Juana Enríquez
Juana Enríquez, Nữ chúa thứ năm của Casarrubios del Monte (1425 – 13 tháng 2 năm 1468) là Vương hậu Aragon và trên thực tế là Vương hậu của Navarre với tư cách là vợ của Vua John II. Juana Enríquez là Nhiếp chính của Navarre trong thời gian chồng bà vắng mặt trong Nội chiến Navarre (1451–1455), bà cũng giữ chức Thống đốc Catalonia vào năm 1462 thay cho con trai bà (người là thống đốc trên danh nghĩa của cha mình) và cuối cùng là Nhiếp chính của Aragon trong thời gian chồng bà vắng mặt trong Nội chiến Catalan từ năm 1465 đến năm 1468.[1]
| Juana Enríquez | |
|---|---|
| Tập tin:Juana Enríquez.png | |
| Vương hậu Aragon | |
| Tại vị | Ngày 27 tháng 6 năm 1458 – Ngày 13 tháng 2 năm 1468 |
| Tiền nhiệm | Maria của Castilla |
| Kế nhiệm | Isabella I của Castilla |
| Vương hậu Navarre | |
| Tại vị | Ngày 1 tháng 4 năm 1444 – Ngày 13 tháng 2 năm 1468 |
| Tiền nhiệm | Agnes của Cleves |
| Kế nhiệm (Vương phu) | John III của Navarre |
| Thông tin chung | |
| Sinh | Năm 1425 Torrelobatón |
| Mất | Ngày 13 tháng 2 năm 1468 (42 – 43 tuổi) Tarragona |
| An táng | Tu viện Poblet |
| Phối ngẫu | John II của Aragon  |
| Hậu duệ | Ferrando II của Aragon Juana, Vương hậu Naples |
| Gia tộc | Enríquez |
| Thân phụ | Fadrique Enríquez |
| Thân mẫu | Mariana Fernández de Córdoba |
Tiểu sử
Juana Enriquez là con gái của Fadrique Enríquez với Mariana Fernández de Córdoba, Nữ chúa thứ tư của Casarrubios del Monte và kế vị tước hiệu này của mẹ vào năm 1431. Cha của bà là con trai ngoài giá thú của Fadrique Alfonso - con trai ngoài giá thú của vua Alfonso IV của Castilla, do đó bà là chắt gái của vị vua này.[1]
Vương hậu Navarre
Cuộc hôn nhân giữa Juana Enriquez và John xứ Aragon được sắp đặt vì John muốn liên minh với phe quý tộc quyền lực của bà, một phe có ảnh hưởng lớn ở Castile vào thời điểm đó. Họ đã đính hôn vào năm 1443, nhưng đám cưới bị trì hoãn. Cuối cùng, lễ cưới diễn ra vào năm 1447.[1]
Juana kết hôn với John sau khi người vợ đầu tiên của ông là Nữ vương Blanche I của Navarre qua đời. Mặc dù John không còn là quân chủ hợp pháp của Navarre sau khi vợ ông qua đời, nhưng ông không bao giờ nhường quyền lực cho con trai mình, Charles, Hoàng tử Viana và con gái là Nữ vương Blanche II hợp pháp của Navarre, một quyết định mà Juana ủng hộ. Việc vi phạm luật kế vị như vậy đã dẫn đến một cuộc đối đầu với Vương quyền Aragon và một cuộc xung đột giữa nông dân và quý tộc, sự bùng nổ của Nội chiến Navarre. Khi John tham gia chiến tranh, ông đã bổ nhiệm Juana Enríquez làm nhiếp chính. Bà rời Navarre để sinh con vào năm 1452. Chồng bà buộc phải rời Navarre vào năm 1455, và con riêng của bà, Charles của Viana, được bổ nhiệm làm nhiếp chính ở Navarre với sự hỗ trợ của Castilia.[1]
Vương hậu Aragon
Năm 1458, John trở thành vua của Aragon. Năm 1460, cha bà ở Castile cung cấp cho bà tài liệu cho thấy Charles xứ Viana đang lên kế hoạch ám sát cha mình. Juana đã đưa tài liệu này cho chồng mình và ông đã sử dụng nó để bắt giữ và bỏ tù con trai mình, buộc tội con phản quốc. Người Catalonia phản đối việc bắt giữ Charles xứ Viana. Nhà vua bổ nhiệm vợ mình đàm phán với người Catalonia. Vào tháng 6 năm 1461, bà và chồng đã ký một hiệp ước với Catalonia, trong đó Charles xứ Viana được bổ nhiệm làm thống đốc của cha mình ở Catalonia và là người thừa kế ngai vàng sau khi cha qua đời. Tuy nhiên ngay sau đó, Charles xứ Viana qua đời có nghi ngờ do Juana và John đầu độc. John II tuyên bố con trai của ông với Juana là Ferdinand là người thừa kế của Aragon. Ông giao cho Juana nhiệm vụ để con trai họ được chấp nhận là người thừa kế và thống đốc của Catalonia.[1]
Vào ngày 6 tháng 2 năm 1462, Juana Enríquez đã cho con trai mình được tôn làm người thừa kế Catalonia và thống đốc Catalonia của cha mình. Vì con trai bà còn nhỏ tuổi, bà đã thay mặt con trai tuyên thệ trung thành với người Catalonia và giữ chức Thống đốc Catalonia. Bị buộc tội ra lệnh đầu độc Charles xứ Viana, Juana đã chạy trốn đến Girona tìm kiếm sự bảo vệ của giám mục nơi đây. Họ bị bao vây ở Girona cho đến tháng 7 năm 1462. Juana Enríquez được bổ nhiệm làm nhiếp chính của Aragon vào tháng 3 năm 1465 khi chồng bà vắng mặt ở Catalonia, cố gắng dập tắt cuộc nổi loạn.[1]
Ước nguyện lớn nhất của Juana là gả con trai mình, Ferdinand cho Isabella - em gái cùng cha khác mẹ và người thừa kế tiềm năng của Vua Henry IV xứ Castile. Cuộc hôn nhân của họ sau này kéo dài 35 năm và sinh ra một hoàng tử và bốn công chúa. Tuy nhiên, Juana qua đời vào ngày 13 tháng 2 năm 1468 vì bệnh ung thư vú, một năm trước khi cuộc hôn nhân diễn ra. Chồng bà không bao giờ tái hôn và trị vì cho đến khi qua đời vào năm 1479. Con gái bà, Juana kết hôn với Ferdinand I của Naples và do đó trở thành Vương hậu Naples.[1]