Bước tới nội dung

Hồ Sĩ Dương

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia

Trang Mô đun:Infobox/styles.css không có nội dung.

Bản mẫu:Stringsplit
胡士揚
Bản mẫu:Stringsplit
Lỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found.
Tên khácLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tên húyLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tên chữLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tên hiệuLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thụy hiệuLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Miếu hiệuLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Binh nghiệp
Nguyện trung thànhLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
ThuộcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Cấp bậcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Đơn vịLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tham chiếnLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thông tin cá nhân
Sinh
Tên húy
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày sinh
Bản mẫu:WDDF
Nơi sinh
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Quê quán
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Rửa tội
Tên thánh
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày rửa tội
Bản mẫu:WDDF
Mất
Thụy hiệu
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày mất
Bản mẫu:WDDF
Nơi mất
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Nguyên nhân mất
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
An nghỉ
Miếu hiệu
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Ngày an táng
Bản mẫu:WDDF
Nơi an táng
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Giới tínhLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Gia quyến
Thân phụ
Hồ Hoàng
Thân mẫu
Hoàng Thị Tâm
Anh chị em
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Phu nhân
Trương Thị Thành
Người tình
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Hậu duệ
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Học vấn
Học vị
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Trường học
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thầy giáo
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Học sinh
Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Chức quanLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Gia tộcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Nghề nghiệpLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Dân tộcLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tôn giáoLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Quốc giaĐại Việt
Quốc tịchLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Kỳ tịchLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Thời kỳnhà Lê trung hưng
Đảng pháiLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Tác phẩmTrùng tu Lam Sơn thực lực, Đại Việt Lê triều đế vương trung hưng công nghiệp thực lực, Hoan Châu phong thổ ký, Hồ thượng thư gia lễ
Giải thưởngLỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
Chữ kýLỗi Lua trong package.lua tại dòng 80: module 'Module:InfoboxImage/data' not found.
Truy phong
Tước hiệu
Duệ quận công
1681, bởi Lê Hy Tông
Ảnh hưởng bởi
  • Lỗi kịch bản: Không tìm thấy mô đun “Wd”.
x • t • s

Hồ Sĩ Dương (chữ Hán: 胡士揚; 1621 - 1681) là quan nhà Lê trung hưng trong lịch sử Việt Nam, người làng Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An, Việt Nam. Ông là cháu xa của Hồ Tông Thốc.

Cuộc đời sự nghiệp

Hồ Sĩ Dương là con giám sinh Hồ Hoàng, mẹ là Hoàng Thị Tâm.

Năm 1643, ông 23 tuổi, thi đậu giải nguyên. Tới khoa Mậu Tý (1648) do thi hộ trường Thanh, đỗ giải nguyên bị phát giác, ông bị cách chức thủ khoa đẩy đi lính.

Năm 1651 ông được ân xá, thi đậu giải nguyên. Việc một người ba lần thi đậu giải nguyên là một chuyện hiếm có.

Năm 1652, ông đậu tiến sĩ. Năm 1659, triều đình mở khoa Đông các lấy 5 người, 2 người là đông các, 3 người là hiệu thư. Dự thi là những người đã đậu các kỳ thi đình. Ông chỉ đậu thứ 2 tiến sĩ, không được nằm trong danh sách dự thi. Ông khiếu nại trường hợp của ông: ba lần đậu thủ khoa và kỳ thi tiến sĩ đáng lý bài ông vào hạng nhất. Vua Lê Thần Tông đồng ý cho ông dự thi. Ông cùng ông Hoàng giáp Nguyễn Văn Giai, người Phù Lưu Trường (nay là xã Hậu Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh) đậu đông các.

Ông dẫn quân đi kinh lược Tuyên Quang, bình định được thủ lĩnh Mã Thúc Lan.

Ông được bổ chức lại khoa đô cấp sư trung thăng đông các đại học sĩ, được cử đi giao thiệp tranh cãi biên giới 5 lần đều thắng lợi. Sau đó ông được thăng binh bộ tả thị lạng Thượng tướng quân.

Năm 1673, ông được cử làm chính sứ đi Trung Quốc. Năm 1676, ông làm Tham tụng, kiêm Thượng thư bộ Công, cùng năm, ông được sai giám tu quốc sử thượng thư bộ hình kiếm đông các đại học sĩ.

Sau đó, ông được thăng Thượng thự bộ Lễ. Ông được người trong nước và ngoài nước đánh giá cao.

Chu Xán, sứ nhà Thanh sang Đại Việt vào năm Chinh Hòa thứ 4 (1683) có thơ về Việt Nam, có câu: "Y quan văn vật trọng nam cương" lại tự chua rằng: "Nhân vật nước này về lý học có Trinh Tuyền, Vũ Duệ, Nguyễn Đăng Cao và Hồ Sĩ Dương, về kinh tế có Mạc Đĩnh Chi, Nguyễn Trung Ngạn, Nguyễn Trãi, Lương Thế Vinh[1]

Năm 1681, ông mất, thọ 61 tuổi, được phong Thiếu bảo Duệ quận công.

Theo sách "Công dư tiệp ký" của Vũ Phương Đề thì nhờ thầy học là Dương Tồn truyền binh pháp nên có lần đi sứ sang Trung Hoa ông đã đem thao lược giúp nước Tàu đánh tan được giặc, còn ơ nước nhà trong dịp Nam chinh ông đã từng lập chiến công khiến cho lân bang phải kinh sợ [2]

Tác phẩm

Tác phẩm ông để lại:

  • Trùng tu Lam Sơn thực lực
  • Đại Việt Lê triều đế vương trung hưng công nghiệp thực lực
  • Hoan Châu phong thổ ký
  • Hồ thượng thư gia lễ

Gia quyến

Ông lấy vợ là Trương Thị Thành, con gái Trình quận công - Trương Đức Thọ ở Phú Nghĩa.

Bà Trương Thị Thành vợ ông đã xuất tiền nuôi ông ăn học, bà chăm chỉ lao động, kính trọng mẹ chồng, ăn ở tốt với bà con. Lúc ông trở thành quan to, bà khuyên đem ruộng cúng cho làng, đem tiền gạo cứu tế cho dân nghèo, bà còn đem nghề Mộc ở Phú Nghĩa lên Quỳnh Đôi.

Chú thích

Trang Bản mẫu:Tham khảo/styles.css không có nội dung.

  1. ^ Theo Kiến Văn tiểu lục của Lê Quý Đôn, nhà xuất bản Khoa học xã hội Hà Nội 1977 - Tr 283
  2. ^ Theo Danh nhân Việt Nam - Từ điển Nguyễn Huyền Anh - Nhà xuất bản Khai Trí Sài Gòn

Liên kết ngoài