Dương Nguyệt Ánh (sinh năm 1960) là một nhà khoa học người Mỹ gốc Việt. Bà được công nhận là một chuyên gia chất nổ của Hoa Kỳ và là một trong những nhân vật chủ chốt đóng góp phát minh vũ khí nhiệt áp.

Dương Nguyệt Ánh
Sinh1960 (65–66 tuổi)
Sài Gòn, Việt Nam Cộng hòa
Trường lớpĐại học Maryland
Nghề nghiệpNhà khoa học
Dẫn chương trình
Con cái3

Tiểu sử

Dương Nguyệt Ánh sinh năm 1960 tại Sài Gòn, có họ hàng và gia đình từ miền Bắc. Ông nội của bà là nhà thơ và quan chức nổi tiếng dòng dõi cụ nghè Vân Đình ở thời nhà Nguyễn tên Dương Khuê, quê ở làng Vân Đình, huyện Ứng Hòa, tỉnh Hà Đông (ngày nay là xã Vân Đình thuộc thủ đô Hà Nội). Bà rời Việt Nam năm 1975 cùng với gia đình bằng trực thăng vào ngày 28 tháng 4 năm 1975, hai ngày trước khi chính quyền Việt Nam Cộng hòa chính thức sụp đổ, và di tản đến Philippines rồi đến Hoa Kỳ. Sau một thời gian ở trại tạm cư ở Pennsylvania, Hoa Kỳ, gia đình bà được định cư ở vùng Washington, DC.

Dương Nguyệt Ánh tốt nghiệp Đại học Maryland ngành kỹ sư hóa học, khoa học điện toán, và quốc gia hành chính rồi được tuyển vào làm việc tại Trung tâm Nghiên cứu của Hải Quân Maryland. Hiện bà đã lập gia đình và có 3 người con.

Hoạt động trong Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ

Trong Bộ Hải quân Hoa Kỳ, Dương Nguyệt Ánh nhậm chức Giám đốc Khoa học và Kỹ thuật[1] của Sư đoàn Indian Head thuộc Trung tâm Vũ khí Hải quân Hoa Kỳ tại tiểu bang Maryland. Bà từng là người đại diện cho Hoa Kỳ trong lãnh vực chất nổ tại Liên minh Phòng thủ Bắc Đại Tây Dương. Sự đóng góp phát minh bom áp nhiệt của bà và các thành tựu trong sự nghiệp chế tạo vũ khí cũng được truyền thông gọi bà với biệt danh "Bà bom" (tiếng Anh: Bomb lady).[2]

Năm 2005, bà được cử về Bộ Quốc phòng Mỹ làm cố vấn khoa học cho phó Đề Đốc Hải Quân Hoa Kỳ về thông tin và chiến thuật tại Lầu Năm Góc. Năm 2008 bà được bổ nhiệm làm Giám đốc An ninh Biên giới và Lãnh hải thuộc Cục Khoa học và Công nghệ Hoa Kỳ của Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ.[3]

Trong sự nghiệp, bà đã dẫn dắt quá trình phát triển và chuyển đổi tổng cộng 10 loại thuốc nổ hiệu suất cao thành 18 loại vũ khí khác nhau. Khi hỏi về những sản phẩm của bà, bà đã nói bà ước rằng Hoa Kỳ sẽ không bao giờ phải tham gia chiến tranh. Bà nói "Nếu như chiến tranh không thể tránh, nếu như chúng ta sẽ gửi quân đội, chúng ta muốn đảm bảo rằng phần lớn binh lính sẽ trở về an toàn. Và tốt hơn hết là chúng ta nên trang bị cho họ những vũ khí tốt nhất. Điều quan trọng nhất trong tâm trí tôi là tìm ra những cách để bảo vệ binh lính của chúng ta".[4]

Quan điểm chính trị và sinh hoạt cộng đồng

Dương Nguyệt Ánh có lập trường chống cộng mãnh liệt và thường có những phát ngôn và hành động chống đối chính quyền Việt Nam trong các bài phỏng vấn.[5][6] Những hoạt động chống cộng và chế tạo vũ khí của bà cũng bị một số trí thức Việt Nam lớn tiếng phản đối, nói rằng bà có cái nhìn sai lệch về nơi cố hương của bà cũng như lên án những hành động đóng góp cho diệt chủng qua vũ khí của bà.[7][8]

Bà cũng từng tham gia trong những hoạt động sinh hoạt cộng đồng về khoa học,[9] chính trị, cũng như giải trí của người gốc Việt tại hải ngoại. Đặc biệt, bà từng là một trong những người dẫn chương trình của trung tâm Asia cùng Nam Lộc, Việt Dzũng, và Trúc Hồ.

Thành tựu

  • Dr. Arthur Bisson Award for Naval Technology Achievement (Giải thưởng Tiến sĩ Arthur Bisson dành cho thành tựu công nghệ hải quân) của Bộ Hải quân Hoa Kỳ năm 2000
  • Award of Excellence for Public Service (Giải thưởng Xuất sắc về đóng góp cho cộng đồng) bởi Bộ Thương mại người Mỹ gốc Á toàn quốc của Hoa Kỳ năm 2004.
  • Service to America Medal for National Security (Huy chương phục vụ Quốc gia về An ninh Hoa Kỳ) năm 2007.
  • Phó Bộ trưởng Nội An Hoa Kỳ vinh danh là Công dân Hoa Kỳ Ngoại hạng năm 2008.
  • Vinh danh trong cuốn sách Changing Our World: True Stories of Women Engineers (Thay đổi thế giới của chúng ta: Những câu chuyện có thật về các nữ kỹ sư) và bộ phim tài liệu Future Weapons của kênh Discovery.

Xem thêm

  • Việt Dzũng
  • Nam Lộc
  • Trúc Hồ

Tham khảo

  1. ^ "ad". Bản gốc lưu trữ ngày 12 tháng 10 năm 2013. Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2015.
  2. ^ "'The Bomb Lady' and the Forerunner of the 'Bunker Buster' Used in Iran". The New York Times (bằng tiếng Anh). ngày 30 tháng 6 năm 2025.
  3. ^ "Kỹ sư Dương Nguyệt Ánh và tấm lòng trăn trở với đất nước" theo báo Người Việt [liên kết hỏng]
  4. ^ "Service to America Medals - Anh Duong" (bằng tiếng Anh).
  5. ^ "Bản sao đã lưu trữ". Bản gốc lưu trữ ngày 11 tháng 9 năm 2007. Truy cập ngày 31 tháng 8 năm 2007.
  6. ^ "Bản sao đã lưu trữ". Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 2 năm 2009. Truy cập ngày 16 tháng 2 năm 2009.
  7. ^ "Làm khoa học càng cần có đạo đức". CAND. ngày 23 tháng 1 năm 2008.
  8. ^ "Trở lại câu chuyện về "bomb lady" Dương Nguyệt Ánh ở Mỹ" Trả nợ cho nước Mỹ hay mắc nợ với nhân loại?". Công an Nhân dân. ngày 14 tháng 4 năm 2008.
  9. ^ "KHG Dương Nguyệt Ánh Tâm tình cùng đồng hương tại Úc" theo báo Thằng Mõ [liên kết hỏng]

Liên kết ngoài