Tên lửa đẩy
Một tên lửa đẩy (launch vehicle) thường là một phương tiện chạy bằng động cơ rocket được thiết kế để mang theo một tải trọng (một tàu vũ trụ có phi hành đoàn hoặc các vệ tinh) từ bề mặt Trái Đất hoặc tầng khí quyển thấp lên ngoài không gian. Hình thức phổ biến nhất là Tên lửa đa tầng có hình dạng giống tên lửa đạn đạo, nhưng thuật ngữ này mang nghĩa rộng hơn và cũng bao gồm cả các phương tiện như tàu con thoi. Hầu hết các tên lửa đẩy hoạt động từ một bệ phóng, được hỗ trợ bởi một trung tâm điều khiển phóng và các hệ thống như lắp ráp phương tiện và nạp nhiên liệu.[1] Các tên lửa đẩy được thiết kế với công nghệ và khí động học tiên tiến, điều này góp phần làm cho chi phí vận hành ở mức cao.
Một tên lửa đẩy vào quỹ đạo phải đưa tải trọng của nó lên ít nhất đến ranh giới của không gian, xấp xỉ 150 km và gia tốc nó đạt tới vận tốc ngang ít nhất là 7.814 m/s.[2] Các phương tiện cận quỹ đạo phóng tải trọng của chúng ở vận tốc thấp hơn hoặc được phóng ở các góc tà lớn hơn phương ngang.
Các tên lửa đẩy quỹ đạo thực tế sử dụng nhiên liệu hóa học như nhiên liệu rắn, hydro lỏng, dầu hỏa, oxy lỏng, hoặc chất đẩy Hypergolic.
Các tên lửa đẩy được phân loại theo khả năng mang tải trọng lên quỹ đạo, dao động từ tên lửa đẩy hạng nhẹ, trung bình, nặng cho đến siêu nặng.
Khối lượng đưa lên quỹ đạo
Các tên lửa đẩy được NASA phân loại theo khả năng đưa tải trọng lên Quỹ đạo Trái Đất tầm thấp (LEO):[3]
- Tên lửa đẩy hạng nhẹ: < 2.000 kg – ví dụ: Vega[4]
- Tên lửa đẩy hạng trung: 2.000 đến 20.000 kg – ví dụ: Soyuz 2[5]
- Tên lửa đẩy hạng nặng: 20.000 đến 50.000 kg – ví dụ: Ariane 5[5]
- Tên lửa đẩy siêu nặng: > 50.000 kg – ví dụ: Saturn V[6]
Tên lửa thăm dò tương tự như các tên lửa đẩy hạng nhẹ, tuy nhiên chúng thường thậm chí còn nhỏ hơn và không đưa tải trọng vào quỹ đạo. Một phiên bản sửa đổi của tên lửa thăm dò SS-520 đã được sử dụng để đưa một tải trọng 4 kg (TRICOM-1R) vào quỹ đạo vào năm 2018.[7]
Tham khảo
- ^ "NASA Kills 'Wounded' Launch System Upgrade at KSC". Florida Today. Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 10 năm 2002.
- ^ Hill, James V. H. (tháng 4 năm 1999), "Getting to Low Earth Orbit", Space Future, Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 3 năm 2012, truy cập ngày 18 tháng 3 năm 2012.
- ^ "NASA Space Technology Roadmaps - Launch Propulsion Systems" (PDF). NASA. tháng 11 năm 2010. tr. 11. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 18 tháng 7 năm 2023.
Small: 0-2t payloads, Medium: 2-20t payloads, Heavy: 20-50t payloads, Super Heavy: >50t payloads
- ^ "Launch services—milestones". Arianespace. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2014.
- ^ a ă "Welcome to French Guiana" (PDF). arianespace.com. Arianespace. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 23 tháng 9 năm 2015. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2014.
- ^ "HSF Final Report: Seeking a Human Spaceflight Program Worthy of a Great Nation" (PDF). Review of U.S. Human Spaceflight Plans Committee. tháng 10 năm 2009. tr. 64–66. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 22 tháng 11 năm 2009.
5.2.1 The Need for Heavy Lift ... require a "super heavy-lift" launch vehicle ... range of 25 to 40 mt, setting a notional lower limit on the size of the super heavy-lift launch vehicle if refueling is available ... this strongly favors a minimum heavy-lift capacity of roughly 50 mt ...
- ^ "SS-520". space.skyrocket.de. Truy cập ngày 2 tháng 6 năm 2020.
