Gia Trấn
Bản mẫu:Thông tin đơn vị hành chính Việt Nam/cat
|
Gia Trấn
|
||
|---|---|---|
| Xã | ||
Đình làng Vũ Đại Nhà tiền đường - Chùa Địch Lộng | ||
| Hành chính | ||
| Quốc gia |  Việt Nam | |
| Vùng | Đồng bằng sông Hồng | |
| Tỉnh | Ninh Bình | |
| Trụ sở UBND | Thôn Đồng Xuân | |
| Lịch sử hình thành | ||
| Thành lập | 16/6/2025[1] | |
| Địa lý | ||
| Tọa độ: 20°20′55″B 105°55′43″Đ / 20,348613029245°B 105,92854872996°Đ | ||
|
| ||
| Diện tích | 18,76 km²[2] | |
| Dân số (31/12/2024) | ||
| Tổng cộng | 20.619 người[2] | |
| Mật độ | 1.099 người/km² | |
| Khác | ||
| Website | giatran | |
Địa lý
Xã Gia Trấn có vị trí địa lý:
- Phía đông giáp xã Phong Doanh
- Phía tây giáp xã Gia Vân
- Phía nam giáp phường Tây Hoa Lư
- Phía bắc giáp xã Thanh Lâm và xã Gia Viễn.
Xã Gia Trấn có diện tích 18,76 km², dân số năm 2024 là 20.619 người,[2] mật độ dân số đạt 1.099 người/km².
Xã nằm trên Quốc lộ 1, 37C và cũng là nơi có sông Đáy, sông Hoàng Long chảy qua.
Hành chính
Xã Gia Trấn được chia thành 9 thôn: Gián Khẩu, Cung Quế, Sơn Quyết, Đồng Xuân, Gia Thanh, Thượng Hòa, Địch Lộng, Trì Động, Mưỡu Giáp.
Lịch sử
Ngày 21 tháng 4 năm 1965, Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành Quyết định số 103-NQ-TVQH[3] về việc phê chuẩn việc thành lập tỉnh Nam Hà trên cơ stỉnh Hà Nam và tỉnh Nam Định.
Ngày 27 tháng 12 năm 1975, Quốc hội ban hành Nghị quyết[4] về việc thành lập tỉnh Hà Nam Ninh trên cơ stỉnh Nam Hà và tỉnh Ninh Bình.
Ngày 27 tháng 4 năm 1977, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 125-CP[5] về việc thành lập huyện Hoàng Long thuộc tỉnh Hà Nam Ninh trên cơ shuyện Gia Viễn và huyện Nho Quan.
Ngày 9 tháng 4 năm 1981, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 151-CP[6] về việc chia huyện Hoàng Long thuộc tỉnh Hà Nam Ninh thành huyện Gia Viễn và huyện Hoàng Long.
Ngày 26 tháng 12 năm 1991, Quốc hội ban hành Nghị quyết[7] về việc chia tỉnh Hà Nam Ninh thành tỉnh Nam Hà và tỉnh Ninh Bình.
Ngày 23 tháng 11 năm 1993, Chính phủ ban hành Nghị định số 88-CP[8] về việc đổi tên huyện Hoàng Long thuộc tỉnh Ninh Bình thành huyện Nho Quan.
Ngày 6 tháng 11 năm 1996, Quốc hội ban hành Nghị quyết[9] về việc chia tỉnh Nam Hà thành tỉnh Hà Nam và tỉnh Nam Định.
Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15[10] về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 12 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sáp nhập tỉnh Hà Nam và tỉnh Nam Định vào tỉnh Ninh Bình.
Ngày 16 tháng 6 năm 2025:
- Quốc hội ban hành Nghị quyết số 203/2025/QH15[11] về việc Sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Theo đó, kết thúc hoạt động của đơn vị hành chính cấp huyện trong cả nước từ ngày 1 tháng 7 năm 2025.
- Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1674/NQ-UBTVQH15[1] về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Ninh Bình năm 2025. Theo đó, thành lập xã Gia Trấn thuộc tỉnh Ninh Bình trên cơ stoàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số các xã Gia Thanh, Gia Trấn và Gia Xuân (huyện Gia Viễn).
Kinh tế
Khu công nghiệp Gián Khẩu là một trong những khu công nghiệp lớn nhất tỉnh Ninh Bình, nơi đây có xưởng công nghiệp về ngành may mặc, chế biến thực phẩm, lắp ráp điện tử, công nghệ ô tô, vật liệu xây dựng.
Nhà máy sản xuất ô tô Hyundai Thành Công Việt Nam nằm tại khu công nghiệp Gián Khẩu là một trong những doanh nghiệp lớn nhất tỉnh Ninh Bình.
Văn hóa - du lịch
Gia Trấn có nhiều danh lam thắng cảnh và di tích nổi tiếng như: chùa Địch Lộng, đầm Vân Long, làng Vũ Đại, làng Gián Khẩu, miếu Quan Nghè, đình Nam Phúc, đình Vũ Xá thờ Minh Thông Đại Vương, các đình: đình Thượng Hòa, đền Cổ Hạc và đình Vũ Nhì đều thờ Phùng Hưng,...
Làng Vũ Đại
Làng Vũ Đại, xã Gia Trấn là một làng cổ, nơi đây nhà văn Nam Cao đã công tác và hy sinh trong kháng chiến. Làng Vũ Đại có đình thờ Phùng Hưng, có đồn Gián Khẩu nổi tiếng trong kháng chiến chống quân Thanh xâm lược. Tên gọi của làng còn là tên gọi của làng Đại Hoàng, nguyên mẫu đời thực của xã Nam Lý, là quê hương của nhà văn Nam Cao, đồng thời là bối cảnh của tác phẩm "Chí Phèo" tiêu biểu của ông.
Xã Gia Trấn nằm trên Quốc lộ 1 tại vị trí cửa ngõ hướng ra Hà Nội. Từ xa xưa vùng đất này đã được biết đến với vụ án "Bò béo bò gầy" dưới thời vua Lê Hy Tông. Hiện nay Gia Trấn có các di tích quốc gia nổi tiếng là Kẽm Trống trong thơ họa của nữ sĩ Hồ Xuân Hương.
Chùa Địch Lộng ngôi chùa được mệnh danh là "Nam thiên đệ tam động" tức chùa đẹp thứ 3 trời Nam. Chùa là điểm đến nổi tiếng gắn liền với khu bảo tồn thiên nhiên Vân Long.
Gián Khẩu là làng cổ bên ngã ba sông Hoàng Long và sông Đáy, nổi tiếng với đồn Gián Khẩu trong chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa của Vua Quang Trung.
Đình Nam Phúc
Là một tòa kiến trúc nhỏ, 3 gian, đầu hồi bít đốc, chữ Đinh. Đình nằm chung trong khuôn viên với chùa thành một quần thể tâm linh của làng. Đình thờ Thành hoàng làng và thiền sư Nguyễn Minh Không.
Danh sách di tích
- Chùa Địch Lộng thờ Phật, Nguyễn Minh Không
- Chùa làng Thượng Hòa thờ Phật
- Đình làng Thượng Hòa thờ Thành hoàng làng Uy minh Hiển ứng Thiên Quan tôn thần. Thờ 9 vị: Đông Hải Đại vương, Đông Lộ tôn thần, Trụ Sơn tôn thần, Viên Quan Công chúa, Thượng Đô Đài Hoàng Minh, Tô Đại Liệu tôn thần, Lê Điền Điền tôn thần, Thờ anh hùng liệt sỹ.
- Đình làng Hống thờ Thành hoàng làng
- Đền Cổ Hạc thờ Đức Thánh Phùng Hưng (Bố Cái Đại vương)
- Đền Miễu thờ Thần Tông Bạt Dực bảo Trung hưng
- Đền Thượng thờ Anh hùng liệt sỹ
- Đền Hạ thờ Anh hùng liệt sỹ
- Nhà thờ họ Bùi Xuân thờ Cụ tổ họ Bùi Xuân
- Nhà thờ họ Bùi Huy thờ Ông tổ họ Bùi Huy, Bà Bùi Thị Mẫn, Bà Bùi Thị Phận
- Nhà thờ họ Bùi Đức thờ Cụ Xuân Thiên (đời thứ 5)
- Nhà thờ họ Đạo Thanh Giang thờ Chúa
- Nhà thờ họ Đạo Trà Lai thờ Chúa
- Hang Soi thờ Bộ đội và nhân dân (bị địch hun khói)
- Chùa Đồng Xuân thờ Phật, Tứ Phủ công đồng
- Đình làng Đồng Xuân thờ Bố Cái Đại vương Phùng Hưng
- Đình Vũ Đại thờ Thành hoàng làng
- Nhà thờ Họ Vũ thờ Cụ tổ Vũ Văn Thiều
- Nhà thờ họ Bùi Văn thờ Cụ tổ Bùi Công Húy pháp
- Nhà thờ họ Mai thờ Cụ tổ: Mai Thuấn Hòa, Bà: Nguyễn Thị Nương, Bà cô phân chi: Đinh Nhất Phương
- Nhà thờ họ Đinh thờ Ông tổ Đinh Phúc Khánh
- Nhà thờ họ Bùi Đức thờ Ông tổ Bùi Phúc Kiến
- Nhà thừ xứ Miễu Giáp thờ Thờ Chúa
- Chùa Đô thờ Phật và Mẫu
- Chùa Cung Quế thờ Phật
- Chùa Chiềng Vũ Nhì thờ Phật
- Chùa Nam Phúc thờ Phật
- Chùa An Khánh (Chùa Cơ Phòng) thờ Phật
- Đình Vũ Nhì thờ Phùng Hưng Bố Cái Đại vương
- Đình Cung Quế thờ Triệu Quang Phục
- Đình Nam Phúc thờ Nguyễn Minh Không, Vũ Hùng Lực (chưa rõ), Đại Quốc Bình Thông, Hồ Chí Minh
- Đình Gián thờ Đức Chúa Bà, Nam Hải Đại vương
- Đình Cơ Phòng thờ Phạm Chánh Sứ, Bùi Lão Quân
- Đình Vũ Xá thờ Đại Quốc Minh Thông, Đức bà Hà Gia Công chúa
- Đình Đô thờ Đông Hải Đại vương
- Miếu Quan Ngè thờ Tiến sĩ Đinh Thúc Thông
- Miếu Đền Mới (Cầu Giàn) thờ Mai Công Danh (Thành hoàng)
- Nhà thờ họ Đạo Quan Quế thờ Chúa
- Nhà thờ họ Đạo An Phong thờ Chúa
Chú thích
- ^ a ă "Nghị quyết số 1674/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Ninh Bình năm 2025". Cổng thông tin điện tử Quốc hội Việt Nam. ngày 16 tháng 6 năm 2025. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 6 năm 2025. Truy cập ngày 16 tháng 6 năm 2025.
- ^ a ă â Lỗi chú thích: Thẻ
<ref>không hợp lệ; không có nội dung trong ref có tênĐA - ^ "Quyết định số 103-NQ-TVQH năm 1965 phê chuẩn việc thành lập các tỉnh Bắc Thái, Nam Hà, Hà Tây và việc sáp nhập xã An Hòa thuộc huyện Thạch Thất, tỉnh Sơn Tây (cũ) vào xã Tiến Xuân thuộc huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình". Hệ thống pháp luật. ngày 21 tháng 4 năm 1965.
- ^ "Nghị quyết về việc hợp nhất một số tỉnh". Hệ thống pháp luật. ngày 27 tháng 12 năm 1975.
- ^ "Quyết định số 125-CP năm 1977 về việc hợp nhất và điều chỉnh địa giới một số huyện, thị xã thuộc tỉnh Hà Nam Ninh". Hệ thống pháp luật. ngày 27 tháng 4 năm 1977.
- ^ "Quyết định số 151-CP năm 1981 về việc điều chỉnh địa giới một số đơn vị hành chính cấp huyện và thị xã thuộc tỉnh Hà Nam Ninh". Hệ thống pháp luật. ngày 9 tháng 4 năm 1981.
- ^ "Nghị quyết về việc phân vạch lại địa giới hành chính một số tỉnh". Hệ thống pháp luật. ngày 26 tháng 12 năm 1991.
- ^ Lưu trữ lịch sử tỉnh Ninh Bình (ngày 23 tháng 11 năm 1993). "Nghị định số 88-CP về việc đổi tên huyện Hoàng Long; phân vạch điều chỉnh địa giới xã, thị trấn thuộc huyện Kim Sơn – tỉnh Ninh Bình". Trung tâm Lưu trữ lịch sử tỉnh Ninh Bình. Bản gốc lưu trữ ngày 29 tháng 8 năm 2025. Truy cập ngày 29 tháng 8 năm 2025.
- ^ "Nghị quyết về việc chia và điều chỉnh địa giới hành chính tỉnh". Hệ thống pháp luật. ngày 6 tháng 11 năm 1996.
- ^ "Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh". Cổng thông tin điện tử Quốc hội Việt Nam. ngày 12 tháng 6 năm 2025. Lưu trữ bản gốc ngày 12 tháng 6 năm 2025. Truy cập ngày 12 tháng 6 năm 2025.
- ^ "Nghị quyết số 203/2025/QH15 về việc Sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam". Cổng thông tin điện tử Quốc hội Việt Nam. ngày 16 tháng 6 năm 2025. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 6 năm 2025. Truy cập ngày 16 tháng 6 năm 2025.
Tham khảo