Bản mẫu:African hominin timeline

Dòng thời gian Tông Người châu Phi (trục hoành: triệu năm trước)
Xem chú thích

<timeline> ImageSize = width:1000 height:350 PlotArea = left:20 right:20 bottom:20 top:0 AlignBars = justify

Colors =

 id:events  value:rgb(1,0.3,1) # light purple

Period = from:-6 till:0 TimeAxis = orientation:horizontal ScaleMajor = unit:year increment:1 start:-6

BarData =

 bar:Events
 bar:bar0
 bar:bar1
 bar:bar2
 bar:bar3
 bar:bar4
 bar:bar5
 bar:bar6
 bar:bar7
 bar:bar8
 bar:bar9
 bar:bar10
 bar:bar11
 bar:bar12
 bar:bar13
 bar:bar14
 bar:bar15
 bar:bar16
 bar:bar17
 bar:bar18
 bar:bar19
 bar:bar20
 bar:bar21
 bar:bar22
 bar:bar23
 bar:bar24
 bar:bar25
 bar:bar26
 bar:bar27
 bar:bar28
 bar:bar29
 bar:bar30
 bar:bar31
 bar:bar32
 bar:bar33
 bar:bar34
 bar:bar35
 bar:bar36
 bar:bar37
 bar:bar38
 bar:bar39
 bar:bar40

PlotData=

 width:7 align:left shift:(50,-4)
 bar:bar1
   from:-5.54  till:-5.77
   at:-5.82  text:Ar. kadabba
 align:right  shift:(1,-4)
 bar:bar3
   from:-4.32  till:-4.5
   at:-4.5  text:Ar. ramidus
 bar:bar5
   from:-3.8  till:-4.2
   at:-4.2  text:Au. anamensis
 bar:bar7
   from:-2.9  till:-3.9
   at:-3.9  text:Au. afarensis
 bar:bar9
   from:-2  till:-3.67
   at:-3.7  text:Au. africanus
 bar:bar11
   from:-3.3  till:-3.5
   at:-3.5  text:Au. deyiremeda
 bar:bar13
   from:-3.2  till:-3.5
   at:-3.5  text:K. platyops
 bar:bar15
   from:-3  till:-3.5
   at:-3.5  text:Au. bahrelghazali
 bar:bar17
   from:-2.75  till:-2.8
   at:-2.8  text:LD 350-1
 bar:bar19
   from:-2.5  till:-2.7
   at:-2.7  text:P. aethiopicus
 bar:bar21
   from:-2.5  till:-2.5
   at:-2.5  text:Au. garhi
 bar:bar23
   from:-1.65  till:-2.5
   at:-2.5  text:H. habilis
 bar:bar25
   from:-1.55  till:-2.5
   at:-2.5  text:H. rudolfensis
 bar:bar27
   from:-1.34  till:-2.3
   at:-2.3  text:P. boisei
 bar:bar29
   from:-0.6  till:-2
   at:-2  text:P. robustus
 bar:bar31
   from:-2  till:-2
   at:-2  text:Au. sediba
 bar:bar33
   from:-0.6  till:-2
   at:-2  text:H. ergaster]]
 bar:bar35
   from:-0.299  till:-0.6
   at:-0.6  text:H. rhodesiensis
 bar:bar37
   from:-0.236  till:-0.335
   at:-0.335  text:H. naledi
 bar:bar39
   from:-0.3 till:end
   at:-0.3  text:H. sapiens

</timeline>

Chú thích

Ar. kadabba: WoldeGabriel, G.; Haile-Selassie, Y.; và đồng nghiệp (2001). "Geology and palaeontology of the Late Miocene Middle Awash valley, Afar rift, Ethiopia". Nature. 412: 175–178. doi:10.1038/35084058.
Ar. ramidus: Semaw, S.; Simpson, S. W.; và đồng nghiệp (2005). "Early Pliocene hominids from Gona, Ethiopia". Nature. 433 (7023): 301–305. doi:10.1038/nature03177. PMID 15662421.
Au. anamensis/afarensis/deyiremeda: Haile-Selassie, Y.; Melillo, S. M.; và đồng nghiệp (2019). "A 3.8-million-year-old hominin cranium from Woranso-Mille, Ethiopia". Nature. 573: 214–219. doi:10.1038/s41586-019-1513-8.
Au. africanus lower, P. robustus upper, H. ergaster upper: Herries, A. I. R.; Martin, J. M.; và đồng nghiệp (2020). "Contemporaneity of Australopithecus, Paranthropus, and early Homo erectus in South Africa". Science. 368 (6486): eaaw7293. doi:10.1126/science.aaw7293.
Au. africanus upper: Clarke, R. J.; Kuman, K. (2019). "The skull of StW 573, a 3.67 Ma Australopithecus prometheus skeleton from Sterkfontein Caves, South Africa". Journal of Human Evolution. 134: 102634. doi:10.1016/j.jhevol.2019.06.005.
P. robustus lower: Herries, A. I. R.; Curnoe, D.; Adams, J. W. (2009). "A multi-disciplinary seriation of early Homo and Paranthropus bearing palaeocaves in southern Africa". Quaternary International. 202 (1–2): 14–28. Bibcode:2009QuInt.202...14H. doi:10.1016/j.quaint.2008.05.017.
H. ergaster lower: Klein, R. (2005). "Hominin dispersals in the Old World". Trong Chris, S. (biên tập). The Human Past: World Prehistory & the Development of Human Societies. Thames & Hudson. tr. 93. ISBN 978-0500285312.
Au. bahrelghazali: Brunet, M.; Beauvilain, A.; Coppens, Y.; Heintz, É.; Moutaye, A. H. E; Pilbeam, D. (1995). "The first australopithecine 2,500 kilometres west of the Rift Valley (Chad)". Nature. 378 (6554): 273–275. Bibcode:1995Natur.378..273B. doi:10.1038/378273a0. PMID 7477344.
Kenyanthropus platyops: Leakey, M. G.; và đồng nghiệp (2001). "New hominin genus from eastern Africa shows diverse middle Pliocene lineages". Nature. 410: 433–440. doi:10.1038/35068500. PMID 11260704.
LD 350-1: Villmoare, B.; Kimbel, W. H.; Seyoum, C.; và đồng nghiệp (2015). "Early Homo at 2.8 Ma from Ledi-Geraru, Afar, Ethiopia". Science. 347 (6228): 1352–1355. doi:10.1126/science.aaa1343.
P. aethiopicus/boisei: Wood, Bernard; Constantino, Paul (2007). "Paranthropus boisei: Fifty years of evidence and analysis". American Journal of Physical Anthropology. 134 (Suppl 45): 109. doi:10.1002/ajpa.20732. PMID 18046746.
Au. garhi: Asfaw, B; White, T; Lovejoy, O; Latimer, B; Simpson, S; Suwa, G (1999). "Australopithecus garhi: a new species of early hominid from Ethiopia". Science. 284 (5414): 629–635. doi:10.1126/science.284.5414.629. PMID 10213683.
H. habilis: F. Spoor; P. Gunz; S. Neubauer; S. Stelzer; N. Scott; A. Kwekason; M. C. Dean (2015). "Reconstructed Homo habilis type OH 7 suggests deep-rooted species diversity in early Homo". Nature. 519 (7541): 83–86. Bibcode:2015Natur.519...83S. doi:10.1038/nature14224. PMID 25739632.
H. rudolfensis: Ungar, P. S.; Grine, F. E. (2006). "Diet in Early Homo: A Review of the Evidence and a New Model of Adaptive Versatility". Annual Review of Anthropology. 35: 210. doi:10.1146/annurev.anthro.35.081705.123153.
Au. sediba: Pickering, R.; Dirks, P. H. G. M.; Jinnah, Z.; và đồng nghiệp (2011). "Australopithecus sediba at 1.977 Ma and Implications for the Origins of the Genus Homo". Science. 333 (6048): 1421–1423. doi:10.1126/science.1203697.
H. rhodesiensis upper: Clark, J. D.; de Heinzelin, J.; và đồng nghiệp (1994). "African Homo erectus: old radiometric ages and young Oldowan assemblages in the Middle Awash Valley, Ethiopia". Science. 264 (5167): 1907–1910. doi:10.1126/science.8009220.
H. rhodesiensis lower: Grün, R.; Pike, A.; McDermott, F.; và đồng nghiệp (2020). "Dating the skull from Broken Hill, Zambia, and its position in human evolution". Nature. 580: 372–375. doi:10.1038/s41586-020-2165-4.
H. naledi: Dirks, P. H. G. M.; Roberts, E. M.; Hilbert-Wolf, H.; Kramers, J. D.; Hawks, J.; và đồng nghiệp (2017). "The age of Homo naledi and associated sediments in the Rising Star Cave, South Africa". eLife. 6: e24231. doi:10.7554/eLife.24231. PMC 5423772. PMID 28483040.{{Chú thích tập san học thuật}}: Quản lý CS1: DOI truy cập mở nhưng không được đánh ký hiệu (liên kết)
H. sapiens: Richter, D.; Grün, R.; và đồng nghiệp (2017). "The age of the hominin fossils from Jebel Irhoud, Morocco, and the origins of the Middle Stone Age". Nature. 546 (7657): 293–296. Bibcode:2017Natur.546..293R. doi:10.1038/nature22335. PMID 28593967.