Thần kinh vai sau
| Thần kinh vai sau | |
|---|---|
| |
| Đám rối thần kinh cánh tay bên phải, nhìn từ trước. | |
| Latinh | nervus dorsalis scapulae |
| Phân bố | Cơ trám bé, cơ trám lớn, cơ nâng vai |
| Từ | C5 của đám rối thần kinh cánh tay |
Thần kinh vai sau (hay thần kinh lưng vai) xuất phát từ đám rối thần kinh cánh tay, từ rễ đám rối (nhánh trước) của thần kinh sống cổ V. Thần kinh chui qua cơ bậc thang giữa, đi sâu vào cơ nâng vai và các cơ trám.
Thần kinh chi phối vận động cho các cơ trám (kéo xương vai về phía cột sống và cơ nâng vai (nâng xương vai lên trên)
Tổn thương thần kinh khi bệnh nhân tổn thương vùng phía ngoài xương vai. Bệnh nhân không ép vai ra phía sau được. Tổn thương thần kinh vai sau hiếm gặp, nhưng các trường hợp báo cáo có liên đới đến tổn thương cơ bậc thang.[1]
Liên quan mạch máu
Thần kinh vai sau thường đi kèm động mạch vai sau (dorsal scapular artery), một nhánh của động mạch dưới đòn, cùng chạy dọc bờ trong xương vai, sâu dưới cơ nâng vai và cơ trám, tạo nên bó mạch – thần kinh vùng lưng vai có ý nghĩa trong phẫu thuật và tiêm vùng này.[2]
Trong trường hợp không có động mạch vai sau riêng biệt, thần kinh vai sau đi cùng nhánh sâu của động mạch ngang cổ (deep branch of transverse cervical artery), vẫn giữ mối liên quan chặt chẽ với bờ trong xương vai và các cơ quanh xương vai, nên khi can thiệp (mổ giải phóng, gỡ dính, đặt dụng cụ cố định xương vai) cần lưu ý tránh tổn thương bó mạch – thần kinh này vì có thể gây chảy máu và yếu cơ nâng vai, cơ trám.[2]
Xem thêm
- Động mạch vai sau
- Không nhầm lẫn với: thần kinh ngực lưng
Ảnh
-
Sơ đồ đám rối thần kinh cánh tay
.svg){kind=small}
Chú thích
- ^ Akuthota, Venu; Herring, Stanley A. (ngày 28 tháng 5 năm 2009). "Nerve and Vascular Injuries in Sports Medicine". Springer Science & Business Media – qua Google Books.
- ^ a b Muir, Brad (tháng 8 năm 2017). "Dorsal scapular nerve neuropathy: a narrative review of the literature". The Journal of the Canadian Chiropractic Association. Quyển 61 số 2. tr. 128–144. ISSN 0008-3194. PMC 5596970. PMID 28928496.
Tài liệu
- Frank H.Netter, MD (2017). Atlas Giải phẫu người, Vietnamese Edition (ấn bản thứ 6). Nhà xuất bản Y học, ELSEVIER. ISBN 978-604-66-1320-6.
- Frank H.Netter, MD (2017). Atlas of Human Anatomy (ấn bản thứ 7). ELSEVIER MASSON. ISBN 978-604-66-1320-6.
- Frank H.Netter, MD (2017). Atlas d'anatomie humaine (ấn bản thứ 5). ELSEVIER MASSON. ISBN 978-229-47-1297-5.
- Bài giảng Giải phẫu học, PGS Nguyễn Quang Quyền, tái bản lần thứ mười lăm
- PGS.TS Nguyễn Quang Huy (2017). Giải phẫu người (ấn bản thứ 2). Nhà xuất bản Y học. ISBN 978-604-66-2933-7.
- Phiên bản trực tuyến sách Gray's Anatomy — Giải phẫu cơ thể người, Gray, tái bản lần thứ hai mươi (năm 1918).
- Gray's Anatomy, tái bản lần thứ nhất, năm 1858 (liên kết đến file PDF)