiều không thể đảo ngược[1] cho khẩu súng của mình, nhưng về sau ông đã tái thiết kế để kẹp đạn có thể đảo chiều nạp tự do.[2] Thiết kế đảo chiều này cũng được áp dụng cho các mẫu súng cạnh tranh trực tiếp do John Garand phát triển.[3]

Kẹp đạn hình tròn và hình bán nguyệt

Tập tin:Moonclips.jpg
Các loại kẹp đạn hình tròn (full moon) và hình bán nguyệt (half-moon) dành cho súng ngắn ổ xoay M1917. Loại đạn .45 Auto Rim có thể được sử dụng trực tiếp trong ổ xoay của súng mà không cần đến các loại kẹp đạn này.

Một kẹp đạn hình tròn là một miếng kim loại có dạng hình vòng hoặc hình sao, được thiết kế để giữ toàn bộ số đạn của một ổ xoay súng ngắn (thường là 6 viên) lại với nhau thành một khối. Nhờ đó, thay vì phải nạp hoặc trích xuất từng viên đạn một, toàn bộ số đạn mới hoặc vỏ đạn cũ trong ổ xoay có thể được nạp vào hoặc đẩy ra ngoài cùng một lúc, giúp đẩy nhanh tiến trình nạp đạn. Một thiết bị tương tự được gọi là "kẹp đạn hình bán nguyệt" có dạng nửa vòng tròn và được thiết kế để giữ một nửa số đạn của ổ xoay (thường là 3 viên), trong trường hợp đó xạ thủ cần phải dùng hai kẹp đạn để nạp đầy toàn bộ ổ xoay. Những thiết bị này thường được sử dụng phổ biến nhất để nạp các loại đạn không vành của súng ngắn bán tự động vào trong súng ngắn ổ xoay, nhưng chúng cũng có thể được dùng với cả các loại đạn có vành nhằm giúp cho việc nạp và/hoặc tháo đạn khỏi súng ổ xoay được diễn ra nhanh hơn.

Tham khảo

  1. ^ "Cartridge clip".
  2. ^ "Reversible en bloc clip for cartridges".
  3. ^ Hogg, Ian V.; Weeks, John S. (2000). Military Small Arms of the 20th Century (ấn bản thứ 7). Knowledge Publications. ISBN 978-0-87341-824-9.