Nhà Rashidun
Trang Mô đun:Infobox/styles.css không có nội dung.
|
Nhà Rashidun
|
|||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Tên bản ngữ
| |||||||||||||||
| 632–661 | |||||||||||||||
Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found.
| |||||||||||||||
| Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found. Nhà Rashidun vào thời điểm rộng nhất dưới triều Uthman, năm 654. | |||||||||||||||
| Tổng quan | |||||||||||||||
| Vị thế | Triều đại Khalip | ||||||||||||||
| Thủ đô | Medina (632–656) Kufa (656–661) | ||||||||||||||
| Ngôn ngữ thông dụng | Ả Rập (chính thức), Aramaic, Armenia, Tiếng Berber, Gruzia, Hy Lạp, Hebrew, Thổ Nhĩ Kỳ, Tiếng Ba Tư, Kurdish | ||||||||||||||
| Tôn giáo | Đạo Hồi | ||||||||||||||
| Chính trị | |||||||||||||||
| Chính phủ | Triều đại Khalip | ||||||||||||||
| Amir al-Mu'minin¹ | |||||||||||||||
• 632–634 | Abu Bakr | ||||||||||||||
• 634–644 | Umar | ||||||||||||||
• 644–656 | Uthman | ||||||||||||||
• 656–661 | Ali | ||||||||||||||
| Lịch sử | |||||||||||||||
• Thành lập | 632 | ||||||||||||||
• Giải thể | 661 | ||||||||||||||
| Địa lý | |||||||||||||||
| Diện tích | |||||||||||||||
• | 9.000.000 km2 (3.474.919 mi2) | ||||||||||||||
| Dân số | |||||||||||||||
• | 40300000 | ||||||||||||||
| Kinh tế | |||||||||||||||
| Đơn vị tiền tệ | Dinar, Dirham | ||||||||||||||
| |||||||||||||||
| Hiện nay là một phần của | |||||||||||||||
Amir al-Mu'minin (أمير المؤمنين), Caliph (خليفة) | |||||||||||||||
Nhà Rashidun (Bản mẫu:Langx al-khilāfat ar-Rāshidīyah), (khoảng 632-661) là thuật ngữ chung để chỉ khoảng thời gian cai trị của bốn vị khalip đầu tiên trong lịch sử Hồi giáo, và được thành lập sau khi cái chết của Muhammad năm 632 (năm thứ 10 trong lịch Hồi giáo). Ở thời đỉnh cao, đế quốc kiểm soát một đế chế rộng lớn từ bán đảo Ả Rập, vùng Cận Đông, đến vùng Kavkaz ở phía bắc, Bắc Phi từ Ai Cập cho đến ngày nay Tunisia ở phía tây, và vùng cao nguyên Iran tại Trung Á ở phía đông.
Bốn vị khalip đầu tiên được coi là « chính thống » vì được đa số chi phái công nhận. Danh từ « chính thống » dịch từ chữ 'orthodox' thường dùng trong tiếng Anh hoặc Pháp. Trong tiếng Ả Rập họ được gọi là « Rashidun »[1] (« được dẫn dắt đúng đắn ») vì được tin là những người tuân theo đúng kinh Koran, và làm đúng theo đường lối cư xử ('sunnah') của nhà tiên tri Muhammad của đạo Hồi. Bốn vị khalip ấy là:
- Abu Bakar, cũng viết là Abu Bakr (632 - 634). Dưới thời của ông, phần lớn bán đảo Ả Rập nổi dậy tấn công thủ đô Medina, gọi là cuộc « chiến tranh Ridda ». Các thế lực này bị đánh bại, nhưng chiến tranh lan sang Ba Tư và Đông La Mã (Byzantine).
- Omar bin Khattab, cũng viết là Umar bin al-Khattab (634 - 644). Ông quy định tổ chức các giáo hạt và khiến ghi chép thêm giáo luật Sharia. Thời này, quốc gia Hồi giáo thắng Ba Tư và Đông La Mã, chiếm được các vùng lãnh thổ tương đương với Iraq, Iran, Syria, Jordan, Palestine, Ai Cập, Libya ngày nay.
- Othman bin Affan, cũng viết là Uthman ibn Affan (644 - 656). Khalip Othman tổ chức công cuộc kết tập kinh Koran. Thời ông, quốc gia Hồi giáo sáp nhập toàn bộ đế quốc Ba Tư, mở rộng đến Uzbekistan, Kazakhstan, Turkmenistan ngày nay.
- Ali bin Abu Talib, cũng viết là Ali bin Abi Talib (656 - 661).
Các vị khalip này đều đóng đô ở Medina, trên lãnh thổ nguyên thủy của người Ả Rập, ngoại trừ vị khalip cuối là Ali dời đô đi Kufa (nay ở Iraq).
Đến khalip Ali thì có sự chia rẽ, vùng Iraq và Iran ngày nay theo khalip Ali, từ Syria trở về tây thì theo tổng đốc Syria là Mu'Awiya. Sau cái chết của khalip Ali năm 661, Mu'Awiya thống nhất lãnh thổ và lập nhà Omeyyad.
Trang Bản mẫu:Hlist/styles.css không có nội dung.Trang Bản mẫu:Plainlist/styles.css không có nội dung.
Tham khảo
Trang Bản mẫu:Tham khảo/styles.css không có nội dung.
- ^ Danh từ « Rashidun » nay cũng thường thấy trong nhiều tài liệu tiếng Anh.
Liên kết ngoài
Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Mô đun:Navbox/configuration' not found.
- Trang có lỗi kịch bản
- Trang có các đối số formatnum không phải số
- Trang có lỗi bảng kiểu bản mẫu
- Trang sử dụng hộp thông tin quốc gia có các tham số không rõ
- Bản mẫu Portal-inline có liên kết đỏ đến cổng thông tin
- Trang có bản mẫu cổng thông tin trống
- Chấm dứt năm 661
- Nhà Rashidun
- Khalifah
- Cựu quốc gia Tây Á
- Quốc gia châu Phi trung cổ
- Hồi giáo thế kỷ 7
- Cuộc chinh phục Hồi giáo thời kỳ đầu
- Lịch sử Trung Á
- Lịch sử Ả Rập Xê Út
- Thế kỷ 7 ở Ai Cập
- Iraq trung cổ
- Israel trung cổ
- Jordan trung cổ
- Palestine trung cổ
- Iran thế kỷ 7
- Syria trung cổ
- Hồi giáo chinh phục Ai Cập