Bước tới nội dung

Liên minh Quốc tế về Hóa học thuần túy và Hóa học ứng dụng

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia

Bản mẫu:Hộp thông tin tổ chức Liên minh Quốc tế về Hóa học thuần túy và Hóa học ứng dụng (viết tắt là IUPAC từ tên tiếng Anh: International Union of Pure and Applied Chemistry) là một liên đoàn quốc tế bao gồm các Tổ chức Thành viên Quốc gia hoạt động nhằm thúc đẩy sự phát triển của các ngành khoa học liên quan đến hóa học, đặc biệt là thông qua việc xây dựng danh pháp và thuật ngữ. Tổ chức này là thành viên của Hội đồng Khoa học Quốc tế (ISC).[1] IUPAC được đăng ký tại Zürich, Thụy Sĩ; văn phòng hành chính của tổ chức được gọi là "IUPAC Secretariat" và được đặt tại Research Triangle Park, North Carolina, Hoa Kỳ.

IUPAC được thành lập vào năm 1919 với vai trò kế thừa Đại hội Quốc tế về Hóa học Ứng dụng nhằm thúc đẩy sự phát triển của hóa học. Các thành viên của tổ chức, Các thành viên của tổ chức này—được gọi là các Tổ chức Thành viên Quốc gia—có thể là các hội hóa học cấp quốc gia, các viện hàn lâm khoa học cấp quốc gia, hoặc đơn thuần là các cơ quan khác đại diện cho giới hóa học. Có tổng cộng 54 Tổ chức Thành viên Quốc gia và 3 Tổ chức Thành viên Liên kết Quốc gia.[1] Ủy ban Liên phân ban về Danh pháp và Ký hiệu của IUPAC (danh pháp IUPAC) được công nhận là cơ quan có thẩm quyền cao nhất trên thế giới trong việc xây dựng các tiêu chuẩn đặt tên cho nguyên tố hóa họchợp chất hóa học. Kể từ khi thành lập, IUPAC được điều hành bởi nhiều ủy ban khác nhau với những trách nhiệm riêng biệt.[2] Các ủy ban này thực hiện nhiều dự án khác nhau bao gồm việc chuẩn hóa danh pháp,[3] tìm các phương thức để đưa hóa học đến với toàn thế giới[4] và công việc xuất bản.[5][6][7]

IUPAC được biết đến nhiều nhất qua các công trình chuẩn hóa danh pháp hóa học, tuy nhiên tổ chức này cũng có các ấn phẩm thuộc nhiều lĩnh vực khoa học khác, bao gồm hóa học, sinh học và vật lý.[8] Một số công trình quan trọng mà IUPAC đã thực hiện trong các lĩnh vực này bao gồm chuẩn hóa các mã tên cho trình tự các base nucleotide; xuất bản sách dành cho các nhà khoa học môi trường, nhà hóa học và nhà vật lý; cũng như cải thiện giáo dục về khoa học.[8][9] IUPAC cũng nổi tiếng với việc chuẩn hóa khối lượng nguyên tử của các nguyên tố thông qua một trong những ủy ban lâu đời nhất của tổ chức này là Ủy ban Đồng vị và Khối lượng Nguyên tử (CIAAW).

Lịch sử thành lập

Ảnh đen trắng của một người đàn ông hói đầu trong một bộ trang phục màu nâu, kèm theo ria mép và râu trắng
Nhà khoa học Friedrich August Kekulé von Stradonitz

Nhu cầu thiết lập một hệ thống tiêu chuẩn quốc tế về hóa học được nêu ra lần đầu tiên vào năm 1860 bởi một ủy ban do nhà khoa học người Đức Friedrich August Kekulé von Stradonitz đứng đầu. Ủy ban này là hội nghị quốc tế đầu tiên thiết lập hệ thống danh pháp cho các hợp chất hữu cơ.[10] IUPAC là kết quả kế thừa từ hội nghị này.[10] IUPAC được thành lập vào năm 1919.[11] Một quốc gia thành viên quan trọng bị loại khỏi tổ chức IUPAC mới thành lập là nước Đức. Việc nước Đức bị loại khỏi IUPAC là kết quả của sự định kiến từ các cường quốc Đồng minh sau Thế chiến I đối với nước Đức.[12] Đức cuối cùng đã được tái gia nhập vào IUPAC năm 1929. Tuy nhiên, Đức Quốc xã lại bị loại khỏi IUPAC trong Thế chiến II.

Trong Thế chiến II, IUPAC đã liên kết với các cường quốc Đồng minh, nhưng ít tham gia vào các hoạt động chiến sự. Sau Thế chiến II, Đông Đức và Tây Đức đã được chấp thuận gia nhập IUPAC vào năm 1973.[12][13] Kể từ Thế chiến II, IUPAC tiếp tục tập trung vào việc chuẩn hóa danh pháp và phương pháp nghiên cứu khoa học.

Năm 2016, IUPAC đã tố cáo việc sử dụng chlorine làm vũ khí hóa học. Tổ chức này đã bày tỏ quan ngại trong một lá thư gửi đến Ahmet Üzümcü, Giám đốc Tổ chức Cấm Vũ khí Hóa học (OPCW), về việc việc sử dụng clo làm vũ khí hóa học trong chiến tranh ở Syria và một số chiến trường khác.[14]

Hoạt động

Từ khi thành lập, IUPAC do nhiều ủy ban khác nhau điều hành[15] với các trách nhiệm cũng khác nhau. Các ủy ban này tiến hành nhiều loại dự án, trong đó bao gồm chuẩn hóa danh pháp,[16] và xuất bản các công trình nghiên cứu.[17][18][19]

Không chỉ nổi tiếng với các công trình chuẩn hóa danh pháp trong hóa học, IUPAC còn xuất bản nhiều ấn phẩm thuộc các ngành khoa học khác như sinh họcvật lý học.[10] Một số đóng góp quan trọng của IUPAC cho các lĩnh vực này là chuẩn hóa tên gọi mã đoạn trình tự nucleotide và xuất bản sách dành cho nhà khoa học môi trường, nhà hóa học và nhà vật lý học.

Danh pháp IUPAC

Tham khảo

  1. ^ a ă "IUPAC National Adhering Organizations". iupac.org. ngày 2 tháng 6 năm 2011. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 6 năm 2011. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2011.
  2. ^ IUPAC Committees list. Lưu trữ ngày 4 tháng 1 năm 2010 tại Wayback Machine. Retrieved 15 April 2010.
  3. ^ Interdivisional Committee on Terminology web page. Lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2010 tại Wayback Machine. Retrieved 15 April 2010.
  4. ^ Chemdrawn. Lưu trữ ngày 6 tháng 7 năm 2008 tại Wayback Machine. Truy cập ngày 15 tháng 4 năm 2010.
  5. ^ Pure and Applied Chemistry Editorial Advisory Board web page. Lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2010 tại Wayback Machine. Retrieved 15 April 2010.
  6. ^ "Project Committee web page". Iupac.org. ngày 2 tháng 6 năm 2011. Bản gốc lưu trữ ngày 29 tháng 6 năm 2011. Truy cập ngày 8 tháng 6 năm 2011.
  7. ^ Evaluation Committee page. Lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2010 tại Wayback Machine. Retrieved 15 April 2010.
  8. ^ a ă Fennel, R.W. (1994). History of IUPAC, 1919–1987. Blackwell Science. ISBN 0-86542-878-6.
  9. ^ IYC: Introduction. Lưu trữ ngày 8 tháng 10 năm 2011 tại Wayback Machine. 9 July 2009. Retrieved on 17 February 2010. Retrieved 15 April 2010.
  10. ^ a ă â Fennel, R.W. (1994). History of IUPAC, 1919–1987. Blackwell Science. ISBN 0-86542-878-6.
  11. ^ International Union of Pure and Applied Chemistry: About Lưu trữ ngày 14 tháng 12 năm 2012 tại Wayback Machine. IUPAC.Truy cập ngày 2013-07-29.
  12. ^ a ă Kaderas, Brigitte (2002). Wissenschaften und Wissenschaftspolitik: Bestandsaufnahmen zu Formationen, Brüchen und Kontinuitäten im Deutschland des 20. Jahrhunderts (bằng tiếng Đức). Franz Steiner Verlag. ISBN 978-3-515-08111-5.
  13. ^ O'Sullivan, Dermot A. (1973). "IUPAC raises dues, ponders industry's role". Chemical & Engineering News. Quyển 51 số 38. tr. 10. doi:10.1021/cen-v051n038.p010.
  14. ^ "International chemical industry condemns the use of chlorine as a weapon". Homeland Preparedness News (bằng tiếng Anh). ngày 1 tháng 12 năm 2016. Bản gốc lưu trữ ngày 1 tháng 9 năm 2017. Truy cập ngày 8 tháng 12 năm 2016.
  15. ^ IUPAC Committees list, Website IUPAC
  16. ^ Interdivisional Committee on Terminology web page Lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2010 tại Wayback Machine, Website IUPAC
  17. ^ Pure and Applied Chemistry Editorial Advisory Board web page Lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2010 tại Wayback Machine, Website IUPAC
  18. ^ "Project Committee web page". Iupac.org. ngày 2 tháng 6 năm 2011. Bản gốc lưu trữ ngày 29 tháng 6 năm 2011. Truy cập ngày 22 tháng 12 năm 2013.
  19. ^ Evaluation Committee page Lưu trữ ngày 9 tháng 10 năm 2010 tại Wayback Machine, Website IUPAC

Liên kết ngoài

Bản mẫu:Sơ khai tổ chức quốc tế

Bản mẫu:Hội đồng Khoa học Quốc tế