Wikibeta, Bách khoa tri thức mở

Tôn Thất Đàm

(Đổi hướng từ Tôn Thất Đạm)

Bản mẫu:Hatnote2Trang Mô đun:Infobox/styles.css không có nội dung.

Bản mẫu:Stringsplit
尊室談
Bản mẫu:Stringsplit
Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found.
Tên khácLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tên húyLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tên chữLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tên hiệuLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thụy hiệuLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Miếu hiệuLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Binh nghiệp
Nguyện trung thànhLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
ThuộcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Cấp bậcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Đơn vịLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tham chiếnLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thông tin cá nhân
Sinh
Tên húy
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày sinh
1864
Nơi sinh
Huế
Quê quán
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Rửa tội
Tên thánh
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày rửa tội
Bản mẫu:WDDF
Mất
Thụy hiệu
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày mất
15 tháng 11, 1888(1888-11-15) (Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:Date' not found. tuổi)
Nơi mất
Hà Tĩnh
Nguyên nhân mất
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
An nghỉ
Miếu hiệu
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày an táng
Bản mẫu:WDDF
Nơi an táng
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Giới tínhLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Gia quyến
Thân phụ
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thân mẫu
Ninh Hoa
Anh chị em
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Phối ngẫu
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Người tình
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Hậu duệ
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Học vấn
Học vị
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Trường học
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thầy giáo
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Học sinh
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Chức quanLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Gia tộcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Nghề nghiệpLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Dân tộcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tôn giáoLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Quốc giaĐại Nam, Liên bang Đông Dương
Quốc tịchLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Kỳ tịchLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thời kỳNhà Nguyễn
Đảng pháiLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tác phẩmBản mẫu:Wdalf
Giải thưởngLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Chữ kýLỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found.
Ảnh hưởng bởi
  • Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
[[[d:Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:i18n' not found.|sửa trên Wikidata]]]x • t • s

Tôn Thất Đàm (1864 – 1888) là một trong những người chỉ huy của phong trào Cần Vương (1885 – 1896), với mục đích giúp vua cứu nước, khôi phục lại chế độ phong kiến Việt Nam.

Thân thế

Tôn Thất Đàm quê ở xã Xuân Long, thành phố Huế, là con trai trưởng của Tôn Thất Thuyết, anh trai của Tôn Thất Tiệp.[1]

Cuộc đời

Ngày 4 tháng 7 năm 1885, Tôn Thất Thuyết cho quân đánh úp vào đồn Mang Cá và Tòa Khâm sứ Pháp nhưng thất bại. Vua Hàm Nghi cùng Tôn Thất Thuyết chạy ra thành Quảng Trị, sau đó lên Sơn Phòng Tân Sở rồi về vùng Tuyên Hoá, Quảng Bình. Tại Tân Sở, vua Hàm Nghi phát động phong trào Cần Vương. Tôn Thất Đàm nhận chức Khâm sai Chưởng lý quân vụ đại thần, thay cha điều hành triều đình Hàm Nghi. Ông cùng Tôn Thất Tiệp được cha giao cho nhiệm vụ bảo vệ vua Hàm Nghi trong khoảng thời gian từ tháng 2 năm 1886 đến tháng 10 năm 1888.[2]

Cuối năm 1888, vua Hàm Nghi bị thuộc hạ cũ là Trương Quang Ngọc dẫn theo bọn Nguyễn Định Trình, Cao Viết Lượng gồm hơn hai mươi tên tới bắt. Tôn Thất Tiệp bảo vệ vua và bị giết chết.[3] Tôn Thất Đàm đã tự sát vào ngày 15 tháng 11 năm 1888 khi hay tin vua Hàm Nghi bị lọt vào tay quân Pháp.[2]

Có nguồn cho rằng khi vua Hàm Nghi bị bắt, Tôn Thất Đàm đang đóng quân ở Hà Tĩnh. Nghe tin, ông viết cho Hàm Nghi một bức thư tạ tội đã không bảo vệ được vua.[2] Và một bức thư cho Thiếu tá Dabat, đóng ở đồn Thuận Bài xin cho thủ hạ ra đầu thú về làm ăn.[4] Sau đó ông thắt cổ tự vẫn ở chùa Vàng Liêu (Hương Khê, Hà Tĩnh).[5][6]

Tưởng nhớ

Tên ông được đặt cho các con đường ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Huế, Nam Định. Tuy nhiên, con đường ở Thành phố Hồ Chí Minh bị ghi sai thành Tôn Thất Đạm.[7] Phố Tôn Thất Đàm (Ba Đình, Hà Nội) là nơi đặt trụ sở Bộ Ngoại giao Việt Nam.[8] Trên đường Tôn Thất Đạm (phường Bến Nghé, quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh) có một tòa chung cư cổ được xây từ năm 1886,[9] cùng một ngôi chợ thường được người dân gọi là "chợ quê" hay "chợ nhà giàu".[10][11][12]

Bên lề

Năm 2018, căn nhà của ông được phục dựng trong Bảo tàng nhà Việt ở Điện Bàn, Quảng Nam.[13]

Chú thích

Trang Bản mẫu:Tham khảo/styles.css không có nội dung.

  1. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  2. ^ a ă â Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  3. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  4. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  5. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  6. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  7. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  8. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  9. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  10. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  11. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  12. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
  13. ^ Lỗi Lua trong Mô_đun:Citation/CS1/Configuration tại dòng 2286: attempt to index field '?' (a nil value).
Lấy từ “https://wikibeta.org/index.php?title=Tôn_Thất_Đàm&oldid=3395602”