Thẩm mỹ Y2K

Bài này viết về một thẩm mỹ Internet. Đối với sự cố máy tính năm 2000, xem sự cố Y2K.

"Cybercore" đổi hướng tới đây. Đối với trò chơi điện tử, xem Cyber Core.

Y2K là một thẩm mỹ Internet xoay quanh các sản phẩm, phong cách và thời trang của cuối thập niên 1990 và đầu thập niên 2000. Những phong cách này nối tiếp thẩm mỹ thiết kế Memphis từ giữa thập niên 1980 đến giữa thập niên 1990. Cái tên Y2K bắt nguồn từ một từ viết tắt do lập trình viên David Eddy tạo ra để chỉ năm 2000 và những lỗi máy tính tiềm ẩn của nó. Thẩm mỹ Y2K có thể bao gồm các vật liệu tổng hợp hoặc kim loại, đồ nội thất bơm hơi và giao diện máy tính của thời kỷ nguyên dotcom.

Tập tin:IMac Bondi Blue.jpg

iMac G3 của Apple là một ví dụ về thiết kế mang phong cách blobject phổ biến trong mỹ thuật Y2K.

Khi thuật ngữ Y2K dần trở nên phổ biến hơn trên các phương tiện truyền thông đại chúng vào thập niên 2020, nó bắt đầu được sử dụng rộng rãi hơn để bao hàm các thẩm mỹ thời trang thập niên 2000; trong khi đó, thuật ngữ Cybercore đôi khi được dùng như một từ đồng nghĩa với tính thẩm mỹ hoài niệm tương lai nguyên bản.

Lịch sử

Giới chuyên môn từng so sánh Y2K với "nowstalgia" (hoài niệm hiện tại), một hiện tượng mà trong đó văn hóa thay đổi quá nhanh khiến các thế hệ trẻ tuổi nhung nhớ những điều thuộc về quá khứ gần. Sự thay đổi chóng mặt trong thập niên 2000 bắt nguồn từ Sự kiện 11 tháng 9, chiến tranh chống khủng bố và những tiến bộ công nghệ nhảy vọt của thập kỷ, chẳng hạn như iPod. Thuật ngữ Y2K bắt nguồn từ sự cố máy tính năm 2000.

Evan Collins, nhà sáng lập Viện Nghiên cứu Mỹ học Tiêu dùng, đã lập nên "Viện Thẩm mỹ Y2K", điều mà Vice ca ngợi là "nguồn thông tin tốt nhất về Y2K". Bên cạnh đó, giới chuyên môn đôi khi gắn liền nhóm thiết kế đồ họa người Anh The Designers Republic với công lao phổ biến Y2K. Học giả Xiaochun Yang lưu ý rằng sự trỗi dậy của tính thẩm mỹ này có mối tương quan chặt chẽ với đại dịch COVID-19 và cuộc suy thoái kinh tế đi kèm.

Ban đầu, thẩm mỹ Internet Y2K hoài niệm về một trào lưu nghệ thuật mang đậm chất hoài niệm tương lai, đặc trưng bởi các vật liệu kim loại (còn gọi là chromecore), blobject và quần áo phản quang. Khi thuật ngữ "Y2K" thu hút sự chú ý của đại chúng xuyên suốt thập niên 2020, khái niệm này đã mở rộng để chỉ thời trang thập niên 2000 nói chung; trong khi đó, định nghĩa trước đây của Y2K đôi khi được gọi là Cybercore nhằm tạo sự khác biệt với định nghĩa sau này.

Thẩm mỹ Y2K đặc biệt được ưa chuộng tại các quốc gia Đông Á như Nhật Bản, Trung Quốc và Hàn Quốc. Tại Trung Quốc, nhiều trang phục thường xuyên được đăng tải kèm hashtag Y2K trên nền tảng Xiaohongshu và phong cách này cũng được đông đảo người nổi tiếng diện trên các tạp chí thời trang như SuperELLE. Phong cách thiết kế này đã gặt hái thành công vang dội trong ngành công nghiệp K-pop lẫn J-pop,; đồng thời, thời trang của các nhóm nhạc nữ thập niên 2020 như Aespa và XG đã tạo ra tầm ảnh hưởng đáng kể đối với xu hướng thời trang "Y3K" đình đám của Nhật Bản, song song với phong cách "thời trang cyber" của Harajuku thập niên 90.

Đặc điểm

Tập tin:Sony Cybershot DSC W210.jpg

Máy ảnh số dần trở nên thịnh hành trong thập niên 2000 và thường gắn liền với thẩm mỹ Y2K.

Y2K là một thẩm mỹ mang hơi hướng hoài niệm tương lai, chịu ảnh hưởng rõ nét từ các xu hướng thiết kế của thập niên 1970. Các tông màu rực rỡ như xanh chanh, cam và hồng rực thường được kết hợp với sắc trắng bóng bẩy và lớp phủ chrome kim loại. Họa tiết da báo và hoa văn ảo giác là những tàn dư từ thập niên 1990, thường xuất hiện cùng các tông màu rực rỡ nêu trên. Công nghệ của thời kỳ này (chẳng hạn như máy tính và máy chơi trò chơi điện tử) thường nổi bật với các điểm nhấn trong suốt hoặc sở hữu lớp vỏ nhựa mờ có màu sắc sống động, đồng thời đôi khi còn đính kèm nhũ lấp lánh. Thiết kế đồ họa thường sử dụng hiệu ứng chuyển màu (gradient), phông chữ dày hoặc bo tròn, các thành phần 3D cùng các hiệu ứng kim loại hoặc bóng bẩy.

Các món đồ nội thất thịnh hành trong thiết kế không gian Y2K bao gồm ghế bướm, ghế lười và bất kỳ vật dụng bơm hơi nào. Các món đồ trang trí khác thường mang tính ngẫu hứng hoặc vui nhộn, tiêu biểu là đèn lava, màn treo giường và rèm hạt. Người ta cũng thường xuyên sử dụng vô số gối kê để điểm tô cho căn phòng. Các thiết bị công nghệ lỗi thời từ thập niên 2000 như điện thoại nắp gập, máy tính cũ và máy ảnh số thỉnh thoảng cũng được tận dụng làm đồ trang trí.

Thời trang thể hiện ảnh hưởng rõ rệt hơn từ khoa học viễn tưởng, với các yếu tố phổ biến bao gồm quần áo PVC, kính râm mang phong cách vị lai, tracksuit, giày đế bánh mì và công nghệ thiết bị đeo. Y2K cũng có thể vay mượn các yếu tố từ mỹ thuật McBling, scene và Frutiger Aero, những phong cách thỉnh thoảng bị nhầm lẫn với nhau.

Các thuật ngữ liên quan

Năm 2022, tạp chí Office cho biết thuật ngữ "New Nostalgia", được mô tả là "một xu hướng đầy luyến tiếc về kỷ nguyên Y2K", thường gắn liền với nữ nhạc sĩ PinkPantheress, người ban đầu đã tạo ra cụm từ này vào năm 2021 như một thể loại để định hình phong cách âm nhạc của cô.

Xem thêm

• -core
• Thẩm mỹ Internet
• Thiết kế Memphis
• Frutiger Aero
• Vaporwave
• Thời trang thập niên 1990
• Thời trang thập niên 2000
• Sự cố máy tính năm 2000

Liên kết ngoài

• Thẩm mỹ Y2K trên CARI
• Tân Y2K trên CARI