Isabelle I xứ Angoulême (tiếng Pháp: Isabelle d'Angoulême, IPA: [izabɛl dɑ̃ɡulɛm]; tiếng Anh: Isabella of Angoulême; k. 1186[1]/ 1188[2] – 4 tháng 6 năm 1246) là Vương hậu nước Anh từ năm 1200 đến năm 1216 với tư cách là người vợ thứ hai của John của Anh, và là Nữ Bá tước xứ Angoulême từ năm 1202 cho đến khi qua đời vào năm 1246. Thông qua cuộc hôn nhân với Hugues X, bà trở thành Bá tước phu nhân xứ La Marche từ năm 1220 đến năm 1246.

Isabelle I xứ Angoulême
Isabelle I để Angoulême
Vương hậu nước Anh
Tại vị24 tháng 8 năm 1200 – 19 tháng 10 năm 1216
Đăng quang8 tháng 10 năm 1200
Tiền nhiệmBerenguela của Navarra
Kế nhiệmÉléonore xứ Provence
Bá tước xứ Angoulême
Tại vị16 tháng 6 năm 1202 – 4 tháng 6 năm 1246
Tiền nhiệmAymar II
Kế nhiệmHugues I
Bá tước phu nhân xứ La Marche
Tại vị10 tháng 5 năm 1220 – 4 tháng 6 năm 1246
Thông tin chung
Sinhk. 1186 / k. 1188
Mất4 tháng 6 năm 1246
Tu viện Fontevraud, Pháp
An tángTu viện Fontevraud
Phối ngẫu
Hậu duệ
Gia tộcTaillefer
Thân phụAymar xứ Angoulême
Thân mẫuAlix xứ Courtenay

Isabelle là người con duy nhất của Aymar, Bá tước AngoulêmeAlix xứ Courtenay. Năm 1200, bà kết hôn với Vua John và có năm người con, bao gồm cả Henry III của Anh. Sau khi Vua John qua đời vào năm 1216, Isabelle tái hôn vào năm 1220 với Hugues X xứ Lusignan, Bá tước xứ La Marche, và có thêm chín người con.

Những người cùng thời với Isabelle, cũng như các nhà văn sau này cho rằng Vương hậu đã lên một âm mưu chống lại Louis IX của Pháp vào năm 1241, sau khi bị mẹ của Nhà vua, Blanca của Castilla khinh miệt.[3] Vào năm 1244, sau khi âm mưu thất bại, Isabelle bị buộc tội âm mưu đầu độc nhà vua. Để tránh bị bắt giữ, Isabelle đã tìm nơi ẩn náu tại Tu viện Fontevraud, nơi bà qua đời hai năm sau đó, nhưng thông tin trên chưa được xác nhận.

Vương hậu nước Anh

Isabelle là con gái duy nhất và là người thừa kế của Aymar Taillefer, Bá tước xứ AngoulêmeAlix xứ Courtenay,[4] em gái của Pierre II xứ Courtenay, Hoàng đế Latinh của Constantinopolis. Alix và Pierre II là cháu Louis VI của Pháp thông qua cha là Pierre I xứ Courtenay.

Isabelle trở thành Nữ Bá tước xứ Angoulême vào ngày 16 tháng 6 năm 1202, khi đã lên ngôi vương hậu nước Anh. Lễ cưới giữa Isabelle và Vua John diễn ra vào ngày 24 tháng 8 năm 1200 tại Angoulême, một năm sau khi Nhà vua hủy bỏ cuộc hôn nhân đầu tiên với Isabella xứ Gloucester với lý do cận huyết[5]. Isabelle được trao vương miện vào ngày 8 tháng 10 tại Tu viện Westminster ở London. Trước đó, Isabelle đính hôn với Hugues IX le Brun, Bá tước xứ Lusignan,[6] cháu trai và người thừa kế của Bá tước xứ La Marche. Do Vua John đã lấy Isabelle làm vợ thứ hai, Philippe II của Pháp đã tịch thu toàn bộ đất đai của cả hai tại Pháp và xảy ra xung đột giữa hai bên sau đó.

Vào thời điểm kết hôn với Vua John, cô gái tóc vàng mắt xanh Isabelle được biết đến bởi vẻ đẹp của mình.[7] và đôi khi được các nhà sử học gọi là Helen của thời Trung Cổ.[8] Isabelle trẻ hơn nhiều tuổi so với Nhà vua, và cùng có tính khí thất thường. John say mê người vợ trẻ đẹp, tuy nhiên việc ông có được Isabelle ít nhất còn liên quan đến kẻ thù của Nhà vua. Isabelle đã đính hôn với Hugues IX le Brun khi buộc phải kết hôn với Vua John. Nhà vua được cho là bỏ bê công việc triều chính để dành thời gian với Isabelle, thường ở trên giường với Vương hậu cho đến trưa. Tuy nhiên, đây lại là tin đồn do kẻ thù của Vua John lan truyền, nhằm bôi nhọ Nhà vua là một người cai trị yếu kém và vô trách nhiệm, vì vào thời điểm này Vua John đang tham gia vào cuộc chiến chống lại Philippe II của Pháp để giữ các công quốc còn lại của Vương tộc Plantagenet. Các thường dân bắt đầu gọi Isabelle là "siren" hay "Messalina" vì sự quyến rũ của Vương hậu.[9]

Vào ngày 1 tháng 10 năm 1207 tại Lâu đài Winchester, Isabelle hạ sinh người con trai và người thừa kế, Vua Henry III của Anh trong tương lai, người được đặt theo tên ông nội là Henry II của Anh. Theo sau đó là con trai Richard và ba người con gái: Joan, IsabellaEleanor. Cả năm người con của Isabelle đều sống sót đến tuổi trưởng thành và có những cuộc hôn nhân danh giá, tất cả số họ ngoại trừ Joan đều có con cái.

Cuộc hôn nhân thứ hai

Khi John qua đời vào tháng 10 năm 1216, Isabelle mau chóng sắp xếp lễ đăng quang cho người con trai chín tuổi tại thành phố Gloucester vào ngày 28 tháng 10. Vì vương miện bị thất lạc tại vịnh The Wash cùng với phần kho báu còn lại của John, Isabelle đã sử dụng chiếc vòng đội đầu của mình thay cho vương miện.[10] Tháng 7 năm sau, chưa đầy một năm sau khi Henry lên ngôi Vua nước Anh, Isabelle giao con trai cho nhiếp chính là William Marshal, Bá tước thứ 1 xứ Pembroke chăm sóc và trở về Pháp để nắm quyền kiểm soát tại Angoulême.

Vào mùa xuân năm 1220, Isabelle kết hôn với Hugues X xứ Lusignan, Bá tước xứ La Marche, con trai vị hôn phu cũ Hugues IX xứ Lusignan. Trước đó, con gái cả của bà là Joan được sắp xếp để kết hôn với Hugues, và cô bé được nuôi dưỡng tại triều đình Lusignan để chuẩn bị cho cuộc hôn nhân của mình. Tuy nhiên, Hugues khi nhìn thấy Isabelle, người có sắc đẹp không hề phai nhạt,[11] lại muốn kết hôn với Nữ Bá tước xứ Angoulême. Joan sau đó được gả cho Alexander II của Scotland.

Isabelle đã kết hôn với Hugues mà không có sự đồng ý của hội đồng Nhà vua tại Anh. Hội đồng không chỉ có quyền chỉ định người kết hôn với Thái hậu, mà còn quyết định liệu Isabelle có được phép (hoặc buộc) tái hôn hay không. Việc Isabelle coi thường quyền lực của hội đồng đã khiến đất đai của bà bị tịch thu và bị ngừng chi trả lương hưu.[12] Isabelle và Hugues trả đũa hội đồng bằng cách đe dọa giữ Joan, người đã được hứa hôn với Vua Scotland tại Pháp. Đầu tiên, hội đồng phản ứng bằng cách gửi thư tới Giáo hoàng, ký tên của vị vua trẻ Henry, thúc giục Giáo hoàng vạ tuyệt thông cả Isabelle và chồng. Tuy nhiên, hội đồng sau đó quyết định thỏa thuận với Isabelle để tránh xung đột với Vua Scotland, người đang chờ đón cô dâu. Isabelle được cấp các kho tài sản ở Devon và doanh thu của Aylesbury trong thời hạn 4 năm, để đền bù cho những vùng đất bị tịch thu tại Normandie cũng như khoản nợ trợ cấp 3.000 bảng Anh.[12]

Isabelle có thêm chín người con với Hugues X. Con trai cả của họ là Hugues XI xứ Lusignan kế vị cha để trở thành Bá tước xứ La Marche và Bá tước xứ Angoulême vào năm 1249. Những người con của Isabelle từ cuộc hôn nhân với Vua John đã không cùng mẹ đến Angoulême mà ở lại Anh cùng người anh cả Henry III.

Nổi loạn và cái chết

Được một số người đương thời mô tả là "kiêu căng, thất thường và rắc rối",[13] Isabelle không thể chấp nhận được vị trí của mình tại Pháp. Dù từng là Vương hậu nước Anh, Isabelle giờ đây chỉ được coi là một Nữ bá tước và phải dành quyền ưu tiên cho những người phụ nữ khác.[14] Năm 1241, khi Isabelle và Hugues được triệu tập đến triều đình Pháp để thề trung thành với em trai của Louis IXAlphonse, người vừa được phong làm Bá tước xứ Poitou, mẹ của họ là Thái hậu Blanca đã công khai coi thường Nữ Bá tước. Điều này khiến Isabelle, vốn căm thù Thái hậu khi đã ủng hộ Pháp xâm lược nước Anh trong Chiến tranh Nam tước lần thứ nhất, vô cùng tức giận, và bắt đầu tích cực âm mưu chống lại Vua Louis. Isabelle và Hugues, cùng với những quý tộc bất mãn khác bao gồm cả con rể là Raymond VII xứ Toulouse, đã tìm cách thành lập một bang liên do Anh hậu thuẫn nhằm thống nhất các tỉnh phía nam và phía tây chống lại Vua Pháp.[15] Isabelle thúc giục Henry III xâm lược Normandie vào năm 1230, nhưng sau đó không hỗ trợ Nhà vua như đã hứa.

Năm 1244, sau khi liên minh thất bại và Hugues hòa giải với Louis, hai đầu bếp hoàng gia bị bắt vì âm mưu đầu độc nhà vua. Khi thẩm vấn, họ thú nhận đã nhận tiền của Isabelle.[13] Trước khi có thể bị bắt giữ, Isabelle đã chạy trốn đến Tu viện Fontevraud, nơi bà qua đời vào ngày 4 tháng 6 năm 1246.[16]

Thi hài của Isabelle được chôn cất tại nghĩa trang tu viện theo sắp xếp từ trước. Trong một chuyến viếng thăm Fontevraud, Vua Henry III đã vô cùng sửng sốt khi phát hiện Thái hậu được chôn cất bên ngoài tu viện và ngay lập tức ra lệnh chuyển bà vào bên trong. Isabelle cuối cùng được đặt bên cạnh chồng là Henry IIAliénor xứ Aquitaine. Hầu hết những người con của Isabelle với Bá tước xứ Lusignan, vì có ít triển vọng tại Pháp, sau đó lên đường đến Anh để tới triều đình của Vua Henry III.[17]

Con cái

Isabelle có năm người con với John của Anh, tất cả đều sống sót đến tuổi trưởng thành:

Isabelle có chín người con với Hugues X xứ Lusignan, Bá tước xứ La Marche, tất cả đều sống sót đến tuổi trưởng thành:

Tổ tiên

Trong phim ảnh

Isabelle được nữ diễn viên Zena Walker thủ vai trong bộ phim truyền hình Cuộc phiêu lưu của Robin Hood tập "Isabelle" (1956). Sau đó, bà được nữ diễn viên Victoria Abril thủ vai trong bộ phim Robin và Marian năm 1976, được nữ diễn viên Cory Pulman thủ vai trong tập "The Pretender" (1986) của bộ phim truyền hình Robin xứ Sherwood, và được nữ diễn viên Léa Seydoux thủ vai trong bộ phim Robin Hood năm 2010.[18]

Tham khảo

  1. ^ Barrière 2006, tr. 384.
  2. ^ Evergates 2007, tr. 226.
  3. ^ Costain 1959, tr. 144–145.
  4. ^ Vincent 1999, tr. 171.
  5. ^ Ông nội của Isabelle xứ Gloucester là Robert, Công tước xứ Gloucester, Robert là con ngoại hôn vua Henry I của Anh
  6. ^ Vincent 1999, tr. 171, 177.
  7. ^ Costain 1962, tr. 251–252.
  8. ^ Costain 1962, tr. 306.
  9. ^ Costain 1962, tr. 253–254.
  10. ^ Costain 1959, tr. 11.
  11. ^ Costain 1962, tr. 341.
  12. ^ a b Costain 1959, tr. 38–39.
  13. ^ a b Costain 1959, tr. 149.
  14. ^ Costain 1959, tr. 144.
  15. ^ Costain 1959, tr. 145–146.
  16. ^ Vincent 2004, tr. phiên bản online.
  17. ^ Morris, Marc (2009). A Great and Terrible King. Edward I And The Forging of Britain. New York: Pegasus Books. tr. 24. ISBN 978-1-68177-133-5.
  18. ^ Lopez 2013, tr. ?.

Nguồn

Đọc thêm

  • Castaigne, Jean François. Isabelle d'Angoulême, Comtesse-Reine, Angoulême, 1836.
  • Richardson, H.G. The Marriage and Coronation of Isabelle of Angoulême, trong Tạp chí Lịch sử Anh, tháng 9 năm 1946.
  • Snellgrove, Harold. The Lusignans in England, 1247–1258, trong Ấn bản Lịch sử của Đại học New Mexico, số 2, 1950.

Liên kết ngoài

Isabelle I xứ Angoulême
Sinh: , c. 1186/1188 Mất: 4 tháng 6, 1246
Vương thất Anh
Tiền nhiệm
Berenguela của Navarra
Vương hậu Anh
24 tháng 8 năm 1200 – 18 tháng 10 năm 1216
Kế nhiệm
Éléonore xứ Provence
Quý tộc Pháp
Tiền nhiệm
Aymar
Nữ Bá tước xứ Angoulême
16 tháng 6 năm 1202 – 4 tháng 6 năm 1246
Kế nhiệm
Hugues I

Lỗi Lua trong Mô_đun:Authority_control tại dòng 152: attempt to index field 'wikibase' (a nil value).