Du lịch Quảng Ngãi có nhiều lợi thế phát triển nhờ sự đa dạng về địa hình, tài nguyên thiên nhiên và bề dày văn hóa - lịch sử. Địa phương này hiện sở hữu nhiều điểm đến nổi bật, bao gồm các khu du lịch biển (Mỹ Khê, Sa Huỳnh), du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng (núi Cà Đam, Thác Trắng, Suối Chí, Thạch Nham, Vạn Tường), du lịch đảo (Lý Sơn) cùng hệ thống các di tích văn hóa, lịch sử cách mạng quy mô.

Tiềm năng du lịch

Tập tin:Ly Son Islands (14817868968).jpg
Phong cảnh biển tại đảo Lý Sơn

Tỉnh Quảng Ngãi có bờ biển dài khoảng 150 km kéo dài từ An Tân đến Sa Huỳnh, tạo điều kiện hình thành nhiều bãi tắm tự nhiên đẹp như Mỹ Khê, Sa Huỳnh, Khe Hai, Lệ Thủy, Minh Tân,Châu Tân.

Về mặt văn hóa - lịch sử, Quảng Ngãi là nơi hội tụ và giao thoa của nhiều nền văn hóa cổ. Tiêu biểu là các di chỉ khảo cổ thuộc nền văn hóa Sa Huỳnh (có niên đại từ 2.000 đến 3.000 năm trước); dấu ấn Văn hóa Chăm Pa với di tích Thành cổ Châu Sa; và sự giao lưu văn hóa Việt - Hoa thể hiện qua kiến trúc Chùa Ông. Đặc biệt, huyện đảo Lý Sơn không chỉ có cảnh quan thiên nhiên độc đáo mà còn lưu giữ nhiều di chỉ văn hóa Sa Huỳnh (Xóm Ốc, suối Chình) và văn hóa Chăm Pa.

Quảng Ngãi là một trong số ít địa phương hội tụ đa dạng các loại hình du lịch: sinh thái, nghỉ dưỡng biển, tâm linh và du lịch lịch sử. Trải qua hai cuộc kháng chiến, vùng đất này lưu giữ nhiều di tích lịch sử cách mạng gắn liền với các sự kiện quan trọng như: khởi nghĩa Ba Tơ, Trà Bồng, chiến thắng Ba Gia, Vạn Tường, và các di tích tưởng niệm như Khu chứng tích Sơn Mỹ. Hiện tỉnh có hơn 100 di tích cấp tỉnh, 23 di tích cấp quốc gia và 2 di tích quốc gia đặc biệt đang được bảo tồn và phát huy giá trị.

Bên cạnh đó, các sản vật địa phương cũng là một yếu tố thu hút du khách, tiêu biểu như: muối Sa Huỳnh, quế Trà Bồng, mạch nha, đường phổi, cá bống sông Trà, kẹo gương...

Các địa điểm du lịch tiêu biểu

Du lịch sinh thái và biển đảo

  • Huyện đảo Lý Sơn: Điểm đến nổi bật với cảnh quan núi lửa cổ, các bãi tắm trong xanh và văn hóa biển đảo đặc sắc.
  • Hệ thống bãi biển: Bãi biển Sa Huỳnh, Mỹ Khê, Khe Hai, vịnh Dung Quất.
  • Cảnh quan thiên nhiên: Dòng Sông Trà Khúc, thắng cảnh Thác Trắng (Minh Long), Ghềnh Đùn - Ghềnh Yến.

Du lịch văn hóa - tâm linh

  • Chùa Thiên Ấn: Nằm uy nghi trên đỉnh núi Thiên Ấn thuộc phường Trương Quang Trọng, thành phố Quảng Ngãi. Chùa được khai sơn từ cuối thế kỷ 17 với thế "tọa sơn hướng thủy" bao quát dòng sông Trà Khúc. Đây là ngôi cổ tự linh thiêng, Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp Quốc gia và là biểu tượng tâm linh gắn liền với người dân xứ Quảng.[1] Tại đây còn có mộ của chí sĩ yêu nước Huỳnh Thúc Kháng.
  • Chùa Minh Đức: Thuộc Khu Văn hóa Thiên Mã (diện tích gần 90ha) tọa lạc tại núi Ngang, xã Tịnh Khê. Khởi công năm 2018, công trình nổi bật nhất tại đây là Đại Tôn tượng Quan Thế Âm Bồ Tát cao 125m, dự kiến khi hoàn thành sẽ là một trong những tôn tượng Phật giáo cao hàng đầu thế giới.
  • Các di tích khác: Kiến trúc nghệ thuật Chùa Ông, Chùa Hang (Lý Sơn), di tích và đền thờ Bùi Tá Hán, Thắng cảnh Núi Phú Thọ và Cổ lũy cô thôn.

Hệ thống bảo tàng

Hệ thống bảo tàng tại Quảng Ngãi lưu giữ nhiều hiện vật có giá trị về khảo cổ, dân tộc học và lịch sử cách mạng:

Tên bảo tàng Vị trí Nội dung trưng bày
Bảo tàng Tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi 99 Lê Trung Đình, TP. Quảng Ngãi Di chỉ khảo cổ thuộc văn hóa Sa Huỳnh, văn hóa Chămpa, và văn hóa các dân tộc tại Quảng Ngãi.
Bảo tàng Văn hóa Sa Huỳnh
(Quy mô quốc gia, đang xây dựng)
Gò Ma Vương, phường Phổ Thạnh, TX. Đức Phổ Quần thể di chỉ khảo cổ học nền văn hóa Sa Huỳnh.
Bảo tàng Chứng tích Sơn Mỹ Quốc lộ 24B, xã Tịnh Khê, TP. Quảng Ngãi Tư liệu, hình ảnh về tội ác chiến tranh trong vụ thảm sát Mỹ Lai.
Bảo tàng Khởi nghĩa Trà Bồng Thị trấn Trà Xuân, huyện Trà Bồng Hình ảnh cuộc khởi nghĩa Trà Bồng (1959) và văn hóa dân tộc Kor.
Bảo tàng Đội du kích Ba Tơ Quốc lộ 24A, thị trấn Ba Tơ, huyện Ba Tơ Tư liệu về đội du kích Cứu quốc quân Ba Tơ (1945) và văn hóa dân tộc H're.
Bảo tàng Chiến thắng Vạn Tường Xã Bình Hải, huyện Bình Sơn Sa bàn, hình ảnh trận Vạn Tường; khu trưng bày xác xe tăng, hệ thống hào giao thông.
Phòng trưng bày Đặng Thùy Trâm Bệnh viện đa khoa Đặng Thùy Trâm, TX. Đức Phổ Hình ảnh, dụng cụ y tế kháng chiến chống Mỹ và tư liệu về bác sĩ Đặng Thùy Trâm.

Danh mục di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia

Tính đến nay, tỉnh Quảng Ngãi có nhiều di tích và di sản văn hóa được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng cấp quốc gia:

  1. Khu chứng tích Sơn Mỹ (QĐ số 54 - VHTT/QĐ, 1979)
  2. Cuộc khởi nghĩa Ba Tơ (QĐ số 92, 1980)
  3. Chiến thắng Vạn Tường (QĐ số 147, 1982)
  4. Mộ và đền thờ Bùi Tá Hán (QĐ số 168, 1990)
  5. Thắng cảnh Núi Thiên Ấn và mộ cụ Huỳnh Thúc Kháng (QĐ số 168, 1990)
  6. Chiến thắng Ba Gia (QĐ số 866, 1991)
  7. Khởi nghĩa Trà Bồng (QĐ số 2307, 1991)
  8. Vụ thảm sát Bình Hoà (QĐ số 866, 1991)
  9. Địa đạo Đàm Toái (QĐ số 2307, 1991)
  10. Chiến thắng Đình Cương (QĐ số 43 - VH/QĐ, 1993)
  11. Vụ Thảm sát Khánh Giang-Trường Lệ (QĐ số 43 - VH/QĐ, 1993)
  12. Kiến trúc nghệ thuật Chùa Ông (QĐ số 43-VH/QĐ, 1993)
  13. Thắng cảnh Núi Phú Thọ và Cổ lũy cô thôn (QĐ số 43-VH/QĐ, 1993)
  14. Di tích kiến trúc Thành cổ Châu Sa (QĐ số 152 - QĐ/BT, 1994)
  15. Vụ Thảm sát Diên Niên - Phước Bình (QĐ số 295, 1994)
  16. Thắng cảnh Chùa Hang (QĐ số 921, 1994)
  17. Địa điểm Đài Tiếng nói Nam Bộ (Đình Thọ Lộc, QĐ số 921, 1994)
  18. Trụ sở Ủy ban kháng chiến hành chính Nam Trung Bộ (QĐ số 3211, 1994)
  19. Di tích kiến trúc Đình làng An Hải (QĐ số 985-QĐ/VH, 1997)
  20. Địa điểm Huyện Đường Đức Phổ (QĐ số 985, 1997)
  21. Mộ và nhà thờ Trần Cẩm (QĐ số 1543, 1997)
  22. Quần thể Văn hóa Sa Huỳnh (QĐ số 3457, 1997)
  23. Chùa Diệu Giác (QĐ số 06, 2000)
  24. Khu lưu niệm Thủ tướng Phạm Văn Đồng (QĐ số 27/QĐ-BVHTT, 2006)
  25. Âm linh tự và mộ các chiến sĩ Lý Sơn (2007)
  26. Di tích kiến trúc Trường lũy Quảng Ngãi (QĐ số 800/QĐ-BVHTTDL, 2011)
  27. Mộ và Đền thờ Huỳnh Công Thiệu (QĐ số 1210/QĐ-BVHTTDL, 2012)
  28. Di tích lịch sử Đình An Vĩnh, huyện Lý Sơn (QĐ số 1451/QĐ-BVHTTDL, 2013)
  29. Di sản văn hóa phi vật thể: Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa (QĐ số 1524/QĐ-BVHTTDL, 2013)
  30. Di tích lịch sử Điện Trường Bà, huyện Trà Bồng (QĐ số 1388/QĐ-BVHTTDL, 2014)
  31. Di sản văn hóa phi vật thể: Lễ hội Điện Trường Bà (QĐ số 1852/QĐ-BVHTTDL, 2017)

Quy mô ngành du lịch

Giai đoạn 2016 – 2019, ngành du lịch Quảng Ngãi có sự tăng trưởng đáng kể. Tổng lượt khách đến tỉnh đạt trên 3,6 triệu lượt (trong đó khách quốc tế đạt 315.000 lượt). Tổng doanh thu du lịch ước đạt 3.400 tỷ đồng. Riêng năm 2019, ngành du lịch đã giải quyết việc làm cho 13.500 lao động, trong đó có 4.500 lao động trực tiếp.[2][3]

Năm 2020, do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, tổng lượng khách du lịch giảm mạnh, chỉ đạt khoảng 453.000 lượt (khách quốc tế hơn 9.000 lượt). Tổng doanh thu du lịch đạt 504 tỷ đồng; duy trì việc làm cho khoảng 8.700 lao động (với 2.800 lao động trực tiếp).

Chú thích

  1. ^ "Chùa Thiên Ấn", Wikipedia tiếng Việt, ngày 18 tháng 2 năm 2026, truy cập ngày 2 tháng 5 năm 2026
  2. ^ "Quảng Ngãi: Du lịch phát triển chưa tương xứng với tiềm năng". bvhttdl.gov.vn. Truy cập ngày 26 tháng 4 năm 2023.
  3. ^ "Quảng Ngãi đón 1,14 triệu lượt du khách trong năm 2019". bvhttdl.gov.vn. Truy cập ngày 26 tháng 4 năm 2023.

Tài liệu tham khảo

  • Sở Văn hóa - Thông tin Quảng Ngãi (2001, tái bản 2005), Di tích và thắng cảnh Quảng Ngãi.

Liên kết ngoài