Quốc lộ 19
Bản mẫu:Thông tin đường bộ Việt Nam Quốc lộ 19 là tuyến giao thông huyết mạch nối hai cực của tỉnh Gia Lai (Quy Nhơn - Pleiku), chạy từ cảng Quy Nhơn đến Cửa khẩu Lệ Thanh.[1]
Lộ trình
Quốc lộ 19 có tổng chiều dài 243 km, điểm đầu từ cảng Quy Nhơn (Gia Lai), điểm cuối là Cửa khẩu Lệ Thanh.[1]
Trong quá khứ, Quốc lộ 19 có hướng đi từ Pleiku, qua Đắk Đoa, Mang Yang, vượt đèo Mang Yang, tới An Khê, qua đèo An Khê, xuống Tây Sơn, An Nhơn và kết thúc tại ngã ba cầu Bà Di (Bình Định).
Hiện nay, tuyến Quốc lộ 19 bắt đầu từ cảng Quy Nhơn, qua Tuy Phước, tới phường An Nhơn, sang Tây Sơn, sau đó vượt đèo An Khê, qua phường An Khê, vượt đèo Mang Yang, qua Mang Yang, huyện Đắk Đoa, đến phường Pleiku, cuối cùng là Cửa khẩu Lệ Thanh.
Toàn bộ tuyến quốc lộ đã được trải nhựa. Quá trình nâng cấp, sửa chữa tuyến đường cơ bản đã hoàn thành.[1]
Lịch sử
Quốc lộ 19 được xây dựng bởi người Pháp vào đầu thế kỷ XX và là con đường chính nối Tây Nguyên với Duyên hải Nam Trung Bộ.[2]
Ngày 24/6/1954, trong trận Đắk Pơ, bộ đội chủ lực Liên khu 5 đã phục kích quân Pháp rút chạy trên Quốc lộ 19 từ An Khê về Pleiku.[3]
Đầu những năm 1960, khi Chiến tranh Việt Nam bắt đầu leo thang, Quân lực Việt Nam Cộng Hòa và Lực lượng Đặc biệt Mỹ tiến hành xây dựng các căn cứ ở Tây Nguyên để ngăn chặn sự di chuyển lực lượng và vật tư từ miền Bắc vào miền Nam.[2]
Ngày 11/9/1965, Sư đoàn kỵ binh không vận số 1 Mỹ đổ bộ vào Quy Nhơn rồi di chuyển ngay lên An Khê xây dựng căn cứ An Khê thành căn cứ của sư đoàn. Trước tình hình trên, chiến dịch Plei Me (19/10/1965 - 26/11/1965) được mở với mục tiêu tiêu diệt một bộ phận quan trọng của địch.[4]
Để chuẩn bị cho chiến dịch Xuân - Hè 1972, từ ngày 26/3/1972 - 11/4/1972, hệ thống chốt của Trung đoàn 12 đã hoàn thành, cắt đứt hoàn toàn Quốc lộ 19, kìm hãm lực lượng địch ở phía Bắc Tây Nguyên.[5]
Trước khi chiến dịch Tây Nguyên mở màn ở Ban Mê Thuột (Buôn Ma Thuột trước đây) vào ngày 10/3/1975, Sư đoàn 3 Sao Vàng đã làm chủ hàng chục cây số trên Quốc lộ 19 đoạn phía đông đèo An Khê, thực hiện chia cắt chiến lược giữa Tây Nguyên với đồng bằng Khu 5.[6]
Hình ảnh
-
Quốc lộ 19, đoạn qua đèo An Khê, Gia Lai -
Quốc lộ 19, đoạn qua huyện Đắk Pơ, Gia Lai
Tham khảo
Trang Bản mẫu:Tham khảo/styles.css không có nội dung.
- ^ a ă â Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Citation/CS1”.
- ^ a ă "Quốc lộ 19". Thế giới Tự do. Tập X Số 7. Sài Gòn: Sở Thông tin Hoa Kỳ, 1961. tr 32-33
- ^ Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Citation/CS1”.
- ^ Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Citation/CS1”.
- ^ Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Citation/CS1”.
- ^ Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Citation/CS1”.
Bản mẫu:Sơ khai đường sá Bản mẫu:Đường cao tốc và quốc lộ Việt Nam