Owen Tudor
| Owen Tudor Owain ap Maredudd ap Tudur | |
|---|---|
| Tập tin:Arms of Owen Tudor.svg Huy hiệu của Owen Tudor | |
| Thông tin chung | |
| Sinh | Khoảng năm 1400 Xứ Wales |
| Mất | Ngày 2 tháng 2 năm 1461 Hereford, Vương quốc Anh |
| An táng | Nhà thờ Greyfriars, Hereford, Herefordshire |
| Phối ngẫu | Catherine của Pháp |
| Hậu duệ | Jasper Tudor, Công tước xứ Bedford Edmund Tudor, Bá tước Richmond thứ nhất Edward Tudor (?) Catherine Tudor (?) David Owen Tudor (con ngoại hôn) |
| Gia tộc | Tudor |
| Thân phụ | Maredudd ap Tudur |
| Thân mẫu | Margaret ferch Dafydd |
Owen Tudor (tiếng Wales: Owain ap Maredudd ap Tudur, khoảng năm 1400 – Ngày 2 tháng 2 năm 1461) là một cận thần người xứ Wales và là người chồng thứ hai của Thái hậu nước Anh công chúa Catherine của Pháp - góa phụ của Vua Henry V của Anh. Cuộc hôn nhân bí mật của ông với Catherine gây chấn động cả nước do sự khác biệt giai cấp quá lớn và định kiến người xứ Wales của người Anh lúc bấy giờ. Owen là ông nội của vua Henry VII của Anh mở đầu triều đại Tudor.
Thân thế
Owen là hậu duệ của một gia đình nổi tiếng đến từ Penmynydd trên Isle of Anglesey, có dòng dõi từ Ednyfed Fychan (mất năm 1246), một quan chức xứ Wales và là quản lý của Vương quốc Gwynedd. Ông nội của Owen là Tudur ap Goronwy đã kết hôn với Margaret - con gái của Thomas ap Llywelyn ab Owain của Cardiganshire, người đàn ông cuối cùng của nhánh cấp cao của gia tộc quý tộc Deheubarth. Chị gái của Margaret kết hôn với Gruffudd Fychan ở Glyndyfrdwy, có con trai là Owain Glyndŵr. Cha của Owen và các chú của ông là những người nổi bật trong cuộc nổi dậy của Owain Glyndŵr chống lại sự cai trị của người Anh là Glyndŵr Rising.[1]
Các nhà sử học coi hậu duệ của Ednyfed Fychan, bao gồm Owen Tudor là một trong những gia đình quyền lực nhất ở xứ Wales từ thế kỷ 13 đến thế kỷ 14. Hậu duệ của nhiều con trai ông sẽ hình thành nên một 'tầng lớp quý tộc bộ trưởng' giàu có khi là những người hầu cận hàng đầu cho người cai trị nhà Gwynedd xứ Wales và đóng vai trò quan trọng trong những nỗ lực tạo ra một công quốc xứ Wales thống nhất. Đặc quyền này vẫn tồn tại sau cuộc chinh phục xứ Wales của Edward I với việc gia đình tiếp tục thực thi quyền lực nhân danh nhà vua Anh, trong phạm vi xứ Wales. Tuy nhiên, họ vẫn giữ ý thức về lòng tự tôn dân tộc và di sản xứ Wales của gia đình và lòng trung thành đi kèm đã dẫn họ tham gia vào cuộc nổi dậy Glyndŵr bị đàn áp.[2]
Thời thơ ấu
Có rất ít ghi chép về cuộc đời thời trẻ của Owen, cuộc đời ông phần lớn được thần thoại hóa là do gia đình ông có liên quan đến cuộc nổi dậy Glyndŵr. Vào nhiều thời điểm khác nhau, người ta đã nói rằng ông là con trai ngoài giá thú của một chủ quán rượu, rằng cha ông là một kẻ giết người đang lẩn trốn và ông đã chiến đấu tại Agincourt, rồi ông là người quản lý gia đình hoặc tủ quần áo của Vương hậu Catherine, sau đó là thị vệ của Henry V và mối quan hệ của ông với Catherine bắt đầu khi ông vô tình ngã vào lòng bà trong lúc khiêu vũ hoặc thu hút sự chú ý của Catherine khi đang bơi.
Nhà biên niên sử xứ Wales thế kỷ XVI Elis Gruffydd ghi nhận rằng ông là người dọn bát đĩa (người đặt bát đĩa lên bàn và nếm thử chúng) và người hầu của bà. Tuy nhiên sau Cuộc nổi dậy Glyndŵr, một số người xứ Wales đã giành được vị trí tại triều đình và vào tháng 5 năm 1421, một 'Owen Meredith' đã gia nhập đoàn tùy tùng của Ngài Walter Hungerford, Nam tước Hungerford thứ nhất , quản gia của nhà vua từ năm 1415 đến năm 1421.[1]
Cuộc hôn nhân gây chấn động với Thái hậu nước Anh
Vua Henry V của Anh qua đời ngày 31 tháng 8 năm 1422 để lại người vợ góa bụa Catherine[3] và con trai nhỏ tuổi vua Henry VI của Anh. Ban đầu Thái hậu sống cùng con trai mình trước khi chuyển đến Lâu đài Wallingford khi nhà vua có thể cầm quyền.
Có tin đồn rằng Catherine đã có quan hệ tình ái với Edmund Beaufort, Công tước thứ 2 của Somerset - cháu nội của John xứ Gaunt . Những tin đồn này dù bằng chứng không rõ ràng đã khiến các nhiếp chính của con trai bà phản đối việc Somerset trở thành chồng của bà vì ông là anh em họ của Henry V thông qua dòng họ Beaufort được hợp pháp hóa do John xứ Gaunt sinh ra. Một đạo luật của quốc hội quy định việc tái hôn của các Thái hậu phải được chính phủ hội đồng thông qua. Sau đó, Catherine kết hôn với Owen Tudor [4] và có ít nhất hai con trai, có thể là một con trai thứ ba và một con gái gây tranh cãi về sự tồn tại.
Con hợp pháp
- Edmund Tudor, Bá tước Richmond thứ nhất ( k. năm 1430 – Ngày 1 tháng 11 năm 1456) sinh ra tại Cung điện Much Hadham ở Hertfordshire hoặc tại Hadham ở Bedfordshire. Ông được phong tước Bá tước Richmond vào năm 1452 và năm 1455, ở tuổi 25 kết hôn với Lady Margaret Beaufort 12 tuổi sinh ra Vua Henry VII của Anh, vị vua đầu tiên của triều đại Tudor. Năm 1456, ông qua đời vì bệnh dịch hạch ở Carmarthen, ba tháng trước khi con trai ông chào đời tại Lâu đài Pembroke.
- Jasper Tudor, Công tước xứ Bedford ( k. tháng 11 năm 1431 – Ngày 26 tháng 12 năm 1495) sinh ra tại Hatfield. Ông được phong tước Bá tước xứ Pembroke năm 1452 nhưng bị coi là kẻ phản bội năm 1461. Tuy nhiên, Jasper trở thành Công tước xứ Bedford thứ nhất năm 1485. Ông là người chồng thứ hai của Catherine Woodville , góa phụ của Công tước xứ Buckingham và là em gái của Elizabeth Woodville, vợ của Edward IV. Không có hậu duệ.
- Edward (hoặc Owen) Tudor. Rất ít thông tin về cuộc đời ông. Nhà sử học Tudor Polydore Vergil cho biết đứa trẻ đã trở thành "một tu sĩ của dòng Thánh Benet và sống không lâu sau đó". William Camden gọi đứa trẻ này là Edward Tudor và cho biết rằng cậu bé được chôn cất trong nhà nguyện Thánh Blaise ở Tu viện Westminster, gần mộ của Tu viện trưởng Nicholas Litlington . Tuy nhiên, trong hầu hết các sách sử, cậu bé được gọi là Owen Tudor không rõ vì sao. Tuy nhiên, nhà sử học hiện đại Pearce đã chỉ ra rằng không có tu sĩ nào tên là Edward hoặc Owen Tudor tồn tại ở Tu viện Westminster trong thời kỳ này. Một giả thuyết khác do Pearce đưa ra là Edward Tudor là cùng một người với Edward Bridgewater, một tu sĩ nổi tiếng ở Tu viện Westminster, người đã chết vào khoảng năm 1471. Giả thuyết này dường như không có cơ sở. Một giả thuyết khác, dựa trên các tài liệu lưu trữ của Tu viện Westminster, cho rằng ông ta là một tu sĩ tên là Edward Hertford.
- Catherine (hoặc Margaret) Tudor, theo Polydore Vergil đã trở thành nữ tu, mặc dù không có nguồn nào khác xác nhận điều này.
Con bất hợp pháp
Owen có ít nhất một người con ngoại hôn với người tình không rõ danh tính:
- David Owen ( Năm 1459- Năm 1535) sinh tại Lâu đài Pembroke. Ông đã mua lại Southwick Court ở Wiltshire trước khi kết hôn. David Owen kết hôn lần đầu với Mary de Bohun, một nữ thừa kế mang theo điền trang Cowdray ở Sussex, con gái của Ngài John de Bohun xứ Midhurst và vợ Anne Arden. Cuộc hôn nhân thứ hai của ông là với Anne Blount, con gái của Ngài William Blount và vợ Margaret Etchingham. Ông kết hôn lần thứ ba với Anne Devereux , có lẽ vì bà là con gái của John Devereux, Nam tước Ferrers thứ 9 xứ Chartley với vợ Cecily Bourchier. David được chôn cất tại nhà thờ tu viện Easebourne, gần Midhurst. Ông có bốn người con từ cuộc hôn nhân đầu tiên.
Sau khi Thái hậu qua đời
Sau cái chết của Thái hậu Catherine, Owen Tudor mất đi sự bảo vệ từ đạo luật về việc tái hôn của các Thái hậu và bị giam cầm trong Nhà tù Newgate.[5] Năm 1438, ông trốn thoát nhưng sau đó bị bắt lại và bị giam giữ dưới sự quản lý của viên quan trấn thủ Lâu đài Windsor.[6]
Năm 1439, vua Henry VI của Anh đã ân xá cho ông, khôi phục lại tài sản và đất đai. Ngoài ra nhà vua còn cấp cho Owen một khoản lương hưu 40 bảng Anh mỗi năm, sắp xếp cho ông một vị trí trong triều đình và bổ nhiệm ông làm Người giữ Công viên của Nhà vua ở Denbigh. Năm 1442, Henry VI chào đón hai người em cùng mẹ khác cha Edmund và Jasper đến triều đình. Vào tháng 11 năm 1452, họ được phong làm Bá tước Richmond và Pembroke tương ứng với sự thừa nhận rằng họ là những người em cùng mẹ khác cha của nhà vua.[7]
Năm 1459, lương hưu của Tudor được tăng lên 100 bảng Anh mỗi năm. Owen và con trai ông là Jasper được giao nhiệm vụ bắt giữ một người hầu của John Dwnn ở Kidwelly, một người theo phe York và sau đó cùng năm, Owen có được quyền lợi trong các điền trang bị tịch thu của một người theo phe York khác là John, Lãnh chúa Clinton. Vào ngày 5 tháng 2 năm 1460, Owen và Jasper được cấp các chức vụ trọn đời trong lãnh địa Denbigh của Công tước xứ York, một bước chuẩn bị cho việc họ sau này chiếm đoạt lãnh địa.[1]
Qua đời
Owen Tudor là một trong những nạn nhân đầu tiên của Chiến tranh Hoa hồng (1455–1487) giữa Nhà Lancaster và Nhà York. Ông gia nhập quân đội của con trai mình là Jasper với tư cách là họ hàng và người ủng hộ phe Lancaster ở xứ Wales vào tháng 1 năm 1461, một lực lượng đã bị Edward của York đánh bại tại Trận chiến Mortimer 's Cross. Vào ngày 2 tháng 2, Owen Tudor bị bắt và bị chặt đầu tại Hereford. Đầu của ông được đặt trên cây thánh giá ở chợ "và một người phụ nữ điên chải tóc cho ông và rửa sạch máu trên mặt ông" và đặt 100 ngọn nến xung quanh ông.
Owen Tudor đã mong đợi bị bỏ tù hơn là bị hành quyết.[8] Vài khoảnh khắc trước khi bị hành quyết, ông nhận ra rằng mình sắp chết và lẩm bẩm "cái đầu đó sẽ nằm trên cái cột mà người ta thường đặt trên đùi của Thái hậu Catherine". Thi thể của ông được chôn cất trong một nhà nguyện ở phía bắc của Nhà thờ Greyfriars ở Hereford. Ông không có bia tưởng niệm nào cho đến khi con trai ngoài giá thú của ông là David trả tiền cho ngôi mộ của cha trước khi tu viện bị giải thể. [1]