Cardiff

Cardiff
—  Thủ phủ và hạt  —
Đường chân trời Cardiff Tòa nhà Senedd Wales Millennium Centre Nhà thờ chính tòa Llandaff Lâu đài Cardiff Tòa thị chính Bảo tàng Quốc gia Cardiff Thư viện Trung ương Cardiff Sân vận động Principality
Hiệu kỳ Ấn chương Huy hiệu
Khẩu hiệu:  tiếng Wales: Y ddraig goch ddyry cychwyn, n.đ. 'the red dragon will lead the way' tiếng Wales: Deffro mae'n ddydd!, n.đ. 'awake, it is day!'
Vị trí tại Wales##Vị trí tại Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland
Quốc gia có chủ quyền	Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland
Quốc gia	Wales
Preserved county	Nam Glamorgan
Quy chế thành phố	1905
Thủ phủ	1955
Chính quyền
• Thành phần	Hội đồng Cardiff
• Control	Bản mẫu:UK council control
• Hạ nghị sĩ	4 MPs Cardiff West (L) Cardiff South and Penarth (L) Cardiff North (L) Cardiff East (L)
• MSs	12 MSs 6 in Caerdydd Ffynnon Taf 6 in Caerdydd Penarth
Thứ hạng diện tích	[[List of Welsh principal areas|Bản mẫu:Welsh council area rank]]
• Thứ hạng	[[List of Welsh principal areas|Bản mẫu:Welsh council population rank]]
Dân tộc (2021)
• Dân tộc	Danh sách 79.2% người da trắng 9.7% người gốc Á 4.0% người đa chủng tộc 3.8% người da đen 3.3% dân tộc khác
Tôn giáo (2021)
• Tôn giáo	Danh sách 42.9% không tôn giáo 38.3% Kitô giáo 9.3% Hồi giáo 1.5% Ấn Độ giáo 0.4% Phật giáo 0.4% Sikh giáo 0.2% Do Thái giáo 0.6% tôn giáo khác 6.3% không tuyên bố
• Mùa hè (DST)	BST (UTC+1)
Vùng mã bưu chính	CF
Mã GSS	W06000015
Website	cardiff.gov.uk

Cardiff là thủ phủ và thành phố lớn nhất của Wales, nằm ở phía nam của các cửa Sông Taff và Sông Ely bên Eo biển Bristol. Cardiff là một trung tâm công nghiệp và hải cảng quan trọng. Thành phố có các ngành công nghiệp chế tạo: Thép, máy móc, chế biến thực phẩm, các sản phẩm kim loại, hàng dệt và giấy.

Lịch sử

Đế quốc La Mã thiết lập một tiền đồn tại nơi này vào năm 75 CN. Người Norman chiếm khu vực này vào thế kỷ 11, cộng đồng này đã trở thành một khu vực các lãnh chúa phong kiến. Nó vẫn là một thị trấn nhỏ cho đến khi Kênh đào Glamorganshire được khai thông năm 1794 khiến nó trở thành một nơi đầu ra cho tài sản khoáng sản của Wales. Bến tàu đầu tiên được hoàn thành vào năm 1839, và Cardiff cuối cùng đã trở thành cảng vận chuyển than đá lớn nhất thế giới nhưng hiện tại hoạt động này đã suy giảm. Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, quân Đức ném bom phá hủy nặng nề thành phố này. Đến năm 1974, Cardiff đã là hạt thị của hạt Glamorganshire. Từ năm 1974 đến năm 1996, nó là trung tâm hành chính của hạt Nam Glamorgan trước đây. Năm 1996, sau cuộc tái tổ chức, Cardiff và khu vực xung quanh nó trở thành một unitary authority.

Quy chế thành phố và thủ phủ

Bài chi tiết: Thủ phủ của Wales

Nhà thờ Thánh Gioan Tẩy giả, Cardiff là công trình thời Trung Cổ duy nhất bên cạnh Lâu đài Cardiff vẫn còn ở trung tâm thành phố. Hình năm 1852

Bảo tàng Quốc gia Wales, Cardiff

Quốc vương Edward VII cấp Cardiff quy chế thành phố vào ngày 28 tháng 10 năm 1905. Một nhà thờ chính tòa Công giáo được xây dựng vào năm 1916. Về sau, những cơ sở quốc gia khác được xây dựng trong thành phố, bao gồm Bảo tàng Quốc gia Wales, Đài tưởng niệm chiến tranh quốc gia Wales và Tòa nhà hành chính Đại học Wales. Tuy nhiên, Thư viện Quốc gia Wales được xây dựng tại một thành phố khác, một phần vì Sir John Williams, người sáng lập thư viện, cho rằng Cardiff có "dân số không phải người Wales".

Địa lý

Khí hậu

Cardiff có khí hậu đại dương (Köppen: Cfb), thời tiết thông thường ôn hòa, nhiều mây, mưa và gió. Cardiff là một trong những thành phố ấm nhất và nhiều mưa nhất của Vương quốc Anh, nhiệt độ trung bình hàng năm xấp xỉ là 11 °C, lượng mưa trung bình hàng năm là 1200 mm. Mùa hè thường nắng ấm, nhiệt độ tối đao dao động giữa 19 và 22 °C (66 và 72 °F). Mùa đông khá ẩm ướt, nhưng hiếm khi mưa nhiều hay sương giá. Mùa xuân và mùa thu khá giống nhau, nhiệt độ tối đa hàng ngày khoảng 15 °C. Lượng mưa trong năm thất thường, nhưng các cơn mưa rào thường ngắn hơn vào mùa hè.

Cardiff
Biểu đồ khí hậu (giải thích)
1  2  3  4  5  6  7  8  9 10 11 12     127     9 3     93     9 3     85     11 4     72     14 6     79     17 9     74     20 11     84     22 13     105     21 13     86     19 11     129     15 8     131     12 5     140     9 3 Trung bình tối đa và tối thiểu (°C) Tổng lượng giáng thủy (mm) Nguồn: Met Office, 1991–2020 averages
Đổi ra hệ đo lường Anh  1  2  3  4  5  6  7  8  9 10 11 12     5     47 37     3.7     49 37     3.4     52 39     2.8     58 42     3.1     63 47     2.9     68 52     3.3     71 56     4.1     71 55     3.4     66 51     5.1     60 46     5.1     53 41     5.5     48 37 Trung bình tối đa và tối thiểu (°F) Tổng lượng giáng thủy (inch)

Kinh tế

The Coal Exchange

Là thủ phủ của Wales, Cardiff là đầu tàu phát triển kinh tế của Wales. Tuy chỉ chiếm khoảng 10% dân số Wales, nhưng Cardiff cấu thành gần 20% GDP của Wales và 40% lực lượng lao động của thành phố di chuyển hàng ngày từ những vùng Nam Wales xung quanh.

Nhân khẩu

Lịch sử dân số

Năm	Số dân	±%
1801	6.342	—
1851	26.630	+319.9%
1861	48.965	+83.9%
1871	71.301	+45.6%
1881	93.637	+31.3%
1891	142.114	+51.8%
1901	172.629	+21.5%
1911	209.804	+21.5%
1921	227.753	+8.6%
1931	247.270	+8.6%
1941	257.112	+4.0%
1951	267.356	+4.0%
1961	278.552	+4.2%
1971	290.227	+4.2%
1981	274.500	−5.4%
1991	272.557	−0.7%
2001	292.150	+7.2%
2011	346.100	+18.5%
2021	362.400	+4.7%
Source: Vision of Britain except 2011, which is the 2011 census data from the Office for National Statistics. Historical populations are calculated with the modern boundaries

Sau giai đoạn suy giảm dân số vào thập niên 1970 và 1980, Cardiff bắt đầu gia tăng dân số lại, đạt 362.400 người theo cuộc điều tra dân số năm 2021, so với 346.1000 người theo cuộc điều tra dân số năm 2011. Từ giữa năm 2007 đến giữa năm 2008, Cardiff là địa phương tăng dân số nhanh nhất ở Wales, với tỷ lệ tăng dân số đạt 1,2%. Theo kết quả điều tra dân số năm 2001, Cardiff là thành phố lớn thứ 21 tại Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland. Vùng đô thị chức năng Cardiff (một định nghĩa của Eurostat bao gồm Vale of Glamorgan và một số địa phương ở Các thung lũng Nam Wales) có dân số 841.600 người, là vùng đô thị chức năng lớn thứ 10 ở Vương quốc Anh. Vùng đô thị Cardiff và Các thung lũng Nam Wales có dân số gần 1,1 triệu người.

Tôn giáo

Bài chi tiết: Kitô giáo tại Wales và Tôn giáo tại Wales

Các nhà thờ chính tòa của Cardiff

Nhà thờ chính tòa Llandaff, một nhà thờ chính tòa Anh giáo, nhà thờ giáo xứ của Llandaff, tòa giám mục giám mục Llandaff, người đứng đầu Giáo hội Wales

Nhà thờ chính tòa thành phố Cardiff, một nhà thờ chính tòa Công giáo, tòa giám mục tổng giám mục Cardiff

Tôn giáo tại Cardiff (2021)

  Không tôn giáo (42.9%)

  Kitô giáo (38.3%)

  Hồi giáo (9.3%)

  Ấn Độ giáo (1.5%)

  Phật giáo (0.4%)

  Sikh giáo (0.4%)

  Do Thái giáo (0.2%)

  Tôn giáo khác (0.6%)

  Không tuyên bố (6.3%)

Từ năm 1922, Cardiff bao gồm Llandaff trong địa bàn thành phố, cùng với Nhà thờ Llandaff Anh giáo, nhà thờ giáo xứ của Llandaff và tòa giám mục của giám mục Llandaff, người đứng đầu Giáo hội Wales và Giáo phận Llandaff.

Văn hóa

Các công trình nổi bật

Cardiff có Lâu đài Cardiff, Nhà thờ chính tòa Llandaff và Nhà thờ Thánh Gioan Tẩy giả, Bảo tàng Quốc gia Wales, Trường Y Quốc gia Wales (1931) và Trường Cardiff Đại học Wales được thành lập vào năm 1988 trên cơ sở sáp nhập University College, Cardiff (1883) University of Wales Institute of Science and Technology (1866). Cardiff còn là quê nhà của CLB Cardiff City

Liên kết ngoài

• Cardiff Council Lưu trữ ngày 1 tháng 2 năm 2021 tại Wayback Machine
• Visit Cardiff
• Cardiff Records: the full text of the edition of historical records for Cardiff, edited by J. H. Matthews (1898–1905). Part of British History Online.