Ninh Châu

Ninh Châu
Xã
Trường THCS Gia Ninh
Hành chính
Quốc gia	Việt Nam
Vùng	Bắc Trung Bộ
Tỉnh	Quảng Trị
Lịch sử hình thành
Thành lập	16/6/2025
Địa lý
Tọa độ: 17°20′23″B 106°41′59″Đ
Ninh Châu Vị trí xã Ninh Châu trên bản đồ Việt Nam
Diện tích	86,03 km²
Dân số (31/12/2024)
Tổng cộng	30.098 người
Mật độ	349 người/km²

Ninh Châu là một xã thuộc tỉnh Quảng Trị, Việt Nam.

Địa lý

Xã Ninh Châu có vị trí địa lý:

• Phía bắc giáp phường Đồng Hới và xã Quảng Ninh.
• Phía nam giáp xã Cam Hồng.
• Phía đông giáp Biển Đông.
• Phía tây giáp xã Trường Ninh.

Lịch sử

Địa bàn xã Ninh Châu trước đây thuộc huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình.

Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh. Theo đó, sáp nhập tỉnh Quảng Bình vào tỉnh Quảng Trị. Địa bàn xã Ninh Châu thuộc tỉnh Quảng Trị.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1680/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Quảng Trị năm 2025. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của xã Tân Ninh, Gia Ninh, Duy Ninh và Hải Ninh thành xã mới có tên gọi là xã Ninh Châu.

Văn hóa

Di tích lịch sử

• Nhà bia tưởng niệm.
• Đình làng Quảng Xá di tích lịch sử.
• Đình làng xây dựng năm Minh Mạng thứ 19 (1838), trùng tu lần thứ nhất năm Ất Hợi (1935), lần thứ hai năm Quý Mùi (1943).
• Đình tọa lạc cạnh lũy Trường Dục, phía trước là chợ, phía đông bắc đền thờ Thần Giếng, phía tây bắc nền âm hồn.
• 1. Trước và sau Cách mạng Tháng Tám
• - Là nơi hội họp bí mật của các chiến sĩ cộng sản vùng tả ngạn Kiến Giang.
• - Địa điểm tập kết nhân dân vùng Nam Quảng Ninh về cướp chính quyền Phủ Quảng Ninh chiều 22 - 8 - 1945.
• - Nơi tổ chức trọng thể lễ phát động "tuần lễ đồng, tuần lễ vàng" cho cả vùng Tân, An, Trường, Vạn.
• - Nơi làm lễ tiễn đưa con em lên đường "Nam tiến".
• - Nơi huấn luyện tự vệ, dân quân chuẩn bị chống thực dân Pháp xâm lược.
• - Nơi trường trung học Phan Bội Châu Quảng Bình sơ tán học tập, xưởng in của tỉnh sơ tán làm việc (cuối năm 1946; đầu năm 1947).
• - Nơi tổ chức trọng thể lễ truy điệu chiến sĩ Vệ quốc đoàn Dương Viết Mẹo hy sinh tại Huế (cuối năm 1946)- Liệt sĩ đầu tiên của làng.
• - Nơi tổ chức Tết Trung thu đầu tiên sau cách mạng cho thiếu nhi.
• - Nơi tổ chức lễ cưới đầu tiên theo phong trào "Xây dựng đời sống mới".
• 2. Trong kháng chiến chống thực dân Pháp
• - Nơi trú quân của tự vệ xã canh giữ phòng tuyến từ Hỏa Lò đến Ếc chống Pháp đỗ bộ vào làng.
• - Nơi tập kết bộ đội địa phương cùng dân quân du kích qua đò bến chợ phá đường quốc lộ, bao vây đồn Trần Xá, diệt đồn Võ Xá, bảo vệ và thu hoạch mùa ở Ninh Châu.
• - Nơi trực chiến của bộ đội địa phương cùng du kích đánh ca nô địch từ Quán Hàu lên Mỹ Trung và ngược lại.
• - Ngày 09/6/1954 địch thả bom Na-pan, bom sát thương phá hoại đình và giết hại 33 người ở "Xóm Chài".
• 3. Trong kháng chiến chống Mỹ
• - Nơi sơ tán Xưởng X200 đóng phà của tỉnh.
• - Trại chế biến thực phẩm của Đoàn 559.
• Đình làng là chứng tích góp phần vào danh hiệu "Làng chiến đấu" Quảng Xá.
• Di tích làng chiến đấu Quảng Xá.
• Nhà thờ Họ Nguyễn
• Nhà thờ Họ Dương
• Nhà thờ Họ Trần

Danh nhân

• Cử nhân Nguyễn Nhuận (Nguyễn Văn Nhuận), người làng Quảng Xá, xã Tân Ninh, huyện Quảng Ninh, được vua Tự Đức mời vào cung dạy hoàng tử Ưng Lịch (sau này là vua Hàm Nghi). Sau khi Hàm Nghi lên ngôi năm 1884, Nguyễn Nhuận được bổ nhiệm làm tri huyện Tuyên Hóa, Quảng Bình
• Thiếu tướng: Nguyễn Hải - Nguyên Tư lệnh Binh đoàn 15
• Làng Quảng Xá thuộc xã Tân Ninh, Quảng Ninh, Quảng Bình có 6 nhạc sĩ:
  • Giáo sư Nhạc sĩ NGND Dương Viết Á
  • Nhạc sĩ Dương Viết Chiến Sáng tác nhiều bài hát trong đó có bài Tuổi xuân sư phạm và bài hát Quảng Xá mảnh đất tình người.
  • Nhạc sĩ Dương Mạnh Đạt, Chi hội trưởng chi hội âm nhạc Việt Nam tại Lâm Đồng
  • Nhạc sĩ Dương Viết Hòa, Chi hội trưởng nhạc sĩ Việt Nam tại Bình Định, tốt nghiệp Trường Quốc gia âm nhạc Huế năm 1984, người sáng lập Trung tâm Âm nhạc Dương Gia tại Quy Nhơn
  • Nữ nhạc sĩ Dương Bích Hà
  • Nữ nhạc sĩ Dương Thị Nguyệt Ánh.

Ngoài ra còn có hai con rể của làng là nhạc sĩ Phạm Tuyên, nhạc sĩ Vĩnh Phúc.