Bước tới nội dung

Đại học Istanbul

41°00′46,93″B 28°57′49,95″Đ / 41°B 28,95°Đ / 41.00000; 28.95000
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Đại học Istanbul
tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: İstanbul Üniversitesi
Tập tin:İstanbul Üniversitesi Logo.svg
Tên cũSahn-ı Seman Medresesi
(1453–1846)
Dârülfünûn-ı Şâhâne
(1846–1912)
İstanbul Dârülfünûnu
(1912–1933)
Khẩu hiệutiếng Thổ Nhĩ Kỳ: Tarihten Geleceğe Bilim Köprüsü
Khẩu hiệu trong tiếng Anh
Science Bridge from Past to the Future
Loại hìnhĐại học nghiên cứu công lập
Thành lập30 tháng 5 năm 1453; 573 năm trước (1453-05-30)
Sáng lậpMehmed II
Kinh phí411 triệu đô la Mỹ (2025)[1]
Hiệu trưởngGS TS Osman Bülent Zülfikar
Giảng viên
4.339[2]
Nhân viên quản lý
5.885[2]
Sinh viên58.809[2]
Sinh viên đại học42.066[2]
Học viên sau đại học16.268[2]
Vị trí
Istanbul
,
Thổ Nhĩ Kỳ

41°00′46,93″B 28°57′49,95″Đ / 41°B 28,95°Đ / 41.00000; 28.95000
Khuôn viênĐô thị
Nhà xuất bản đại họcIstanbul University Press
Màu
                   
Liên kết
Websitewww.istanbul.edu.tr

Đại học Istanbul (tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: İstanbul Üniversitesi), là một trường đại học nghiên cứu công lập tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ. Tiền thân của trường được Mehmed II thành lập vào ngày 30 tháng 5 năm 1453, một ngày sau khi Constantinopolis thất thủ[3] và là trường đại học đầu tiên của Đế quốc Ottoman được cải cách theo mô hình đại học châu Âu.[4][5] Đại học Istanbul được thành lập vào năm 1933 và là trường đại học đầu tiên của Thổ Nhĩ Kỳ.[6]

Đại học Istanbul có 58.809 sinh viên đại học, sinh viên sau đại học và nghiên cứu sinh thuộc 112 đơn vị học thuật, bao gồm các khoa, viện nghiên cứu, trường, trường dạy nghề, tại 9 khuôn viên. Khuôn viên chính của Đại học Istanbul nằm bên cạnh Quảng trường Beyazıt ở quận Faith của Istanbul.

Cựu sinh viên Đại học Istanbul bao gồm Aziz Sancar, người đoạt Giải Nobel Hóa học vào năm 2015,[7] Orhan Pamuk, người đoạt Giải Nobel Văn học vào năm 2006,[8] Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Abdullah Gül, sáu thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ, bao gồm Suat Hayri Ürgüplü, Sadi Irmak, Nihat Erim, Refik Saydam, Naim Talu, Yıldırım Akbulut, Thị trưởng Istanbul Ekrem İmamoğlu, Tổng thống Israel Yitzhak Ben-Zvi và hai thủ tướng Israel, David Ben-Gurion và Moshe Sharett.

Lịch sử

Năm 425, Hoàng đế Đế quốc Đông La Mã Theodosius II thành lập Đại học Constantinople với tên gọi Pandidactorium. Sau khi Constantinopolis thất thủ vào năm 1453, trường được gọi là Trường Chính thống giáo Hy Lạp Phanar. Sau khi chinh phục Constantinopolis, Sultan Mehmed II giao cho Molla Mehmet Zeyrek Efendi nhiệm vụ chuyển Tu viện Pantokrator thành một trường madrasa và bổ nhiệm ông làm hiệu trưởng đầu tiên.[9] Trường tiếp tục giảng dạy ở đó cho đến khi các tòa nhà mới được xây dựng xung quanh Nhà thờ Hồi giáo Fatih. Trong giai đoạn đầu, trường hoạt động như một madrasa. Nhà thiên văn học nổi tiếng Ali Qushji đóng góp đáng kể vào việc thiết lập giáo dục đại học tại Istanbul và dạy toán tại trường.[10] Trường Sahn-ı Seman được coi là tiền thân của Đại học Istanbul. Trường giảng dạy nhiều ngành khác nhau, bao gồm y học, toán học, thiên văn học, bản đồ học, địa lý, lịch sử, triết học, tôn giáo, văn học, bác ngữ học và luật pháp, và đóng vai trò quan trọng trong việc giáo dục tầng lớp cầm quyền của Đế quốc Ottoman.

Faculty members of Istanbul University with School Director Kemal Bey and the teaching staff, circa 1915.
Faculty members of Istanbul University with Director Kemal Bey and the teaching staff, circa 1915.
Tập tin:Istanbul University Gate.tif
Cổng chính của Đại học Istanbul, thập niên 1950.
Tập tin:Istanbul University campus ruins March 2008d.JPG
Di tích cuối thời kỳ Đế quốc La Mã và đầu thời kỳ Đế quốc Đông La Mã tại Đại học Istanbul bên cạnh Tháp Beyazıt.

Năm 1863, một cơ sở giáo dục bậc cao tên là Trường Bách khoa Ottoman (tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: Darülfünûn-u Osmanî) được thành lập. Hiệu trưởng đầu tiên của trường là Hasan Tahsini, được coi là một trong những học giả Ottoman quan trọng nhất vào thế kỷ 19. Trường bị giải thể vào năm 1871. Năm 1874, Trường Bách khoa Hoàng gia (tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: Darülfünûn-u Sultanî, tiếng Pháp: Université Impériale Ottoman[11]) bắt đầu giảng dạy một số môn luật bằng tiếng Pháp, nhưng bị giải thể vào năm 1881.[12]

Ngày 31 tháng 12 năm 1863, Trường Bách khoa Sultan bắt đầu giảng dạy môn vật lý ứng dụng. Ngày 20 tháng 12 năm 1870, trường được đổi tên thành Trường Bách khoa Ottoman (tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: Darülfünûn-u Osmanî) và được cải tổ nhằm đáp ứng nhu cầu giảng dạy các môn học khoa học kỹ thuật hiện đại. Ngày 1 tháng 9 năm 1900, trường được đổi tên thành Trường Bách khoa Hoàng gia và bắt đầu giảng dạy các môn toán, văn học và thần học. Ngày 20 tháng 4 năm 1912, trường được đổi tên thành Trường Bách khoa Istanbul và thành lập các Trường Y, Trường Luật, Trường Khoa học ứng dụng, Trường Văn học và Trường Thần học.

Ngày 21 tháng 4 năm 1924, Thổ Nhĩ Kỳ công nhận Trường Bách khoa Istanbul là một cơ sở giáo dục nhà nước. Ngày 7 tháng 10 năm 1925, trường được trao quyền tự chủ về mặt hành chính và các trường của hệ thống madrasa cũ được cải tổ thành năm khoa y, luật, văn chương, thần học và khoa học. Các giáo sư của trường được đảm bảo quyền tự do học thuật. Ngày 1 tháng 8 năm 1933, Trường Bách khoa Istanbul được cải tổ thành Đại học Istanbul theo các cải cách giáo dục của Mustafa Kemal Atatürk. Đại học Istanbul chính thức khai giảng vào ngày 1 tháng 11 năm 1933.

Trước Chiến tranh thế giới thứ hai, nhiều nhà khoa học người Đức gốc Do Thái trong các lĩnh vực như y học, khoa học tự nhiên và nhân văn buộc phải rời khỏi Đức Quốc Xã và chuyển đến Đại học Istanbul, góp phần phát triển các chương trình giảng dạy, nghiên cứu và cải thiện môi trường học thuật của trường.[13]

Khuôn viên

Tập tin:BeyazıtMeydanı.jpg
Cổng chính của Đại học Istanbul tại Quảng trường Beyazıt Square, phía sau là Tháp Beyazıt ở phía bên phải cột cờ.
Tập tin:500 Old TL reverse.jpg
Cổng chính của Đại học Istanbul trên mặt sau của tờ tiền 500 lira (1971–1984).

Đại học Istanbul gồm 17 khoa tại năm khuôn viên. Khuôn viên chính của Đại học Istanbul nằm tại Quảng trường Beyazıt, được Constantinus Đại đế xây dựng vào năm 393 với tên gọi Diễn đàn Tauri và được Theodosius I mở rộng thành Diễn đàn Theodosius vào thời kỳ Đế quốc La Mã. Một số di tích từ thời kỳ Đế quốc La Mã và Đế quốc Đông La Mã còn tồn tại trên khuôn viên.

Sau một trận động đất vào năm 1894, Tòa nhà Hiệu trưởng được kiến trúc sư người Ý Raimondo D'Aronco trùng tu.[14] Năm 1950, tòa nhà được Ekrem Hakkı Ayverdi trùng tu. Lần trùng tu gần đây nhất, bao gồm mặt tiền và làm sạch đá cẩm thạch, diễn ra vào năm 1998. Cổng chính của Đại học Istanbul được in trên mặt sau của tờ tiền 500 lira Thổ Nhĩ Kỳ được phát hành từ năm 1971 đến năm 1984.

Bên trong tòa nhà là Thư viện Sách quý do Mimar Kemaleddin thiết kế. Thư viện lưu giữ khoảng 93.000 tài liệu, bao gồm sách in và bản thảo, tạp chí, báo, bản đồ, kế hoạch và ghi chú bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, tiếng Ả Rập, tiếng Ba Tư, tiếng Hy Lạp và tiếng Latinh.[15] Thư viện cũng lưu giữ 36.585 bức ảnh thuộc Bộ sưu tập Abdul Hamid II. Ngoài ra, thư viện lưu giữ tài liệu của những nhân vật chính trị, trí thức nổi bật của Thổ Nhĩ Kỳ, ví dụ như Zakirbaşı Hüseyin Halis Efendi, Hasan Rıza Pasha, Đại Vizia İbrahim Hakkı Pasha, Sheikh-ul-Islam Pirizade Mehmet Sahip Molla và İbnülemin Mahmut Kemal İnal. Năm 1925, tài liệu của Thư viện Cung điện Yıldız được chuyển đến Thư viện Sách quý.[15]

Xếp hạng

Xếp hạng Đại học
Global – Overall
ARWU Thế giới[16]401–500 (2024)
CWUR Thế giới[17]693 (2024)
CWTS Thế giới[18]561 (2024)
QS Thế giới[19]621–630 (2025)
RUR Thế giới[20]244 (2024)
THE Thế giới[21]1001-1200 (2024)
USNWR Toàn cầu[22]769 (2024)
Global – Business and economics
QS Business[23]401-450 (2024)
Global – Liberal arts
QS Nghệ thuật & Nhân văn[24]294 (2024)
QS Khoa học xã hội và Quản lý[25]331 (2024)
Khoa học Đời sống & Y học – Toàn cầu
QS Khoa học Đời sống & Y học[26]382 (2024)
Global – Science and engineering
QS Kỹ thuật & Công nghệ[27]451-500 (2024)
National – Overall
ARWU Quốc nội[28]1 (2024)
CWTS Quốc nội[29]7 (2024)
CWUR Quốc nội[30]3 (2024)
QS Quốc nội[31]7 (2024)
THE Quốc nội[32]12 (2024)
USNWR Quốc nội[33]11 (2024)

Cựu sinh viên nổi tiếng

Hình ảnh

Xem thêm

Ghi chú

Tham khảo

  1. ^ "Üniversitelere 2025 yılı için 487 milyar liranın üzerinde ödenek ayrıldı". Anadolu Ajansı. ngày 7 tháng 9 năm 2024. Lưu trữ bản gốc ngày 7 tháng 9 năm 2024. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2024.
  2. ^ a b c d e "Sayılarla İstanbul Üniversitesi". sayilarla.istanbul.edu.tr. Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 11 năm 2020. Truy cập ngày 26 tháng 12 năm 2022.
  3. ^ "Istanbul University". Encyclopædia Britannica. Lưu trữ bản gốc ngày 15 tháng 1 năm 2021. Truy cập ngày 13 tháng 1 năm 2021.
  4. ^ Günergun, Feza; Kadıoğlu, Sevtap (2006). "İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ'NİN YERLEŞİM TARİHÇESİ ÜZERİNE NOTLAR". Osmanlı Bilimi Araştırmaları. 1 (8): 135–163. Truy cập ngày 23 tháng 5 năm 2022.
  5. ^ "İstanbul Üniversitesi'nin kuruluşunun 86. yıl dönümü! İstanbul Üniversitesi tarihi". haberler.com (bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ). Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 11 năm 2020. Truy cập ngày 14 tháng 11 năm 2020.
  6. ^ "Üniversitelerin kuruluş tarihleri". cnnturk.com (bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ). CNN Türk. ngày 20 tháng 6 năm 2015. Lưu trữ bản gốc ngày 21 tháng 12 năm 2021. Truy cập ngày 5 tháng 1 năm 2021.
  7. ^ "The Nobel Prize in Chemistry 2015". NobelPrize.org (bằng tiếng Anh). Lưu trữ bản gốc ngày 21 tháng 5 năm 2020. Truy cập ngày 6 tháng 4 năm 2020.
  8. ^ "The Nobel Prize in Literature 2006". NobelPrize.org (bằng tiếng Anh). Lưu trữ bản gốc ngày 2 tháng 7 năm 2018. Truy cập ngày 6 tháng 4 năm 2020.
  9. ^ "Molla Zeyrek". İslâm Ansiklopedisi (bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ). Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2025.
  10. ^ "1453'ten günümüze İstanbul Üniversitesi". Istanbul University (bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ). Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2025.
  11. ^ Demirtaş, Aydın. "Osmanlı Mektepleri ve Dârülfünûn". Trong Fuat Aydın; Mehmet Bahçekapılı; Mahmut Zengin; Hasan Meydan; Abdurrahman Hendek (biên tập). OSMANLI MEKTEPLERİ (Bir Modernleşme Çabası Olarak Osmanlı Eğitiminde Yeni Arayışlar) (PDF) (bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ). The Center for Values Education Press. tr. 48 (PDF p. 49/536). ISBN 978-605-73807-3-9.
  12. ^ Rüegg, Walter: "European Universities and Similar Institutions in Existence between 1812 and the End of 1944: A Chronological List", in: Rüegg, Walter (ed.): A History of the University in Europe. Vol. 3: Universities in the Nineteenth and Early Twentieth Centuries (1800–1945), Cambridge University Press, 2004, ISBN 978-0-521-36107-1, p. 687
  13. ^ Paksoy, Nadir (ngày 1 tháng 8 năm 2022). "German pathology professor Philipp Schwartz: His enduring life from Frankfurt to Istanbul during the Second World War era: A "forgotten savior"". Annals of Diagnostic Pathology. 59: 151955. doi:10.1016/j.anndiagpath.2022.151955. ISSN 1092-9134.
  14. ^ "Tarihin Kalbinde Yer Alan İstanbul Üniversitesi Rektörlük Binası". İletim (bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ). ngày 12 tháng 10 năm 2022. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2024.
  15. ^ a b Üniversitesi, Istanbul. "Nadir Eserler Kütüphanesi Koleksiyonu". muzeyum.istanbul.edu.tr (bằng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ). Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2024.
  16. ^ "Shanghai Ranking Universities". www.shanghairanking.com. Bản gốc lưu trữ ngày 7 tháng 10 năm 2024. Truy cập ngày 3 tháng 8 năm 2025.
  17. ^ "CWUR World University Rankings – 2024". CWUR. ngày 11 tháng 11 năm 2024. Lưu trữ bản gốc ngày 8 tháng 6 năm 2020. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  18. ^ Studies (CWTS), Centre for Science and Technology. "CWTS Leiden Ranking". CWTS Leiden Ranking. Lưu trữ bản gốc ngày 9 tháng 10 năm 2024. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  19. ^ "QS World University Rankings 2025". Top Universities. Lưu trữ bản gốc ngày 21 tháng 7 năm 2024. Truy cập ngày 5 tháng 6 năm 2024.
  20. ^ "World University Rankings". Round University Ranking. ngày 11 tháng 11 năm 2024. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 7 năm 2024. Truy cập ngày 17 tháng 7 năm 2024.
  21. ^ "World University Rankings". Times Higher Education (THE). ngày 11 tháng 11 năm 2024. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 9 năm 2024. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  22. ^ "US News Best Global Universities". US News Ranking. ngày 11 tháng 11 năm 2024. Lưu trữ bản gốc ngày 17 tháng 7 năm 2024. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  23. ^ "QS World University Rankings by Subject 2024: Business & Management Studies". QS World University Rankings. ngày 11 tháng 11 năm 2024. Lưu trữ bản gốc ngày 21 tháng 7 năm 2024. Truy cập ngày 21 tháng 7 năm 2024.
  24. ^ "QS World University Rankings by Subject 2024: Arts and Humanities". Top Universities. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  25. ^ "QS World University Rankings by Subject 2024: Social Sciences & Management". Top Universities. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  26. ^ "QS World University Rankings by Subject 2024: Life Sciences & Medicine". Top Universities. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  27. ^ "QS World University Rankings by Subject 2024: Engineering & Technology". Top Universities. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  28. ^ "Academic Ranking of World Universities - Istanbul University". Academic Ranking of World Universities. ngày 11 tháng 11 năm 2024. Lưu trữ bản gốc ngày 17 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 17 tháng 4 năm 2024.
  29. ^ "CWTS Leiden Ranking 2024". CWTS Leiden Ranking. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  30. ^ "Global 2000 List by the Center for World University Rankings". Center for World University Rankings. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  31. ^ "QS World University Rankings - Istanbul University". Top Universities. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  32. ^ "World University Rankings - Istanbul University". THE World University Rankings. ngày 11 tháng 11 năm 2024. Truy cập ngày 11 tháng 11 năm 2024.
  33. ^ "Best Global Universities - Istanbul University". U.S. News Education (USNWR). Truy cập ngày 17 tháng 7 năm 2024.

Liên kết ngoài

Lấy từ “https://wikibeta.org/index.php?title=Đại_học_Istanbul&oldid=7890146”