Bước tới nội dung

Status-6

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
2M39 Poseidon
Tập tin:Status-6.jpg
Ngư lôi Poseidon, với hệ thống đẩy tuyệt mật được che kín
LoạiTàu ngầm hạt nhân không người lái mang đầu đạn hạt nhân
Nơi chế tạoNga
Lược sử hoạt động
Sử dụng bởiNga
Lược sử chế tạo
Người thiết kếCục thiết kế Rubin và các doanh nghiệp quốc phòng khác từ Nga
Năm thiết kế2015
Giai đoạn sản xuất2023 – hiện tại
Thông số
Chiều dàiLên đến 20 m (65.6 ft)
Đường kínhLên đến 2 m

Sức nổĐược cho là 2 Mt hoặc hơn[1]:24[2][3]

Động cơLò phản ứng kim loại lỏng
Ít nhất 15 MW
Hệ truyền độngBộ truyền động điện
Tầm hoạt độngKhông giới hạn
Độ sâu tối đaLên đến 1,000 meters (3280 ft)[4]
Tốc độLên đến 100 knots (185 km/h / 115 MPH)[cần dẫn nguồn]
Hệ thống chỉ đạoDẫn đường vệ tinh GLONASS, ngoài ra còn có dẫn đường bằng AI
Nền phóngTàu ngầm
Video
Poseidon Oceanic Multipurpose System trên YouTube //
Field tests of the Poseidon complex trên YouTube //

Poseidon (tiếng Nga: Посейдон, "Poseidon", mã định danh GRAU 2M39, mã định danh NATO Kanyon), trước đây được biết đến với định danh tiếng Nga Status-6 (tiếng Nga: Статус-6), là một phương tiện không người lái dưới nước (UUV) chạy bằng năng lượng hạt nhân, được cho là đang sản xuất bởi Cục thiết kế Rubin, có khả năng mang và phóng đầu đạn thông thường lẫn hạt nhân.[1][5][6] Poseidon là một trong sáu loại vũ khí hạt nhân mới của Nga được Tổng thống Vladimir Putin công bố trong Thông điệp Liên bang ngày 1 tháng 3 năm 2018.[7]

Lịch sử

Ngày 10 tháng 11 năm 2015, một trang tài liệu chứa thông tin về một “hệ thống đa dụng dưới biển” bí mật có tên “Status-6” đã bị kênh truyền hình Nga NTV “vô tình” để lộ. Sự cố rò rỉ diễn ra trong lúc Tổng thống Nga Vladimir Putin đọc bài phát biểu chỉ trích các kế hoạch công nghệ tên lửa “phòng thủ” của Mỹ.[8] CIA cho rằng đây là một vụ rò rỉ có chủ đích.[8]

Theo Lầu Năm Góc, Nga đã tiến hành phóng thử lần đầu Poseidon vào ngày 27 tháng 11 năm 2016, sử dụng tàu ngầm nhiệm vụ đặc biệt B-90 Sarov. Cuộc thử nghiệm được cho là diễn ra ở Bắc Băng Dương.[9][10]

Đầu năm 2018, Báo cáo Tình hình Hạt nhân của Lầu Năm Góc công khai thừa nhận Nga đang phát triển một loại “ngư lôi tự hành liên lục địa, lắp đầu đạn hạt nhân và dùng năng lượng hạt nhân” mới.[11][12][13][14] Hệ thống này chính thức được đặt tên “Poseidon” sau một cuộc bỏ phiếu công khai vào tháng 3 cùng năm.[15]

Đến tháng 1 năm 2019, Hải quân Nga công bố kế hoạch mua ít nhất 30 phương tiện không người lái dưới nước Poseidon, triển khai trên bốn tàu ngầm, hai chiếc cho Hạm đội phương Bắc và hai chiếc cho Hạm đội Thái Bình Dương.[16] Tháng kế tiếp, Tổng thống Vladimir Putin tuyên bố giai đoạn then chốt của các cuộc thử nghiệm đã hoàn tất.[17] Ngày 20 tháng 2, Bộ Quốc phòng Nga công bố video cho thấy một quả Poseidon được phóng thử từ tàu ngầm nhiệm vụ đặc biệt B-90 Sarov.[18]

Đầu năm 2023, lô vũ khí đầu tiên được cho là đã sản xuất xong, dù một số nguồn chỉ trích việc chưa có xác nhận hoặc thông báo chính thức từ chính phủ Nga.[19][20][21]

Tháng 10 năm 2025, Putin nói rằng một vũ khí Poseidon đã thử nghiệm thành công.[22][23]

Thiết kế suy đoán

Tổng quan

Tập tin:Status-6 size.jpg
Đường kính ước tính của Poseidon, khoảng 2 mét

Ước tính đường kính Poseidon khoảng 2 mét. Poseidon được thiết kế như một phản ứng trước việc Hoa Kỳ rút khỏi Hiệp ước Chống tên lửa đạn đạo, nhằm tăng cường năng lực của Nga trong việc vượt qua các hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ [1]:25[24][2][3] như các hệ thống chống tên lửa đạn đạo, v.v.

Đầu đạn của Poseidon có thể gây nhiễm xạ trên một khu vực rộng. Vì mục đích này, người ta suy đoán Poseidon có thể được trang bị bom cobalt.[25][26] The Poseidon có thể đóng vai trò vũ khí bức xạ cho đòn đánh trả thứ hai.[27][28]

Các vũ khí nhiệt hạch “thường” tạo ra bụi phóng xạ chủ yếu thông qua kích hoạt nơtron các vật chất tại vị trí nổ. Trừ khi nổ ở độ sâu nhỏ trong vùng nước nông, vụ nổ dưới nước sẽ làm lượng bụi phóng xạ rơi vãi giảm đáng kể, ngoại trừ khu vực ngay trên mặt nước, gần “vành cơ sở”. Phần lớn phóng xạ sẽ lắng xuống biển và bị các dòng hải lưu cuốn đi.[29] Nước (và không khí) không tạo thành đồng vị phóng xạ phù hợp cho chiến tranh bức xạ khi bị kích hoạt nơtron; tuy nhiên muối trong nước biển thì có thể, và trầm tích đáy biển cũng vậy.[cần dẫn nguồn]

Nếu được sử dụng để tấn công một cụm tác chiến tàu sân bay, cụm này sẽ giảm đáng kể khả năng tự phòng vệ. Phương tiện không người lái có thể kích nổ đầu đạn cực lớn ở cự ly ngoài tầm, và lực lượng chống ngầm sẽ có rất ít thời gian phản ứng do tốc độ di chuyển (được suy đoán) rất cao.[30]

Thông số kỹ thuật

Poseidon có hình dạng như một ngư lôi, một tàu ngầm mini tự hành có thể di chuyển với tốc độ tới 185 km/h (100 kn).[27][28][31] Các thông tin gần đây hơn cho rằng tốc độ tối đa khoảng 100 km/h (54 kn), tầm hoạt động 10.000 km (5.400 nmi; 6.200 mi) và độ sâu tối đa 1.000 m (3.300 ft).[32]

Độ sâu thường hoạt động có thể khoảng 50–100 mét (160–330 ft) khi chạy êm để tăng khả năng tàng hình. Ở độ sâu nhỏ trong chế độ này, sóng âm khuếch tán xuống đáy biển, giảm bán kính bị phát hiện. Các tàu ngầm thông thường cũng áp dụng chiến thuật tương tự trong chế độ “chạy im lặng”[33]

Nó có bán kính 1,6–2 mét (5–7 ft) và chiều dài 24 mét (80 ft).[34] Đầu đạn trong hình rò rỉ là một hình trụ đường kính 1,5 mét (5 ft), dài 4 mét (13 ft) với thể tích khoảng 7 mét khối (250 ft khối). So sánh với các bom nhiệt hạch cỡ lớn khác như Tsar Bomba có chiều dài 8 mét (26 ft), đường kính 2,1 mét (6 ft 11 in) cho thấy đương lượng nổ của Poseidon ít nhất ở mức vài chục megaton, phù hợp với các báo cáo ban đầu khoảng 100 megaton.[35]

Thân vỏ

Nhiều khả năng, phần thân vỏ cường độ cao của thiết bị được làm bằng hợp kim titan.[cần dẫn nguồn]

Hệ thống động lực

Tờ The National Interest đã tổng hợp một số nguồn tin quốc phòng chưa được giải mật từ các chuyên gia của General Electric về dự án tương tự mang tên 601B project[36][37][38] và họ dự đoán drone này sở hữu một lò phản ứng hạt nhân làm mát bằng khí có trọng lượng nhẹ và kích thước nhỏ gọn.[39] Các nhà thiết kế tàu ngầm Nga cho biết lò phản ứng công suất thấp được ưu tiên cho Poseidon vì lò phản ứng nhỏ hơn sẽ ít gây tiếng ồn hơn.[33]

Công nghệ tàng hình

Tập tin:Status-6 end.jpg
Động cơ phun nước (pump-jet) của drone (đã được che khuất)[33]

Quá trình phát triển cũng bao gồm việc sử dụng công nghệ tàng hình, nhằm lẩn tránh các thiết bị theo dõi thủy âm.[28][33][40] Poseidon sử dụng chiến thuật chạy im lặng giống như các tàu ngầm khác. Đặc điểm tàng hình chính của nó là tốc độ rất thấp trước khi tiếp cận khu vực mục tiêu. Chế độ tốc độ cao chỉ được kích hoạt khi đạt đến phạm vi kết thúc ngắn (2–3 km), khi xác suất bị phát hiện của drone cao hơn đáng kể. Nó có thể di chuyển trong nhiều tuần hướng tới các thành phố cảng của đối phương và chỉ đạt tốc độ cao ở giai đoạn cuối.[39]

Các nhà thiết kế Nga ước tính bán kính phát hiện drone sẽ vào khoảng 2–3 km (1,2–1,9 mi) nếu di chuyển ở tốc độ 55 km/h (34 mph).[33] Một đặc điểm tàng hình quan trọng thứ hai của drone là thiết kế đặc biệt của động cơ phản lực nước nhằm triệt tiêu đặc trưng thủy âm của drone để mô phỏng tiếng ồn của các tàu dân sự.[33]

Tính toán phạm vi phát hiện đối với sonar thủy âm hiện đại của tàu ngầm lớp Virginia[33]
Tốc độ của drone (km/h) Phạm vi phát hiện (km)
37 1.7
55 3
74 29
93 43

Một sĩ quan tình báo Mỹ đã trả lời CNBC rằng Poseidon rất khó bị phát hiện và khó bị nhắm mục tiêu khi ở chế độ tàng hình.[41]

Siêu khoang

Poseidon là một dòng drone, một số trong đó được thiết kế chỉ để phá hủy các thành phố ven biển và do đó dựa vào khả năng "tàng hình" thay vì tốc độ cao,[33] những loại khác chủ yếu được thiết kế để tấn công các nhóm tác chiến tàu sân bay[30] và được tuyên bố là có thể tận dụng hiện tượng siêu khoang, giống như ngư lôi VA-111 Shkval, để đạt được tốc độ cực cao (cao hơn 195 kn (361 km/h; 224 mph)) trong chế độ tấn công.[42][43] Tuy nhiên, các thiết bị siêu khoang vẫn chưa được quan sát thấy trên các thước phim hiện có về Poseidon.[44] Lầu Năm Góc ước tính tốc độ tối đa của Poseidon vào khoảng 56 kn (104 km/h; 64 mph) nếu không có tùy chọn siêu khoang.[45]

Nền tảng phóng

Hai con tàu được dự đoán sẽ mang theo Poseidon là tàu ngầm lớp Oscar sửa đổi thuộc Đề án 09852 mang tên Belgorod và các tàu ngầm Đề án 09851 lớp Khabarovsk.[28][34][46][47] Các tàu ngầm lớp Oscar có thể mang theo sáu ngư lôi Poseidon cùng lúc với tổng sức mạnh hủy diệt lên tới 12-600 megaton.[48][49]

Theo một số báo cáo, Poseidon có thể có tùy chọn phóng từ đáy biển hoặc địa điểm di động. Trong cấu hình này, được gọi là Skif (Скиф) và được cấp bằng sáng chế bởi nhà thiết kế Alexander Shalnev,[50] Poseidon có thể được đặt dưới đáy biển trong một container đặc biệt bao lâu tùy thích. Các tàu bổ trợ của Nga như Zvezdochka (Đề án 20180) và Akademik Aleksandrov (Đề án 20183), cả hai đều có khả năng phá băng, đang tham gia thử nghiệm drone Poseidon, cho thấy những con tàu này có thể được sử dụng làm nền tảng để triển khai và thu hồi phiên bản đặt dưới đáy biển như vậy.[51][52]

Xem thêm

Tham khảo

  1. ^ a b c Russia's Nuclear Weapons: Doctrine, Forces, and Modernization. Congressional Research Service. ngày 13 tháng 9 năm 2021. tr. 24–25. Truy cập ngày 18 tháng 10 năm 2021.
  2. ^ a b "The Truth Behind Russia's 'Apocalypse Torpedo'". Popular Mechanics. ngày 18 tháng 1 năm 2019. Truy cập ngày 27 tháng 11 năm 2019.
  3. ^ a b "Russian drone submarine would threaten U.S. coast; nuclear vessel in development". The Washington Times. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2015.
  4. ^ "H I Sutton - Covert Shores".
  5. ^ Trakimavičius, Lukas. "The Future Role of Nuclear Propulsion in the Military" (PDF). NATO Energy Security Centre of Excellence (bằng tiếng Anh). Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 18 tháng 10 năm 2021. Truy cập ngày 15 tháng 10 năm 2021.
  6. ^ "СМИ узнали о выпуске первого боекомплекта подводных беспилотников "Посейдон"". ФлотПром. Truy cập ngày 11 tháng 3 năm 2023.
  7. ^ "Russia Releases Videos Offering An Unprecedented Look At Its Six New Super Weapons - The Drive". ngày 19 tháng 7 năm 2018.
  8. ^ a b "Russia reveals giant nuclear torpedo in state TV 'leak'". bbc.com. ngày 12 tháng 11 năm 2015. Truy cập ngày 24 tháng 2 năm 2019.
  9. ^ "Did Russia test doomsday weapon in Arctic waters?". The Independent Barents Observer.
  10. ^ Mizokami, Kyle (ngày 8 tháng 12 năm 2016). "Pentagon Confirms Russia Has a Submarine Nuke Delivery Drone". Popular Mechanics. Hearst Communications. Truy cập ngày 13 tháng 11 năm 2025.
  11. ^ "Russia has underwater nuclear drones, newly leaked Pentagon documents reveal". Newsweek. ngày 14 tháng 1 năm 2018. Truy cập ngày 21 tháng 1 năm 2018. Russia is also developing at least two new intercontinental range systems, a hypersonic glide vehicle and a new intercontinental, nuclear-armed undersea autonomous torpedo.
  12. ^ "US says Russia 'developing' undersea nuclear-armed torpedo". CNN. 2018. Truy cập ngày 8 tháng 2 năm 2018.
  13. ^ "Pentagon Confirms Existence of Russian Doomsday Torpedo". Popular Mechanics (bằng tiếng Anh). ngày 16 tháng 1 năm 2018. Truy cập ngày 21 tháng 1 năm 2018.
  14. ^ Farley, Robert (ngày 20 tháng 1 năm 2018). "Russia's Status-6: The Ultimate Nuclear Weapon or an Old Idea That Won't Die?". The National Interest. Truy cập ngày 21 tháng 1 năm 2018.
  15. ^ "New Russian weapons named". Jane's 360. ngày 23 tháng 3 năm 2018. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2018.
  16. ^ "Russian Navy to put over 30 Poseidon strategic underwater drones on combat duty - source". TASS (bằng tiếng Nga). Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  17. ^ "Key stage of Poseidon underwater drone trials completed, says Putin". TASS. ngày 2 tháng 2 năm 2019. Truy cập ngày 24 tháng 2 năm 2019.
  18. ^ "The Latest: Russia releases video of new underwater drone". Associated Press. ngày 20 tháng 2 năm 2019. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2022.
  19. ^ "First batch of nuclear-armed drones Poseidon manufactured for special-purpose sub Belgorod". TASS. Truy cập ngày 19 tháng 1 năm 2023.
  20. ^ "Russia to form special division of Poseidon torpedo carriers, TASS reports". Reuters. ngày 3 tháng 4 năm 2023. Lưu trữ bản gốc ngày 28 tháng 6 năm 2023. Truy cập ngày 8 tháng 5 năm 2025.
  21. ^ "Russia Produces First Poseidon Super Torpedoes – Report". The Moscow Times (bằng tiếng Anh). ngày 16 tháng 1 năm 2023. Truy cập ngày 7 tháng 5 năm 2025.
  22. ^ "Putin Announces Test of Tsunami-Making Nuclear Weapon" (bằng tiếng Anh). ngày 29 tháng 10 năm 2025. Truy cập ngày 30 tháng 10 năm 2025.
  23. ^ Faulconbridge, Guy; Rodionov, Maxim (ngày 29 tháng 10 năm 2025). "Russia tests nuclear-capable Poseidon super torpedo, Putin says". Reuters. Truy cập ngày 30 tháng 10 năm 2025.
  24. ^ "Video Suggests Russia's Poseidon Nuclear-Powered Drone Has A Seabed-Launched Version". Forbes. ngày 17 tháng 11 năm 2019. Truy cập ngày 27 tháng 11 năm 2019.
  25. ^ "Russia reveals giant nuclear torpedo in state TV 'leak'". BBC. ngày 12 tháng 11 năm 2015. Truy cập ngày 24 tháng 2 năm 2019.
  26. ^ "Россия "засветила" новое супероружие". Российская газета (bằng tiếng Nga). ngày 12 tháng 11 năm 2015. Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  27. ^ a b Pifer, Steven (ngày 18 tháng 11 năm 2015). "Russia's Perhaps-Not-Real Super Torpedo". Order from Chaos. Brookings Institution. Truy cập ngày 13 tháng 11 năm 2025.
  28. ^ a b c d Oliphant, Roland (ngày 13 tháng 11 năm 2015). "Secret Russian radioactive doomsday torpedo leaked on television". The Daily Telegraph.
  29. ^ Glasstone, Samuel (1962). The Effects of Nuclear Weapons. U.S. Department of Defense, U.S. Atomic Energy Commission. tr. 414, 467–469.
  30. ^ a b Mizokami, Kyle (ngày 8 tháng 12 năm 2016). "Pentagon Confirms Russia Has a Submarine Nuke Delivery Drone". Popular Mechanics. Hearst Communications. Truy cập ngày 13 tháng 11 năm 2025.
  31. ^ Lockie, Alex (ngày 24 tháng 12 năm 2016). "Trump questions the US's nuclear arsenal: Here's how the US's nukes compare to Russia's". Truy cập ngày 18 tháng 1 năm 2018.
  32. ^ "Pentagon Confirms Russia's Thermonuclear Submarine Bomb Is Real". ngày 8 tháng 12 năm 2016. Truy cập ngày 18 tháng 1 năm 2018.
  33. ^ a b c d e f g h "О возможностях гидроакустического обнаружения суперторпед системы "Статус-6" - ВПК.name". vpk.name. ngày 10 tháng 12 năm 2015. Truy cập ngày 12 tháng 12 năm 2015.
  34. ^ a b Insinna, Valerie (ngày 12 tháng 1 năm 2018). "Russia's nuclear underwater drone is real and in the Nuclear Posture Review". DefenseNews. Gannett. Truy cập ngày 3 tháng 2 năm 2018.
  35. ^ "Russia releases first video footage of new Kanyon/Status-6 nuclear torpedo | Naval Today". ngày 19 tháng 7 năm 2018.
  36. ^ Commosar, S; CALVERT; HILLMAN; CHASE; NASH; NICOLL; OSGOOD; SEMPLE; THOME (1962). CULVER (biên tập). APEX-910. APPLICATION STUDIES. General Electric. tr. 139.
  37. ^ Axe, David (ngày 6 tháng 8 năm 2013). "This Nuclear Outboard Motor Was a Really Terrible Idea". Medium. Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  38. ^ "601B project". up-ship.com. Truy cập ngày 26 tháng 3 năm 2019.
  39. ^ a b Steve Weintz (ngày 7 tháng 7 năm 2018). "Why Russia's Status-6 Torpedo Is Really a 100-Megaton Cruise Missile" (bằng tiếng Anh). The National Interest. Truy cập ngày 26 tháng 2 năm 2019.
  40. ^ "Есть ли в России современное гидроакустическое вооружение? - ВПК.name". vpk.name. ngày 25 tháng 4 năm 2014. Truy cập ngày 12 tháng 12 năm 2015.
  41. ^ Macias, Amanda (ngày 25 tháng 3 năm 2019). "Russia's nuclear-armed underwater drone may be ready for war in 2027". www.cnbc.com. Truy cập ngày 26 tháng 3 năm 2019.
  42. ^ "Источник: стратегический подводный беспилотник "Посейдон" получит скорость более 200 км/ч". ТАСС. Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  43. ^ Hambling, David (ngày 18 tháng 1 năm 2019). "Who's Afraid of Russia's Apocalypse Torpedo?". Popular Mechanics (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  44. ^ "H I Sutton - Covert Shores". www.hisutton.com. Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  45. ^ "Pentagon documents confirm Russia is developing a nuclear submersible doomsday weapon". NEWSREP (bằng tiếng Anh). ngày 18 tháng 1 năm 2018. Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  46. ^ Franz-Stefan Gady. "Revealed: Russia's Top Secret Nuclear Torpedo". The Diplomat. Truy cập ngày 18 tháng 1 năm 2018.
  47. ^ LaGrone, Sam (ngày 4 tháng 12 năm 2015). "Russian Mystery Submarine Likely Deployment Vehicle for New Nuclear Torpedo". USNI News. United States Naval Institute.
  48. ^ "Russia's New 'Poseidon' Super-Weapon: What You Need To Know". ngày 3 tháng 3 năm 2022.
  49. ^ "Russia's most secret sub soon to be launched with this terrifying weapon". ngày 14 tháng 3 năm 2019.
  50. ^ "Глубочайшая тайна России | Еженедельник "Военно-промышленный курьер"". vpk-news.ru. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 11 năm 2015. Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  51. ^ "H I Sutton - Covert Shores". www.hisutton.com. Truy cập ngày 24 tháng 3 năm 2019.
  52. ^ "Military research ship returns after months on secret Arctic mission". The Independent Barents Observer. Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 5 năm 2022. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2026.