Đi bộ lên chốt
Đi bộ lên chốt hay bốn ball lên chốt (BB), hay còn gọi là walk,[1] là một tình huống xảy ra trong bóng chày khi một người đánh bóng nhận bốn cú ném trong một lượt đánh được trọng tài phán là ball hay bóng xấu, và sau đó được tự động lên chốt đầu tiên, và đẩy các chân chạy đứng chốt liền trước lên thêm một chốt. Tình huống này được định nghĩa trong Mục 2.00 của Luật bóng chày chính thức,[2] và chi tiết hơn trong điều 6.08(a).[3] Mặc dù được gọi là "walk", nhưng việc một cầu thủ chuyên nghiệp thực sự đi bộ lên chốt đầu tiên được coi là hành vi bất lịch sự, và thông thường họ và bất kỳ chân chạy liền trước chạy chân lên trong các tình huống như vậy.[4][5]
Ngoài ra, cách gọi base on balls ("bốn ball lên chốt") còn có chức năng phân biệt đi bộ lên chốt với các tình huống bóng không sống khác mà người đánh được lên chốt đầu tiên (như bị ném trúng người hay bóng chết (HBP) và lỗi can thiệp từ phía bắt bóng).[6] Mặc dù các tình huống đi bộ, lỗi can thiệp từ phía bắt bóng hoặc bị giao bóng trúng người đều dẫn đến việc người đánh bóng (cùng các chân chạy trên chốt liền trước) được lên một chốt,[7] thuật ngữ "đi bộ lên chốt" thường chỉ đề cập đến tình huống nhận đủ bốn ball, chứ không phải các tình huống lên chốt khác mà không cần dùng chày đánh bóng ra. Một khác biệt quan trọng nữa là khác với tình huống bị ném trúng hoặc lỗi can thiệp của người bắt bóng khi bóng chết và không ai được phép tiến lên trừ khi bị dồn lên, bóng vẫn sống khi có tình huống đi bộ lên (xem chi tiết bên dưới).
Người đánh bóng được hưởng tình huống đi bộ lên chốt thường được gọi là được "nhận walk" từ cầu thủ giao bóng đối phương. Khi người đánh bóng được đi bộ lên, các chân chạy đứng chốt liền trước sẽ được tiến lên một một chốt mà không sợ bị out để nhường chốt đầu tiên cho người đánh bóng đi lên chiếm. Nếu xảy ra đi bộ lên chốt khi các chốt đều có người, tất cả chân chạy liền sau được dồn lên sẽ dồn người đứng chốt ba về gôn nhà ghi điểm, và người đánh bóng được tính một điểm đánh về cho điểm số được dồn trên theo điều 9.04.[8]
Việc nhận được một lượt đi bộ lên chốt không được tính là một cú hit hoặc một lần đánh hợp lệ cho người đánh bóng nhưng sẽ được tính là một lần lên chốt và một lượt đánh. Do đó, một lượt đi bộ lên không ảnh hưởng đến tỷ lệ đánh bóng trung bình của cầu thủ, nhưng số liệu này có thể gia tăng tỷ lệ lên chốt của anh ta.[9]
Trong khi đó, tình huống bị ném trúng người không được tính là một cú đi bộ lên chốt, mặc dù hệ quả gần như giống nhau hoàn toàn, với việc người đánh bóng được quyền lên chốt một, và đẩy tiếp các chân chạy đứng liền trước. Một ngoại lệ là khi bị đánh trúng người, bóng được tính là "chết" và bất kỳ tình huống chân chạy nào cố gắng cướp chốt trong pha bóng đó phải quay lại chốt họ đứng ban đầu trừ khi bị dồn lên chốt tiếp theo. Khi một cú walk xảy ra, bóng vẫn còn "sống": bất kỳ tình huống, như một pha cướp chốt, bóng xổng hoặc giao bóng ẩu, cho chân chạy không liền trước cơ hội lên chốt tiếp theo vẫn tiếp tục cùng khả năng loại chân chạy. Ở chiều ngược lại, do bóng sống khi một cú walk xảy ra, những chân chạy được dồn lên một chốt, bao gồm người đánh bóng nhận walk, có thể cố gắng vượt chốt được dồn lên, với rủi ro bị out. Quy tắc 6.08 cũng đề cập đến vấn đề này.[10] Trên thực tế, các tình huống nỗ lực lên vượt chốt được dồn cho có thể xảy ra khi ball thứ tư là bóng xổng hay bị giao ẩu.
Lịch sử
Trong bóng chày thời kỳ đầu, khái niệm về "ball" đã không tồn tại trước khi được liên đoàn NABBP tạo ra vào năm 1863, với mục đích ban đầu là hình phạt cho hành vi không fair play: "Nếu người giao bóng liên tục không giao bóng hợp quy cho người đánh, với mục đích trì hoãn trận đấu hay bất kỳ lý do nào khác, trọng tài, sau khi cảnh báo, sẽ gọi một ball, và nếu người giao bóng tiếp tục tái phạm, trọng tài sẽ gọi hai và ba ball; khi đến ba ball, người đánh bóng sẽ được quyền lên chốt đầu tiên; và nếu bất kỳ chốt nào đang có người chiếm vào thời điểm đó, mỗi cầu thủ đang trên chốt đó sẽ tự động được quyền lên một chốt."[11] Lưu ý rằng điều luật này trên thực tế đã cho người giao bóng 9 ball, vì mỗi quả bị gọi ball chỉ có thể gọi sau khi đã cảnh báo hai lần. Năm 1869, luật đã được sửa đổi để chỉ những chân chạy trên chốt liền trước và buộc lên tiếp mới có thể được dồn lên. Từ năm 1871 đến năm 1886, người đánh bóng có quyền gọi cú ném bị "cao" hoặc "thấp", chẳng hạn so với vùng thắt lưng; một cú ném không tuân thủ quy định được coi là "không hợp quy". Một số trường hợp ném bị tự động gọi là ball vào năm 1872: bất kỳ quả bóng nào được ném qua đầu người đánh bóng, chạm đất trước gôn nhà, ném sang phía đối diện với người đánh, hoặc bay gần anh ta trong vòng một foot.[12] Năm 1880, National League (NL) đã thay đổi luật để giảm số cú bóng "không hợp quy" cần để nhận đi bộ lên chốt từ chín xuống tám. Năm 1884, NL đã thay đổi luật hạ số ball để được walk xuống sáu. American Association (AA) đã có điều chỉnh yêu cầu từ bảy ball xuống vào năm 1887, tuy nhiên chính NL cùng năm đã điều chỉnh luật theo hướng ngược lại. Năm 1887, NL và AA đã đồng ý tuân thủ thống nhất một số điều chỉnh luật, bao gồm việc lần đầu tiên xác định một vùng đánh bóng, hay vùng strike, cố định để xác định ball và strike thay vì hoàn toàn theo phán quyết của trọng tài, và giảm số lượng ball để được đi bộ lên chốt xuống còn năm. Năm 1889, NL và AA đã thống giảm số ball cần để được walk xuống còn bốn.[13]
Năm 2017, Major League Baseball (MLB) đã phê duyệt thay đổi luật, trong đó cho phép người đánh bóng được nhận walk có chủ đích bằng cách ra hiệu từ băng ghế chỉ đạo đội phòng ngự cho trọng tài. Điều chỉnh trên đã gây ra một số tranh cãi.[14]
Cố ý cho đi bộ lên chốt
Một biến thể của tình huống đi bộ lên chốt, tình huống cố ý cho đi bộ lên chốt (intentional base on balls - IBB), hay cố ý cho walk (intentional walk), là khi đội phòng thủ cố ý cho người đánh bóng đi bộ lên chốt. Tại Giải bóng chày nhà nghề Mỹ (MLB) và nhiều giải đấu nghiệp dư hiện nay, việc cố ý cho đi bộ lên được huấn luyện viên đội phòng thủ ra hiệu cho trọng tài chính với bốn ngón tay giơ lên, lúc này người đánh được phép lên chốt thứ nhất mà không cần ném thêm cú bóng nào. Trong một số giải đấu và tại MLB trước năm 2017, việc cố ý cho walk được thực hiện khi người giao bóng cố ý ném bóng ra xa người đánh bốn lần (hoặc bất kỳ số lần nếu cần thiết để đến ball thứ tư nếu quyết định cố ý cho walk được đưa ra khi lượt đánh đã có một hoặc vài ball, hay người đánh cố tình vung để cú ném cố ý cho walk thành strike). Cũng như bất kỳ lượt đi bộ lên chốt nào khác, một walk được trao cố ý cho phép người đánh thoải mái lên chốt thứ nhất, cũng như dồn bất cứ chân chạy liền trước lên chốt tiếp theo.
Việc cố ý cho đối phương đi bộ lên chốt là một chiến thuật phòng ngự thường được sử dụng để tránh đối đầu một người đánh bóng cụ thể để chọn đối mặt người mà đội phòng thủ tin rằng ít có khả năng ghi điểm (ví dụ như cú home run, bóng bổng hy sinh hay hit đẩy điểm về). Các đội cũng thường sử dụng việc cố tình cho đối phương đi bộ để tạo cơ hội thực hiện loại kép hoặc buộc loại (force out).
Các cầu thủ nắm kỷ lục tại Major League Baseball
Sự nghiệp
Mùa giải
| * | Thành viên Đại sảnh Danh vọng Bóng chày Quốc gia |
|---|
| Thứ hạng | Cầu thủ | Năm | Số lượt |
|---|---|---|---|
| 1 | Barry Bonds | 2004 | 232 |
| 2 | 2002 | 198 | |
| 3 | 2001 | 177 | |
| 4 | Babe Ruth * | 1923 | 170 |
| 5 | Mark McGwire | 1998 | 162 |
| Ted Williams * | 1947 | ||
| 1949 | |||
| 8 | 1946 | 156 | |
| 9 | Barry Bonds | 1996 | 151 |
| Eddie Yost | 1956 |
| Thứ hạng | Cầu thủ | Năm | Số lượt |
|---|---|---|---|
| 1 | Amos Rusie * | 1890 | 289 |
| 2 | Mark Baldwin | 1889 | 274 |
| 3 | Amos Rusie * | 1892 | 270 |
| 4 | 1891 | 262 | |
| 5 | Mark Baldwin | 1890 | 249 |
| 6 | Jack Stivetts | 1891 | 232 |
| 7 | Mark Baldwin | 227 | |
| 8 | Phil Knell | 226 | |
| 9 | Bob Barr | 1890 | 219 |
| 10 | Amos Rusie * | 1893 | 218 |
Trong một trận đấu
Jimmie Foxx, Andre Thornton, Jeff Bagwell và Bryce Harper mỗi người đều nhận kỷ lục sáu lần đi bộ lên chốt trong một trận đấu mùa giải chính thức tại MLB.[15] Trong số các cầu thủ giao bóng, Tommy Byrne và Bruno Haas đều để lọt 16 lượt walk trong một trận đấu.[16] Vào ngày 17 tháng 9 năm 1920, Boston Red Sox đã nhận tổng cộng 20 lượt đi bộ lên trong một trận đấu kéo dài 12 hiệp với Detroit Tigers. Tính đến năm tháng 9 năm 2024[cập nhật], đây là số lần đi bộ lên chốt nhiều nhất mà một đội được hay để lọt trong một trận đấu duy nhất trong lịch sử MLB theo dữ liệu hiện có.[17]
Xem thêm các danh sách liên quan
- Thống kê bóng chày
- Danh sách cầu thủ dẫn đầu số lần đi bộ lên chốt tại Major League Baseball
- Danh sách cầu thủ dẫn đầu số chốt đã lên tại Major League Baseball
- Danh sách cầu thủ dẫn đầu tỷ lệ lên chốt tại Major League Baseball
- Danh sách cầu thủ dẫn đầu tỷ lệ lên chốt cộng slugging tại Major League Baseball
- Danh sách cầu thủ dẫn đầu số strikeout tại Major League Baseball
Tài liệu tham khảo
- ^ "Walk (BB)". Major League Baseball.
- ^ "Official Rules". Major League Baseball.
- ^ "Official Rules". Major League Baseball.
- ^ Carter, Bob. "Hustle made Rose respected, infamous". ESPN.
- ^ Kay, Joe (ngày 13 tháng 4 năm 2013). "Pete Rose brought hustle, first hit 50 years ago". philly.com. Bản gốc lưu trữ ngày 20 tháng 4 năm 2013.
- ^ Office of the Comm'r of Baseball (tháng 8 năm 2000). 2001 Official Rules of Major League Baseball, 6.08(a). Triumph Books. tr. 93 (Rule 6.08(a)). ISBN 1-57243-397-3.
- ^ Office of the Comm'r of Baseball (2000). 2001 Official Rules of Major League Baseball. Triumph Books. tr. 93–94 (Rule 6.08(a)-(c)) (describing (a) bases on balls, (b) hit-by-pitched-ball, and (c) interference). ISBN 1-57243-397-3.
- ^ "Official Rules". Major League Baseball.
- ^ Vào năm 1887, Major League Baseball thay đổi thông lệ thống kê, trong đó các lần đi bộ lên chốt là hit, dẫn đến tỷ lệ đánh bóng ghi nhận mùa giải 1887 tăng vọt lên đến gần .500. Điều chỉnh này lập tức bị hủy bỏ trong mùa giải sau đó, và thống kê hiện hành cũng đã loại bỏ hồi tố các lần đi bộ lên chốt khỏi số hit trong số liệu.
- ^ Office of the Comm'r of Baseball (2000). 2001 Official Rules of Major League Baseball. Triumph Books. tr. 93–94 (Rule 6.08). ISBN 1-57243-397-3.
- ^ "1863 NABBP Rules - Protoball".
- ^ Cú bóng ném ra trúng người đánh bấy giờ vẫn chỉ được gọi là ball, và thông lệ trao quyền lên chốt một cho người đánh bị giao bóng trúng người lần đầu được áp dụng vào năm 1884 tại American Association và từ năm 1887 tại National League.
- ^ 2001 Official Major League Baseball Fact Book. St. Louis, Missouri: The Sporting News. 2001. tr. 276–280. 0-89204-646-5.
- ^ Kennedy, Merrit (ngày 23 tháng 2 năm 2017). "Major League Baseball Poised To Change Intentional Walk Rule". NPR.
- ^ "Batting Game Finder: From 1908 to 2018, (requiring BB>=6), sorted by greatest BB". Baseball Reference. Truy cập ngày 21 tháng 8 năm 2018.
- ^ "Pitching Game Finder: From 1908 to 2018, (requiring BB>=14), sorted by greatest BB". Baseball Reference. Truy cập ngày 21 tháng 8 năm 2018.
- ^ "Team Batting Game Stats Finder - For single games, from 1901 to 2024, in the regular season, sorted by descending Bases on Balls". Stathead.com (bằng tiếng Anh). Sports Reference. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2024.