Măng Đen

Măng Đen
Xã
Tập tin:Pa Sĩ Waterfall, Mang Den Vietnam.jpg Thác Pa Sỹ
Hành chính
Quốc gia	Việt Nam
Vùng	Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên
Tỉnh	Quảng Ngãi
Lịch sử hình thành
Thành lập	16/06/2025
Địa lý
Tọa độ: 14°35′59″B 108°17′31″Đ
Bản mẫu:MaplinkBản đồ xã Măng Đen Măng Đen Vị trí xã Măng Đen trên bản đồ Việt Nam
Diện tích	396,93 km²
Dân số (31/12/2024)
Tổng cộng	9.438 người
Mật độ	23 người/km²
Khác
Mã hành chính	23473
Website	mangden.quangngai.com.vn

Măng Đen là xã thuộc tỉnh Quảng Ngãi, Việt Nam.

Địa lý

Xã Măng Đen nằm trên cao nguyên Măng Đen, ở độ cao khoảng 1200 mét so với mực nước biển. Đây cũng là một xã miền núi nằm ở trung tâm của tỉnh Quảng Ngãi, cách phường Cẩm Thành 135km về phía Tây Nam và cách phường Kon Tum khoảng 60km về phía Đông Bắc, thuộc khu vực thuộc huyện Kon Plông trước đây, có vị trí địa lý:

• Phía Đông giáp với xã Kon Plông.
• Phía Đông Nam giáp với xã Đak Rong của tỉnh Gia Lai.
• Phía Đông giáp với xã Đăk Rve.
• Phía Tây giáp với các xã Măng Ri và Đăk Pxi.
• Phía Bắc giáp với các xã Măng Bút và Đăk Kôi.

Theo Công văn số 2896/BNV-CQĐP ngày 27 tháng 5 năm 2025 của Bộ Nội vụ, xã Măng Đen sau sắp xếp có diện tích 396,93 km², dân số tính tới ngày 31/12/2024 là 9.438 người, mật độ dân số đạt 23 người/km²(số liệu thống kê tính đến ngày 31/12/2024 theo quy định tại Điều 6 Nghị quyết số 76/2025/UBTVQH15 ngày 14 tháng 4 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội).

Do nằm ở độ cao 1200 mét so với mực nước biển, được các dãy núi cùng quần hệ thực vật rừng nguyên sinh bao quanh, xã có nền khí hậu miền núi ôn hòa mát dịu quanh năm. Bên cạnh thảm rừng nguyên sinh, cảnh quan thiên nhiên nơi đây còn thuận lợi cho phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và nông nghiệp cây xứ lạnh, cây dược liệu do độ ẩm cao, thổ nhưỡng phù hợp, địa hình đa phần gò đồi thấp, cùng hệ thống sông, suối và nhiều hồ, thác nước. Ngay từ những thập niên đầu thế kỷ 20, người Pháp đã đến Măng Đen khảo sát, đưa cây thông vào trồng với ý định xây dựng một trạm nghỉ dưỡng trên vùng đất này. Vì khí hậu và cảnh quan đặc biệt, có nhiều nét tương đồng với Đà Lạt nên nơi đây được ví như là Đà Lạt của vùng Bắc Tây Nguyên, và hiện được quy hoạch để trở thành Khu du lịch sinh thái quốc gia.

Măng Đen là vùng đất cổ có cấu tạo địa chất lâu dài và phức tạp, được hình thành từ thời kỳ Tiền Cambri cách đây khoảng 2.500 triệu năm. Cùng với quá trình vận động của vỏ Trái Đất vào cuối Kỷ Đệ Tam, Măng Đen chịu ảnh hưởng từ sức dội của vận động uốn nếp dãy Himalaya. Sang Kỷ Đệ Tứ, một mặt dung nham bazan tràn ra, mặt khác các hoạt động nâng lên theo các nếp oằn đứt gãy từ trước, các khối tảng Ngọc Linh, Pleiku tiếp tục ổn định, còn Măng Đen không thuộc hệ núi Ngọc Linh mà nó là khúc đuôi về phía Đông Bắc của cao nguyên Pleiku, với một địa hình đa dạng, khí hậu ôn hòa mát mẻ của vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa cao nguyên, với dải đất đỏ bazan trù phú.

Hành chính

Xã Măng Đen được chia thành các thôn gồm: Măng Đen, Đăk Long, Đăk Ke, Kon Plông, Kon Pring, Kon Vơng Kia, Kon Chốt, Kon Brayh, Kon Xủh, Kon Leang, Vi Ring, Vi Xây, Đắk Tăng, Rô Xia, Vi Rơ Ngheo, Đắk Pờ Rồ, Kon Du, Măng Pành, Măng Cành, Đắk Ne, Kon Kum, Kon Chênh, Kon Năng, Kon Tu Ma, Kon Tu Răng.

Lịch sử

Tên gọi của xã xuất phát từ tên T'măng Deeng của người Mơ Nâm, có nghĩa là vùng đất bằng phẳng và rộng lớn.

Sau ngày 30 tháng 4 năm 1975, ba tỉnh Kon Tum, Pleiku và Phú Bổn hợp nhất thành tỉnh Gia Lai – Kon Tum.  

Khi này, địa bàn các xã Măng Cành và Măng Bút thuộc huyện Kon Plông của tỉnh Gia Lai – Kon Tum.

Ngày 12 tháng 8 năm 1991, Quốc hội ban hành Nghị quyết về việc điều chỉnh địa giới hành chính một số tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương do Quốc hội ban hành. Theo đó, chia tỉnh Gia Lai – Kon Tum thành 2 tỉnh với:

• Tỉnh Gia Lai gồm thị xã Pleiku và 9 huyện: An Khê, Ayun Pa, Chư Păh, Chư Prông, Chư Sê, K’bang, Kông Chro, Krông Pa, Mang Yang
• Tỉnh Kon Tum gồm thị xã Kon Tum và 4 huyện: Đắk Tô, Đắk Glei, Sa Thầy, Kon Plông
• Khi này, các xã Măng Bút và Đắk Ring thuộc huyện Kon Plông của tỉnh Kon Tum.

Ngày 31 tháng 1 năm 2002, Chính phủ ban hành Nghị định 14/2002/NĐ-CP về việc chia huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum thành hai huyện Kon Plông và huyện Kon Rẫy; đổi tên thị trấn Kon Plông thành thị trấn Đắk Rve. Theo đó:

• Thành lập huyện Kon Rẫy trên cơ sở 88.660 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 20.992 người của thị trấn Kon Plông và 5 xã thuộc huyện Kon Plông gồm: Tân Lập, Đắk Ruồng, Đắk Kôi, Đắk Pne, Đắk Tờ Re.
• Sau khi điều chỉnh, huyện Kon Plông còn 136.160 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 17.967 người của 6 xã gồm: Đắk Ring, Ngọk Tem, Măng Bút, Măng Cành, Pờ Ê và Hiếu.
• Từ đây, các xã Măng Bút và Đắk Ring thuộc huyện Kon Plông của tỉnh Kon Tum. Đồng thời, xã Măng Cành là nơi đặt huyện lị của huyện Kon Plông của tỉnh Kon Tum.

Ngày 8 tháng 1 năm 2004, Chính phủ ban hành Nghị định 13/2004/NĐ-CP về việc thành lập phường, xã thuộc thị xã Kon Tum và các huyện Kon Rẫy, Ngọc Hồi, Kon Plông của tỉnh Kon Tum. Theo đó:

• Thành lập xã Đắk Tăng trên cơ sở 12.100 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 2.067 ngườicủa xã Măng Bút.
• Thành lập xã Đắk Long trên cơ sở 13.555 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 2.054 người của xã Măng Cành.
• Sau khi điều chỉnh:
  1. Xã Măng Bút còn lại 17.310 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 2.281 người.
  2. Xã Măng Cành còn lại 14.335 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 2.002 người
• Đồng thời, xã Đắk Long là nơi đặt huyện lị của huyện Kon Plông của tỉnh Kon Tum.

Ngày 16 tháng 7 năm 2019, Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết 720/NQ-UBTVQH14 về việc thành lập thị trấn Măng Đen thuộc huyện Kon Plông của tỉnh Kon Tum. Theo đó:

• Thành lập thị trấn Măng Đen trên cơ sở toàn bộ 148,07 km² diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 6.913 người của xã Đắk Long.
• Từ đây, thị trấn Măng Đen là thị trấn huyện lị của huyện Kon Plông của tỉnh Kon Tum.

Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội khóa XV ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của tỉnh Quảng Ngãi và tỉnh Kon Tum thành tỉnh mới có tên gọi là tỉnh Quảng Ngãi.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1677/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Quảng Ngãi năm 2025. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của thị trấn Măng Đen và các xã Măng Cành, Đăk Tăng thuộc huyện Kon Plông trước đây thành xã mới có tên gọi là xã Măng Đen.

Du lịch

Các điểm tham quan:

• Hồ Toong Đam
• Thác Đăk Ke
• Rừng già Kon Plong
• Đức Mẹ Măng Đen
• Thác Pa Sĩ
• Chùa Khánh Lâm
• Vườn thực nghiệm
• Vườn hoa thanh niên
• Nhà rông KonPring
• Tượng đài chiến thắng Măng Đen
• Di tích lịch sử Măng Đen
• Những đồi hoa sim, hoa mua
• Rừng thông Măng Đen
• Sân bay Măng Đen

Hình ảnh

• Cao nguyên Măng Đen
  Cao nguyên Măng Đen
• Tượng Đức Mẹ Măng Đen
  Tượng Đức Mẹ Măng Đen
• Một góc xã Măng Đen
  Một góc xã Măng Đen